Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Έρευνα: Παραπληροφόρηση και υπερπληροφόρηση τα δύο «αγκάθια» των ΜΜΕ
ID 150813128 © Koonsiri Boonnak | Dreamstime.com

Έρευνα: Παραπληροφόρηση και υπερπληροφόρηση τα δύο «αγκάθια» των ΜΜΕ

  • A-
  • A+

Την πρώτη έρευνα που μελετά τη σχέση του κοινού με τα ΜΜΕ και την ενημέρωση, τόσο πριν από την πανδημία Covid-19, όσο και κατά τη διάρκειά της, πραγματοποίησε το Εργαστήριο Ειρηνευτικής Δημοσιογραφίας (International Peace Journalism Laboratory) του Τμήματος Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ του ΑΠΘ, μαζί με την εταιρία ierax analytix.

Η πρώτη φάση της έρευνας πραγματοποιήθηκε στα μέσα Μαρτίου 2020 και η δεύτερη στα μέσα Απριλίου 2020. Και οι δύο φάσεις της έρευνας έγιναν διαδικτυακά και είχαν δείγμα 1.300 συμμετεχόντων η καθεμία, άνδρες και γυναίκες, άνω των 17 ετών, από την Ελλάδα.,

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, το πρόβλημα της παραπληροφόρησης είναι έντονο, ειδικά την πρώτη περίοδο, καθώς το 62% δηλώνει ότι έχει επηρεαστεί από κάποια ψευδή είδηση, ενώ στη δεύτερη περίοδο το αντίστοιχο ποσοστό είναι 50%. Το εντυπωσιακό εύρημα είναι ότι το 37% δηλώνει ότι δεν έκανε κάποια ενέργεια στην περίπτωση αυτή. Τα υψηλότερα ποσοστά, μάλιστα, που φτάνουν στο 55%, όσων δηλώνουν ότι δεν προέβησαν σε καμία ενέργεια, καταγράφονται στις ηλικίες 25-34. Ποσοστό 39% ενημέρωσε φίλους και γνωστούς, 27% κατέβασε ή έσβησε την ανάρτησή του, 21% έκανε ανάρτηση ότι η είδηση ήταν ψευδής και 11% έστειλε μήνυμα στο μέσο για να το ενημερώσει.

Στην ενημέρωση κυριαρχούν, από τα νέα μέσα, οι ενημερωτικές ιστοσελίδες (66%) και η τηλεόραση (57%), η οποία είναι κύρια επιλογή, καθώς σχεδόν διπλασιάζεται ο αριθμός αυτών που ενημερώνονται μέσω τηλεόρασης, σε σχέση με την πρώτη περίοδο της έρευνας.

Σε ό,τι αφορά την κάλυψη της πανδημίας, στη δεύτερη περίοδο διαφαίνεται το φαινόμενο της υπερπληροφόρησης και η διαφωνία σημαντικού μέρους του κοινού με τον τρόπο κάλυψης του θέματος, καθώς το 40% όσων αποφεύγουν να ενημερώνονται πλέον, δηλώνουν αυτό ως αίτιο.

Ο χρόνος που αφιερώνει το κοινό για την ενημέρωσή του, κατά την πρώτη φάση της έρευνας, έχει αυξηθεί σημαντικά σε σχέση με τον αντίστοιχο πριν, ωστόσο ο χρόνος αυτός μειώνεται στη δεύτερη φάση της έρευνας.

Ως προς τον βαθμό εμπιστοσύνης προς τα ΜΜΕ, καταγράφεται αύξηση σε ένα βαθμό, σε σχέση με ό,τι έχει παρατηρηθεί πριν από την πανδημία, καθώς το 36% δηλώνει ότι εμπιστεύεται αρκετά τα ΜΜΕ, ενώ πριν από την πανδημία το ποσοστό αυτό σε άλλες έρευνες έφτανε στο 22% (έρευνα του Reuters Institute for the Study of Journalism, Oxford University).

Ο βαθμός εμπιστοσύνης, τόσο προς το ραδιόφωνο, όσο και προς τον τύπο, αυξάνει, με τα ποσοστά να φτάνουν σε 2,36% και 2,23% αντίστοιχα, ενώ πολύ υψηλός, με 2,67%, είναι και για τις ενημερωτικές ιστοσελίδες (μέσος όρος απαντήσεων με άριστα το 5).

Πολύ υψηλό είναι το ενδιαφέρον για πληροφόρηση από επιστημονικές πηγές, καθώς το 77% των συμμετεχόντων στην πρώτη φάση της έρευνας και το 80% στη δεύτερη φάση, δηλώνουν ότι τις επιλέγουν για την πληροφόρησή τους σχετικά με τα θέματα αυτά. Το εύρημα αυτό, σύμφωνα με το Εργαστήριο, υποδηλώνει πως τα ΜΜΕ απαιτείται να αναπροσαρμόσουν την κατεύθυνσή τους, δίνοντας έμφαση σε θέματα υγείας, επιστημονικής δημοσιογραφίας κ.λπ.

«Στην ανάλυση της δεύτερης φάσης της έρευνας, απεικονίζονται οι διαφορές στις απόψεις των πολιτών για την ποιότητα της ενημέρωσης και τα μέσα που επιλέγουν για να πληροφορηθούν, σχετικά με τα τελευταία νέα της εξελισσόμενης κρίσης με τον κορονοϊό. Είναι η μοναδική έρευνα που καταγράφει σε δυο χρόνους τις αντιδράσεις των πολιτών και ειδικά σε ό,τι σχετίζεται με την ενημέρωσή τους», εξηγεί ο Αναπληρωτής Καθηγητής του Τμήματος Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ του ΑΠΘ, Νίκος Παναγιώτου.

MEDIA
Πανδημία ανασφάλειας στον δημοσιογραφικό κλάδο
Ερευνα του Ιονίου Πανεπιστημίου ● Η συντριπτική πλειοψηφία των επαγγελματιών του χώρου προεξοφλεί ότι η κρίση που προκαλεί η νόσος θα επιφέρει «ψαλίδι» στις αποδοχές και απολύσεις.
Πανδημία ανασφάλειας στον δημοσιογραφικό κλάδο
MEDIA
Η Βουλή εστιάζει στον ρόλο των ΜΜΕ
Η λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος προϋποθέτει τη συμμετοχή του πολίτη η οποία, για να είναι ουσιαστική, πρέπει αυτός να είναι καλά ενημερωμένος. Αυτός είναι ο πυρήνας όσων θα συζητηθούν 13-15...
Η Βουλή εστιάζει στον ρόλο των ΜΜΕ
MEDIA
Μια θέση για μεταπτυχιακό στο πρόγραμμα «Ποιοτική Δημοσιογραφία και Νέες Τεχνολογίες»
Το πρόγραμμα «Ποιοτική Δημοσιογραφία και Νέες Τεχνολογίες» (Quality Journalism & New Technologies) προσφέρεται από το Εuropean Communication Institute (ECI) και οδηγεί στην απόκτηση του τίτλου M.A. (Master of...
Μια θέση για μεταπτυχιακό στο πρόγραμμα «Ποιοτική Δημοσιογραφία και Νέες Τεχνολογίες»
MEDIA
Μόλις κυκλοφόρησε το The Greek Report
Το δεκαπενθήμερο περιοδικού αποτελεί απόσταγμα δουλειάς 8 μηνών, στην οποία συμμετείχε ένα μείγμα εξαιρετικών δημοσιογράφων, φωτογράφων και σχεδιαστών, και εστιάζει στη δημοσιογραφική έρευνα και τεκμηρίωση,...
Μόλις κυκλοφόρησε το The Greek Report
MEDIA
Απαίτηση για χειραφέτηση των ΜΜΕ από τα διαπλεκόμενα συμφέροντα
Η «Εφημερίδα των Συντακτών» και το «Press Project» αποτελούν για το Τμήμα Δημοσιογραφίας & ΜΜΕ του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης δύο επιτυχημένα παραδείγματα ανεξάρτητων δημοσιογραφικών...
Απαίτηση για χειραφέτηση των ΜΜΕ από τα διαπλεκόμενα συμφέροντα
MEDIA
Επιφανών δημοσιογράφων «αντικειμενικές» ρήσεις
Είναι κοινή διαπίστωση ότι τα ελληνικά ΜΜΕ αποτέλεσαν τα τελευταία 25 χρόνια όχημα ενδυνάμωσης των δεσμών αλληλεξάρτησης μεταξύ της οικονομικής και της πολιτικής ελίτ του τόπου. Αυτό όμως που ζήσαμε την...
Επιφανών δημοσιογράφων «αντικειμενικές» ρήσεις

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας