Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Δείξε μου το χιούμορ σου, για να σου πω ποιος είσαι
© Thiago Lopes | Dreamstime.com

Δείξε μου το χιούμορ σου, για να σου πω ποιος είσαι

  • A-
  • A+

Η αίσθηση του χιούμορ και ο τρόπος που το χρησιμοποιούν οι άνθρωποι μπορεί να αποκαλύψει στοιχεία του χαρακτήρα του, το πώς διαμορφώνει τις σχέσεις του, αλλά και το επίπεδο της ευφυΐας του. Αυτό είναι κάτι που λίγο έως πολύ καταλαβαίνουμε όλοι, ωστόσο οι επιστήμονες έδωσαν και αποδείξεις.

Το πόσο αντιδρά με χιούμορ και πως το χρησιμοποιεί ο άνθρωπος, είναι μία χαρακτηριστική ιδιότητα, που η κοινωνική διάστασή της πάντοτε απασχολούσε την επιστήμη. 

Ένας από τους θεμελιωτές του αγγλικού Εμπειρισμού, ο Λόρδος Σέιφτσμπερι, στο «Δοκίμιο για την Ελευθερία του Πνευμα[τώδο]υς και του Χιούμορ» (Essay on the Freedom of Wit and Humor, 1709) το συσχέτιζε με την ελευθερία και την ηθική, ως ιδιότητα του καλλιεργημένου και ορθολογικού υποκειμένου που δύναται αυτόνομα να αντιλαμβάνεται τα γεγονότα και τις δεοντικές (νομικές) διαστάσεις της κοινωνικής ζωής, πολιτικής κι αισθητικής περιλαμβανομένων.

Ο ψυχολόγος Ροντ Μάρτιν μάλιστα, από το 2003, είχε επεξεργασθεί τέσσερις τύπους χιούμορ, τους οποίους πλέον αναγνωρίζει και συμφωνεί με την κατάταξή τους και ολόκληρη η επιστημονική κοινότητα. Όπως εξηγούσε, υπάρχουν οι καλοήθεις χρήσεις του χιούμορ, για να ενισχυθεί το εγώ του υποκειμένου (Self-enhancing) και για να βελτιωθούν οι σχέσεις του με τους άλλους (affiliative). Υπάρχουν, ωστόσο, και οι παθολογικές χρήσεις του, όπως ο σαρκασμός και η ειρωνεία με μειωτικούς σκοπούς απέναντι στους άλλους, επιθετικά (aggressive) και η αυτοσαρκαστική, αυτο-μειωτική χρήση του για την ενίσχυση των σχέσεων του υποκειμένου με τους άλλους (self –defeating).

O πρώτος τύπος, σύμφωνα με την ονομαστή μελέτη του που δημοσιεύθηκε στο Journal of Research in Personality, αναφέρεται στους ανθρώπους που συχνά συναντούμε στη ζωή μας να διηγούνται συνεχώς ανέκδοτα ή να παρεμβαίνουν με πνευματώδεις παρατηρήσεις στη συζήτηση. Η ψυχολογικά συνειρμική (associative) χρήση του χιούμορ στόχο έχει να ενισχύσει την εικόνα του υποκειμένου προς τους άλλους και να βελτιώσει τις σχέσεις του.

Ο δεύτερος τύπος έχει στόχο αυτό καθαυτό το υποκείμενο γιατί πασχίζει να περιβάλλει τα πάντα στη ζωή του με το πνεύμα του χιούμορ στην προσπάθειά του να αισθάνεται το ίδιο καλά.

Ο επιθετικός τύπος του χιούμορ στόχο έχει την προσβολή των ανθρώπων και των καταστάσεων που περιβάλλουν το υποκείμενο, με συστατικά τον κακοήθη σαρκασμό και την ειρωνεία, ή τη γελοιοποίηση.

Ο τέταρτος τύπος χαρακτηρίζεται από την επιστημονική κοινότητα «αντιπαραγωγικός», γιατί καταφεύγει στον αυτό-υποβιβασμό του ίδιου του υποκειμένου, στον αυτοσαρκασμό και μείωση της προσωπικότητάς του, προκειμένου να προσελκύσει την προσοχή των άλλων.

Ο Ροντ Μάρτιν δημοσίευσε το 2017 στο περιοδικό The Cut ένα απλό ερωτηματολόγιο, προκειμένου να είναι σε θέση κάποιος να μετρήσει, πρόχειρα κι εμπειρικά, τον τύπο και το εύρος του χιούμορ του.

Το ερωτηματολόγιο καλεί τον ενδιαφερόμενο να μετρήσει, σε μία κλίμακα από 1 έως 5, εάν συμφωνεί με μία σειρά από διαπιστώσεις, όπως «συχνά υπερβάλλω, γίνομαι γελοίος, κάνοντας μορφασμούς, προσπαθώντας να γίνω διασκεδαστικός», ή «εάν νιώθω θλίψη, ή οργή, συνήθως χάνω την αίσθηση του χιούμορ».

Κάθε τύπος χιούμορ έχει πλεονεκτήματα, ή μειονεκτήματα κι η εμπειρική ψυχολογία τους χρησιμοποιεί δεόντως για να εντοπίσει εάν πρόκειται για έναν εξωστρεφή χαρακτήρα (οι πρώτοι δύο τύποι), ή για το εάν το υποκείμενο δείχνει συμπτώματα νεύρωσης (όπως στον τέταρτο, αυτοσαρκαστικό, τύπο). Κάθε ένας από αυτούς τους τύπους, ακόμη κι ο επιθετικός, έχουν έναν δικό τους ρόλο στη ζωή του ανθρώπου, κι εξαρτάται από το πώς χρησιμοποιούμε και γιατί το χιούμορ στις καθημερινές μας δραστηριότητες.

Το «μαύρο χιούμορ» δείχνει ευφυΐα

Πρόσφατα ερευνητές στην Αυστρία εντόπισαν πως όποιος έχει μεγάλη αίσθηση του χιούμορ, ιδίως δε του λεγόμενου «μαύρου χιούμορ» έχουν μεγαλύτερο δείκτη ευφυΐας από τους υπόλοιπους.

Όπως υποστηρίζουν, απαιτούνται μεγαλύτερες γνωστικές και συναισθηματικές ικανότητες για την επεξεργασία και παραγωγή χιούμορ κι όσοι τις διαθέτουν είναι πιο χαρούμενοι, υγιείς και πιο ευτυχισμένοι, καθώς δεν υποχωρούν στις καταδρομές της κατήφειας και δεν καταφεύγουν στην επιθετικότητα. Επίσης, είναι ευεργετικοί και για τους γύρω τους, καθώς δημιουργούν μία ευχάριστη ατμόσφαιρα.

Οι δε εξελικτικοί ψυχολόγοι περιγράφουν το χιούμορ ως «κληρονομικό χαρακτηριστικό», που υποδεικνύει καλύτερη νοητική και διανοητική εξοικείωση και προσαρμογή του υποκειμένου στις εκάστοτε συνθήκες.

Χιούμορ και ερωτικές σχέσεις

Μάλιστα, το πώς κι εάν καταφεύγουμε στο χιούμορ στη ζωή μας έχει συγκεκριμένα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα.

Αν και οι απόψεις διίστανται: ορισμένοι ερευνητές πιστεύουν πως το χιούμορ συμβάλλει στο να θεωρούνται πιο ελκυστικά κι αγαπητά ορισμένα υποκείμενα, ενώ ο ερευνητής του Πανεπιστημίου του Κάνσας, Τζέφρι Χολ, σε μελέτη του, με βάση τα κλινικά δεδομένα της έρευνάς του αναφορικά με το χιούμορ και τον ρομαντισμό στη σχέση, υποστηρίζει πως σε μία σχέση δεν είναι αναγκαστικά επιτυχημένη η συνταγή του χιούμορ, αλλά το πώς χρησιμοποιείται κι εάν αμφότεροι οι ερωτικοί σύντροφοι συνδιαμορφώνουν το χιουμοριστικό περιβάλλον στη σχέση τους.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΜΗΧΑΝΕΣ ΤΟΥ ΝΟΥ
Άσε με να κάνω λάθος!
Tα ανθρώπινα «λάθη» εξακολουθούν δυστυχώς να αντιμετωπίζονται ως προσωπικές ανεπάρκειες που για να εξαλειφθούν κοινωνικά θα πρέπει να καταδικάζονται και, ενίοτε, να τιμωρούνται παραδειγματικά.
Άσε με να κάνω λάθος!
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Η δυναμική της συμπεριφοράς των ανθρώπινων μαζών
Αναλύοντας λεπτομερώς αμέτρητα ντοκιμαντέρ από τους αμερικανικούς μαραθώνιους, Γάλλοι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η συνολική δυναμική του πλήθους των αθλητών δεν εξαρτάται από την ατομική συμπεριφορά των...
Η δυναμική της συμπεριφοράς των ανθρώπινων μαζών
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Συγχρονισμός των εγκεφάλων στις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις
Από μια νέα σειρά πειραμάτων στο Πανεπιστήμιο Duke των ΗΠΑ με πιθήκους μακάκους προέκυψε ότι οι εγκέφαλοι δύο πειραματόζωων συγχρονίζονται όταν ο πρώτος εκτελεί μια δράση, ενώ ο δεύτερος παρατηρεί τον πρώτο...
Συγχρονισμός των εγκεφάλων στις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις
ΜΗΧΑΝΕΣ ΤΟΥ ΝΟΥ
Η βιοπολιτική της διαρκούς... ανασφάλειας
Σε αυτή την αποφασιστική καμπή της ανθρώπινης περιπέτειας θα πρέπει να ομολογήσουμε ότι δεν διαθέτουμε προφανείς και εύκολες λύσεις για την έξοδο από την κρίση που έχουμε δημιουργήσει. Η επιλογή της...
Η βιοπολιτική της διαρκούς... ανασφάλειας
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Η μοναξιά, μείζων αιτία πρόωρου θανάτου
Πολύ επικίνδυνη για την υγεία είναι η μοναξιά, η οποία μπορεί να οδηγήσει ακόμη και πρόωρο θάνατο, σε ποσοστά μεγαλύτερα ακόμη και από την παχυσαρκία. Σύμφωνα με ερευνητές από τις ΗΠΑ, η μοναξιά αναδεικνύεται...
Η μοναξιά, μείζων αιτία πρόωρου θανάτου
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Η έκτη αίσθησή μας για ό,τι μας απειλεί
Συνήθως με τον όρο «έκτη αίσθηση» περιγράφονται κάποιες ασυνήθιστες υπερφυσικές ικανότητες, όπως η «προεπίγνωση», το να μπορεί κανείς να γνωρίζει από πριν ή να διαισθάνεται μελλοντικά συμβάντα, ο «διαυλισμός»,...
Η έκτη αίσθησή μας για ό,τι μας απειλεί

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας