Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Βήμα βήμα η κλιμάκωση ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν
AP Photo

Βήμα βήμα η κλιμάκωση ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν

  • A-
  • A+

Η σημερινή επίθεση είναι, μέχρι στιγμής, η πιο δυναμική απάντηση της Τεχεράνης στην δολοφονία του Κασέμ Σουλεϊμανί από τις ΗΠΑ την περασμένη Παρασκευή, όμως οι δύο χώρες βρίσκονται σε ένα περίεργο «βαλς» έντασης εδώ και αρκετούς μήνες.

Ποια είναι όμως τα σημεία-κλειδιά σε αυτή την αντιπαράθεση;

Από τον Μάιο του 2018 μέχρι και σήμερα Ουάσινγκτον και Ιράν βιώνουν τη χειρότερη περίοδο έντασης μετά τη μεγάλη κρίση του 1979 και τα γεγονότα στην αμερικανική πρεσβεία στην Τεχεράνη.

8 Μαΐου 2018: Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοινώνει την αποχώρηση των ΗΠΑ από το πρόγραμμα για τα πυρηνικά του Ιράν το οποίο πρόσφερε στην Τεχεράνη απαλλαγή από κυρώσεις με αντάλλαγμα τον περιορισμό στον πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας. Τους επόμενους μήνες η Ουάσινγκτον επανέφερε τις κυρώσεις πιέζοντας αφόρητα την οικονομία της χώρας.

5 Νοέμβρη 2018: Οι ΗΠΑ επιβάλουν κυρώσεις στην βιομηχανία πετρελαίου του Ιράν, τον θεμέλιο λίθο της οικονομίας της χώρας, με τον Μάικ Πομπέο να ανακοινώνει λίστα με 12 αιτήματα προς την Τεχεράνη. Το Ιράν απέρριψε τις αμερικανικές απαιτήσεις, οι οποίες περιελάμβαναν το τέλος της στήριξης σε πολιτοφυλακές στην περιοχή, αποχώρηση από τη Συρία και φρένο στο βαλλιστικό πρόγραμμα.

5 Μαΐου 2019: Οι ΗΠΑ ανακοινώνουν την αποστολή του αεροπλανοφόρου USS Abraham Lincoln και μιας ομάδας βομβαρδιστικών αντιδρώντας σε «μια σειρά από ανησυχητικές ενδείξεις και προειδοποιήσεις» χωρίς να δημοσιοποιεί περαιτέρω λεπτομέρειες.

8 Μαΐου 2019: Το Ιράν δεσμεύεται να ξεκινήσει εμπλουτισμό ουρανίου εφόσον οι μεγάλες δυνάμεις δεν διαπραγματευτούν νέους όρους για την πυρηνική συμφωνία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση καλεί την Τεχεράνη να σεβαστεί τη συμφωνία και ανακοινώνει ότι θα συνεχίσει να έχει εμπορικές σχέσεις με το Ιράν. Ο Τραμπ ζητά από τους ηγέτες του Ιράν να «του τηλεφωνήσουν».

12 Μαΐου 2019: Τα Ενωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοινώνουν ότι τέσσερα εμπορικά πλοία έπεσαν θύματα σαμποτάζ. Ο Τραμπ προειδοποιεί την Τεχεράνη. 

13 Ιουνίου 2019: Δύο πετρελαιοφόρα κοντά στα Στενά του Ορμούζ δέχονται επίθεση από πυραύλους. Η Ουάσινγκτον κατηγορεί την Τεχεράνη, με το Ιράν να αρνείται ανάμειξη στο περιστατικό.

20 Ιουνίου 2019: Οι Φρουροί της Επανάστασης καταρρίπτον αμερικανικό μη επανδρωμένο σκάφος παρακολούθησης. Ο Τραμπ ανακοινώνει ότι ετοίμαζε αντίποινα, αλλά τα ακύρωσε υπό τον φόνο απωλειών.

1 Ιουλίου 2019: Το Ιράν ξεπερνάει το συμφωνημένο όριο χαμηλού εμπλουτισμού ουρανίου, που δεν χρησιμοποιείται για στρατιωτικούς σκοπούς 

14 Σεπτέμβρη 2019: Επίθεση με drones σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας κόβει προσωρινά την παραγωγή πετρελαίου στη μεγαλύτερη χώρα και προκαλεί άνοδο τιμών. Οι ΗΠΑ κατηγόρησαν το Ιράν και έκαναν λόγο για «πράξη πολέμου» απέναντι στη Σαουδική Αραβία. Η Τεχεράνη αρνείται τη συμμετοχή της, ενώ οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης (που στηρίζονται από το Ιράν) ανέλαβαν την ευθύνη.

Οκτώβρης 2019: Τεράστιες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις ξεσπούν στον Λίβανο και το Ιράκ. Ενώ τα βασικά αιτήματα των διαδηλωτών είναι οικονομικής και κοινωνικής φύσεως, οι κυβερνήσεις και των δύο κρατών έχουν στενές σχέσεις με την Τεχεράνη. Στο Ιράκ οι διαδηλωτές εκφράζουν ανοιχτά την αντίθεσή τους στην επιρροή της Τεχεράνης στην κυβέρνησή τους.

Νοέμβρης 2019: Διαδηλώσεις ξεσπούν σε περίπου 100 πόλεις του Ιράν μετά τις αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων. Η κλίμακα των κινητοποιήσεων και η βίαιη καταστολή που ακολούθησε δεν έγιναν περαιτέρω γνωστά, καθώς η κυβέρνηση έριξε το Διαδίκτυο για αρκετές ημέρες. Η Διεθνής Αμνηστία έκανε λόγο για τουλάχιστον 300 διαδηλωτές νεκρούς. 

27 Δεκέμβρη 2019: Αμερικανός εργολάβος σκοτώνεται και αρκετοί Αμερικανοί και Ιρακινοί στρατιώτες τραυματίζονται σε επίθεση με ρουκέτες σε βάση του βόρειου Ιράκ. Οι ΗΠΑ κατηγόρησαν την Κατέμπ Χεζμπολάχ, ιρακινή πολιτοφυλακή που συνδέεται με το Ιράν.

29 Δεκέμβρη 2019: Αμερικανική αεροπορική επιδρομή χτυπά θέσεις της Κατέμπ Χεζμπολάχ σε Ιράκ και Συρία, σκοτώνοντας 25 μαχητές με το Ιράκ να κάνει λόγο για ξεκάθαρη παραβίαση της κυριαρχίας του.

31 Δεκεμβρίου 2019: Εκατοντάδες διαδηλωτές, ανάμεσά τους και μέλη πολιτοφυλακών, σπάνε τα φράγματα και εισβάλουν στην αμερικανική πρεσβεία στη Βαγδάτη. Ακολουθούν δύο ημέρες βίαιων κινητοποιήσεων με πολλές καταστροφές. Αμερικανοί πεζοναύτες επιστρατεύονται για να φυλάξουν τις εγκαταστάσεις. Δεν υπήρξαν θύματα.

3 Ιανουαρίου: Αμερικανικό χτύπημα κοντά στο διεθνές αεροδρόμιο της Βαγδάτης σκοτώνει τον επικεφαλής της Δύναμης Κουνς, τον πανίσχυρο Κασέμ Σουλεϊμανί. Ανώτατος αξιωματούχος των ιρακινών πολιτοφυλακών χάνει επίσης της ζωή του και το Ιράν ορκίζεται για εκδίκηση. Ο Ντόναλντ Τραμπ ισχυρίζεται ότι οι ΗΠΑ απέτρεψαν μεγάλο χτύπημα με αυτή την ενέργεια. Τοπικοί ηγέτες και σύμμαχοι των ΗΠΑ διαμαρτύρονται γιατί δεν είχαν ενημέρωση για την επιχείρηση αυτή.

5 Ιανουαρίου: Το Ιράν ανακοινώνει ότι αποσύρεται από τη συμφωνία για τα πυρηνικά και η βουλή του περνάει ψήφισμα με το οποίο καλεί για αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων από την περιοχή. Το Τραμπ απειλεί με κυρώσεις και το Ιράκ. 

8 Ιανουαρίου: Το Ιράν πραγματοποιεί μπαράζ επιθέσεων με βαλλιστικούς πυραύλους κατά δύο αμερικανικών βάσεων στο Ιράκ.

 

ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
Ανάλυση: Μια επίθεση που βολεύει και τις ΗΠΑ και το Ιράν;
Στον απόηχο της δολοφονίας Σουλεϊμανί και της σημερινής επίθεσης, ο Guardian φιλοξενεί ανάλυση ανταποκριτή του, ο οποίος εκτιμά ότι το χτύπημα στις βάσεις θα μπορούσε να είναι μία εξέλιξη που βολεύει και τις...
Ανάλυση: Μια επίθεση που βολεύει και τις ΗΠΑ και το Ιράν;
ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
Άγνωστη η αιτία συντριβής του ουκρανικού Boeing με 176 επιβαίνοντες στο Ιράν
Τραγωδία μέσα στη νύχτα για πτήση από την Τεχεράνη με προορισμό το Κίεβο. 176 τα θύματα. Βρέθηκαν τα δύο μαύρα κουτιά. Δεν αποκλείει το ενδεχόμενο τρομοκρατίας ο Ουκρανός πρωθυπουργός.
Άγνωστη η αιτία συντριβής του ουκρανικού Boeing με 176 επιβαίνοντες στο Ιράν
ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
Ιρανικές επιθέσεις με πυραύλους κατά αμερικανικών βάσεων στο Ιράκ
Μπαράζ επιθέσεων εξαπέλυσαν οι Φρουροί της Επανάστασης. Για 80 Αμερικανούς νεκρούς μιλά η Τεχεράνη. «Όλα καλά» απαντά ο Τραμπ.
Ιρανικές επιθέσεις με πυραύλους κατά αμερικανικών βάσεων στο Ιράκ
ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
Αιματοκύλισμα στο τελευταίο αντίο για τον Σουλεϊμανί
Ανείπωτη τραγωδία την ημέρα της κηδείας του Σουλεϊμανί καθώς περισσότεροι από 50 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από το ποδοπάτημα ανάμεσα στο πλήθος.
Αιματοκύλισμα στο τελευταίο αντίο για τον Σουλεϊμανί
ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
«Η Μέση Ανατολή δεν θα είναι η ίδια για μας...»
Θρήνος, οργή και απαίτηση εκδίκησης. Μια οργή πιο στοχευμένη από εκείνη που γέμιζε τους δρόμους του Ιράν και του Ιράκ στις πολύνεκρες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις του Οκτωβρίου και Νοεμβρίου.
«Η Μέση Ανατολή δεν θα είναι η ίδια για μας...»
ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
Πολύνεκρες συγκρούσεις μεταξύ αστυνομίας και διαδηλωτών στο Ιράκ
Πολύ σοβαρές συγκρούσεις μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομίας είναι σε εξέλιξη στη Βαγδάτη από τη νύχτα της Κυριακής, με αποτέλεσμα να χάσει τη ζωή του ένας πολίτης και να τραυματιστούν δεκάδες διαδηλωτές. Οι...
Πολύνεκρες συγκρούσεις μεταξύ αστυνομίας και διαδηλωτών στο Ιράκ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας