Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Klezmer Yunan: Η μουσική γεννιέται μέσα απ' τη σιωπή

Klezmer Yunan: Η μουσική γεννιέται μέσα απ' τη σιωπή

  • A-
  • A+

Οι Klezmer Yunan (Λεονάρδος Μπατής, Άγγελος Αγγελίδης, Θοδωρής Καπετανάκος, Σεραφείμ Μπέλλος) είναι μια ξεχωριστή για τα ελληνικά μουσικά δεδομένα μπάντα.

Δημιουργήθηκαν το 2015 και ο ήχος τους, αποτέλεσμα διαρκούς αναζήτησης και πειραματισμού, προέκυψε από το πάντρεμα της εβραϊκής klezmer με την παραδοσιακή ελληνική μουσική στα μονοπάτια της jazz και του ελεύθερου αυτοσχεδιασμού. Στις διασκευές τους καταθέτουν επιρροές από τη rock, τη funk και την jazz μέχρι τα λαϊκά, τα 
Balkan, την trip hop, την disco αλλά και την κλασική μουσική.

Βρίσκονται στην τελική ευθεία για την κυκλοφορία του πρώτου άλμπουμ τους και αυτή την Κυριακή 12 Μαΐου θα παίξουν στο Afrikana Jazz Club. Για όλα αυτά μιλήσαμε με την «ψυχή» του συγκροτήματος, Λεονάρδο Μπατή, που εκτός από μουσικός είναι και ηθοποιός.

Τι κάνει μια νέα μπάντα να επιλέξει να ασχοληθεί μ' ένα «δύσκολο» είδος μουσικής που δεν το «παίζουν» τα κυρίαρχα μέσα ενημέρωσης; Είστε ικανοποιημένοι με την ανταπόκριση που έχετε στο κοινό;

Η ανάγκη για έκφραση και δημιουργία. Το ρεπερτόριό μας ναι μεν προέρχεται από αυτό που ονομάζεται klezmer και από τα ελληνικά παραδοσιακά, αλλά οι ηλεκτρικές διασκευές μας ξεκινάνε με ισχυρή διάθεση αναδημιουργίας, μέσα από το πρίσμα του «τραγικού». Δεν παίζουμε παραδοσιακά. Δεν είμαστε ούτε pop συγκρότημα, ούτε λαϊκή κομπανία. Ούτε σνόμπ όμως είμαστε.

Προσπαθούμε να δημιουργήσουμε νέες μουσικές αφηγήσεις, ερμηνεύοντας κομμάτια που μας έχουν εμπνεύσει. Και οι δύοπαραδόσεις είναι τεράστιες, προσφέροντας πολύ υλικό. Είμαστε ικανοποιημένοι γιατί κάνουμε αυτό που κάνουμε, αλλά μπορώ να πω πως έχουμε αποκτήσει ήδη ένα κοινό που ξεπερνάει τα όρια της «ευρύτερης παρέας». Ίσως επειδή, πέρα από το ρεπερτόριο που φαντάζει «εξωτικό» και κινεί την περιέργεια, έχουμε στόχο το γλέντι. Ο κόσμος χορεύει. Μεγάλη  ικανοποίηση...

Ποιοι είναι οι καλλιτέχνες που σε διαμόρφωσαν μουσικά;

Πρωτοάκουσα κλαρίνο στα τριάντα μου. Μεγάλωσα με rock, disco, blues, jazz και κλασική μουσική. Τα λαϊκά ήταν παντού… Ανήκω στη γενιά που άρχισε να ακούει παραδοσιακά (ethnic) μέσω των Led Zeppelin και του Garbarek. Αν έχω φάει όμως ένα κόλλημα, αυτό ήταν ο Miles Davis και ειδικά η ηλεκτρική περίοδός του, πράγμα που με οδήγησε να παίζω το κλαρίνο με τη χρήση εφέ. Δεν ντρέπομαι να πω πως στα νιάτα μου είχα την αφίσα του στο υπνοδωμάτιό μου. Από κει και πέρα τα τελευταία χρόνια έζησα την αποκάλυψη του κόσμου της ιδιοφυΐας του John Zorn. Τεράστιος συνθέτης, παίκτης και παραγωγός. Τώρα για το κλαρίνο, το οποίο έχει και την κύρια φωνή στο σχήμα, τι να πρωτοπείς…

Το κλαρίνο στην Ελλάδα είναι μια πολύ μεγάλη ιστορία. Έχω καταγωγή από Ήπειρο, χωρίς να έχω ζήσει βέβαια εκεί, και αυτό με έχει επηρεάσει. Θα περιοριστώ στο να αναφέρω το όνομα του δασκάλου μου, Γιώργου Κωτσίνη, που πραγματικά έχει μελετήσει συστηματικά την παράδοση του οργάνου. Πρέπει να πω ότι απέναντι σε αυτή  την παράδοση στέκομαι με δέος και νιώθω διαρκώς ανεπαρκής, στα όρια του κόμπλεξ. Και στην klezmer το κλαρίνο παίζει κυρίαρχο ρόλο, φανερώνοντας τη συγγένεια των παραδόσεων.

To όλο εγχείρημα της μπάντας ξεκίνησε όταν σε ένα μαγαζί βρήκα κάποιες παρτιτούρες του Giora Feidman (σύγχρονος κλαρινετίστας και αναβιωτής της klezmer, με τον οποίο έκανα κάποια μαθήματα) και άρχισα να τις παίζω, νιώθοντας μεγάλη οικειότητα. Τη μουσική όμως την αντιλαμβάνομαι και μέσα από την τέχνη του θεάτρου, 
καθώς η βασική μου ιδιότητα είναι αυτή του ηθοποιού. Αυτό που ανέφερα προηγουμένως ως «τραγικό» εμπνέεται μεν από τη γλώσσα του θεάτρου, αλλά τελικά αφορά την άποψη που έχω ως προς το πνεύμα και τη λειτουργία κάθε καλλιτεχνικού γεγονότος.

Το φθινόπωρο πρόκειται να κυκλοφορήσει το πρώτο άλμπουμ σας. Τι θα περιλαμβάνει, τι σημαίνει αυτό το γεγονός για την μπάντα και τι προσδοκάτε από αυτό;

Το άλμπουμ είναι μια καταγραφή της δουλειάς μας, αλλά και αφορμή για συγκέντρωση. Είναι μια προσπάθεια για κάτι ολοκληρωμένο. Η ταυτότητα της μπάντας είναι υπό διαμόρφωση. Με ζόρισε και με βοήθησε πολύ αυτή η διαδικασία. Απο κει και πέρα εννοείται πως για να λειτουργήσεις σε επίπεδο επικοινωνίας και εμφανίσεων, δεν «υπάρχεις» αν δεν έχεις καταγράψει σοβαρά τη δουλειά σου.

Στον δίσκο λοιπόν, που κατά πάσα πιθανότητα θα έχει και το όνομα της μπάντας, συμπεριλαμβάνονται 10 κομμάτια, 5 klezmer και 5 ελληνικά. Η αλήθεια είναι πως δυσκολεύομαι ακόμα και με την υποψία εθνικής ταμπέλας. 

Klezmer (kle -zemer) ετυμολογικά σημαίνει «το όργανο του τραγουδιού». Η μουσική είναι κάτι ζωντανό, που έχει την ικανότητα να ενώνει. Το τραγούδι ενώνει. Η τραγωδία ενώνει διαπραγματευόμενη… Επανέρχομαι, ξανά και ξανά, στο τραγικό. Θα μπορούσε να είναι και ο τίτλος του άλμπουμ, αλλά έχει κάτι μεγαλεπήβολο που δεν μ’ αρέσει.

Το τραγικό, όπως το αντιλαμβάνομαι, αφορά τη ζωή ως μυστήριο. Η μουσική γεννιέται μέσα απ' τη σιωπή. Η γνώση γεννιέται μέσα από το άγνωστο. Ο άνθρωπος, ως κωμικοτραγική φιγούρα. Ωραία όλα αυτά, αλλά στη μουσική πώς εκφράζονται; 

Ένα παράδειγμα ίσως να βοηθήσει.«Ο Ήλιος», ένα παραδοσιακό τσάμικο, διασκευάστηκε με έμπνευση τον μύθο του Φαέθοντα, ο οποίος, σύμφωνα με μια αφήγηση, ήταν νόθος γιός του θεού Ήλιου και, αναζητώντας αποδείξεις αγάπης από τον πατέρα του, ζήτησε να οδηγήσει το άρμα του. Ο πατέρας αναγκάστηκε να του το δώσει κι ο γιος τα έκανε μαντάρα, με αποτέλεσμα να κάψει τη Γη και να προκαλέσει την αναγκαστική επέμβαση του σωτήρα Δία. Ο μύθος είναι αρχετυπικός και οι αναγνώσεις πολλαπλές. Ένα τσάμικο χορευτικό κομμάτι, που «πατάει» γερά, καταλήγει σε ελεύθερο αυτοσχεδιασμό και σε αποσύνθεση. Μια μουσική αφήγηση. Ένα ηχοτοπίο.

Θα σας ενδιέφεραν συνεργασίες με μεμονωμένους καλλιτέχνες ή άλλες μπάντες; Έχετε κάτι συγκεκριμένο στο μυαλό σας;

Συνεργάζομαι, άρα υπάρχω. Ναι, εν καιρώ θα ήθελα πολύ να συνεργαστούμε με διάφορους μουσικούς αλλά και άλλους καλλιτέχνες. Το όνειρό μου είναι μια ολοκληρωμένη σκηνική παρουσία σαν αυτή των Tiger Lilies, για να πω κάτι αναγνωρίσιμο. Δεν θα ήθελα να γίνω πιο συγκεκριμένος. Πάντως έχουμε ήδη μιλήσει με κάποιους ανθρώπους.

Ποια είναι η γνώμη σου για τα όσα -πολύ ενδιαφέροντα κατά γενική ομολογία- γίνονται τα τελευταία χρόνια στην ελληνική μουσική σκηνή;

Όταν ήμουν μικρός, δεν έβρισκα εύκολα live να πάω στην Αθήνα. Τώρα δεν προλαβαίνω… Εγώ, που μοιράζω τη ζωή μου ανάμεσα στο θέατρο και τη μουσική, έχω πραγματικά πρόβλημα. Σε αυτόν τον τόπο υπάρχει τεράστια μουσική παράδοση και μεγάλη δυνατότητα νέας δημιουργίας. Η μουσική παραγωγή θα μπορούσε να γίνει δυναμικά εξαγώγιμη.

Η αλήθεια είναι πως το κοινό της Ελλάδας είναι αντικειμενικά περιορισμένο. Χρειάζονται managers. Προχθές πήγα και άκουσα το live των Σωκράτης Σινόπουλος 
Quartet. Πολύ ωραία δουλειά, που θα ταξιδέψει. Τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργηθεί μια πολύ ενδιαφέρουσα jazz σκηνή καθώς και πολύ ωραίες προσπάθειες στον ελεύθερο αυτοσχεδιασμό. Γίνονται τόσα ωραία πράγματα, αλλά λείπουν οι χώροι μεσαίας κλίμακας με ωραίο ήχο όπου γίνονται και οι ζυμώσεις. Η Afrikana, στην οποία θα παίξουμε την Κυριακή, είναι πραγματικά μια όαση.

Info: Κυριακή 12 Μαΐου στο Afrikana Jazz Club (Ιεροφαντών 13, Αθήνα). 
Τηλ.: 210-3410445. Ωρα έναρξης: 21.30. Τιμή εισιτηρίου: 5 ευρώ.

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
Τρίο el Greco: Η μουσική δωματίου συνδυάζει ιδανικά τη σολιστική ιδιότητα με τη συλλογικότητα
Το Τρίο el Greco, ένα από τα πιο ενεργά ελληνικά σχήματα κλασικής μουσικής, εμφανίζεται για πρώτη φορά στο Μέγαρο Μουσικής, την Παρασκευή 12 Απριλίου, με αφορμή το Έτος Σκαλκώτα
Τρίο el Greco: Η μουσική δωματίου συνδυάζει ιδανικά τη σολιστική ιδιότητα με τη συλλογικότητα
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
Χριστίνα Ψύχα: Λυρισμός, αυτοσχεδιασμός, πειραματισμός τα κύρια στοιχεία της μουσικής μου
Η Χριστίνα Ψύχα συνθέτει και τραγουδάει. Η μουσική της βασίζεται στον συνδυασμό της τζαζ με τη λάτιν παράδοση. Πριν από περίπου ένα χρόνο δημιούργησε το κουαρτέτο της με τους Νικόλα Αναδολή, Αλέξανδρο...
Χριστίνα Ψύχα: Λυρισμός, αυτοσχεδιασμός, πειραματισμός τα κύρια στοιχεία της μουσικής μου
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
Με τη φαντασία μπορείς να πας παντού και να κάνεις τα πάντα...
Δύο εξαιρετικά ταλαντούχοι μουσικοί, η Πόπη Νταλαχάνη και ο Σωτήρης Τράγκας, έφτιαξαν πριν από 16 χρόνια τους DILEMMA, ένα ντουέτο που οικοδομεί τον δικό του -ιδιαίτερο- μουσικό κόσμο, χωρίς εκπτώσεις και...
Με τη φαντασία μπορείς να πας παντού και να κάνεις τα πάντα...
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
Θραξ Πανκc: Η μουσική είναι ένας τρόπος να φτιάχνουμε το δικό μας κόσμο και να ζούμε σε αυτόν
Η ακούραστη τριάδα από τη Θράκη ήταν πραγματική μουσική αποκάλυψη πριν από μερικά χρόνια. Από την «πανκοπανηγυροψυχεδέλεια»,  όμως, έχει κυλήσει πολύ νερό στο αυλάκι, οι Θραξ Πανκc έχουν οργώσει τις σκηνές και...
Θραξ Πανκc: Η μουσική είναι ένας τρόπος να φτιάχνουμε το δικό μας κόσμο και να ζούμε σε αυτόν
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
Postmodern Jukebox: Όλα μπορούν να συμβούν σε μια συναυλία μας!
Αποτελούν εδώ και χρόνια μια μπάντα-σημείο αναφοράς εξαιτίας των εκπληκτικών διασκευών που κάνουν και των εκρηκτικών ζωντανών εμφανίσεών τους.
Postmodern Jukebox: Όλα μπορούν να συμβούν σε μια συναυλία μας!

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας