• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    33°C 32.1°C / 34.6°C
    3 BF
    27%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    32°C 28.0°C / 35.5°C
    1 BF
    49%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    35°C 32.0°C / 38.2°C
    3 BF
    34%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    32°C 31.9°C / 36.4°C
    1 BF
    35%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.9°C / 31.3°C
    3 BF
    30%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    30°C 27.3°C / 33.0°C
    2 BF
    24%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    32°C 28.9°C / 34.3°C
    2 BF
    55%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    36°C 32.6°C / 36.8°C
    1 BF
    18%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    29°C 27.8°C / 32.7°C
    4 BF
    65%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    30°C 29.9°C / 31.9°C
    4 BF
    48%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    29°C 27.9°C / 29.4°C
    4 BF
    51%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    30°C 26.6°C / 30.7°C
    2 BF
    58%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    30°C 29.9°C / 32.9°C
    0 BF
    51%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    32°C 30.5°C / 31.9°C
    0 BF
    27%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    33°C 30.5°C / 36.7°C
    2 BF
    31%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.4°C / 37.8°C
    2 BF
    51%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    33°C 32.3°C / 34.8°C
    3 BF
    21%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.8°C / 30.3°C
    1 BF
    58%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.1°C / 35.6°C
    3 BF
    69%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    35°C 29.8°C / 34.6°C
    2 BF
    20%
Το θέατρο μετά την πανδημία
Photo by Felix Mooneeram
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το θέατρο μετά την πανδημία

  • A-
  • A+
Οσο περνάει ο καιρός σκέφτομαι πως το θέατρο μοιάζει σε όλα του στη ζωή που αφήσαμε να μας περιμένει έξω από τον εγκλεισμό.
Ακολουθήστε μας στο Google news

Νομίζω πως δεν υπάρχει τέχνη, αλλά ακόμα και ανθρώπινη δραστηριότητα, που να χτυπήθηκε τόσο ολοκληρωτικά και σε τόσα επίπεδα όσο το θέατρο στην Ελλάδα. Καταλυτικό ρόλο σε αυτό προφανώς και έπαιξε η αδιαφορία –αν όχι η περιφρόνηση– της κυβέρνησης. Προς το παρόν τα θέατρα παραμένουν κλειστά και κανείς δεν γνωρίζει πώς θα είναι το θεατρικό τοπίο μόλις αυτά ανοίξουν. Παθογένειες και προβλήματα πια μεγεθύνονται, παράδοξα έρχονται να απαντηθούν και μαζί ζωές να αλλάξουν. Η πανδημία είναι αφόρητος γλύπτης. Και δεν δείχνει καμία συμπόνια στα υλικά που χρησιμοποιεί.

Το θέατρο για να υπάρξει έχει ανάγκη το ζωντανό κοινό. Ακόμη περισσότερο τη ζωντανή σχέση του ηθοποιού με τον κόσμο. Η συνθήκη αυτή το καθιστά ως την πιο έκθετη τέχνη στην πανδημία. Ενας μουσικός χάνει τις συναυλίες του. Ομως η μουσική βρίσκει τον δρόμο της μέσα από το ραδιόφωνο ή το διαδίκτυο. Ενας συγγραφέας χάνει τις παρουσιάσεις του και τη θέση του στα ράφια των (τώρα κλειστών) βιβλιοπωλείων. Και όμως τα βιβλία μπορούν να παραγγελθούν και να φτάσουν στον αναγνώστη. Αντίθετα το θέατρο παύει να υπάρχει.

Δεν είναι η μικρή παύση ενός επαγγέλματος. Είναι η βουβαμάρα της ύπαρξης. Γιατί ένα θέατρο δεν μπορεί να υπάρξει μακριά από το κοινό και τη δεδομένη σχέση του με αυτό. Τα ραδιοφωνικά έργα, οι μαγνητοσκοπημένες παραστάσεις, οι ζωντανές διαδικτυακές απαγγελίες δεν αντικαθιστούν την πραγματικότητα του θεάτρου. Απλώς την υπενθυμίζουν ζητώντας την υπομονή μας.

Η σύμβαση αυτών των τρόπων είναι τελείως διαφορετική από τη θεατρική σύμβαση. Στην πραγματικότητα αποτελούν καταγραφές υπό ιδιαίτερες συνθήκες. Ενώ το θέατρο προϋποθέτει αυτό που χάνεται, το φευγαλέο, αυτό που αρνείται να καταγραφεί. Είναι η άσκηση του ανθρώπου στο εφήμερο, σε αυτό που μαγικά εμφανίζεται και μαγικά χάνεται, χωρίς να μπορεί να φυλακιστεί σε μια καταγραφή. Οσο περνάει ο καιρός σκέφτομαι πως το θέατρο μοιάζει σε όλα του στη ζωή που αφήσαμε να μας περιμένει έξω από τον εγκλεισμό.

Δεν ξέρω πώς θα είναι η κατάσταση του θεάτρου μετά την πανδημία. Πόσα θέατρα θα κλείσουν, πόσα θα αυξήσουν τα εισιτήρια, πόσοι ηθοποιοί, σκηνοθέτες ή τεχνικοί θα συνεχίσουν. Αυτό που ξέρω είναι πως το θέατρο είναι η τέχνη της επόμενης μέρας. Είναι η συνθήκη αυτή που ο κόσμος θα αναζητήσει μόλις ξεμουδιάσει από το μάγκωμα του εγκλεισμού. Ακριβώς γιατί το θέατρο είναι συνάντηση. Η συνάντηση αυτή που έχει τόσο έντονα εκλείψει στο παρόν μας.

Αλλωστε το θέατρο γνωρίζει να επιβιώνει. Ολόκληρη η ιστορία του δεν είναι τίποτε άλλο από μια ιστορία επιβίωσης. Επιβίωσε του χριστιανισμού όταν ο χριστιανισμός το απαγόρευσε σε ολόκληρη τη Δύση. Το θέατρο ξαναγεννήθηκε δραματοποιώντας τα χριστιανικά μυστήρια, ενσωματώνοντας τον εχθρό του μέχρι να συναντήσει ξανά την κοσμική μορφή του. Η πανούκλα το έκλεισε στο Λονδίνο την εποχή της ελισαβετιανής του λάμψης. Αυτό έδωσε στον Σέξπιρ τον χρόνο να γράψει τον Μάκβεθ, τον Βασιλιά Λιρ και τον Αντώνιο και Κλεοπάτρα μέσα σε μία και μόνη καραντίνα μερικών μηνών.

Τα ιστορικά γεγονότα το ποδοπάτησαν. Το θέατρο συνέχισε να παίζεται στον πόλεμο, μέσα στις δικτατορίες, μέσα στις φυλακές, ακόμα και στα βουνά των ανταρτών. Και μαζί επιβίωσε μέσα στον αιώνα του κινηματογράφου, μέσα στις δεκαετίες της τηλεόρασης, μέσα στην εποχή του διαδικτύου. Ετσι θα επιβιώσει και στις μέρες της επέλασης των τηλεοπτικών σειρών και του στρίμινγκ. Γιατί το θέατρο είναι η τέχνη της επιβίωσης. Η τέχνη της μνήμης εντός μιας σύμβασης φθοράς, η τέχνη της επαφής διά μέσου ενός φασματικού τέταρτου τοίχου που μας χωρίζει, η τέχνη του κόσμου να είναι άπειρος ακόμα και αν οι διαστάσεις του ταυτίζονται με αυτές μιας ελάχιστης σκηνής.

Το θέατρο ήταν πάντοτε η τέχνη της επόμενης μέρας. Ακριβώς γιατί είναι σύμφυτο με τη φύση του ανθρώπου. Η συμπυκνωμένη εμπειρία της ζωής, ο ανθρώπινος λόγος ως κυρίαρχο εργαλείο έκφρασης και επιλογής, ο διάλογος ως τρόπος των ανθρώπων να υπάρχουν. Γιατί το θέατρο είναι η ίδια η ανθρώπινη συνάντηση.

Δεν ξέρω με ποιους όρους, αλλά ξέρω πως το θέατρο την επόμενη μέρα θα είναι εκεί. Και θα είναι πιο αναγκαίο από ποτέ.
 

ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Σκέψεις για την τέχνη της επόμενης μέρας (β' μέρος)
Αρχίζει να υπάρχει όλο και πιο έντονα ένας προβληματισμός και μια συζήτηση από τη μεριά των ανθρώπων του θεάτρου για το πώς θα είναι η επόμενη μέρα του.
Σκέψεις για την τέχνη της επόμενης μέρας (β' μέρος)
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Πορτρέτο του καλλιτέχνη ως φαντάσματος
Για μερικούς η νέα κρίση προκύπτει ως μια νέα ευκαιρία (business as usual). Η ιδεολογία όχι μόνο δεν μπορεί να παρακαμφθεί, στο όνομα του συναγερμού και της εθνικής συμφιλίωσης, αλλά όλες οι αλλαγές θα είναι...
Πορτρέτο του καλλιτέχνη ως φαντάσματος
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Η επανοικειοποίηση του δημοσίου χώρου
Η αντίληψη που λέει πως το δημόσιο είναι προέκταση του ιδιωτικού με όρους συνάντησης και συνύπαρξης είναι μία διαπίστωση που πρέπει να έχει ισχύ και μετά την πανδημία.
Η επανοικειοποίηση του δημοσίου χώρου
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Οι κοινωνίες και ο θάνατος
Η πανδημία έφερε στο προσκήνιο την απόλυτη ανεπάρκεια των σύγχρονων κοινωνιών να σταθούν απέναντι στο φαινόμενο του θανάτου.
Οι κοινωνίες και ο θάνατος
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Cyberpunk
Ο συνδυασμός τεχνολογίας και περιορισμού είναι το δικό μας cyberpunk σε αυτή την περίοδο της πανδημίας.
Cyberpunk

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας