• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    27°C 22.2°C / 29.2°C
    3 BF
    48%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    25°C 22.0°C / 27.1°C
    2 BF
    59%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    24°C 21.0°C / 24.3°C
    1 BF
    72%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    19°C 14.9°C / 19.4°C
    1 BF
    70%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    20°C 19.9°C / 19.9°C
    0 BF
    77%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    25°C 23.0°C / 24.8°C
    2 BF
    58%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    19°C 17.0°C / 21.2°C
    2 BF
    56%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.8°C / 23.8°C
    2 BF
    50%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 23.8°C / 28.0°C
    4 BF
    62%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    26°C 22.9°C / 25.9°C
    2 BF
    61%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    27°C 25.8°C / 28.3°C
    4 BF
    50%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.7°C / 27.3°C
    0 BF
    69%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.9°C / 23.9°C
    1 BF
    83%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    20°C 19.9°C / 22.9°C
    0 BF
    64%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    26°C 22.5°C / 27.3°C
    2 BF
    50%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.8°C / 26.0°C
    3 BF
    65%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    22°C 20.8°C / 29.0°C
    0 BF
    56%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    21°C 21.3°C / 21.3°C
    1 BF
    78%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    24°C 20.7°C / 25.6°C
    2 BF
    62%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    17°C 17.4°C / 17.4°C
    0 BF
    81%
ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ

Οι «Μαντόνες» της Ειδομένης, η αρχαϊκή μάνα

  • A-
  • A+

Μετά από δέκα μέρες στον αυτοσχέδιο προσφυγικό καταυλισμό της Ειδομένης, οι σκέψεις μου συνεχίζουν να σκοντάφτουν πάνω στις λέξεις.

Λέξεις βουλιαγμένες μέσα στις λάσπες και την αγωνία του κόσμου αν θα περάσει τα σύνορα για να ζήσει επιτέλους το «ευρωπαϊκό όνειρο».

Να ζήσει την ουτοπία του Γερμανού εργάτη και μιας σίγουρης ζωής μακριά από τον πόλεμο, τα ολοκληρωτικά συστήματα και τις κλειτοριδεκτομές γυναικών που λαμβάνουν χώρα σε πολλές αφρικανικές και ασιατικές χώρες.

Περπατώντας ατελείωτες ώρες στις ράγες των τρένων, στα λασποχώραφα του μακεδονικού τοπίου έως τα σύνορα όπου ο φράχτης υψώνει σαρκαστικά το ανάστημά του αποκλείοντάς σε από το όνειρο, το μάτι δεν μπορεί να ησυχάσει.

Παρατηρεί ανήσυχα και διαρκώς καταγράφει τις εκατοντάδες συγκινητικές ιστορίες που εκτυλίσσονται γύρω από το παρελθόν και το παρόν των προσφύγων και τις κουβαλάνε αποτυπωμένες για πάντα στα μάτια τους, στην έκφρασή τους.

Ο φωτογράφος λοιπόν, ψυχρός εκτελεστής της στιγμής, σε καθημερινή βάση ξεπερνά τα όρια του ανθρωπισμού στον βωμό της καταγραφής.

Τα όρια μπαίνουν όμως στη διαδικασία της προβολής και της παρουσίασης. Τι επιλέγεις να δείξεις από τον καθημερινό περίπατο στην περιοχή, ειδικά όταν αρχίζει να βρέχει.

Κάποιοι δεν έχουν καν σκηνή, αποθέτουν τα εξαντλημένα σώματά τους σ’ ένα νάιλον, δίπλα σε μια δειλή φωτιά, τα παιδιά παίζουν στις λάσπες με περισσή αθωότητα. Ενα βροχερό βράδυ συνάντησα τον Χαλίλ, κρατούσε στην αγκαλιά του τυλιγμένο σε μια ολόλευκη κουβέρτα ένα βρέφος, τον γιο του. Φαινόταν σχεδόν νεογέννητο και σκέφτηκα ότι θα γεννήθηκε στο νοσοκομείο στο Κιλκίς.

Τον ρώτησα πόσων ημερών είναι και μου απάντησε ότι γεννήθηκε πριν από 13 μέρες στην Τουρκία.

Αυτό το παιδί, στις πρώτες δεκατρείς μέρες της ζωής του, πέρασε το Αιγαίο και έφτασε σ’ αυτόν τον καταραμένο τόπο όπου συνωστίζονται οι ελπίδες.

Ξάφνου έρχεται ένα φορτηγό με προμήθειες, ο κόσμος ορμά όλος μαζί, ο καβγάς στήνεται σε δευτερόλεπτα για ένα μπουκάλι νερό, ένα ζευγάρι παπούτσια, ένα φρούτο.

Κοιτάς στα δεξιά σου - άνθρωποι με ακρωτηριασμένα μέλη περιμένουν υπομονετικά στην ουρά των σάντουιτς ή στην ουρά για τον γιατρό ή στην ουρά για τσάι.

Κοιτάς από την άλλη, τα μωρά κλαίνε καθώς αντιλαμβάνονται την αγωνία της μάνας, μιας φιγούρας αρχέγονης, τραγικής, που με νύχια και με δόντια θα πολεμήσει για να προσφέρει το μέλλον στο παιδί της.

Βασίλης Μαθιουδάκης

Η μάνα αποτελεί για το βρέφος την αρχαϊκότερη μορφή ταύτισης.

Η φιγούρα της μάνας τιμήθηκε δεόντως στις παραδόσεις, στα ήθη και τα έθιμα όλων των λαών, αποτυπώθηκε στην Ιστορία της Τέχνης ως τροφός, ως η κινητήριος δύναμη της αρχής μιας νέας ζωής, υμνήθηκε από τη μυθολογία και την αρχαία τραγωδία, ενώ είναι αστείρευτη πηγή έρευνας για την ψυχανάλυση πάνω στην άρρηκτη δυαδική σχέση παιδιού - μάνας.

Αρχαϊκή μητέρα, Γαία, Γυναίκα Φαλλός, Μινωική θεά των όφεων, Μαντόνα, Αφροδίτη, Τροφός, λέξεις συνδεδεμένες με τον θρήνο, την τραγωδία, την αγωνία του θανάτου, που ταυτόχρονα έρχονται σε αντιπαράθεση με την ελπίδα και τη δύναμη της γέννησης.

Εννοιες που χειραγωγήθηκαν από τη θρησκεία, έννοιες που οδήγησαν στον θρησκευτικό φανατισμό, το μίσος, τον εμφύλιο, έννοιες που επιστρέφουν στην αρχή του κακού όπως οι θρησκευτικά τυφλοί και οι αιμοσταγείς θεωρούν τη γυναίκα, τη μάνα, το αρχετυπικό σύμβολο της ζωής.

Βασίλης Μαθιουδάκης

Επέλεξα λοιπόν αυτές τις τρεις εικόνες γιατί η μάνα είναι η καθοριστική ύπαρξη για την ψυχοκινητική και συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού.

Ο συνδυασμός των εξωτερικών ερεθισμάτων που δέχεται η μάνα αυτόματα αντανακλά στον εσωτερικό ψυχισμό του παιδιού.

Τι είδαν λοιπόν αυτά τα μάτια στη Συρία, στο ταξίδι με τα πόδια μέχρι τα παράλια της Τουρκίας, στη βάρκα για τη Μυτιλήνη, στις λάσπες της Ειδομένης;

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Η γυναίκα ως μετανάστευση
Η ποίηση της Γκέρβιτζ είναι μια ποίηση που προσεγγίζει το γυναικείο φαινόμενο με τρόπο πολυπρισματικό και ταυτόχρονα με μια αφοπλιστική ειλικρίνεια.
Η γυναίκα ως μετανάστευση
ΝΗΣΙΔΕΣ
Τόπο στα μικρά δέντρα να ριζώσουν…
Εμείς, ως φεμινίστ@ δηλώνουμε ότι συμμεριζόμαστε τις οικογένειες των παρανομοποιημένων μεταναστ@ών και στεκόμαστε αλληλέγγυ@ πρωτίστως στα παιδιά και τις μητέρες τους.
Τόπο στα μικρά δέντρα να ριζώσουν…
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο δρόμος για τον βυθό της Μεσογείου είναι στρωμένος με δολάρια
Παρόλο που πολλές πληροφορίες μοιράζονται από στόμα σε στόμα, τα κοινωνικά μέσα χρησιμοποιούνται επίσης ευρέως για έρευνα πριν από την αναχώρηση. Ειδικότερα οι Σύροι χρησιμοποιούν εκτεταμένα τεχνολογίες...
Ο δρόμος για τον βυθό της Μεσογείου είναι στρωμένος με δολάρια
ΑΠΟΨΕΙΣ
Σεξ για επιβίωση: δημοσιογραφία της εξομολόγησης και ηθικός πανικός
Το σεξ για επιβίωση συμβαίνει στις ευκαιριακές πιάτσες της Αθήνας ή βρισκόμαστε μπροστά σε μια προσπάθεια των ΜΜΕ να δημιουργήσουν κλίμα ηθικού πανικού με αφορμή τα υπαρκτά προβλήματα που αντιμετωπίζουν...
Σεξ για επιβίωση: δημοσιογραφία της εξομολόγησης και ηθικός πανικός
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο άγνωστος άθλος
Δύο χρόνια μετά τον Αύγουστο του 2015 και την κορύφωση της προσφυγικής ροής, αξιωματούχος που γνώρισε από τα μέσα εκείνες τις δραματικές ημέρες, μιλά στην «Εφ.Συν.» για το αδιέξοδο που επικρατούσε εν όψει της...
Ο άγνωστος άθλος
ΝΗΣΙΔΕΣ
Το μονοπάτι των προσφύγων
Είναι οι τόποι απ’ όπου διήλθαν σχεδόν ένα εκατομμύριο πρόσφυγες, Η Ελλάδα έπαψε να πνίγει πρόσφυγες και τους άφησε να φτάσουν στα βόρεια σύνορα. Αποκλείστηκαν εδώ 55.000 μετά το σφράγισμα των βαλκανικών...
Το μονοπάτι των προσφύγων

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας