Αθήνα, 33°C
Αθήνα
Ελαφρές νεφώσεις
33°C
35.2° 31.1°
3 BF
35%
Θεσσαλονίκη
Ελαφρές νεφώσεις
33°C
34.7° 28.5°
4 BF
39%
Πάτρα
Αυξημένες νεφώσεις
31°C
34.8° 30.5°
1 BF
35%
Ιωάννινα
Σποραδικές νεφώσεις
33°C
32.9° 32.9°
2 BF
25%
Αλεξανδρούπολη
Ελαφρές νεφώσεις
31°C
33.0° 30.9°
4 BF
37%
Βέροια
Αυξημένες νεφώσεις
33°C
33.2° 27.9°
3 BF
49%
Κοζάνη
Σποραδικές νεφώσεις
30°C
29.5° 29.5°
2 BF
26%
Αγρίνιο
Αυξημένες νεφώσεις
32°C
32.4° 32.4°
2 BF
23%
Ηράκλειο
Αίθριος καιρός
30°C
31.9° 29.8°
4 BF
42%
Μυτιλήνη
Αίθριος καιρός
34°C
33.9° 29.6°
4 BF
24%
Ερμούπολη
Αίθριος καιρός
32°C
32.4° 30.8°
4 BF
33%
Σκόπελος
Αίθριος καιρός
30°C
29.7° 27.3°
2 BF
48%
Κεφαλονιά
Ελαφρές νεφώσεις
30°C
29.9° 29.9°
3 BF
45%
Λάρισα
Σποραδικές νεφώσεις
34°C
34.1° 32.9°
3 BF
33%
Λαμία
Αυξημένες νεφώσεις
27°C
30.5° 26.8°
1 BF
40%
Ρόδος
Ελαφρές νεφώσεις
30°C
33.8° 29.8°
4 BF
48%
Χαλκίδα
Ελαφρές νεφώσεις
35°C
36.1° 32.0°
2 BF
17%
Καβάλα
Ελαφρές νεφώσεις
29°C
29.4° 29.3°
3 BF
57%
Κατερίνη
Αραιές νεφώσεις
29°C
33.9° 28.6°
3 BF
62%
Καστοριά
Αυξημένες νεφώσεις
28°C
27.5° 27.5°
2 BF
40%
ΜΕΝΟΥ
Δευτέρα, 17 Ιουνίου, 2024
vivlio-bolano
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
Roberto Bolano: Νυχτωδία της Χιλής, Μετάφραση - Επιμύθιο: Κρίτων Ηλιόπουλος, Εκδόσεις ΑΓΡΑ

Μια νύχτα με τον Μπολάνιο

Σε όλη την πορεία του ήρωά του ο Μπολάνιο, με αστείρευτη λογοτεχνική δεινότητα, δεν κάνει τίποτα άλλο από το να αποδομεί τα «ιερά τέρατα» των γραμμάτων και των τεχνών της πατρίδας του και όχι μόνο.

«Φορούσε κοτλέ σακάκι κι ένα κασκόλ και στο κεφάλι του ένα καπέλο, με γείσο στενό, πεσμένο προς τα πίσω και μουρμούριζε εκ βαθέων κάποιες λέξεις που δεν μπορούσαν να απευθύνονται σε κάποιον άλλον εκτός από τη σελήνη. Εμεινα σαν το είδωλο του αγάλματος, με το αριστερό μου ποδαράκι σηκωμένο ελαφρώς. Ηταν ο Νερούδα. Δεν ξέρω τι άλλο συνέβη. Ο Νερούδα βρισκόταν εκεί και λίγα μέτρα πίσω του βρισκόμουν εγώ και αναμεσά μας η νύχτα, το φεγγάρι, το έφιππο άγαλμα, τα φυτά και τα ξύλα της Χιλής, το σκοτεινό μεγαλείο της πατρίδας»

Υπάρχουν βιβλία που σε αφήνουν άφωνο με την ομορφιά της γλώσσας και της αφήγησής τους. Ενα από αυτά είναι το «Νυχτωδία της Χιλής» του σπουδαίου Χιλιανού συγγραφέα Ρομπέρτο Μπολάνιο. Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αγρα σε μετάφραση και ένα διαφωτιστικό επιμύθιο του Κρίτωνα Ηλιόπουλου.

Κεντρικός ήρωας του βιβλίου είναι ο Χιλιανός ιερέας, ποιητής και κριτικός λογοτεχνίας Ουρούτια Λακρουά, ο οποίος μπαίνει στον θαυμαστό κόσμο της λογοτεχνίας στο πρώτο μέρος του βιβλίου συναντώντας μια βραδιά τον Νερούδα στη βίλα La-bas καλεσμένος ενός ιδιόμορφου και πασίγνωστου κριτικού λογοτεχνίας με το ψευδώνυμο Φέρουελ. Την εποχή εκείνη πιάνει δουλειά στο Καθολικό Πανεπιστήμιο, είναι μέλος της οργάνωσης Opus Dei, γράφει ποίηση, λογοτεχνικές κριτικές ως Χ. Ιμπακάτσε και έπειτα ταξιδεύει σε πολλές χώρες καταλήγοντας και πάλι στο Σαντιάγο. Η μορφή ενός «ρυτιδιασμένου νεαρού», κάτι σαν τη συνείδησή του, τον ακολουθεί παντού. Σε όλη αυτή την πορεία του ήρωά του ο Μπολάνιο, με αστείρευτη λογοτεχνική δεινότητα, δεν κάνει τίποτα άλλο από το να αποδομεί τα «ιερά τέρατα» των γραμμάτων και των τεχνών της πατρίδας του και όχι μόνο. Στην προσπάθειά του αυτή «εμπλέκει» τους αρχαίους Ελληνες, μεσαιωνικούς τροβαδούρους της Ιταλίας και της Προβηγκίας και Ισπανούς του Χρυσού αιώνα. Ανάμεσά τους και ο βιβλιόφιλος δικτάτορας Πινοτσέτ που παίρνει μαθήματα μαρξισμού από τον ιερέα της ιστορίας μας. Το βιβλίο θα τελειώσει με μια νύχτα στη βίλα της Μαρίας Κανάλες, στα περίχωρα του Σαντιάγο. Η περίφημη βίλα που περιγράφει ο Μπολάνιο είναι πέρα για πέρα αληθινή. Πρόκειται για το σπίτι της ποιήτριας Μαριάνα Καγέχας και του Αμερικανού συζύγου της Μάικλ Τάουνλεϊ. Τα υπόγεια της βίλας ήταν κέντρο βασανιστηρίων όπου συνέβαιναν οι πιο διεστραμμένες και φρικτές κτηνωδίες σε κρατούμενους του καθεστώτος Πινοτσέτ.

«Η Χιλή ολόκληρη είχε μετατραπεί σε ένα δέντρο του Ιούδα, ένα δέντρο δίχως φύλλα, φαινομενικά νεκρό, που όμως ήταν ριζωμένο στη μαύρη γη, στη δική μας γόνιμη μαύρη γη όπου τα σκουλήκια έχουν μήκος σαράντα εκατοστά».

Ο Μεξικανός συγγραφέας Χουάν Βιγιόρο σε πρόσφατο ταξίδι του στην Αθήνα μου είχε διηγηθεί –μεταξύ άλλων ιστοριών για τον Μπολάνιο– πώς κατάφερε να τον πείσει να μην αδικήσει αυτό το σπάνιο βιβλίο δίνοντάς του τον αρχικό τίτλο που είχε σκεφτεί: «Καταιγίδα από σκατά». Διαβάζοντας το βιβλίο δικαιολόγησα απολύτως τη διάθεση του Μπολάνιο να το ονομάσει έτσι.

Οπως αναφέρει στο επιμύθιό του ο Κρίτων Ηλιόπουλος, «στη “Νυχτωδία” ο Μπολάνιο είναι αμείλικτος, καθώς ο ίδιος έχει ζήσει αυτή τη λογοτεχνική κουλτούρα της πατρίδας στην εφηβεία του, και γράφει το βιβλίο έπειτα από ένα ταξίδι επιστροφής στη Χιλή το 1999. Εχει προηγηθεί το “Φυλαχτό”, η ματιά του στο λατινοαμερικάνικο ’68, όπου το ύφος του είναι παρόμοιο, ενώ η ειρωνεία του αξεπέραστη σε ακατάπαυστη σάτιρα. Οι μεγάλοι της κάστας “βιάζουν” τους νεότερους στη διαδικασία της μύησης, στη λογοτεχνία επιβάλλεται η “δικτατορία” των ιερών αγελάδων, και όλοι αγαπούν την τέχνη των γερακιών που κυνηγούν περιστέρια». Ετσι φτιάχνεται η λογοτεχνία στη Χιλή, γράφει ο συγγραφέας, αλλά όχι μόνο στη Χιλή, το ίδιο και στην Αργεντινή και στο Μεξικό, στη Γουατεμάλα και την Ουρουγουάη, την Ισπανία και τη Γαλλία και τη Γερμανία, και την πράσινη Αγγλία και τη χαρούμενη Ιταλία. Και δεν μπορεί τούτες οι φράσεις του να μην προκαλέσουν ένα πικρό χαμόγελο ή κάποιο μειδίαμα για κάποιους κύκλους που ίσως υπήρξαν σε σκοτεινούς καιρούς και στη χώρα μας. Ο αιρετικός Μπολάνιο δεν χαρίζει κάστανα και σε αυτό το βιβλίο του όπως και στα άλλα. Με απαράμιλλης ομορφιάς λογοτεχνική γλώσσα περιγράφει και ταυτόχρονα κατακεραυνώνει τις αδικίες αυτού του κόσμου δηλώνοντας πως ο συγγραφέας είναι κάτι παραπάνω από ένας ταλαντούχος γραφιάς, είναι το μάτι όσων δεν βλέπουμε και το αυτί των πιο σιωπηλών κραυγών.

Google News ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Μια νύχτα με τον Μπολάνιο

ΣΧΕΤΙΚΑ ΝΕΑ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας