• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    9°C 7.0°C / 10.2°C
    2 BF
    88%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    4°C 1.9°C / 5.7°C
    3 BF
    65%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    9°C 7.0°C / 8.8°C
    1 BF
    83%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    2°C 0.9°C / 2.2°C
    1 BF
    86%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    5°C 4.9°C / 5.2°C
    3 BF
    93%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    3°C 1.2°C / 4.4°C
    2 BF
    78%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    -1°C -0.6°C / -0.6°C
    2 BF
    74%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    5°C 5.2°C / 5.2°C
    1 BF
    91%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 9.9°C / 11.6°C
    2 BF
    79%
  • Μυτιλήνη
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 7.9°C
    1 BF
    87%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 8.3°C / 11.4°C
    3 BF
    72%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 5.1°C / 5.1°C
    4 BF
    71%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    6°C 5.9°C / 5.9°C
    0 BF
    87%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    -1°C -1.1°C / 1.8°C
    0 BF
    100%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 1.5°C / 7.2°C
    1 BF
    80%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 12.8°C / 12.8°C
    1 BF
    76%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 7.2°C / 9.3°C
    1 BF
    86%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 6.3°C / 6.6°C
    2 BF
    86%
  • Κατερίνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    2°C 2.0°C / 4.7°C
    1 BF
    84%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    0°C 0.0°C / 0.0°C
    2 BF
    84%

Clinton Heylin: Από τους Velvet στους Voidoids, Η γέννηση του αμερικανικού πανκ, Μετάφραση: Αλέξης Καλοφωλιάς, Εκδόσεις Κουκκίδα 2022

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η ιστορία της «άδειας γενιάς»

  • A-
  • A+
Για να συντάξει την «ιστορία» του, ο Κλίντον Χέιλιν χρησιμοποίησε συνεντεύξεις των ίδιων των μουσικών, προσπαθώντας να βάλει σε μια σειρά αφηγήσεις που προέρχονται από διαφορετικές πηγές και διαφορετικές χρονικές περιόδους.

Παρότι στην ιστορία της σύγχρονης μουσικής έχουν καταγραφεί ως ακραίοι εικονοκλάστες και ως η τομή που χώρισε το ροκ σε περίοδο «πριν το πανκ» και περίοδο «πανκ κι εφεξής», η ομήγυρη των νεαρών καλλιτεχνών που πλαισίωσαν την «πρωτο-πανκ» σκηνή της Νέας Υόρκης χρωστούν πολλά στο παρελθόν – και όχι μόνο το μουσικό.

Ο Κλίντον Χέιλιν ξεκινά την ιστορία της γέννησης του αμερικανικού πανκ από τους Velvet Underground, η στιλιστική ψυχρότητα και η μουσική μονοχρωμία των οποίων τους διαχώρισε από την πολύχρωμη ψυχεδελική μουσική του «Woodstock Νation» και τους στέρησε την άμεση εμπορική και καλλιτεχνική αναγνώριση.

Οι σπόροι όμως της αιχμηρής νοοτροπίας των Velvets πέρασαν στην επόμενη γενιά του ροκ μέσω του ηγετικού τους διδύμου που συνέχισε να κυκλοφορεί δίσκους: του Λου Ριντ που υμνεί τη νυχτερινή decadence του Μανχάταν και τους καλλιτεχνικούς πειραματισμούς του Τζον Κέιλ.

Στον αντίποδα των Velvet Underground υψώθηκε ο έτερος πυλώνας της γέννησης του πανκ: οι θορυβοποιοί του Ντιτρόιτ, δηλαδή οι Stooges, με τον τραγουδιστή τους Ιγκι Ποπ να έχει μετατρέψει σε τέχνη το «ζην επικινδύνως» και τους πολιτικοποιημένους MC5, το άλμπουμ των οποίων Kick Out the Jams θεωρείται το πιο δυνατό και… ζωντανό λάιβ άλμπουμ στη ροκ δισκογραφία.

Ευτυχώς, παρά την τάση να ξεχνάμε το «γκλαμ-ροκ» -ίσως επειδή υπήρξε τόσο φανταχτερό που γρήγορα έγινε μπαναλιτέ ή απλό όργανο για τις φαντασιώσεις του μεγάλου Ντέιβιντ Μπάουι- ο Κ. Χέιλιν δίνει αρκετό χώρο του βιβλίου του στους New York Dolls.

Σημασία στην ιστορία αυτής της μπάντας δεν είχε τόσο η ιντριγκαδόρικη ανδρόγυνη εικόνα που επιμελήθηκαν όσο οι τσαμπουκαλίδικες ready made ηχογραφήσεις τους και η -ηθελημένη ή αθέλητη- εμμονή τους να παραμείνουν μέτριοι οργανοπαίκτες, να εναντιωθούν πρακτικά στην εκτελεστική τελειομανία που στοίχειωσε τους μουσικούς των 70’s και αφαίρεσε τη νεανική ικμάδα και τη δυναμικότητα από το ροκ της εποχής.

Αν όμως αυτοί είναι οι «προάγγελοι», όπως αναφέρει ο Κ. Χέιλιν, η γέννηση του πανκ μάλλον ξεκινά από μερικές παράλληλες ιστορίες που εκτυλίσσονται στη Νέα Υόρκη. Η πρώτη ιστορία είναι εκείνη δύο εφήβων που γνωρίστηκαν σ’ ένα ειδικό σχολείο («αναμορφωτήριο στην εξοχή» το χαρακτηρίζουν) και έγιναν κολλητοί μόλις ξαναβρέθηκαν στη Νέα Υόρκη.

Ο Τομ Μίλερ και ο Ρίτσαρντ Μέγιερς θέλησαν να γίνουν ποιητές, σαν τους Γάλλους «καταραμένους ποιητές», και γι’ αυτό ο πρώτος αυτοβαφτίστηκε Τομ «Βερλέν», ενώ ο δεύτερος μετονομάστηκε Ρίτσαρντ «Χελ», δηλαδή «κόλαση», παραπέμποντας άμεσα ο πρώτος στον ήρωά του ποιητή Πολ Βερλέν και ο δεύτερος στο αριστούργημα «Μια εποχή στην κόλαση» του Αρτίρ Ρεμπό. Τελικά οι δυο φίλοι έφτιαξαν ένα συγκρότημα, τους Television, ηχογράφησαν μερικά σπουδαία τραγούδια, τσακώθηκαν -επειδή ο Τομ Βερλέν εξελισσόταν μουσικά και συνθετικά, ενώ ο Ρίτσαρντ Χελ διατήρησε το πρωτόλειο παίξιμο ως μουσική άποψη- και ο καθένας τράβηξε τον δρόμο του. Μάλιστα ο Χελ ήταν αυτός που εισήγαγε τα σκισμένα ρούχα στην πανκ γκαρνταρόμπα και με τον δίσκο Blank Generation («Κενή Γενιά») τον μηδενισμό ως βασικό δόγμα του πανκ.

Την ίδια μανία για την ποίηση είχε και η Πάτι Σμιθ, που ξεκίνησε να απαγγέλλει τα ποιήματά της συνοδεία κιθάρας για να εξελιχθεί σε μία από τις μεγαλύτερες γυναικείες μορφές του ροκ – και ίσως η πρωθιέρεια του πανκ.

Εκείνοι όμως που υπήρξαν η πιο άμεση επιρροή του πανκ όπως το ξέρουμε (των Sex Pistols, των Clash) ήταν οι Ramones, μια παρέα ανδρών κολλημένων αιώνια στη φάση της εφηβείας, μουσικών που μπορούσαν να παίξουν το ίδιο τραγούδι σε χιλιάδες παραλλαγές, έχοντας καταφέρει όμως να φυλακίσουν σε δύο ακόρντα όλη την ενέργεια του ροκ.

Ο Χέιλιν από τη μια τονίζει τη σημασία της μπάντας στην ιστορία του ροκ, από την άλλη υποβαθμίζει τον ρόλο τους ως βασικής επιρροής του λονδρέζικου πανκ, με το επιχείρημα πως μόλις έπαιξαν για πρώτη φορά στην Αγγλία, ναι μεν στο κοινό βρίσκονταν όλοι οι μουσικοί που στελέχωσαν τις βρετανικές πανκ μπάντες, όμως οι μπάντες αυτές (Sex Pistols, Damned) υπήρχαν ήδη -έστω κι αν δεν είχαν κυκλοφορήσει δίσκο- και είχαν διαμορφώσει ήδη ένα στιλ (τη μετεξέλιξη του προϋπάρχοντος «παμπ-ροκ», θα προσέθετα).

Και δεν είναι μόνο οι προαναφερθέντες ούτε μόνο τα συγκροτήματα. Κλαμπ σαν το CBGBs (κυρίως) και το Max’s Kansas City (δευτερευόντως) παρουσιάζονται σαν το μικροπεριβάλλον αυτής της ιδιόμορφης μουσικής πανίδας, η οποία αποδεικνύεται ακόμη πιο ιδιόρρυθμη αν προσθέσουμε καλλιτέχνες σαν τους Blondie, τους Talking Heads, τους Pere Ubu, δηλαδή την καθαρόαιμη ποπ που υπογραμμίζει τη σεξουαλικότητα και τον ερωτισμό, το καλλιτεχνικό βάθος που ξανοίγεται στις εξωτικές εθνικές μουσικές και τη μουσική ως αβάν γκαρντ άσκηση.

Για να συντάξει την «ιστορία» του, ο Κλίντον Χέιλιν χρησιμοποίησε συνεντεύξεις των ίδιων των μουσικών, προσπαθώντας να βάλει σε μια σειρά αφηγήσεις που προέρχονται από διαφορετικές πηγές και διαφορετικές χρονικές περιόδους.

Η τάση να προσπαθεί να δει μερικές φορές και «από την κλειδαρότρυπα» δεν είναι αταίριαστη σε μια ιστορία του ροκ, αφού το ροκ χωρίς τη μυθολογία του παύει να είναι ροκ! Οι 564 σελίδες του βιβλίου κάνουν το γεύμα υπερπλούσιο και η μετάφραση του Αλέξη Καλοφωλιά είναι υποδειγματική. Για καλοφαγάδες ροκ βιβλιοφάγους και για νεότερους που θέλουν να δοκιμάσουν!

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο Παύλος και ο Τόλης κάνουν μάθημα σολφέζ στο σπίτι του «εγώ» Αλέκου Αινιάν
Αποκλειστική προδημοσίευση από το νέο βιβλίο του Γιώργου Ι. Αλλαμανή για τον ιστορικό δίσκο «Φλου» του Παύλου Σιδηρόπουλου και των «Σπυριδούλα».
Ο Παύλος και ο Τόλης κάνουν μάθημα σολφέζ στο σπίτι του «εγώ» Αλέκου Αινιάν
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο τρόπος του Γιάννη Ψυχοπαίδη
Στο βιβλίο του, «Εις τον καιρόν», ο Ψυχοπαίδης συνομιλεί με τους μείζονες εθνικούς ποιητές, με ομότεχνους, αλλά και παλαιότερους και νεότερους δημιουργούς.
Ο τρόπος του Γιάννη Ψυχοπαίδη
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο ουτιδανός και ο γυμνοσάλιαγκας
Η θεματική και το κέντρο ενδιαφέροντος του Ιονέσκο παραμένουν εστιασμένα στην αποξένωση, στην ασυνεννοησία, στην αχανή απόσταση που χωρίζει τα ανθρώπινα όντα.
Ο ουτιδανός και ο γυμνοσάλιαγκας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Επιζών από τα βάθη της κόλασης
Οι «Ιστορίες από την Κολυμά» είναι μια σειρά από μικρά διηγήματα από τα δεκαεπτά χρόνια που ο Βαρλάμ Σαλάμοφ πέρασε στα σοβιετικά γκούλαγκ.
Επιζών από τα βάθη της κόλασης
ΝΗΣΙΔΕΣ
Από το χαμόγελο να ξαναρχίσουμε
Διηγήματα που ξαναζωντανεύουν υπαρκτές προσωπικότητες, που έζησαν και έδρασαν στις λαϊκές γειτονιές της Αθήνας, στη διάρκεια του Εμφυλίου.
Από το χαμόγελο να ξαναρχίσουμε

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας