• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 26.8°C / 32.5°C
    4 BF
    41%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 25.3°C / 29.9°C
    3 BF
    58%
  • Πάτρα
    Σποραδικές νεφώσεις
    22°C 21.6°C / 27.6°C
    1 BF
    82%
  • Ιωάννινα
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    18°C 17.9°C / 18.6°C
    2 BF
    77%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 29.9°C / 30.7°C
    3 BF
    42%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    29°C 25.7°C / 30.0°C
    1 BF
    53%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.1°C / 26.4°C
    3 BF
    28%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 25.2°C / 25.2°C
    2 BF
    53%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    33°C 28.2°C / 34.8°C
    4 BF
    24%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    31°C 30.9°C / 30.9°C
    3 BF
    25%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    29°C 29.4°C / 30.8°C
    4 BF
    39%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.2°C / 26.7°C
    3 BF
    47%
  • Κεφαλονιά
    Θύελλα
    23°C 22.9°C / 22.9°C
    0 BF
    88%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    30°C 29.5°C / 30.0°C
    3 BF
    41%
  • Λαμία
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 27.5°C / 31.0°C
    3 BF
    29%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    35°C 34.8°C / 34.8°C
    3 BF
    24%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    32°C 28.0°C / 32.7°C
    4 BF
    21%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 25.3°C / 28.3°C
    4 BF
    58%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.2°C / 29.4°C
    3 BF
    68%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    22°C 22.3°C / 22.3°C
    2 BF
    56%
ΦΩΤ.: ΜΑΡΙΟΣ ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Στη σκηνή είναι σαν να σε ακουμπάει μια θεία χάρις»

  • A-
  • A+
«Το θέατρο έχει κάτι επώδυνο για μένα. Δεν είναι ακριβώς χαρά. Οταν ασχολούμαι με το θέατρο, με πρόβες ή παράσταση, υπάρχει ένα είδος πόνου.»

Η σπουδαία ερμηνεία της Μαρίας Κατσιαδάκη στο «Τσερνόμπιλ» της Σβετλάνα Αλεξίεβιτς σίγουρα δεν αποτελεί έκπληξη: ανήκει στις κορυφαίες ηθοποιούς της γενιάς της, παρόλο που οι αυστηρές της επιλογές, το γεγονός πως ουδέποτε κυνήγησε τα φώτα της δημοσιότητας, αλλά και η πεντάχρονη απουσία της από το θέατρο δεν έχουν κάνει το όνομά της γνωστό στο ευρύτερο κοινό.

Οι θεατρόφιλοι θυμούνται τη λαμπρή πορεία της στο Θέατρο Αμόρε, του οποίου υπήρξε μία από τους στυλοβάτες, όπως και την απίστευτη ερμηνεία της στον ομώνυμο ρόλο τού «Η Γερτρούδη Στάιν και η σύνοδός της». Καθώς δεν συνηθίζει να δίνει πολλές συνεντεύξεις, είναι μια σπάνια αφορμή να μάθουμε περισσότερα για εκείνη.

● Σπουδάσατε στο Ιστορικό-Αρχαιολογικό. Πώς βρεθήκατε στο θέατρο;

Πάντοτε υπήρχε μέσα μου. Από δ' Γυμνασίου -ήταν ακόμα εξατάξιο- είχα αρχίσει να μισώ το σχολείο και να θέλω να κάνω θέατρο, αλλά ήμουν πολύ-πολύ ντροπαλή· είμαι ακόμα όσο κι αν δεν μου φαίνεται. Αλλά ήταν οι εποχές που έπρεπε να μπεις στο Πανεπιστήμιο. Μπήκα χωρίς δυσκολία, θα έλεγα και λίγο από τύχη.

Εκεί μπλέχτηκα με το θεατρικό τμήμα: Νίκος Χατζόπουλος, Κάτια Γέρου, Λυδία Φωτοπούλου, Μελίνα Βαμβακά, Κωστής Καπελώνης... Τελείωσα το Πανεπιστήμιο και ήθελα να κάνω υποκριτική. Αλλά δεν ήξερα πώς. Ελεγα θα φύγω στην Αμερική -άκου τώρα, βλακεία. Πάω στην Αγγλία και ξαναμπλέκω με μια ομάδα Ελλήνων που κάνανε θέατρο. Το παίρνω απόφαση: θα δώσω εξετάσεις στο Θέατρο Τέχνης -μόνο εκεί ήθελα να μπω. Ετσι απλά έγινε. Δεν με γέμιζε τίποτα άλλο. Το μόνο που θα ήθελα αν δεν ήμουν ηθοποιός, θα ήταν να γίνω γιατρός.

● Βρεθήκατε στο Θέατρο Τέχνης όσο ήταν ακόμα εν ζωή και εν δράσει ο Κάρολος Κουν. Πώς γινόταν αυτό το θαύμα;

Ηταν όλα για το θέατρο. Ολη σου η ζωή ήταν εκεί. Οταν δίνεσαι με όλο σου το είναι, κάτι θα προκύψει, κάτι μαγικό θα βγει. Αυτό υπήρχε στο Θέατρο Τέχνης, όπως και σε κάποιες ομάδες.

● Οπως του Λευτέρη Bογιατζή;

Εκεί ήταν ο ίδιος ο Λευτέρης. Ο Λευτέρης ήταν -είναι- ένα μυθικό πλάσμα στο ελληνικό θέατρο. Οσο και να υπήρξε δύσκολος, όσο και αν άνθρωποι μάλωσαν μαζί του, πόνεσαν από αυτόν. Δεν μπορείς να πεις ακριβώς τι ήταν αυτό που έκανε. Αλλά ως αποτέλεσμα, πήγαινες κι έλεγες: αυτό θέλω να δω, εδώ θα ήθελα να παίξω.

● Και μετά;

Μετά βρέθηκα με τον Μίνωα Βολανάκη στον «Κύκλο με την κιμωλία». Εγώ αυτόν θεωρώ δάσκαλό μου. Οχι ότι με έμαθε πώς να παίζω, γιατί αυτό δεν το μαθαίνει καμιά σχολή· στην Ελλάδα τουλάχιστον, δεν ξέρω σε άλλες χώρες. Αλλά μου άνοιξε τα μάτια προς τα έξω και προς τα μέσα με ένα μοναδικό τρόπο. Οταν ο Μίνως πήγε στο ΚΘΒΕ πήγα κι εγώ για έναν χρόνο. Μετά γυρίσαμε και κάναμε δυο μονόλογους του Ρίτσου. Εγώ έκανα «Ιφιγένεια» και ο Κωνσταντίνος Κωνσταντόπουλος «Ορέστη». Ετσι γνώρισα και τον Ρίτσο από κοντά. Μετά ήρθε το «Αμόρε». Ενα πανηγύρι ήταν. Εκανες δυο με τρία έργα τον χρόνο.

● Ησασταν συνέχεια εκεί;

Από το πρωί μέχρι το βράδυ. Είχες ζωή πρωταθλητή, εγώ τουλάχιστον έτσι το έβλεπα. Κάποιος άλλος μπορεί να είναι πιο ελεύθερος, εγώ είμαι λίγο ψυχαναγκαστική με το θέατρο. Δεν μπορώ πριν από την παράσταση να πάω για καφέ, να δω έναν φίλο μου. Η μέρα μου τελειώνει γύρω στις τέσσερις. Από κει και πέρα μπαίνω στο mood της παράστασης.

Το θέατρο έχει κάτι επώδυνο για μένα. Δεν είναι ακριβώς χαρά. Οταν ασχολούμαι με το θέατρο, με πρόβες ή παράσταση, υπάρχει ένα είδος πόνου. Δεν μπορώ να το εξηγήσω. Υπάρχουν άνθρωποι που τους είναι πολύ πιο εύκολο και είναι πολύ καλοί, εξαιρετικοί. Τους ζηλεύω.

● Φυσιογνωμικά δεν μοιάζετε με τη Γερτρούδη Στάιν. Μπορείτε να μου εξηγήσετε πώς μόλις άνοιγε η αυλαία βλέπαμε το πορτρέτο της, του Πικάσο, μπροστά μας ζωντανό;

Είχε μία ευκολία τεχνική. Το ντύσιμο έμοιαζε πολύ, τα μαλλιά τα είχα πιασμένα· μιλώ για την πρώτη παράσταση, στον εξώστη του «Αμόρε». Τα κοστούμια τα είχε κάνει ο Πάνος Παπαδόπουλος. Φορούσα μια βέστα από μέσα. Ημουν αρκετά νέα για να κάνω τη Γερτρούδη Στάιν και πολύ αδύνατη τότε. Αλλά τη λάτρευα τόσο πολύ, που όταν το διάβασα είπα: θέλω να το κάνω οπωσδήποτε. Τι συνάντηση ήταν αυτή! Η Λυδία Φωτοπούλου, η Νικαίτη Κοντούρη, εγώ, το «Αμόρε», το έργο, η Γερτρούδη Στάιν, η Αλις Τόκλας! Το ξανακάναμε πρόπερσι. Ημασταν πιο ώριμες, κοντά στην ηλικία που περιγράφει το κείμενο.

● Βέβαια. Τότε ήσασταν πολύ νεότερες.

38! Και όμως θεωρούσα τον εαυτό μου κοριτσάκι. Δεν είχα μεγαλώσει ακόμα. Μετά τον θάνατο των γονιών μου ενηλικιώθηκα. Τους έχασα και τους δυο μέσα σε εννέα μήνες. Εκεί αισθάνθηκα ότι αλλάζω ως προς το πώς βλέπω τον κόσμο, ότι γίνομαι λίγο καλύτερος άνθρωπος. Το επόμενο ήταν το παιδί.

● Είχατε ένα διάστημα αποχής από το θέατρο. Σας αναζητούσαμε.

Ευχαριστώ! Ελειψα πέντε χρόνια. Υπήρχε δυσκολία για το πού θα αφήνω το παιδί μου, γιατί από τη στιγμή που αποφάσισα να το κάνω τόσο μεγάλη δεν ήθελα να το μεγαλώνουν άλλοι. Αν είχα όμως δουλειά συνέχεια θα μπορούσα να πληρώνω μια γυναίκα· δεν μπορεί να βρεις γυναίκα για πέντε μήνες και μετά να την αφήσεις. Αλλά δεν με αναζητούσε και το θέατρο.

● Αυτό είναι έκπληξη. Δεν συνηθίζω να μοιράζω φιλοφρονήσεις, αλλά είστε από τις κορυφαίες ηθοποιούς της γενιάς σας.

Δεν ξέρω, πρώτη φορά το ακούω το «κορυφαία». Δεν νομίζω ότι με έχουν αναφέρει ποτέ ως κορυφαία ηθοποιό.

● Είναι τιμή μου που το κάνω πρώτος, τότε.

Ευχαριστώ πάρα πολύ. Αλλά, ναι, δεν με αναζήτησε το θέατρο. Υπήρξαν κάποια στα οποία δεν ήθελα να είμαι. Θέλω όταν είμαι κάπου, να μην είμαι δυστυχισμένη. Οπως και να βγει, γιατί ποτέ δεν ξέρεις, θέλω εκ των προτέρων να είμαι ευτυχισμένη που θα δουλέψω με κάποιους ανθρώπους. Το βασικό είναι να μην αισθάνομαι άσχημα. Λέω λοιπόν ότι δεν με αναζήτησε αυτό που ήθελα εγώ.

● Τι σας επανέφερε;

Να είναι καλά ο Γιάννης Καλαβριανός. Και η Μπέτυ Αρβανίτη. Στο θέατρό της ήταν. Παρόλο που δεν ήταν κάτι μεγάλο, δυο σκηνές στο έργο μου άρεσαν πάρα πολύ. Και είπα: θα το κάνω.

● Είναι δύσκολο σε μια οικογένεια όταν και οι δυο γονείς είναι ηθοποιοί; Λόγω ωραρίων, απουσιών... Για τους μη γνωρίζοντες, σύντροφός σας είναι ο Λάζαρος Γεωργακόπουλος.

Οταν ήταν μικρή η Ιωάννα δεν λείπαμε και οι δυο, κανονίζαμε και ο ένας ήταν εκεί. Είναι πάρα πολύ δύσκολο. Το σχολείο αφήνει τα παιδιά στη μιάμιση. Ποια πρόβα τελειώνει μιάμιση; Και ποια δουλειά; -δεν είμαστε μόνο εμείς οι ηθοποιοί. Απλώς εμείς λείπουμε το βράδυ, που είναι μια ιερή ώρα, γιατί το παιδί θέλει να αισθανθεί αυτό το χουχούλιασμα: λίγο θα το νταντέψεις, άμα είναι πιο μικρό θα το πλύνεις, όλα αυτά.

Εχεις ενοχές. Την πρώτη φορά που την άφησα ήμουν στο Εθνικό στην «Αντιγόνη», και πήγαμε ένα μήνα Αμερική, Αυστραλία. Ηταν το παιδί δυόμισι χρόνων. Τώρα που το σκέφτομαι, λέω: πώς το έκανα, γιατί το έκανα; Αλλά πρέπει να ζήσεις. Εντάξει, ήταν και μια ωραία δουλειά.

● Στον χώρο σας ανθούν «εγώ» λίγο υπερτροφικά. Αυτό μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα σε μια σχέση; Δεν υπάρχουν ανταγωνισμοί ή ζήλιες;

Ποτέ. Μόνο αυτά που έχει ο καθένας σε σχέση με το επάγγελμα: ο Λάζαρος, όταν μπει σε κάτι, είναι φευγάτος. Εγώ έχω κι ένα χρονικό διάστημα που είμαι κανονικός άνθρωπος, ο Λάζαρος δεν το έχει. Το καταλαβαίνω. Το διασκεδάζω κιόλας και πολλές φορές το ζηλεύω -με την καλή έννοια. Είναι χαρά μου όταν βλέπω τον άλλον έτσι, γιατί σημαίνει ότι είναι χαρούμενος. Αυτό που λένε πως οι ηθοποιοί είναι δύσκολο να συνυπάρχουν, δεν το κατάλαβα ποτέ. Ισα-ίσα που μπορείς να καταλάβεις απόλυτα τον άλλον. Ποτέ δεν είχαμε πρόβλημα. Ούτε και το παιδί μας. Ποτέ δεν είπε: γιατί θα φύγεις τώρα; Θεωρούσε ότι αυτή είναι η δουλειά μας.

● Στην οικογένειά σας είχαν αντιρρήσεις για να γίνετε ηθοποιός; Εσείς θα επιθυμούσατε η κόρη σας να πάρει μια τέτοια κατεύθυνση;

Οι δικοί μου δεν είχαν ποτέ αντίρρηση για οτιδήποτε έκανα στη ζωή μου ή, αν την είχαν, την κρατούσαν για τον εαυτό τους. Ηταν πολύ υποστηρικτικοί. Τους οφείλω ευγνωμοσύνη. Αν δεν είχα αυτούς τους γονείς, δεν θα είχα προχωρήσει τη ζωή μου έτσι. Το παιδί μου δεν θα με πείραζε καθόλου να γίνει ηθοποιός. Αρκεί, φυσικά, να είχε ταλέντο.

Θα μου ήταν πολύ δύσκολο να τη βλέπω και να μην είναι καλή· γιατί θα το έβλεπα, είμαι σίγουρη. Να κάνει ό,τι την κάνει ευτυχισμένη. Ζούμε μια τόσο μικρή ζωή, τουλάχιστον με αυτό που ασχολούμαστε τη μισή μέρα και παραπάνω να μην μας ευχαριστεί; Ολα έχουν δυσκολίες. Οι φιλίες δεν έχουν; Οι έρωτες δεν έχουν; Θα το αντιμετωπίσεις. Η κόρη μου επέλεξε ένα επάγγελμα -δεν ξέρω, είναι και μικρή ακόμα- το οποίο είναι ανασφαλές, κατά τη γνώμη μου πολύ πιο δύσκολο από του ηθοποιού: τραγουδίστρια.

● Είναι συγκλονιστικά αυτά που ακούγονται από σκηνής στο «Τσερνόμπιλ». Είναι τόσο ισχυρό που τρομάζει.

Είναι γροθιά. Κάποιος μονόλογος μπορεί να μοιάζει πιο δυνατός ή συναισθηματικός από έναν άλλο, αλλά βγάζουν μία πραγματικότητα που έζησαν και ζουν ακόμα οι άνθρωποι. Δεν είναι μόνο το ότι έπαθαν καρκίνο. Η πρώτη που υποδύομαι εγώ έμεινε εκεί: τι μπορεί να είναι αυτή η μοναξιά; Της την επέβαλαν. Χωρίς να σου εξηγούν τίποτα. Ακόμα κι ο κομμουνιστής, λέει: Τώρα μας κατηγορούν όλους... Αυτός ο άνθρωπος αισθάνεται ενοχή γι’ αυτό που έκανε χωρίς να ξέρει: πώς ζεις με αυτό; Είναι συγκλονιστικό, έκανε φοβερή δουλειά η συγγραφέας.

ΦΩΤ.: ΜΑΡΙΟΣ ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ

● Υπάρχει ένα θανατηφόρο δίπολο: από τη μια είναι η ενοχή κι από την άλλη η άρνηση.

Ναι! Δεν το ζούμε και τώρα αυτό; Εσύ κι εγώ μιλάμε χωρίς μάσκα. Αυτή τη στιγμή μπορεί να σε κολλάω ή να με κολλάς εσύ, τι κάνουμε; Είμαστε τρελοί; Οχι, αρνιόμαστε. Αρνιόμαστε την πραγματικότητα γιατί δεν την αντέχουμε. Δεν αντέχεις να μην αγκαλιάζεις τον άλλον, να μην τον φιλάς, να χάνεις όλη σου την υπόσταση, αυτό που έχεις μάθει να είσαι.

Φυσικά και θα υπάρξουν άνθρωποι που θα αρνηθούν, θα πουν: Οχι, δεν ήταν έτσι στο Τσερνόμπιλ. Οπως γίνεται και τώρα. Απλώς θεωρούμε ότι υπάρχει ένα ψήγμα αθανασίας, που μας έχει δοθεί δεν ξέρω από ποιον, και θα τη γλιτώσουμε. Υπάρχει αυτό το κομμάτι του νέου, που δεν σκέφτεται ότι μπορεί να του συμβεί κάτι κακό, είναι άφοβος. Υπάρχει ακόμα και σε εμάς, και στον άνθρωπο μέχρι να πεθάνει. Δεν μπορείς να ζήσεις αλλιώς.

● Το θέατρο βοηθάει σε αυτή την αίσθηση αθανασίας;

Φυσικά, παρόλο που είναι κάτι που το κάνεις τώρα και πεθαίνει. Γιατί η κάθε σου στιγμή πεθαίνει στο θέατρο. Δεν είναι όπως στον κινηματογράφο όπου η ταινία είναι πάντοτε η ίδια. Στο θέατρο ποτέ δεν θα δεις κάτι ίδιο. Αλλά είναι κάποιες φορές που, από εκεί που είσαι πολύ τρωτός την ώρα που πας να βγεις στη σκηνή -εγώ τουλάχιστον δεν θέλω να βγω από το τρακ και το πόσο λίγη αισθάνομαι- αλλά μόλις βγαίνω είναι σαν να συμβαίνει κάτι περίεργο. Δεν μπορώ να το εξηγήσω... Σαν να σε ακουμπάει μια θεία χάρις, βρε παιδί μου. Κι αυτό σε κάνει να μεγαλώνεις, σαν να παίρνεις την ανάσα σου αλλιώς.

*Δημοσιογράφος, σκηνοθέτης και μεταφραστής


? Το «ΤΣΕΡΝΟΜΠΙΛ - Ενα χρονικό του μέλλοντος», παράσταση βασισμένη στο βιβλίο της Σβετλάνα Αλεξίεβιτς, παρουσιάζεται στο Θέατρο του Νέου Κόσμου.

Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος.
Παίζουν: Μαρία Κατσιαδάκη, Γιάννης Λεάκος, Στέλιος Μάινας, Δαυίδ Μαλτέζε, Πηνελόπη Τσιλίκα. Μετάφραση: Ορέστης Γεωργιάδης. Δραματουργική Επιμέλεια: Κοραλία Σωτηριάδου.
Σκηνικό – βίντεο: Παντελής Μάκκας. Κοστούμια: Βασιλική Σύρμα. Μουσική: Σταύρος Γασπαράτος.
Επιμέλεια κίνησης: Σεσίλ Μικρούτσικου.
Σχεδιασμός φωτισμών: Αλέκος Αναστασίου.
Βοηθός σκηνοθέτις: Μαρία Παπαλέξη.
Πληροφορίες και εισιτήρια: Τσερνόμπιλ - Ενα χρονικό του μέλλοντος | Θέατρο Νέου Κόσμου

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Μάλλον δεν καταλαβαίνουμε ότι δεν υπάρχει δημοκρατία
Ο Γεράσιμος Γεννατάς υποδύεται τον Αντονέν Αρτώ στην παράσταση «Κόκκαλο» και μιλά στην «Εφ.Συν.» για το νέο θεατρικό εγχείρημα και τη σημερινή κατάσταση.
Μάλλον δεν καταλαβαίνουμε ότι δεν υπάρχει δημοκρατία
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Οταν στεγνώσει η ψυχή βγαίνουν τα τέρατα»
Η σκηνοθέτις και ηθοποιός αποφάσισε να ανεβάσει τη «Μήδεια» του Ευριπίδη, σαν «χάρτη με οδοδείκτες» για το πώς η βία και η οργή μπορούν να μετατρέψουν ένα θύμα σε θύτη.
«Οταν στεγνώσει η ψυχή βγαίνουν τα τέρατα»
ΝΗΣΙΔΕΣ
Με εκπλήσσει το πόσο θεραπευτικό είναι το θέατρο
Η Μαίρη Μηνά υποδύεται την Κονστάνς στην παράσταση «Αμαντέους» που ανεβαίνει στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά και μιλά στην «Εφ.Συν.» για τη συνάντησή της με το θέατρο και την πορεία της μέχρι σήμερα.
Με εκπλήσσει το πόσο θεραπευτικό είναι το θέατρο
ΝΗΣΙΔΕΣ
Μια εξαιρετική μέρα
Η Δημοκρατία του Μπακλαβά είναι ένα σύγχρονο, ελληνικό έργο με αναφορές στα όσα ζούμε, δεν ζούμε και θα θέλαμε να ζήσουμε.
Μια εξαιρετική μέρα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας