• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    30°C 27.2°C / 33.5°C
    2 BF
    42%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    27°C 23.6°C / 30.9°C
    2 BF
    56%
  • Πάτρα
    Σποραδικές νεφώσεις
    27°C 26.0°C / 32.6°C
    2 BF
    50%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    25°C 24.9°C / 27.5°C
    1 BF
    50%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.9°C / 27.4°C
    2 BF
    57%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    28°C 24.6°C / 29.0°C
    1 BF
    49%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.5°C / 25.4°C
    0 BF
    38%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    32°C 32.2°C / 32.2°C
    1 BF
    21%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    30°C 26.0°C / 31.6°C
    1 BF
    45%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.9°C / 24.9°C
    2 BF
    73%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.4°C / 26.8°C
    2 BF
    69%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.7°C / 26.7°C
    1 BF
    65%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.9°C / 25.9°C
    0 BF
    50%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.2°C / 28.4°C
    0 BF
    55%
  • Λαμία
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 24.5°C / 24.5°C
    1 BF
    21%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.8°C / 27.8°C
    3 BF
    51%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    33°C 28.8°C / 33.8°C
    1 BF
    35%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    23°C 23.3°C / 25.3°C
    1 BF
    74%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    26°C 23.7°C / 28.9°C
    2 BF
    74%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 25.7°C / 25.7°C
    0 BF
    52%
Cordis-europa-eu
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Προκλήσεις και απαντήσεις για τη δημοκρατία στην Ευρώπη

  • A-
  • A+
Είναι μια μοναδική ευκαιρία για την Ε.Ε. να δείξει πώς μπορεί να εξελιχθεί περαιτέρω μέσω εποικοδομητικής δέσμευσης με τους πολίτες της, κάνοντας την ευρωπαϊκή δημοκρατία πιο ζωντανή και διαδραστική.

Προκλήσεις και απαντήσεις για τη δημοκρατία στην Ευρώπη

Δεν υπάρχουν απλές λύσεις σε καμία από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει αυτή τη στιγμή η ευρωπαϊκή δημοκρατία. Ωστόσο η Ε.Ε. μπορεί και θα αναλάβει το καθήκον να υπερασπιστεί και να εμπλουτίσει τις θεμελιώδεις αξίες και τα δημοκρατικά της συστήματα

Του Δημήτρη Σ. Φαναριώτη

«Η πανδημία είχε βαθύ αντίκτυπο στις δημοκρατικές κοινωνίες μας θέτοντας πρωτοφανείς προκλήσεις στην παγκοσμιοποίηση, τις προσωπικές ελευθερίες, την αξιοπιστία των πληροφοριών και τελικά την ικανότητα των δημοκρατικών θεσμών να αντιμετωπίσουν τις ραγδαία μεταβαλλόμενες κοινωνικές απαιτήσεις. Πρόκειται για μια ταραχώδη δεκαετία για την ευρωπαϊκή δημοκρατία, που είδε την άνοδο των λαϊκιστικών κινημάτων με τα αντιευρωπαϊκά αισθήματα να τροφοδοτούν τάσεις αποσύνθεσης και τις αυξανόμενες διαμαρτυρίες των πολιτών για μια σειρά ζητημάτων, από τον ρατσισμό έως την οικονομική ανισότητα» σχολιάζει άρθρο του περιοδικού τεχνολογίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «Cordis».

Το δημοσίευμα παρουσιάζει εννέα εντελώς νέα έργα και ορισμένες από τις καινοτόμες έρευνες που χρηματοδοτούνται από την Ε.Ε., που με τη βοήθεια της τεχνολογίας συντελούν στο να κατανοήσουμε καλύτερα τα κύρια πολιτικά ζητήματα της εποχής και να δώσουμε το έναυσμα στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής, τους πολίτες και άλλους οργανισμούς για καλύτερη ανταπόκριση απέναντι στις απειλές τις οποίες αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή δημοκρατία. Και όπως υπογραμμίζει ο κατάλογος είναι μακρύς.

Ο παρατεινόμενος αντίκτυπος της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, με την εκτεταμένη οικονομική στενότητα και τη λιτότητα, οδήγησε τους πολίτες σε ολοένα αυξανόμενη δυσαρέσκεια για την ανισότητα, το στάσιμο βιοτικό επίπεδο και την κοινωνική αδικία.

Επιπροσθέτως η μεταναστευτική κρίση του 2015 μετά τον συριακό εμφύλιο πόλεμο, ο οποίος οδήγησε στα υψηλότερα επίπεδα εκτοπισμού πληθυσμών που έχουν καταγραφεί ποτέ, ενέτεινε τη δυσαρέσκεια μεταξύ των Eυρωπαίων πολιτών για ζητήματα δικαιοσύνης και πολιτιστικής ολοκλήρωσης.

Αυτό είχε ως αποτέλεσμα οι οικονομικές ανησυχίες να τροφοδοτήσουν τόσο τα αριστερά όσο και τα δεξιά λαϊκιστικά κινήματα. Παράλληλα η ταχεία τεχνολογική αλλαγή, ιδιαίτερα η ανάπτυξη των κοινωνικών μέσων ενημέρωσης, έχει αλλάξει ριζικά τη δημοκρατική συμμετοχή τα τελευταία χρόνια.

Οι πολίτες είναι πλέον εξίσου πιθανό να λαμβάνουν τα νέα τους από το Facebook ή το Twitter όσο και από τα παραδοσιακά έντυπα και ραδιοτηλεοπτικά μέσα. Το γεγονός αυτό ενίσχυσε τις ευκαιρίες για συμμετοχή των πολιτών στις ψηφιακές πλατφόρμες αλλά και τη διαφάνεια. Ωστόσο συνέβαλε στη διάδοση παραπληροφόρησης και «ψευδών ειδήσεων», που υπονομεύουν την τεκμηριωμένη συζήτηση και επομένως και τα ίδια τα θεμέλια της φιλελεύθερης δημοκρατίας.

Το άρθρο του «Cordis» υπογραμμίζει ακόμη ότι η πανδημία του Covid-19 στην Ευρώπη προκάλεσε πρωτόγνωρες δυσκολίες στους πολίτες με περιορισμούς στην ελεύθερη κυκλοφορία και το δικαίωμα συγκέντρωσης και διαδηλώσεων, καθώς και αναβολή των εκλογικών διαδικασιών. Αυτές οι βαθιές αλλαγές στον τρόπο που ζούμε, εργαζόμαστε, σπουδάζουμε, κοινωνικοποιούμαστε και ταξιδεύουμε θα έχουν μόνιμες επιπτώσεις στην κοινωνία μας. Ωστόσο με τα προγράμματα εμβολιασμού να βρίσκονται σε εξέλιξη η επιστροφή στην κανονικότητα είναι ορατή.

Το πακέτο ανάκαμψης της Ε.Ε. που προωθεί την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση ενθαρρύνει καινοτόμες εξελίξεις που θα τονώσουν εκ νέου την ευρωπαϊκή δημοκρατία. Το πώς θα αντιδράσουν οι ηγέτες της Ε.Ε., των εθνικών και των τοπικών αρχών στην οικονομική και κοινωνική δυσαρέσκεια που μένει από τον αντίκτυπο της πανδημίας είναι αυτό που θα καθορίσει τελικά την πορεία της ευρωπαϊκής φιλελεύθερης δημοκρατίας στον 21ο αιώνα.

Αυτές οι προκλήσεις αντιμετωπίστηκαν με καινοτόμες απαντήσεις για την ενίσχυση της δημοκρατίας σε όλη την Ευρώπη. Οπως για παράδειγμα τη Διάσκεψη για το Μέλλον της Ευρώπης. Με την πολύγλωσση ψηφιακή πλατφόρμα της (που κυκλοφόρησε τον Απρίλιο του 2021) τα πάνελ πολιτών και οι συνεδριάσεις ολομέλειας, που πραγματοποιούνται εδώ και αρκετούς μήνες, δίνουν στους Ευρωπαίους πολίτες μεγαλύτερη δυνατότητα λόγου και συμμετοχής για το τι κάνει η Ε.Ε. και πώς λειτουργεί υπέρ τους.

Είναι μια μοναδική ευκαιρία για την Ε.Ε. να δείξει πώς μπορεί να εξελιχθεί περαιτέρω μέσω εποικοδομητικής δέσμευσης με τους πολίτες της, κάνοντας την ευρωπαϊκή δημοκρατία πιο ζωντανή και διαδραστική. Παράλληλα η καινοτόμος, βασισμένη σε στοιχεία έρευνα, είναι ζωτικής σημασίας για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή δημοκρατία. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής δεν ενεργούν στο κενό, αλλά βασίζονται σε ισχυρά δεδομένα για να λάβουν τεκμηριωμένες αποφάσεις.

Το πρόγραμμα Horizon 2020 της Ε.Ε. (και το διάδοχό του Horizon Europe) υποστηρίζουν ενεργά ερευνητές κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών που είναι παθιασμένοι με την κατανόηση των αιτιών και την εξεύρεση λύσεων στις προαναφερθείσες προκλήσεις. Η έρευνα καλύπτει πολλά διαφορετικά ζητήματα, όπως οικονομική ανασφάλεια, πολιτιστική και κοινωνική ολοκλήρωση, ευρωπαϊκή ταυτότητα, ζητήματα νεολαίας, ριζοσπαστικοποίηση, τεχνολογία, παραπληροφόρηση και «ψεύτικες ειδήσεις», ακόμη και το πώς η Ε.Ε. υπερασπίζεται και προωθεί τις αξίες της στη διεθνή διπλωματική σκακιέρα.

Συμπερασματικά το δημοσίευμα επισημαίνει ότι δεν υπάρχουν απλές λύσεις σε καμία από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει αυτή τη στιγμή η ευρωπαϊκή δημοκρατία. Ωστόσο η Ε.Ε. μπορεί και θα αναλάβει το καθήκον να υπερασπιστεί και να εμπλουτίσει τις θεμελιώδεις αξίες και τα δημοκρατικά της συστήματα. Ο δρόμος μπροστά σε έναν κόσμο μετά την πανδημία δεν θα είναι εύκολος, αλλά η όλη ερευνητική προσπάθεια με την αρωγή της σύγχρονης τεχνολογίας υπόσχεται ένα καλύτερο μέλλον για όλους τους Ευρωπαίους πολίτες.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η επιστήμη αρωγός της δημοκρατίας
Το περιοδικό τεχνολογίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «Cordis» αναφέρεται σε μια σειρά καινοτόμων προσπαθειών με βάση τις κοινωνικές επιστήμες που μας βοηθούν να κατανοήσουμε καλύτερα τα μείζονα πολιτικά ζητήματα.
Η επιστήμη αρωγός της δημοκρατίας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Τότε και Τώρα
Τώρα ξαναέχουμε ευτελισμό πολιτικής και πολιτικών, αλλά δεν έχουμε καμιά άνοιξη, καμιά οργανωμένη αντίσταση, καμιά ελπίδα.
Τότε και Τώρα
ΝΗΣΙΔΕΣ
Πολίτες στο σιδερένιο κλουβί του φόβου
Το βιβλίο που έγραψαν από κοινού και κυκλοφόρησε πρόσφατα από τον «Καστανιώτη», συζητάει τον φόβο και τον κόσμο, το συναίσθημα και την αντίδραση, τη γλώσσα και το νόημα.
Πολίτες στο σιδερένιο κλουβί του φόβου
ΝΗΣΙΔΕΣ
Πολίτες και επιστήμη
Εδώ και αρκετά χρόνια γίνεται λόγος για «κοινωνιοεπιστήμη» που σημαίνει την αναγκαιότητα πλέον της ευρύτερης συμμετοχής των πολιτών προς αμοιβαίο όφελος αυτών.
Πολίτες και επιστήμη
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Ενας κόσμος που βυθίζεται
Οι κρίσεις που βιώνει ο κόσμος σε οικονομικό, κοινωνικό, γεωπολιτικό και υγειονομικό επίπεδο έρχονται πλέον να συναντηθούν.
Ενας κόσμος που βυθίζεται

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας