• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 4.5°C / 6.9°C
    1 BF
    45%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    7°C 5.3°C / 8.2°C
    1 BF
    40%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    9°C 8.3°C / 10.4°C
    1 BF
    28%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    9°C 8.9°C / 8.9°C
    2 BF
    27%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    5°C 4.1°C / 4.9°C
    2 BF
    42%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 4.7°C / 7.6°C
    1 BF
    46%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    2°C 2.4°C / 4.0°C
    4 BF
    35%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    9°C 7.9°C / 9.6°C
    1 BF
    25%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 4.9°C / 8.2°C
    5 BF
    70%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 4.9°C / 4.9°C
    3 BF
    45%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    8°C 6.6°C / 8.4°C
    5 BF
    46%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 2.9°C / 5.7°C
    2 BF
    56%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    11°C 8.9°C / 10.9°C
    0 BF
    43%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 7.5°C
    0 BF
    26%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    6°C 6.2°C / 8.9°C
    1 BF
    53%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    8°C 6.8°C / 8.2°C
    2 BF
    40%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 3.2°C / 7.0°C
    3 BF
    33%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    4°C 3.8°C / 6.0°C
    2 BF
    42%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    7°C 5.4°C / 8.3°C
    2 BF
    44%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    3°C 2.8°C / 2.8°C
    2 BF
    49%
ΦΩΤ.: ΜΑΡΙΟΣ ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η φύση είναι σοφή, αν την ακολουθείς

  • A-
  • A+
Η Μπέτυ Αρβανίτη και ο Νίκος Μαστοράκης συνεργάζονται στο Θέατρο της οδού Κεφαλληνίας και μιλούν για τη νέα τους παράσταση στην «Εφ.Συν.».

Η Μπέτυ Αρβανίτη έζησε με πληρότητα, την ομορφιά, τη νιότη, την εφηβεία, γι’ αυτό η ωριμότητα δεν τη φοβίζει. Κάθε φορά βρίσκεται σε νέο πεδίο μάχης κι αυτό την ανανεώνει. Σε καμιά εποχή δεν παρουσιάστηκε μονότονη.

Το Θέατρο της οδού Κεφαλληνίας είναι ένα πολύτιμο κιβώτιο, όπου ανακαλύπτουμε συνεχώς αξιοπρόσεκτα έργα. Εχω πολύχρονη επαφή με τη δουλειά της. Με παρακινούσε πολύ ο κοινός μας φίλος που τη θαύμαζε, δημοσιογράφος με πολλές θεατρικές γνώσεις, Μπάμπης Κολώνιας. Διαπιστώνω πάντα μια θεατρική άνθηση.

Ο σκηνοθέτης Νίκος Μαστοράκης δεν επιδιώκει να εντυπωσιάσει. Εχει ανήσυχο, ερευνητικό ύφος και είναι μοναχικός, μακριά από δημόσιες και ιδιωτικές δραστηριότητες. Με την Μπέτυ συνταξιδιώτες για πολλά χρόνια προχώρησαν σε νέους θεατρικούς δρόμους, μέσα από μια ποιοτική και ήρεμη διαδρομή.

● Πώς γνωριστήκατε και ξεκίνησε η συνεργασία σας;

Μ.Α.: Γνωριστήκαμε με τον Νίκο στο ΚΘΒΕ, τότε ήταν ο Ευαγγελάτος διευθυντής και το έργο μας, «Οι τρεις αδερφές» του Τσέχοφ, το έκανε ο Σεβαστίκογλου. Εκεί συνάντησα τον Νίκο που ήταν πάρα πολύ νέος, κάναμε παρέα, δέσαμε μ’ έναν τρόπο, ταιριάξαμε σαν φίλοι, διότι μας ένοιαζε το μέλλον του θεάτρου.

Μετά ο Νίκος, για προσωπικούς του λόγους, έφυγε στη Βιέννη κι έμεινε εκεί δέκα χρόνια. Κάποια στιγμή, μου τηλεφώνησε και μου είπε: «Πρέπει οπωσδήποτε να παίξεις στο έργο “Τα πικρά δάκρυα της Πέτρα φον Καντ”, θα σου στείλω το κείμενο». Ηταν γραμμένο στα γερμανικά και δεν γνώριζα τη γλώσσα.

Ομως, υπήρχε μία ευτυχής συγκυρία στη ζωή μου, είχα γνωρίσει τον άντρα μου, Βασίλη Πουλαντζά, ο οποίος είχε σπουδάσει στη Γερμανία. Διαβάσαμε μαζί το έργο και τρελαθήκαμε. Αρχίσαμε να ψάχνουμε για θέατρο και καταλήξαμε στο Κεφαλληνίας. Εγώ θεωρώ ότι ήταν καρμικό.

● Ποιος αποφασίζει για την επιλογή των έργων;

Μ.Α.: Δεν καθόμαστε σ’ ένα τραπέζι τυπικά ν’ αποφασίσουμε. Το ένα έργο οδηγεί στο άλλο. Οπως πάει η ζωή. Ενα έργο είναι μια εμπειρία ουσίας. Ζεις μ’ αυτό ένα χρόνο. Από εκεί και πέρα δεν είσαι ο ίδιος. Είσαι αυτός συν το έργο. Αυτό σου ανοίγει κάποια ερωτηματικά, κάποιες ανησυχίες και προβλήματα σε σχέση με την τέχνη μας. Σε οδηγεί.

Είναι περίεργο, ποτέ δεν το αποφασίσαμε. Για μένα η όλη η ιστορία δεν είναι μόνο το έργο, είναι και οι συναντήσεις. Μου είναι τελείως αδιάφορο να παίξω κάτι αν δεν έχω μια συνάντηση με κάποιον. Κι αυτό είναι που δημιουργεί την σχέση. Εμείς τουλάχιστον λειτουργούμε με αυτόν τον τρόπο. Γι’ αυτό και με ενδιαφέρει πάρα πολύ η συνεργασία, η συνδημιουργία.

Καταλάβαινα για τον Νίκο ότι είχε μια οπτική. Νιώθω περήφανη που το σκέφτηκα. Από εκεί και πέρα με κλoτσιές βγήκε. Δεν ήθελε. Τότε είχαμε και τη δεύτερη σκηνή εδώ στο θέατρό μας. Αποφάσισε με το ζόρι να ανεβάσει το «Τρίπτυχο» του Ράιντερς με επιτυχία. Δεύτερον, δουλέψαμε μαζί Πίντερ στο «Καλοί Καιροί» και την «Επιστροφή» και την παράσταση που θεωρώ σταθμό, τον «Γλάρο» του Τσέχoφ.

● Πόσο βοηθάνε αυτές οι παραστάσεις και γενικά η τέχνη την προσωπική μας ανάπτυξη και την ανάπτυξη ενός ανθρώπου;

N.M.: Αυτό που ξέρω είναι ότι οφείλω στην Μπέτυ αυτή την υπέροχη, τρελή και με φοβερές διακυμάνσεις περιπέτεια της σκηνοθεσίας στο θέατρο.

Μ.Α.: Καλά, Νίκο, αυτό θα γινόταν έτσι κι αλλιώς.

Ν.Μ.: Μπορεί και να μη γινόταν δεν ξέρω. Είμαι πολύ μοναχικός άνθρωπος και το θέατρο πραγματικά είναι ο σύνδεσμός μου με τον κόσμο. Με βοηθάει να κατανοώ τους ανθρώπους.

Το θέατρο και οι πρόβες είναι μια πολύ επίπονη διαδικασία, η οποία φέρνει στην επιφάνεια όλες τις αδυναμίες και όλα τα προσόντα των ηθοποιών και του σκηνοθέτη και όλων των ανθρώπων που ασχολούνται. Νομίζω ότι αυτό είναι πολύ βασικό. Για την κατανόηση του ανθρώπινου είδους.

● Αυτό έχει και ως προέκταση ότι υπάρχει κι ένας παιδαγωγικός χαρακτήρας μέσα από τη σκηνοθετική πράξη και μέσα από μια παράσταση;

Ν.Μ.: Εγώ θα το έλεγα έναν ερωτικό χαρακτήρα· δεν το εννοώ με την έννοια του σεξουαλικού.

Μ.Α.: Τον πνευματικό, που είναι μια άλλη διάσταση.

Ν.Μ.: Ακριβώς. Εμένα μου αρέσει να επιθυμώ τους ηθοποιούς που δουλεύω μαζί τους. Να έχω περιέργεια μαζί τους. Να δω τι είναι αυτά τα πρόσωπα. Ερευνητική η ματιά.

● Ο μοναχικός άνθρωπος βυθίζεται μέσα του κι ίσως δουλεύει με τον εαυτό του προσπαθώντας να βγάλει τις σκέψεις του. Βοηθάει αυτός ο χαρακτήρας;

Ν.M.: Αυτό που με βοήθησε πολύ είναι μια άλλη ερωτική μου σχέση, η σχέση μου με τη λογοτεχνία. Διαβάζω πολύ. Εμένα μ’ ενδιέφεραν πάντα οι αφηγήσεις. Δηλαδή τι αφηγείται το πρόσωπο του έργου και τι αφηγείται ο ηθοποιός για τον ίδιο. Αυτά είναι δυο πράγματα τα οποία κατά τη γνώμη μου καθορίζουν το τι είναι μια παράσταση.

● Ποια είναι, λοιπόν, τα στοιχεία αυτά που ανακαλύψατε και δεθήκατε τόσο πολύ.

Ν.Μ.: Καταρχάς, ένα πράγμα που χαρακτηρίζει τη Μπέτυ και που λατρεύω επάνω της είναι η περιέργεια. Για το τι συμβαίνει επάνω στη σκηνή. Είναι μαγικό αυτό το πράγμα. Το ανακαλύπτω ξανά τώρα και το εκτιμώ ακόμα περισσότερο, γιατί παλαιότερα ήμουν και πιο νέος και εκτιμούσα άλλα πράγματα, αλλά τώρα τη βλέπω πώς ψάχνει το ρόλο.

Επίσης, ένα ακόμα πράγμα που θαυμάζω είναι η έλλειψη δισταγμού να βουτήξει σε κάτι που της είναι παντελώς άγνωστο. Καταλαβαίνετε, λοιπόν, ότι είναι για μένα ιδανική ηθοποιός να δουλεύω μαζί της. Και το μαγικό είναι ότι δεν εξαντλείται αυτό το πράγμα.

Θα μπορούσε ενδεχομένως, επειδή έχουμε συνεργαστεί αρκετές φορές, να έχει εξαντληθεί. Ομως, επειδή κάναμε μια μεγάλη παύση, τώρα που ξαναβρεθήκαμε ανακαλύπτω τελείως καινούργια πράγματα.

Μ.Α.: Μα κι εγώ ανακαλύπτω καινούργια πράγματα. Σε εμπνέει ο σκηνοθέτης, είναι αμφίδρομη η σχέση. Ο Νίκος ως σκηνοθέτης θα σου θέσει κάποια θέματα τα οποία σου διεγείρουν τη δημιουργικότητά σου. Σε κάνει να βουτήξεις σε κάτι που δεν είναι προφανές.

Ν.Μ.: Επίσης, έχω να επισημάνω το εξής, το οποίο είναι πολύ βασικό σε αυτή τη σχέση σκηνοθέτη – ηθοποιού: υπάρχει μεταξύ μας μια εμπιστοσύνη.

Μ.Α.: Στην υπόθεση ηθοποιού – σκηνοθέτη δεν είναι βασικό, είναι το άπαν. Γιατί είσαι τόσο ευάλωτος, αν δεν ανοίξεις για να ρισκάρεις και να εκτεθείς, δεν είναι απλό πράγμα. Ο εαυτός μας είναι το υλικό μας.

Η εμπιστοσύνη δημιουργεί σχέσεις γδυσίματος, ανοίγματος, λες ορίστε πάρ’ το. Ολοι οι άνθρωποι έχουμε ένα βαθύ ναρκισσισμό και μια ανάγκη να αρέσουμε. Πρώτον, η στιγμή που αποφασίζεις ότι δεν σε νοιάζει, σε πάει μπροστά και δεύτερον δεν έχεις την ανάγκη αυτής της προϋπόθεσης.

● Σε εκπαιδεύει ένας σκηνοθέτης όταν σε καθοδηγεί;

Μ.Α.: Δεν είναι σχέση μαθητή. Εγώ το αισθάνομαι και λίγο διαλογικά.

Ν.Μ.: Ακριβώς. Σ’ αυτή την ιστορία πιστεύω ότι ο ηθοποιός είναι συν – δημιουργός στη σκηνοθεσία. Μπορεί να έχουμε άλλες ειδικότητες, αλλά ο ηθοποιός είναι δημιουργός, δεν είναι ένα εκτελεστικό όργανο που πρέπει να του επιβάλεις κάποια πράγματα.

● Πόσο σας βοήθησαν στην εξέλιξή σας οι ηθοποιοί και οι σκηνοθέτες που συνεργαστήκατε;

Μ.Α.: Για μένα ο Βολανάκης ήταν θεός. Εχω πάρει από τους πάντες. Είτε απορρίπτοντάς τους είτε θαυμάζοντάς τους. Μου έχουν τύχει συνεργασίες που δεν ήταν το ιδανικό μου. Λένε «Αλλο η ζωή και άλλο το θέατρο». Διαφωνώ. Η ζωή είναι και οι 2 ώρες εδώ πολύ βαθιά και συμπυκνωμένη, παρόλο που κάνω και χιλιάδες άλλα πράγματα.

Ν.Μ.: Είπες Μπέτυ για τον Βολανάκη. Θυμάμαι ότι έλεγε κάτι σοφό: «Οι περισσότεροι άνθρωποι πηγαίνουν στη δουλειά τους για να κάνουνε κάτι. Οι ηθοποιοί πάνε για να τους συμβεί κάτι».

Μ.Α.: Ναι, μεγάλη κουβέντα αυτή. Θυμάμαι κι εγώ κάτι επίσης σπουδαίο. Μας έλεγε: «Εγώ θέλω να θέλεις αυτό που θέλω. Η δουλειά μου είναι να σε κάνω να θέλεις αυτό που θέλω, δηλαδή να σε εμπνέω».

Θεωρώ, για παράδειγμα, απελπιστικό όταν προσπαθούν με το ζόρι οι άνθρωποι να κρατήσουν μια σχέση. Εναν έρωτα. Τίποτα δεν γίνεται με το ζόρι. Ο εγγονός μου θέλω να μ’ αγαπάει σαν τρελή. Αλλά θέλω να το κάνει ο ίδιος, όχι να του το επιβάλω.

Η Μπέτυ Αρβανίτη με τον Νίκο Μαστοράκη και την Εύα Νικολαΐδου στη σκηνή του Θεάτρου της οδού Κεφαλληνίας

ΦΩΤ.: ΜΑΡΙΟΣ ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ

● Η Βιέννη πόσο σας επηρέασε κ. Μαστοράκη;

Ν.Μ.: Πάρα πολύ. Είναι ένας τόπος μαγικός. Είναι μια κοιτίδα πολιτισμού στη νεότερη ιστορία. Και μουσική και ζωγραφική και θέατρο. Εκεί, όπως λέμε, ανδρώθηκα, ωρίμασα. Πήγα στα 27 μου κι έφυγα στα 37 μου.

● Τώρα είστε σε μια εποχή συγκομιδής;

Ν.Μ.: Θα έλεγα είμαι στον τίτλο του έργου. Για μένα είναι το Φθινόπωρο και ο Χειμώνας.

● Ποιο είναι το θέμα στο καινούργιο σας έργο;

Ν.Μ.: Ψάχνοντας για νέο έργο θυμήθηκα τον Νορέν, ο οποίος κατέληξε από κορονοϊό. Αυτόν τον θεωρούν ως τον εγγονό του Στρίντμπεργκ.

● Ποιο ήταν το κίνητρο;

Ν.Μ.: Ηταν οι ανθρώπινες σχέσεις μέσα σε μια οικογένεια. Η οικογένεια είναι ένα πεδίο μάχης. Οι άνθρωποι ενώ αγαπιούνται τόσο πολύ, το ξεχνάνε.

Μ.Α.: Σ’ αυτή την οικογένεια υπάρχουν ζητούμενα τα οποία δεν έχουν καλυφθεί και τα οποία δεν είναι αυτά που ζητιούνται πραγματικά. Φαίνεται λοιπόν ότι οι άνθρωποι, παρόλο που αγαπιούνται, δεν μπορούν να καλύψουν τις τρύπες, τα κενά των άλλων.

Μια μητέρα είναι κι αυτή άνθρωπος και δεν μπορεί να καλύψει τα κενά που αφήνει στα παιδιά της, παρόλο που τα αγαπάει γιατί έχει κι εκείνη τα προσωπικά της κενά. Ενας πατέρας επίσης.

Αυτό το πλέγμα της οικογένειας, αυτός ο ιστός που δένει την οικογένεια. Αυτή η κοιτίδα, ο θεσμός, το οικογενειακό κύτταρο, είναι διαταραγμένο και δεν ξέρω αν φταίει κανείς γι’ αυτό. Υπάρχουν άλυτα προβλήματα. Ομως, είναι μια κατάσταση που τη ζούμε όλοι.

● Πώς βλέπετε τον θάνατο;

Μ.Α.: Μπροστά σε αυτόν, είμαστε όλοι ίσοι. Αυτό αντί να μας διαλύει πρέπει να μας ενώσει, γιατί η ζωή σου αφορά τη ζωή μου. Κανένας δεν είναι μόνος του. Δεν πιστεύω ότι ο θάνατος αφορά τη ζωή. Είναι μια άλλη κατάσταση. Μας αφορά η ζωή. Ο θάνατος μόνο επειδή ξέρουμε ότι θα πεθάνουμε.

Κανένας δεν μπορεί να είναι έτοιμος για τον θάνατο. Γι’ αυτό μ’ αρέσει το θέατρο, γιατί είναι το εδώ και τώρα.

● Στις ξένες χώρες και κυρίως στην Αμερική, όταν κάποιος ξεπεράσει τα 70, λένε ότι είναι ξοφλημένος, ενώ μπορεί να προσφέρει.

Ν.Μ.: Είναι κάτι που σκέφτομαι αυτόν τον καιρό, γιατί έχω καταθέσει και τα χαρτιά μου για σύνταξη. Ο άνθρωπος κάποια στιγμή πρέπει να σωπάσει. Να το κάνει για τον εαυτό του. Μιλάω για τη σιωπή της δημιουργίας.

Μ.Α.: Εγώ πιστεύω ότι αυτή η μίξη νέων και μεγάλων μπορεί να προσφέρει και στους μεν και στους δε. Δεν μπορείς να πεις ότι ένας ηθοποιός μετά τα 70 δεν χρειάζεται, αν μπορεί. Εχει να δώσει πάρα πολλά. Αυτή η μίξη των ηλικιών και των γενεών μ’ ενδιαφέρει πολύ, με αφορά. Η φύση είναι πολύ σοφή, αν την ακολουθείς.

📌 «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ ΧΕΙΜΩΝΑΣ» – ΛΑΡΣ ΝΟΡΕΝ

Μετάφραση: Γιώργος Δεπάστας
Σκηνοθεσία: Νίκος Μαστοράκης
Σκηνικά: Ελένη Μανωλοπούλου. Κοστούμια: Λουκία
Μουσική Επιμέλεια: Νίκος Μαστοράκης
Φωτισμός: Αλέκος Αναστασίου
Παίζουν: Μπέτυ Αρβανίτη, Αλκης Παναγιωτίδης, Μαρία Καλλιμάνη, Αννα Καλαϊτζίδου

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Συμφορά από το πολύ μυαλό
Η παράσταση του Στάθη Λιβαθινού «Συμφορά από το πολύ μυαλό» έρχεται μετά από 35 χρόνια στο ιστορικό Θέατρο της Οδού Κυκλάδων.
Συμφορά από το πολύ μυαλό
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η ζωή που ξέραμε πολύ δύσκολα θα επανέλθει ίδια
Ο σκηνοθέτης και ηθοποιός Σάββας Στρούμπος μιλά στην «Εφ.Συν.» για τη νέα του δουλειά με την ομάδα «Σημείο Μηδέν», τη περίοδο της πανδημίας και την επίδρασή της στη ζωή μας.
Η ζωή που ξέραμε πολύ δύσκολα θα επανέλθει ίδια
ΝΗΣΙΔΕΣ
Το να θαυμάζεις είναι σπουδαίο
H Ηρώ-Ελένη Μπέζου δοκιμάζεται ταυτόχρονα στη συγγραφή και τη σκηνοθεσία και μιλά στην «Εφ.Συν.» για την παράστασή της «Οι ναυαγοί».
Το να θαυμάζεις είναι σπουδαίο
ΝΗΣΙΔΕΣ
Συμβολικές, πολιτικές, είναι οι πράξεις μιας ομάδας θεάτρου
Ο Κώστας Μπάρας μιλά στην «Εφ.Συν.» για τη νέα παράστασή του βασισμένη στο έργο «Δαίμονες» Λαρς Νορέν, την ομάδα του HashArt και την πορεία του στον θεατρικό χώρο.
Συμβολικές, πολιτικές, είναι οι πράξεις μιας ομάδας θεάτρου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας