• Αθήνα
    Σποραδικές νεφώσεις
    4°C 1.8°C / 4.7°C
    2 BF
    52%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    3°C 1.4°C / 4.7°C
    3 BF
    45%
  • Πάτρα
    Σποραδικές νεφώσεις
    4°C 2.7°C / 9.0°C
    1 BF
    60%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    0°C -0.1°C / -0.1°C
    2 BF
    51%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    -2°C -2.1°C / 0.2°C
    2 BF
    74%
  • Βέροια
    Σποραδικές νεφώσεις
    2°C 0.8°C / 4.0°C
    2 BF
    46%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    -4°C -4.6°C / -1.0°C
    2 BF
    46%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    1°C -1.0°C / 6.6°C
    2 BF
    58%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 7.7°C / 10.9°C
    4 BF
    91%
  • Μυτιλήνη
    Αραιές νεφώσεις
    3°C -2.1°C / 2.9°C
    3 BF
    60%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 4.8°C / 7.9°C
    6 BF
    52%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    2°C 1.8°C / 1.8°C
    6 BF
    46%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    9°C 9.3°C / 9.3°C
    6 BF
    47%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    0°C -0.5°C / -0.5°C
    1 BF
    69%
  • Λαμία
    Σποραδικές νεφώσεις
    1°C -1.1°C / 1.2°C
    2 BF
    71%
  • Ρόδος
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 8.8°C / 11.0°C
    3 BF
    73%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    4°C 2.0°C / 4.9°C
    3 BF
    66%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    1°C -0.7°C / 2.1°C
    1 BF
    55%
  • Κατερίνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    3°C 1.5°C / 4.7°C
    2 BF
    46%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    -4°C -4.2°C / -4.2°C
    2 BF
    76%

Απόψη της έκθεσης στο υπέροχο κτίριο «Belvedere21»

Photo: Johannes Stoll / Belvedere, Vienna © Bildrecht, Vienna 2020
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Οπτικά μοτίβα μιας παγκοσμιοποιημένης ζωής

  • A-
  • A+
Το έργο της Maja Vukoje χαρακτηρίζεται από ένα είδος «πολιτιστικού υβριδισμού», καθώς οι δημιουργίες της δεν περιορίζονται ποτέ σε μία μόνο εικόνα ή δήλωση, αλλά συνδέονται με κοινωνικοκριτικά, πολιτικά ή ιστορικά στοιχεία. Η εικαστική πρωταγωνίστρια του μοντερνισμού έρχεται με μια ολοκληρωμένη ατομική έκθεση στις θαυμαστές αίθουσες-γκαλερί του εμβληματικού αυστριακού κτιρίου, παρουσιάζοντας περίπου εκατό έργα από τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια δημιουργίας της, με εικονικά έργα ζωγραφικής αφαίρεσης, σύμβολα της ψηφιακής μας καθημερινής ζωής, μοτίβα από τη λαϊκή κουλτούρα, διανθισμένα με… τροπικά φρούτα, καφέ και ζάχαρη.

Τι μπορεί να κρύβεται πίσω από ένα φασόλι καφέ; Αλήθεια, τι μπορεί να θέλει να μας πει ένα μισοξεφλουδισμένο πορτοκάλι ή αβοκάντο;

Το έργο της Maja Vukoje (1969) χαρακτηρίζεται από ένα είδος «πολιτιστικού υβριδισμού». Οι δημιουργίες της δεν περιορίζονται ποτέ σε μία μόνο εικόνα ή δήλωση, αλλά συνδέονται με κοινωνικοκριτικά, πολιτικά ή ιστορικά στοιχεία.

Οσο πολιτική κι αν είναι η δουλειά της, συχνά στρέφεται σε φαινομενικά απλές παραστάσεις -ένα μόνο φασόλι καφέ, ένα αποφλοιωμένο πορτοκάλι, έναν κύβο ζάχαρης- που έρχονται σε πλήρη αντίθεση με την πολυπλοκότητα της σημασίας τους.

Με αυτόν τον τρόπο, χρησιμοποιεί υλικά που μπορούν να θεωρηθούν άτυπα κοινά αντικείμενα -όπως τσάντες μεταφοράς από γιούτα- τα οποία μετατρέπονται σε καμβά. Αυτό κάνει τις επιφάνειες των έργων να μοιάζουν με υφαντικές εργασίες, ενώ είναι όντως πίνακες.

Εδώ, επίσης, αναγνωρίζει κανείς το επαναλαμβανόμενο μοτίβο υβριδικότητας, καθώς και την αντίθεση στην οποία ξαφνικά βρίσκονται, καθώς τα αγαθά δεν μεταφέρονται πλέον μέσα στον σάκο από γιούτα, αλλά αποτυπώνονται και «μεταφέρονται» στην επιφάνειά του.

Η Maja Vukoje γεννήθηκε στο Ντίσελντορφ. Σπούδασε ζωγραφική στο Πανεπιστήμιο Εφαρμοσμένων Τεχνών της Βιέννης με τη διδασκαλία και καθοδήγηση της ζωγράφου Maria Lassnig (1919-2014) και του εικαστικού Christian Ludwig Attersee (1940).

Μπήκε απρόσκοπτα στην εικαστική και θεωρεί τον εαυτό της τυχερό που ήρθε στον κόσμο της τέχνης «χωρίς παρακάμψεις». Ακόμα και σήμερα, εξακολουθεί να είναι γοητευμένη από τη ζωγραφική ως μορφή τέχνης, κυρίως λόγω της αυθόρμητης προσπάθειας που εμπλέκεται στη δημιουργία του κάθε έργου, που επιτρέπει στον καλλιτέχνη μια μεγάλη αυτονομία έκφρασης.

Αυτήν τη δύσκολη περίοδο που η πανδημία του Covid-19 ταλανίζει ολόκληρο τον πλανήτη μας, το «Belvedere 21» της Βιέννης, το εμβληματικό αρχιτεκτόνημα με τον χαλύβδινο σκελετό, τις γυάλινες αίθουσες και τα μοντέρνα οικοδομικά και διακοσμητικά υλικά, που είναι μέρος του μεγάλου συγκροτήματος Μουσείων Μπελβεντέρε, μέσα στα ανάκτορα και τους κήπους της αυστριακής πρωτεύουσας, φέρνει το έργο της Maja Vukoje για να το απολαύσει το πλατύ κοινό.

Η «περιπετειώδης» έκθεση με τίτλο «On the Edge» (Στα Ακρα) θα περιλαμβάνει περίπου εκατό καλλιτεχνήματα της εικαστικής πρωταγωνίστριας του μοντερνισμού από τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια δημιουργίας της, με έμφαση στην πιο πρόσφατη σειρά έργων της.

Η Vukoje έρχεται στις θαυμαστές αίθουσες-γκαλερί με μια ολοκληρωμένη ατομική έκθεση. Ο υπέροχος εκθεσιακός χώρος είναι ιδιαίτερα κατάλληλος για τις εκτεταμένες χωρικές ιδέες της.

Κατ’ αρχάς στους πίνακές της συναντάμε μια παράξενη καθημερινότητα μέσα από αντικείμενα και αγαθά. Τα τροπικά φρούτα, η ζάχαρη, ο καφές και το κακάο, που έρχονται ως ιδέες μέσα στα έργα της δίνοντας έμφαση στις αποικιακές σχέσεις εμπορίου και εκμετάλλευσης στον παγκόσμιο ιστό, παρουσιάζονται στον θεατή χωρίς φόντο ή άλλο οπτικό πλαίσιο το οποίο θα μπορούσε ίσως να τον αποπροσανατολίσει από τον επιδιωκόμενο στόχο.

Μοιάζουν αθώα έτσι όπως τα αντικείμενα αυτά εμφανίζονται αρχικά, ωστόσο αυτή ακριβώς η αθωότητα είναι που κατευθύνει το κοινό να αντιλαμβάνεται το απώτερο και ουσιώδες νόημα του κάθε έργου.

Για τη Vukoje, «η παραγωγή και η διανομή αυτών των καλλιεργειών σχετίζονται άμεσα με την ανάπτυξη του παγκόσμιου καπιταλισμού» και μέσα στην καθημερινότητά μας μπορεί να υπάρχει μεγάλη αγανάκτηση γι' αυτές τις καταστάσεις αποικιακής εκμετάλλευσης και τις συνθήκες διαβίωσης και εργασίας που υπάρχουν στους τόπους παραγωγής των αγαθών.

Η πολιτιστική υβριδικότητα και η διαπολιτισμικότητα ως βασικές συνθήκες του παγκοσμιοποιημένου κόσμου διαβίωσης είναι τα θέματα που επισταμένως εξετάζει η Vukoje στους πίνακές της. Σύμβολα της ψηφιακής μας καθημερινής ζωής, μοτίβα από τη λαϊκή κουλτούρα και εμβληματικά έργα ζωγραφικής αφαίρεσης συναντιούνται αρμονικά. Ζωντανά παραδείγματα, τα έργα «Fomogotchi» και «3 Würfel», που και τα δύο δημιουργήθηκαν την ίδια χρονική περίοδο, το 2017.

Το κτίριο «Belvedere21» με την εγκατάσταση της εικαστικού

Photo: Johannes Stoll / Belvedere, Vienna © Bildrecht, Vienna 2020

Στην έκθεση της Vukoje στο υπέροχο «Belvedere 21», αρχιτεκτόνημα του Βιεννέζου Karl Schwanzer (1918-1975), δεν μπορεί κανείς να βιώσει μόνο την αβεβαιότητα μέσα από τα καθημερινά αντικείμενα αλλά επίσης να ανακαλύψει μια υπέροχη εγκατάσταση που σχεδίασε η Vukoje ειδικά για τον χώρο. «Η τέχνη είναι πάντα επικοινωνία, ένα αγγείο στο οποίο ρέει μια ποικιλία πραγμάτων - γνώση, αίσθηση και συγγένεια» είναι τα δικά της λόγια για την τέχνη που παράγει χωρίς στεγανά και όρια, φτάνοντας πάντα στην κόψη, ισορροπώντας στα όρια του εφικτού και του ανέφικτου.

Η Maja Vukoje αντλεί την έμπνευσή της από τις πιο διαφορετικές πηγές, είτε πρόκειται για ταινίες μεγάλου μήκους είτε για εθνογραφικά και ψυχαναλυτικά κείμενα, την καθημερινή ειδησεογραφία, τα τεχνολογικά επιτεύγματα, αλλά και οποιαδήποτε πληροφορία ταξιδεύει από όλα τα πλάτη και τα μήκη του κόσμου μας. Αυτό που αναζητά και που πραγματικά θα ήθελε να καταδείξει είναι η υποθετική «συσχέτιση» διαφορετικών παραγόντων, που θα μπορούσαν να είναι παρόντα και να συνυπάρχουν σε ένα καλλιτεχνικό, οπτικό και πολιτιστικό έργο, που τελικά πρώτα θα εντυπωσίαζε εκείνη και μετά θα το παρέδιδε στο κοινό για να το απολαύσει.

Γι' αυτήν, η υποκειμενική εμπειρία παίζει σημαντικό ρόλο στη δημιουργία των έργων της, όπως και στη συνέχεια την ενδιαφέρει για το πώς θα το εκλάβει, θα το αντιληφθεί ο θεατής, επιζητώντας την αμφίδρομη επικοινωνία και «οπτική συνομιλία».

Παραστατικά λοιπόν πάντα παρουσιάζει πίνακες, σχέδια και εγκαταστάσεις δωματίων που κοινωνούν την αντίληψή της για τον κόσμο μας. Ωστόσο, διαφορετικές προσεγγίσεις συνδυάζονται αβίαστα σε μια συνεκτική και διαλογική σχέση σε αυτήν την έκθεση. Παρόλο που οι περίτεχνες έννοιες και τα περίπλοκα θέματα αποτελούν τη βάση των έργων της Vukoye, η προσβασιμότητα και το πνεύμα τους προκαλούν μιας ιδιαίτερης αίσθησης χιούμορ.

Maja Vukoje, «Paravent», 2014

Photo: Markus Wörgötter, © Bildrecht, Vienna

Η έκθεση ενθαρρύνει την παρατήρηση, τον στοχασμό και τον προβληματισμό του θεατή - σχετικά με τις προσωπικές, κοινωνικές και πολιτιστικές πτυχές της ζωής μας. Το έργο της δημιουργεί εικόνες σεναρίων τοπίου και μορφές που μοιάζουν με μάσκα. Αυτά τα μοτίβα επικαλύπτονται σε μια σφαίρα του ασυνήθιστου μεν και της φυσικής παρουσίας δε, σε μια διαδικασία αποσύνθεσης, δείχνοντας το ενδιαφέρον της για έναν νέο τύπο αναπαραστατικής ζωγραφικής.

Συμπερασματικά καταλήγουμε πως πάντα το διαφορετικό έλκει και σίγουρα η έκθεση ταξιδεύει το κοινό σε έναν παράξενο ονειρικό τόπο. Περιδιαβαίνουμε σε μέρη που η αύρα της ριζοσπαστικής μοντέρνας οπτικής συναντά τις έννοιες της πολυπολιτισμικότητας και της παγκοσμιοποίησης. Βυθιζόμαστε σε έναν χώρο όπου κυριαρχούν η μίξη και η σύντηξη στοιχείων από διαφορετικούς πολιτισμούς και αναλογιζόμαστε μπροστά σε ζωντανά οπτικά μοτίβα δοσμένα μέσα από μια ξεχωριστή καλλιτεχνική γλώσσα.

📍  «Maja Vukoje - On the Edge», στο «Belvedere 21», του συγκροτήματος μουσείων στο Ανάκτορο Μπελβεντέρε της Βιέννης. Μέχρι 23 Μαΐου 2021.

📍 Μένουμε σπίτι, μένουμε ασφαλείς! Λόγω της πανδημίας ξεναγούμαστε και απολαμβάνουμε διαδικτυακά συλλογές, εκθέσεις και εκδηλώσεις.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Αισθησιακά ρόδα με κοφτερές λάμες σε μπαρόκ φόντο
Το έργο της Αυστριακής καλλιτέχνιδας πολυμέσων Renate Bertlmann (1943), ένα ονειρικό χωράφι γεμάτο τριαντάφυλλα, παρουσιάζεται στο Ανάκτορο Μπελβεντέρε της Βιέννης.
Αισθησιακά ρόδα με κοφτερές λάμες σε μπαρόκ φόντο
ΝΗΣΙΔΕΣ
Αποδομώντας την εικονιστική φόρμα
Περίπου 300 έργα της Sophie Taeuber-Arp συγκεντρωμένα από περισσότερες από 50 δημόσιες και ιδιωτικές συλλογές σε όλο τον κόσμο παρουσιάζονται στο ΜοΜΑ.
Αποδομώντας την εικονιστική φόρμα
ΝΗΣΙΔΕΣ
Το δραματικό κιαροσκούρο στη ζωή και τη φύση
Στη νέα έκθεση για τον John Constable ανακαλύπτουμε τα 12 τελευταία χρόνια της καριέρας του που χαρακτηρίζονται από ελεύθερες και εκφραστικές πινελιές μέσα από τους πίνακές του.
Το δραματικό κιαροσκούρο στη ζωή και τη φύση
ΝΗΣΙΔΕΣ
Μνήμες και όνειρα σε απόκοσμες φωτογραφίες
Στις γκαλερί της Ακαδημίας στο Πικαντίλι παρουσιάζονται περίπου 90 εικόνες με περισσότερα από 20 έργα 12 αρχιτεκτόνων, που καλύπτουν δημιουργίες από όλη την καριέρα της Hélène Binet.
Μνήμες και όνειρα σε απόκοσμες φωτογραφίες

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας