Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
  • Αθήνα
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 11.7°C / 15.0°C
    2 BF
    65%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 8.0°C / 12.2°C
    2 BF
    93%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    8°C 3.3°C / 13.3°C
    2 BF
    81%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    6°C 6.0°C / 6.0°C
    1 BF
    87%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 11.0°C / 11.0°C
    3 BF
    93%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    11°C 10.6°C / 10.6°C
    2 BF
    81%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 7.0°C / 7.0°C
    1 BF
    61%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 0.0°C / 13.3°C
    1 BF
    81%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 14.0°C / 16.1°C
    4 BF
    54%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 16.0°C / 16.0°C
    3 BF
    72%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 15.0°C / 16.7°C
    2 BF
    77%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 13.9°C / 13.9°C
    2 BF
    37%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 6.0°C / 6.0°C
    1 BF
    93%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 5.0°C / 8.9°C
    1 BF
    87%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 5.0°C / 10.6°C
    2 BF
    100%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 15.0°C / 15.6°C
    3 BF
    77%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    11°C 9.0°C / 12.2°C
    2 BF
    71%
  • Καβάλα
    Ασθενής ομίχλη
    9°C 6.0°C / 10.6°C
    1 BF
    100%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    11°C 10.6°C / 10.6°C
    1 BF
    100%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 7.0°C / 7.0°C
    1 BF
    61%
Ενας ανεμοστρόβιλος συναισθημάτων

Αριστερά: Tracey Emin, «You Kept it Coming», 2019. The artist & Xavier Hufkens, Brussels. Δεξιά: «Because You Kept Touching Me», 2019

© Tracey Emin. All rights reserved, DACS 2020
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ενας ανεμοστρόβιλος συναισθημάτων

  • A-
  • A+
Μετά τη μάχη της με τον καρκίνο το περασμένο καλοκαίρι η διάσημη εικαστικός Τρέισι Εμιν επιστρέφει στον κόσμο της τέχνης για να συναντήσει τον αγαπημένο της Εντβαρτ Μουνκ που συνεχίζει να τη στοιχειώνει εδώ και 40 χρόνια. Μια μεγάλη έκθεση -διαδικτυακή προς το παρόν λόγω της πανδημίας Covid-19- φέρνει στο κοινό 25 έργα της εκκεντρικής Βρετανίδας σε πλήρη συνομιλία και αρμονία με 18 προσεκτικά διαλεγμένες από εκείνη δημιουργίες τού σπουδαίου Νορβηγού εξπρεσιονιστή ζωγράφου, απλωμένα όλα μαζί στις μεγάλες γκαλερί του Burlington House στο έρημο πια Πικαντίλι της βρετανικής πρωτεύουσας.
Ακολουθήστε μας στο Google news

«Θα βρω αγάπη. Θα κάνω εκθέσεις. Θα απολαύσω τη ζωή μου. Θα...», αυτά είναι τα υποσχετικά λόγια της Τρέισι Εμιν (Tracey Emin, 1963), σε μια συνέντευξη που παραχώρησε στη βρετανική εφημερίδα «The Guardian» το περασμένο καλοκαίρι.

Λόγια δύναμης και κουράγιου, για μια σκληρή εποχή, εν μέσω πανδημίας λόγω Covid-19 και καθώς εκείνη ανέκαμπτε μετά από μια εκτεταμένη χειρουργική επέμβαση εξήμισι ωρών για τη θεραπεία ενός επιθετικού καρκίνου στην ουροδόχο κύστη.

Η Τρέισι στα 57 χρόνια της στέκει εντελώς άφοβη, έτοιμη να πολεμήσει και να ονειρευτεί. Σχεδιάζει νέα έργα και μόλις σηκώθηκε από τη μάχη της ζωής της έτρεξε στις μεγάλες γκαλερί στη Βασιλική Ακαδημία των Τεχνών (Royal Academy of Arts) του Λονδίνου για να φροντίσει τις λεπτομέρειες μιας μεγάλης έκθεσης.

Tracey Emin, More Solitude, 2014. Collection of Michelle Kennedy and Richard Tyler

© Tracey Emin. All rights reserved, DACS 2020

Σε αυτήν την έκθεση-ορόσημο με τίτλο «Tracey Emin / Edvard Munch: The Loneliness of the Soul» (Η μοναξιά της ψυχής), στις μεγάλες αίθουσες του Burlington House στο έρημο πια Πικαντίλι της βρετανικής πρωτεύουσας, η εκκεντρική Βρετανή καλλιτέχνις επέλεξε να παρουσιάσει αριστουργήματα τού σπουδαίου Νορβηγού εξπρεσιονιστή ζωγράφου Εντβαρτ Μουνκ (Edvard Munch, 1863-1944) σε πλήρη συνομιλία με τους πιο πρόσφατους πίνακές της.

«Είμαι ερωτευμένη με τον Μουνκ», δηλώνει. «Οχι με την τέχνη, αλλά με τον άντρα. Ημουν από τα 18 μου». Η Τρέισι είναι «τρελή» για εκείνον, εδώ και 40 ολόκληρα χρόνια. Εκείνη και ο καλλιτεχνικός της ήρωας μπορεί να γεννήθηκαν σε απόσταση ενός αιώνα -το 1863, το 1963 - αλλά τα έργα τους εμφανίζονται μαζί και συμβαδίζουν αρμονικά στους σκούρους τοίχους της Βασιλικής Ακαδημίας.

Η έκθεση προπώλησε μάλιστα 16.000 εισιτήρια αλλά όλα τα μουσεία και οι γκαλερί παραμένουν κλειστά μετά το δεύτερο λοκντάουν και είναι αβέβαιο πότε θα ανοίξουν ξανά, όμως μας δίνεται η ευκαιρία τώρα να ξεναγηθούμε διαδικτυακά.

Η Τρέισι γεννήθηκε στο Νότιο Λονδίνο από Αγγλίδα μητέρα και Τουρκοκύπριο πατέρα. Υπήρξε θύμα σεξουαλικής κακοποίησης, καθώς βιάστηκε στην τρυφερή ηλικία των 13 ετών ενώ ζούσε στο Margate, μια παραλιακή πόλη στη νοτιοανατολική ακτή της Μεγάλης Βρετανίας όπου είχαν μετακομίσει. Αυτό της άφησε μια ανεξίτηλη πληγή που μπορεί να ξεπέρασε αλλά που πάντα αιμορραγεί.

Οταν ήταν έφηβη υπήρξε, όπως λέει η ίδια, «τεράστια θαυμάστρια» του Ντέιβιντ Μπόουι (David Bowie, 1947-2016). Οταν ήταν περίπου 15 ετών, ένας φίλος της είπε ότι τα εξώφυλλα των άλμπουμ «Heroes» (1977) και «Lodger» (1979) του Βρετανού μουσικού εμπνεύστηκαν από πίνακες του αυστριακού καλλιτέχνη Εγκον Σίλε (Egon Schiele, 1890-1918).

H Eμιν δεν είχε ακούσει ποτέ για τον Σίλε, αλλά ενθουσιάστηκε. Πήγε αμέσως στο βιβλιοπωλείο Albion στο Margate και ρώτησε αν είχαν κάτι πάνω στη ζωγραφική του. Της έδωσαν ένα βιβλίο για τον εξπρεσιονισμό που περιέχει ανατυπώσεις όχι μόνο των έργων του Σίλε, αλλά και του Αυστριακού Οσκαρ Κοκόσκα (Oskar Kokoschka, 1886-1980) και του Εντβαρτ Μουνκ.

Ηταν έρωτας με την πρώτη ματιά, ιδιαίτερα με τον καταπληκτικό, γεμάτο κρυφά νοήματα και συναισθήματα κόσμο του Νορβηγού ζωγράφου. «Αυτή είναι η τέχνη μου, αυτή είμαι εγώ. Αυτός είναι ο κόσμος μου», αναφώνησε.

Μέχρι τη στιγμή που πήγε στο Maidstone Art College, το 1984, ήταν «λάτρης» του Νορβηγού καλλιτέχνη με τη σκέψη της να μένει πάντα προσηλωμένη στην τέχνη της Ευρώπης μεταξύ 1880 και 1945. Ενδιαφερόταν για την ψυχολογία και προσπάθησε να ανοίξει νέους τρόπους στη σκέψη της για το τι θα μπορούσε να είναι η τέχνη μέσα από νέες αναζητήσεις έκφρασης.

Το 1987, μετακόμισε στο Λονδίνο για να σπουδάσει στο Royal College of Art, όπου το 1989 απέκτησε μεταπτυχιακό τίτλο στη ζωγραφική. Μετά την αποφοίτησή της, είχε δύο τραυματικές αμβλώσεις και αυτές οι εμπειρίες την οδήγησαν να καταστρέψει όλη την τέχνη που είχε παράγει στο μεταπτυχιακό της και αργότερα περιέγραψε την περίοδο αυτή ως «συναισθηματική αυτοκτονία».

Για 40 χρόνια η γοητεία που ασκεί ο Μουνκ στην Εμιν δεν μειώθηκε καθόλου. Αυτή η έκθεση λοιπόν αντανακλά την ευκαιρία που περίμενε πάντα για να επιμεληθεί μια κοινή παρουσίαση της δουλειάς του παράλληλα με την δική της.

Η κοινή παρουσίαση αντανακλά και αποκαλύπτει όχι μόνο το ότι ο Μουνκ υπήρξε η συνεχής έμπνευσή της -ιδιαίτερα μέσω των βαθιών απεικονίσεων του για τις γυναίκες- αλλά και προβάλλει τις ευρείες δεξιότητές της ως καλλιτέχνη, οι οποίες συχνά συνδυάζουν τη ζωγραφική, το σχέδιο και τη γραφή.

Παρατηρώντας μαζί, τα σκοτεινά τοπία και τα ωμά συναισθήματα που μας ταξιδεύει το έργο τους και οι δύο καλλιτέχνες εμφανίζονται ως μια συγκινητική εξερεύνηση της θλίψης, της απώλειας και της λαχτάρας. Και οι δυο μαζί αγκαλιάζουν με τις δημιουργίες τους ακόμη και τις πιο οδυνηρές εμπειρίες της ζωής. Εκφράζουν πλήρως τη «σπασμένη καρδιά» και τη λύπη με έναν τρόπο που ήταν ταυτόχρονα πρωταρχικός και θεραπευτικός, προξενώντας έναν ανεμοστρόβιλο συναισθημάτων.

Ενας από τους λόγους που η Εμιν προσελκύεται από τον Μουνκ είναι επειδή εκείνος δεν φοβόταν να εκφράσει τα συναισθήματά του -ασυνήθιστο για έναν άνδρα του 19ου αιώνα- και ευθυγραμμίστηκε πλήρως με υποτιθέμενα γυναικεία χαρακτηριστικά όπως η ευπάθεια, η υποκειμενικότητα και η ευαισθησία.

Επίσης, όπως η Εμιν στη σύγχρονη τέχνη, ακόμη και όταν αγκαλιάζει ριζοσπαστικά και πρωτοπόρα τον σύγχρονο κόσμο, ο Μουνκ ήταν εκείνος ο καλλιτέχνης στον οποίο το παρελθόν ήταν πάντα παρόν. Αντανακλούσε τις αναμνήσεις του σε μια κυματοειδή αίσθηση και μορφή, ένα ονειρικό μέρος όπου τα σύνορα μεταξύ σώματος και αέρα αλλά και μεταξύ χρόνου και τόπου διαλύονται σε μια προκλητική μελαγχολία.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Εμιν βρίσκει τους πίνακες του Μουνκ από τη δεκαετία του 1920 και του ’30 ιδιαίτερα συναρπαστικούς, καθώς συχνά απεικονίζουν τις γυναίκες με ρούχα του 19ου αιώνα: σαφείς εικόνες της έλξης της μνήμης του καλλιτέχνη προς τα γεγονότα των νεανικών του χρόνων που εκφράζει σε μια μοναδική εικαστική γλώσσα αυτά που βιώνει τον 20ό αιώνα.

Στην έκθεση παρουσιάζονται 25 δημιουργίες της Εμιν, όπως ζωγραφικά έργα, εγκαταστάσεις νέον και γλυπτά. Αυτά τα έργα που εξερευνούν τη μοναξιά της ψυχής επιλέχθηκαν για να «καθίσουν» ήσυχα και να «ενωθούν» συναισθηματικά και σε συνέχεια, δίπλα σε 18 ελαιογραφίες και ακουαρέλες του αγαπημένου της Μουνκ που επέλεξε η ίδια από την πλούσια συλλογή και τα αρχεία του Μουσείου Μουνκ (Munch Museum) στο Οσλο της Νορβηγίας.

Η Εμιν με την ομάδα έργων του Μουνκ εστιάζει και διερευνά την περίπλοκη σχέση του Νορβηγού με το γυναικείο φύλο. Πρέπει βέβαια πάντα να θυμόμαστε τον λεπτό εσωστρεφή κόσμο του Μουνκ. Η παιδική του ηλικία επισκιάστηκε από την ασθένεια, το πένθος και τον φόβο μήπως κληρονομήσει μια ψυχική ασθένεια που διέτρεχε την οικογένειά του.

Σε ηλικία 5 χρόνων έχασε τη μητέρα του από φυματίωση. Λίγα χρόνια αργότερα χάνει την αγαπημένη του αδελφή και μεγαλώνει με έναν νευρικό και εμμονικά θρησκόληπτο πατέρα. Αργότερα βίωσε μια σειρά καταδικασμένων ερωτικών σχέσεων και όλα αυτά συνέβαλαν να εμπνευστεί τα μακάβρια οράματα και τους εσωτερικούς εφιάλτες του, που επηρέασαν την καλλιτεχνική του ιδιοσυγκρασία.

Ζωγραφίζει, ή μάλλον πάντα βλέπει, τα πράγματα με τρόπο διαφορετικό από εκείνο των άλλων καλλιτεχνών. Αποτυπώνει μόνο το ουσιώδες και αυτό, φυσικά, είναι το μόνο που ζωγραφίζει. Δημιουργεί με έναν μοναδικά δικό του τρόπο και αφηγείται τις Ερινύες του, την ζωή, τον έρωτα και τον θάνατο.

Η θλίψη στα έργα των δύο καλλιτεχνών που εκτίθενται είναι διάχυτη. Πλημμυρίζει τους καμβάδες, ξεπηδά από τα σχέδια και τις γραμμές, αιωρείται πάνω από τις φωτεινές λέξεις νέον, αποτυπώνεται στα λευκά νοηματικά γλυπτά, καθώς η Εμιν και ο Μουνκ χωρισμένοι από τον χρόνο και την ιστορία, ενώνονται νοηματικά με την τέχνη.

Πραγματικά ποιητικά εξερευνούν το ίδιο συναισθηματικό τοπίο με αξιοσημείωτη ένταση φέρνοντας το φάσμα που κρύβεται στο βάθος της ψυχής μας να αναδύεται δυναμικά για να περάσουμε από την απαισιοδοξία και τον πεσιμισμό, από τα δεινά και τις δυσκολίες της καθημερινότητας στη δίψα για ζωή, στον αγώνα για φως και αγάπη.


📍 «Tracey Emin / Edvard Munch: The Loneliness of the Soul», Βασιλική Ακαδημία Tεχνών (Royal Academy of Arts), Λονδίνο 

📍 Μένουμε σπίτι, μένουμε ασφαλείς! Ξεναγούμαστε διαδικτυακά στην έκθεση. Λόγω της πανδημίας απολαμβάνουμε διαδικτυακά εκθέσεις, συλλογές, online ξεναγήσεις και εκδηλώσεις.

ΝΗΣΙΔΕΣ
Αμφισβητώντας τις συμβάσεις
Μεγάλη αναδρομική έκθεση από την Tate Modern του Λονδίνου αφιερωμένη στο πρωτοποριακό έργο του Αμερικανού δημιουργού Bruce Nauman.
Αμφισβητώντας τις συμβάσεις
ΝΗΣΙΔΕΣ
Χρονογραφήματα οικιακής ζωής
Η Εθνική Πιακοθήκη του Λονδίνου παρουσιάζει μέσα από 50 πίνακες και σχέδια μία έκθεση αφιερωμένη στο έργο του Νικολάες Μάες.
Χρονογραφήματα οικιακής ζωής
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο σούπερ σταρ της ποπ αρτ
Ενα ολοκληρωμένο ταξίδι στις αριστουργηματικές δημιουργίες του πολυσχιδούς καλλιτέχνη και συλλέκτη Αντι Γουόρχολ είναι η μεγάλη αναδρομική έκθεση στην Πινακοθήκη Tate Modern του Λονδίνου.
Ο σούπερ σταρ της ποπ αρτ
ΝΗΣΙΔΕΣ
Φως, ελευθερία και σαγηνευτική ομορφιά
«Gauguin and the Impressionists», στη Βασιλική Ακαδημία Tεχνών του Λονδίνου ● Η έκθεση αποκαλύπτει τον θησαυρό των ιμπρεσιονιστικών έργων της Συλλογής Ordrupgaard, που ταξίδεψε από την Κοπεγχάγη.
Φως, ελευθερία και σαγηνευτική ομορφιά

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας