• Αθήνα
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 5.3°C / 9.5°C
    1 BF
    68%
  • Θεσσαλονίκη
    Σποραδικές νεφώσεις
    7°C 5.7°C / 8.5°C
    2 BF
    51%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 6.0°C / 10.1°C
    4 BF
    82%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    5°C 2.5°C / 4.9°C
    3 BF
    48%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 6.9°C
    3 BF
    49%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 4.7°C / 8.4°C
    2 BF
    52%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    1°C 0.4°C / 4.1°C
    2 BF
    75%
  • Αγρίνιο
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    5°C 4.6°C / 7.6°C
    2 BF
    57%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 9.3°C / 14.1°C
    3 BF
    58%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    9°C 8.9°C / 8.9°C
    3 BF
    61%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 11.1°C / 13.4°C
    3 BF
    58%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 9.6°C / 9.6°C
    5 BF
    65%
  • Κεφαλονιά
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 9.9°C / 9.9°C
    2 BF
    87%
  • Λάρισα
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 5.5°C / 7.1°C
    5 BF
    50%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    4°C 4.0°C / 5.5°C
    2 BF
    94%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 8.8°C / 11.8°C
    2 BF
    52%
  • Χαλκίδα
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 5.5°C / 9.7°C
    2 BF
    74%
  • Καβάλα
    Αραιές νεφώσεις
    5°C 3.3°C / 6.0°C
    2 BF
    78%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 5.4°C / 8.6°C
    2 BF
    60%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    1°C 0.8°C / 0.8°C
    2 BF
    59%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πώς καταλαβαίνουμε τι ακούμε, διαβάζουμε, βλέπουμε

  • A-
  • A+
Ο λόγος ως φαινόμενο με τις δικές του ιδιότητες που επιδρά στα άτομα και τη διάδρασή τους.

Είναι αυτό που λέμε «αν δεν σου τύχει, δεν το καταλαβαίνεις!». Ή, για να το πάμε κι ένα βήμα παραπέρα, «άπαξ και το γνωρίσεις, δεν έχει επιστροφή!». Ο λόγος για τον ίδιο τον λόγο.

Αναφέρομαι στον λόγο και ως το γνωστό μας μπούρου-μπούρου, ως μέσο δράσης δηλαδή (προφορικός και γραπτός), αλλά και στον Λόγο (με «λ» κεφαλαίο) ως το φουκοϊκό «discourse», δηλαδή ο λόγος ως καθεστώς αλήθειας και ως μακροκατασκευή.

Με απλά λόγια, αν μάθουμε, σε όποιο βαθμό, να προσεγγίζουμε και κατ’ επέκταση να αναλύουμε το λόγο όχι ως μέσο ν’ ανακαλύψουμε τι κρύβεται στο μυαλό των ατόμων, αλλά ως φαινόμενο με τις δικές του ιδιότητες που επιδρούν στα άτομα και τη διάδρασή τους, τότε πραγματικά αλλάζει ο κόσμος μας και μπορεί ν’ αλλάξει και ο ίδιος ο κόσμος. Και γι’ αυτό, δίνω τον λόγο μου!

Τι καταλήγει να ανακύψει ως κανονικότητα ή κανονικότητες στο λόγο, τι ως «φυσικοποίηση», τι ως γεγονικότητα (ότι τα πράγματα έτσι είναι και τέλος – σας θυμίζει κάτι;), ποιες νοηματοδοτήσεις προκύπτουν, ποια δηλαδή είναι η επιτελεστική ιδιότητα του λόγου, όλα αυτά τα προσεγγίζει η Ανάλυση Λόγου, ένα επιστημονικό πεδίο που ακριβώς αποδεικνύει με συστηματικό και μεθοδικό τρόπο πώς ο λόγος κατασκευάζει εκδοχές του κόσμου, πραγματικότητες και ταυτότητες.

Μπορεί να ακούγεται πιο ακαδημαϊκό – και είναι. Μπορεί να ακούγεται πιο εξειδικευμένο – και είναι. Μπορεί να συνδυάζεται με ειδικά πεδία έρευνας – και ισχύει.

Ταυτόχρονα, όμως, η Ανάλυση Λόγου σε καθημερινό επίπεδο, έξω από αμφιθέατρα και ερευνητικά προγράμματα, μπορεί να επαναπρογραμματίσει τον τρόπο σκέψης μας (άρα και τον λόγο μας), τον τρόπο θέασης του κόσμου καθώς και την κριτική στάση απέναντι στα όσα συμβαίνουν γύρω μας ή/και εξαιτίας μας.

Και όσο περισσότερο εμβαθύνουμε σε αυτό το επιστημονικό πεδίο τόσο ευκολότερα και κυρίως ταχύτερα, κατανοούμε αυτές τις διαδικασίες, οπότε μπορούμε ίσως και να τις αποδομήσουμε (αμήν!).

Μία καλή αρχή για όλα τα παραπάνω είναι δύο ιδιαίτερα και εμπεριστατωμένα βιβλία, και τα δύο από τις εκδόσεις «Νήσος»: «Ανάλυση Λόγου» (Συλλογικό, σε επιμέλεια των Μαριάνθης Γεωργαλίδου, Μαρίας Σηφιανού, Βίλλυς Τσάκωνα) και «Κριτική Ανάλυση Λόγου -(Απο)Δομώντας την Ελληνική Πραγματικότητα» (Συλλογικό, σε επιμέλεια Σαλώμης Μπουκάλα και Αναστασίας Στάμου).

Το δεύτερο βιβλίο κυκλοφόρησε πριν από λίγες μόλις εβδομάδες και είναι το πρώτο βιβλίο για τη συγκεκριμένη Σχολή Ανάλυσης Λόγου στα ελληνικά και ολοκληρώθηκε με πολλή προσοχή και πολύ κόπο.

Η Κριτική Ανάλυση Λόγου βοηθάει κατά κύριο λόγο (!) στο να προσεγγίσουμε, αναλύσουμε και πιθανώς επαναπροσδιορίσουμε τις έννοιες της ιδεολογίας, της εξουσίας και της κριτικής.

Οσο τα βιβλία αυτά μπορούν ακόμη να «κυκλοφορούν» ελεύθερα (γιατί οι άνθρωποι δεν, ούτε στον δρόμο ούτε καν στα πανεπιστήμια - στις εκκλησίες μόνο), πραγματικά αποτελούν ένα σημαντικό «άνοιγμα» της σκέψης μας πάνω στον λόγο: Τι λέγεται; Πώς λέγεται; Τι κάνει;

Επικίνδυνα ερωτήματα. Απαραίτητες οι απαντήσεις. Ειδικά καθώς ο λόγος δεν είναι ποτέ αθώος.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Βραβεύονται οι ιστορικές εκδόσεις Αρσενίδη
Ο Σύλλογος Εκδοτών Βιβλίου θα τιμήσει τις εκδόσεις για τη μακρόχρονη προσφορά τους στον χώρο του βιβλίου αύριο Κυριακή 19/09, στις 19.00, στον χώρο εκδηλώσεων του 49ου Φεστιβάλ Βιβλίου στο Ζάππειο.
Βραβεύονται οι ιστορικές εκδόσεις Αρσενίδη
ΝΗΣΙΔΕΣ
Οι δαίμονες του Αρέτσο
Από τις εκδόσεις Κέδρος κυκλοφορεί η σειρά διηγημάτων της Αλέκας Πλακονούρη που αφορούν τη μικροϊστορία μέσα από διαφορετικές αφηγήσεις.
Οι δαίμονες του Αρέτσο
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η Οδύσ(σ)εια των λέξεων
Κυκλοφόρησε το βιβλίο του Ν. Μαθιουδάκη που αποτελεί μία μελέτη πάνω στο λεξιλόγιο που χρησιμοποίησε ο Καζαντζάκης στην «Οδύσεια».
Η Οδύσ(σ)εια των λέξεων
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ποίηση. Ετσι απλά
Ο λυρισμός στην ποίηση του Νίκου Βλαχάκη δεν φαίνεται να είναι επιτηδευμένος. Ετσι είναι και ο ίδιος. Σοβαρός μεν, με κοστούμι και γραβάτα, λυρικός δε, σαν «βαριά οχήματα [που] διατρέχουν το εωθινό μυστικών...
Ποίηση. Ετσι απλά
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ποιο είναι «Το Λάθος»;
Μία νέα έκδοση με τα Απαντα του Σαμαράκη κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Ψυχογιός σε ένα δίτομο έργο.
Ποιο είναι «Το Λάθος»;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας