Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
  • Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 13.9°C / 17.2°C
    4 BF
    48%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 17.0°C / 18.9°C
    1 BF
    55%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    16°C 13.3°C / 18.0°C
    4 BF
    42%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    15°C 11.7°C / 18.0°C
    3 BF
    27%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    15°C 15.0°C / 15.0°C
    4 BF
    77%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 15.6°C / 16.0°C
    2 BF
    33%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 16.0°C / 16.0°C
    0 BF
    33%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    15°C 11.7°C / 18.0°C
    4 BF
    42%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 12.2°C / 15.0°C
    4 BF
    67%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    14°C 13.9°C / 15.0°C
    4 BF
    58%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 13.0°C / 14.4°C
    7 BF
    71%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    12°C 11.7°C / 11.7°C
    2 BF
    81%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    19°C 19.0°C / 19.0°C
    2 BF
    59%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 18.0°C / 18.0°C
    3 BF
    45%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    18°C 16.7°C / 18.3°C
    2 BF
    43%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    20°C 19.0°C / 20.6°C
    3 BF
    52%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 12.8°C / 15.0°C
    3 BF
    51%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 11.7°C / 14.0°C
    3 BF
    67%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    16°C 15.6°C / 15.6°C
    1 BF
    77%
  • Καστοριά
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 16.0°C / 16.0°C
    1 BF
    33%
Το αμερικανικό υποκείμενο, ένα υβρίδιο της τραμπικής εξουσίας
Miguel Roberts/The Brownsville Herald via AP
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το αμερικανικό υποκείμενο, ένα υβρίδιο της τραμπικής εξουσίας

  • A-
  • A+
Το ζήτημα που θα πρέπει να μας απασχολεί πλέον είναι ο τρόπος με τον οποίο η τραμπική άσκηση εξουσίας -που συνοδεύτηκε από μια αλαζονική περιφρόνηση των ορίων- έχει διαμορφώσει το αμερικανικό υποκείμενο.
Ακολουθήστε μας στο Google news

Στις αρχές του περασμένου Νοεμβρίου, εν αναμονή των αποτελεσμάτων των αμερικανικών εκλογών, η Τζούντιθ Μπάτλερ είχε υπογράψει στον βρετανικό Guardian ένα άρθρο υπό τον τίτλο «Is the show finally over for Donald Trump?» (Τέλειωσε το σόου του Ντόναλντ Τραμπ;), σημειώνοντας πως «αυτό που χαρακτήριζε πάντοτε το καθεστώς Τραμπ ήταν ότι η κυβέρνηση έκανε συνεχώς επιθέσεις στους νόμους της χώρας, την ίδια στιγμή που ισχυριζόταν ότι εκπροσωπεί τον νόμο και την τάξη και αποσαφηνίζοντας πως «ο μόνος τρόπος για να αποκτήσει νόημα αυτή η αντίφαση είναι ο νόμος και η τάξη να είναι ενσωματωμένοι σ’ αυτόν τον ίδιο».

Η εισβολή των οπαδών του Τραμπ στο Καπιτώλιο όχι μόνο κατέδειξε πως το σόου δεν τελείωσε με τη νίκη του Τζο Μπάιντεν, αλλά επιπροσθέτως επικύρωσε τον τετραετή πόλεμο που διεξήγαγε ο έκπτωτος πρόεδρος στη συνταγματική τάξη, επιβεβαιώνοντας τη θεωρία της Τζούντιθ Μπάτλερ, της σπουδαίας Αμερικανίδας θεωρητικού περί «Ψυχικής ζωής της εξουσίας» (Εκδόσεις Πλέθρον), όπου μας παροτρύνει να προσεγγίζουμε την εξουσία ως κάτι που μας διαμορφώνει ως υποκείμενα και όχι μονάχα ως κάτι που ασκείται στο υποκείμενο εξωτερικά.

Το θέμα έχει πάψει, συνεπώς, προ πολλού να είναι ο Τραμπ. Δεν έχει τόση σημασία ούτε αν τελικά έγινε ή δεν έγινε απόπειρα πραξικοπήματος, λέξη που κυριάρχησε στα διεθνή πρωτοσέλιδα. Το ζήτημα που θα πρέπει να μας απασχολεί πλέον είναι ο τρόπος με τον οποίο η τραμπική άσκηση εξουσίας -που συνοδεύτηκε από μια αλαζονική περιφρόνηση των ορίων- έχει διαμορφώσει το αμερικανικό υποκείμενο. Και αυτό, ναι, είναι τρομακτικό γιατί αποτυπώνεται στον αριθμό όχι μονάχα των εισβολέων στο Καπιτώλιο αλλά και όσων στηρίζουν τη βία, τη συνωμοσιολογία, τον εξτρεμισμό, απορρίπτοντας τη συνταγματική τάξη.

Ενδεικτικά, σύμφωνα με τη δημοσκόπηση του ινστιτούτου «YouGov», που πραγματοποιήθηκε σε δείγμα 1.397 ατόμων σε εθνικό επίπεδο, το 20% των Αμερικανών πολιτών τάσσεται υπέρ της εισβολής στο Καπιτώλιο, ενώ το 45% των Ρεπουμπλικανών στηρίζουν την αιματηρή επίθεση στη δημοκρατία.

ΗΠΑ: η ψυχική ζωή της εξουσίας

Ο Ντόναλντ Τραμπ, ο πρώτος πρόεδρος που έκανε τη λευκή υπεροχή (White Supremacy) πολιτική άποψη, αφού πρώτα χρησιμοποίησε ανοιχτά τη ρητορική του λευκού εξτρεμισμού, δεν έχασε τη δύναμή του με τις εκλογές εφόσον το υβριδικό υποκείμενο που γεννήθηκε ως αποτέλεσμα της κυριαρχίας της εξουσίας του συνεχίζει να ζει και να μεγαλώνει.

Τι ψυχισμό έχουν παραγάγει οι κοινωνικές διεργασίες της τραμπικής εξουσίας; Τι πιστεύει και πώς δρα το αμερικανικό πολιτικό υποκείμενο σήμερα; Τι είναι εκείνο που «τρέφει» τις ακροδεξιές ένοπλες ομάδες που εισέβαλαν στο Καπιτώλιο; Και για ποιον λόγο το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα συνεχίζει να λειτουργεί ως όχημα του «εκπροσώπου της ακατέργαστης οργής και της λευκής υπεροχής»;

Για να απαντήσουμε είναι απαραίτητο να μπορούμε να αντιληφθούμε την εξουσία -με τον τρόπο που μας προτείνει η Μπάτλερ-, δηλαδή ως κάτι το οποίο προσλαμβάνει μια ψυχική μορφή και συγκροτεί την ταυτότητά μας ως υποκείμενα.

Τότε θα μπορέσουμε να κατανοήσουμε γιατί ένας στους πέντε Αμερικανούς είδε θετικά την πολιορκία του Καπιτωλίου και πώς η πλειονότητα των Ρεπουμπλικανών αποδέχονται περισσότερο τον χαρακτηρισμό «πατριώτες» για τον όχλο των οπαδών του απερχόμενου προέδρου.

Δεν είναι τυχαίο που σε παγκόσμιο επίπεδο αναζωπυρώθηκε το ενδιαφέρον για το μυθιστόρημα «Συνωμοσία εναντίον της Αμερικής» του Φίλιπ Ροθ. Ισως γιατί η ρητορική του μυθιστορηματικού ήρωα θύμισε σε πολλούς τη ρητορική του Ντόναλντ Τραμπ, ίσως γιατί η δυσοίωνη κυβέρνηση που επινόησε ο συγγραφέας θεωρήθηκε ως οιωνός για ό,τι ακολούθησε. Ο Ροθ, ωστόσο, προτού πεθάνει είχε φροντίσει να αποσαφηνίσει τη διαφορά, τονίζοντας πως ο Τραμπ είναι μια τεράστια απάτη, ένας κενός μεγαλομανής, σε αντίθεση με τον Λίντμπεργκ, για τον οποίο, ό,τι κι αν ήταν ως προς την ιδεολογία του, «κανένας δεν μπορούσε να πει ότι δεν είχε κάτι αληθινά ηρωικό».

Αυτή η έλλειψη του όποιου -έστω και ελάχιστου- ηρωικού στοιχείου αντανακλάται και στα εκατομμύρια των υποστηρικτών του.

Ενας άλλος σπουδαίος Αμερικανός συγγραφέας, ο Πολ Ωστερ, πριν από μερικά χρόνια, αναφερόμενος στην εκλογή του Τραμπ, είχε υπογραμμίσει πως πρόκειται για μια κατάπτωση που μπορεί να οδηγήσει στην προδοσία όλων όσα συνθέτουν τις ΗΠΑ, υπογραμμίζοντας πως στην προεδρία υπάρχει πλέον ένας εγκληματίας, ικανός να διαλύσει τα θεμέλια της χώρας.

Λίγα χρόνια αργότερα και αφού ο εριστικός και εγωπαθής πρόεδρος είχε πολεμήσει τους θεσμούς και είχε κυβερνήσει διχάζοντας και περιφρονώντας, ο συγγραφέας της «Τριλογίας της Νέας Υόρκης» έκανε λόγο για μια διάχυτη αίσθηση εικονικότητας που κυριαρχεί πλέον στις ΗΠΑ και την πιθανότητα πραξικοπήματος σε περίπτωση ήττας του Ντόναλντ Τραμπ. Είχε ήδη αρχίσει να αποδυναμώνεται η αμερικανική δημοκρατία από τον τραμπισμό, ενώ το αμερικανικό πολιτικό σύστημα είχε αποδεχτεί από καιρό την άρση των απαγορεύσεων που ρύθμιζαν τον δημόσιο λόγο.

Η απόπειρα πραξικοπήματος και ανατροπής των δημοκρατικών θεσμών δικαίωσαν τον Οστερ. Οι ακροδεξιοί ένοπλοι εισβολείς στο Καπιτώλιο μοιάζουν να είναι αποτέλεσμα αυτής της ναρκισσιστικής διακυβέρνησης υπεράνω κανόνων και ορίων και της πολιτικής θεσμοθετημένου μίσους. Το ίδιο και οι υποστηρικτές αυτού του ένοπλου πλήθους, που επέδρασαν με τη σειρά τους στην αμερικανική εθνική ταυτότητα.

Πόσο σύντομα θα αποκανονικοποιηθεί αυτό το μίσος μέσα στην αμερικανική κοινωνία; Πόσο εύκολα θα μπορέσουν να ξεπεραστούν οι διχαστικές εμπειρίες μιας τετραετίας και ένα νέο πολιτικό υποκείμενο να ανατείλει στη θέση του παλιού;

Το βέβαιο είναι πως οι κοινωνικές διεργασίες της νέας εξουσίας θα παραγάγουν, κάποια στιγμή, νέο ψυχισμό. Δεν θα είναι, ωστόσο, ποτέ εντελώς αποκομμένος από τον παλιό.

ΑΠΟΨΕΙΣ
Νέο ιστορικό κεφάλαιο ή ξαναζεσταμένο φαγητό;
Η νίκη Μπάιντεν οφείλεται περισσότερο στις αντι-Τραμπ κοινωνικές δυνάμεις, που περισσότερο αντιστάθηκαν στις πολιτικές Τραμπ, παρά στο λεγόμενο «προοδευτικό», προγραμματικό προβάδισμα των Δημοκρατικών.
Νέο ιστορικό κεφάλαιο ή ξαναζεσταμένο φαγητό;
ΕΜΕΙΣ ΚΙ ΑΥΤΑ
Της Αλλοπάρ*
Τα Μέσα Ενημέρωσης σχετικά με την εισβολή στο Καπιτώλιο, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Αλέξης Τσίπρας.
Της Αλλοπάρ*
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Ο Μπλεκ στο Καπιτώλιο
Οι γελοίες εικόνες που έφτασαν στις οθόνες μας δεν είναι τίποτα άλλο από την αισθητικοποίηση μιας αλλοπρόσαλλης και επικίνδυνης πολιτικής.
Ο Μπλεκ στο Καπιτώλιο
ΝΗΣΙΔΕΣ
Τα δεδομένα στο στόχαστρο
Το «Στο στόχαστρο» ξεσκεπάζει τον τρόπο με τον οποίο η Cambridge Analytica εκμεταλλεύτηκε τα νομικά κενά του δικαίου περί προστασίας της ιδιωτικής ζωής στην πρώτη εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ το 2016.
Τα δεδομένα στο στόχαστρο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας