Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Στο μυαλό της Φανής»

Ευγενία Μπογιάνου: Φανή, Εκδόσεις Μεταίχμιο

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Στο μυαλό της Φανής»

  • A-
  • A+
Η Φανή, το 2012 είναι είκοσι χρόνων. Ανήκει στη γενιά του Αλέξη Γρηγορόπουλου, μια γενιά που, ήθελε-δεν ήθελε, λόγω της οξύτητας της κατάστασης, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, πήρε θέση για τα γεγονότα

«Μου τη δίνουν οι αδιάφοροι και οι ξερόλες. Οταν κάποιος μιλάει με απόλυτη σιγουριά, είναι σα να μου βάζει το υψωμένο του δάχτυλο μέσα στο μάτι. Θεωρώ υπεκφυγή την έκφραση «είναι πολύπλοκα τα πράγματα». Αν και πιστεύω πως πράγματι είναι. Οταν βγαίνω έξω, φοράω πάντα γυαλιά ηλίου. Οταν βρέχει δεν κρατάω ποτέ ομπρέλα, αλλά βάζω την κουκούλα του μπουφάν. Μου είναι αδύνατον να διαβάσω έναν χάρτη. Η πιο ωραία παραλία στην Κίμωλο είναι η Δέκας. Προτιμώ τα καλοκαίρια αν και δεν θα έλεγα πως μισώ τους χειμώνες. Σε έναν άντρα επικεντρώνομαι πάντα στα χέρια του. Το ίδιο και σε μια γυναίκα. Οταν νιώθω αμήχανη, μιλάω πολύ και συνήθως δείχνω χειρότερη από ότι είμαι στ’ αλήθεια».

Διαβάζω το βιβλίο «Φανή» (Εκδόσεις Μεταίχμιο) της Ευγενίας Μπογιάνου. Και σε κάθε σελίδα σκέφτομαι πως είναι να είσαι στο μυαλό ενός 20χρονου κοριτσιού όπου οι σκέψεις και οι αισθήσεις είναι στο κόκκινο. Ειδικά αυτές τις μέρες μετά την καταδίκη της Χρυσής Αυγής. Βλέπετε, η Φάνη, η κόρη του Νίκου και μιας 20χρονης τουρίστριας, η αντιφασίστρια του 2012, θα χωρίσει τελικά τον νεοναζί φίλο της. Η ιδεολογική βάση σε αυτές τις ηλικίες δεν υποχωρεί ούτε μπροστά σε έναν έρωτα.

Αμεση, λιτή, ρεαλιστική και συνάμα λογοτεχνική η γραφή μας βάζει στον γρήγορο κόσμο της «Φανής». Εναν κόσμο που εστιάζει στο κέντρο της Αθήνας όπως το ζήσαμε τα προηγούμενα δέκα χρόνια της κρίσης. Οπως τον ζούμε δυστυχώς ακόμα. Είναι συναρπαστικό να βλέπεις τον κόσμο αυτό μέσα από τα μάτια της Φανής και των άλλων ηρώων του βιβλίου. Η νεότητα οφείλει να έχει αντιφάσεις. Να μην ξέρει τι ακριβώς θέλει και να δοκιμάζει από το πιάτο της ζωής πότε το πικρό και πότε το γλυκό. Ο έρωτας παντού πρωταγωνιστής. Ενας έρωτας σωματικός και αρχέγονος.

Η συγγραφέας μιλά με τη φωνή όλων με λογοτεχνική μαεστρία. Είτε πρόκειται να μιλήσει για την ηρωίδα της είτε για τον ιδιοκτήτη ενός νυχτερινού μπαρ.

Ποια είναι όμως η ιστορία πίσω από την συγγραφή του βιβλίου;

Η Ευγενία Μπογιάνου μάς δίνει το παρασκήνιο: «Η Φανή, το 2012 που διαδραματίζεται το μυθιστόρημα, είναι είκοσι χρόνων. Είναι η γενιά του Αλέξη Γρηγορόπουλου, μια γενιά που, ήθελε-δεν ήθελε, λόγω της οξύτητας της κατάστασης, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, πήρε θέση για τα γεγονότα. Εκείνη δεν αμφιβάλλει ούτε στιγμή για τις πεποιθήσεις της, όταν όμως ερωτεύεται ένα σκοτεινό πρόσωπο μπαίνει στη δίνη των διλημμάτων: από τι καθορίζεται η επιθυμία και πόσο μπορούμε να την ορίσουμε; Προδίδει κανείς αυτόν που αγαπάει; Οταν έρχεται η στιγμή της επιλογής τι κυριαρχεί; Το σώμα; Η ιδεολογία; Μήπως όλα αυτά είναι κατασκευάσματα μιας κοινωνίας που μοιράζει ρόλους για να ξεμπερδεύει μια ώρα αρχύτερα; Γύρω της μια πλειάδα από πρόσωπα που έχουν τη δική τους ματιά για τα γεγονότα, τη δική τους ματιά για κείνη. Η Φανή έχει πείσμα, έχει ορμή, έχει ζήσει μαζί με τον μεταφραστή μπαμπά της μέσα σ’ ένα σπίτι γεμάτο βιβλία, αγαπά τα ποιήματα, αγαπά τα σινεμά, τα κρουασάν, τις βόλτες με τη μηχανή και είναι είκοσι χρόνων. Ολα δείχνουν πως θα τη βρει την άκρη. Μου άρεσε πολύ η ιδέα να είναι η ηρωίδα μου τόσο νεαρή, κάτι που δεν το συναντάμε συχνά στη λογοτεχνία και που σίγουρα από μόνο του είναι μια πρόκληση».

Δεν έχω παρά να συμφωνήσω πως δεν βλέπουμε πολλούς λογοτεχνικούς ήρωες στην ηλικία της Φανής. Ιδιαίτερα στην ελληνική συγγραφική παραγωγή. Πώς νιώθουν αυτά τα παιδιά που τους φορτώσαμε μια κρίση; Που τους στερήσαμε την ανεμελιά που ζήσαμε εμείς στην ηλικία τους; Η λογοτεχνία δεν δίνει απαντήσεις. Περιγράφει όμως, όπως στο συγκεκριμένο βιβλίο, τις σκέψεις τους άλλοτε μπερδεμένες και ακατέργαστες κι άλλοτε ξεκάθαρες και ώριμες.

Μέσα από την ιστορία της Φανής, μέσα από τις σκέψεις της, η συγγραφέας επιχειρεί επιτυχώς να μας μεταφέρει το πόση δύναμη έχει η νεότητα στο να μεταμορφώνει τα πράγματα αλλά και πόση δύναμη έχουμε οι άνθρωποι μέσα μας. Μας μεταφέρει το μήνυμα πως στη ζωή πρέπει να διεκδικείς αυτά που επιθυμείς, να μη δειλιάζεις και να μην πνίγεσαι από το περιβάλλον σου. Και κυρίως μας γίνεται σαφές μέσα στις σελίδες του βιβλίου πως η νέα γενιά επιζητά τη δικαιοσύνη σε έναν ανάλγητο κόσμο.

«Εγώ, ένας αόρατος άνθρωπος, ένας άνθρωπος δίχως ταυτότητα. Ο άνθρωπος χωρίς ιδιότητες», η «ψυχή της πόλης», η πόλη, το σκοτάδι στο οποίο ζει. Είναι το μεθυσμένο σεξ στην τουαλέτα, η «μυρωδιά της συνάφειας» στο λεωφορείο, η ερημία του πλήθους. Οι φίλοι, ο ετεροκαθορισμός μέσω του αντι-φα, ο αυτοπροσδιορισμός μέσα από την αυθόρμητη, την παρορμητική (την χωρίς σχέδιο) σύγκρουση με τους χρυσαυγίτες στη Φιλοσοφική, ρήξη με το «σχέδιο» και τους «επαναστάτες του κώλου», μία πορεία «χωρίς σκοπούς, χωρίς στόχους, μόνο με επιθυμίες».

ΝΗΣΙΔΕΣ
Η ζωή είναι όμορφη πολύ
Ενα μικρό σπαρακτικό βιβλίο μάς χάρισε πρόσφατα η ποιήτρια Μαρία Λαϊνά. Το «Τι όμορφη που είναι η ζωή» Η ηρωίδα της σ’ έναν μονόλογο, μια εκ βαθέων εξομολόγηση, μας μιλάει για τις αναμνήσεις της.
Η ζωή είναι όμορφη πολύ
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ολοι οι καλοί έχουν πεθάνει;
Ο Γ. Μπέκας ζει στο Βερολίνο, είναι πολιτολόγος, πεζογράφος και θεατρικός συγγραφέας. Τα έργα του έχουν ανέβει στις σκηνές του Maxim Gorki Theater, του Theater Augsburg, καθώς και στην Πειραματική Σκηνή του...
Ολοι οι καλοί έχουν πεθάνει;
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Η βαθιά συγκίνηση είναι η μαμή της τέχνης»
Τα «Διηγήματά» της, που κυκλοφόρησαν από τις εκδόσεις Καστανιώτη αμέσως μετά την άρση των περιοριστικών μέτρων για τον κορονοΐό, ήταν η αφορμή για αυτήν την συνέντευξη. Καθώς ετοιμάζω τις ερωτήσεις έχω δεκάδες...
«Η βαθιά συγκίνηση είναι η μαμή της τέχνης»
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο ψυχανατόμος των καιρών
Μαζί με τον Ζοζέ Σαραμάγκου και τον Ζοζέ Καρντόζο Πίρες, ο Αντούνες συμπληρώνει την τριάδα των κορυφαίων σύγχρονων Πορτογάλων συγγραφέων. Ομως ο Αντούνες, ψυχίατρος ο ίδιος, στέκεται με περισσότερο πάθος στην...
Ο ψυχανατόμος των καιρών
ΝΗΣΙΔΕΣ
Τίποτα δεν χάνεται
Αναρωτιέμαι αν η Κλοέ Μεντί, συγγραφέας του βιβλίου «Τίποτα δεν χάνεται», βάζοντας τις παραπάνω φράσεις στο στόμα του εντεκάχρονου Ματιά, είχε κατά νου τον Σοπενάουερ και το «Ο κόσμος ως βούληση και ως...
Τίποτα δεν χάνεται
ΝΗΣΙΔΕΣ
Σέξπιρ, ο σύγχρονός μας
Στο βιβλίο του Κοτ θα βρείτε αποσαφηνισμένα όλα τα έργα του μεγάλου δραματουργού και το πώς οι ήρωές του αυτονομήθηκαν από τον δημιουργό τους και εξελίχτηκαν από σύγχρονους σκηνοθέτες και δραματουργούς.
Σέξπιρ, ο σύγχρονός μας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας