Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Αυτή η τρέλα πρέπει να σταματήσει»
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Αυτή η τρέλα πρέπει να σταματήσει»

  • A-
  • A+
Το πρόβλημα δεν είναι πως δεν γνωρίζετε ότι τα δάση μας καίγονται και οι άνθρωποί μας πεθαίνουν. Το πρόβλημα είναι ότι έχετε εξοικειωθεί πια με αυτή την πληροφορία. Θα σας πω, λοιπόν, αυτό που όλοι ξέρετε. Πριν από μερικά χρόνια στέρεψαν οι παραπόταμοι του Αμαζονίου, για πρώτη φορά από τότε που υπάρχει ανθρώπινη μνήμη. Σε δέκα χρόνια από τώρα το οικοσύστημα του Αμαζονίου θα καταρρεύσει αν δεν δράσουμε άμεσα. Η καρδιά αυτού του πλανήτη θα σταματήσει να χτυπάει. Αυτό το λένε τόσο οι δικοί μας, όσο και οι δικοί σας επιστήμονες, και ίσως είναι το μόνο στο οποίο συμφωνούν. Θα αφανιστούμε, αν δεν δράσουμε.

«Θα ερχόμουν απευθείας από τις πρόβες μας στον Αμαζόνιο για την ευρωπαϊκή-βραζιλιάνικη νέα παραγωγή της “Αντιγόνης”. Θα έπαιζα την Αντιγόνη που επαναστατεί ενάντια στον άρχοντα Κρέοντα, ο οποίος αρνείται να θάψει τον νεκρό αδερφό της, γιατί θεωρείται εχθρός του κράτους. O Xορός θα αποτελούνταν από αυτόχθονες, επιζήσαντες μιας σφαγής οργανωμένης από την κυβέρνηση της Βραζιλίας.

Θα παίζαμε αυτή τη νέα “Αντιγόνη” σε έναν δρόμο του Αμαζονίου, τα δάση του οποίου αυτή τη στιγμή τυλίγονται στις φλόγες. Δεν θα ήταν κάποιο θεατρικό έργο, αλλά μια δράση. Οχι μια πράξη τέχνης, αλλά μια πράξη αντίστασης ενάντια στην κυβερνητική δύναμη που καταστρέφει τον Αμαζόνιο.

Αλλά τίποτα από αυτά δεν συνέβη. Ο δρόμος του Αμαζονίου έμεινε άδειος, εγώ δεν έπαιξα την Αντιγόνη. Είμαστε διασκορπισμένοι στην υφήλιο και βλεπόμαστε μέσα από τις οθόνες μας - όπως τώρα. Οι φίλοι μου από την Ευρώπη με ρώτησαν πώς είμαι. Είμαι καλά.

Βρίσκομαι στο δάσος με τους δικούς μου ανθρώπους, στον βραζιλιάνικο Βορρά, στις όχθες του ποταμού Oiapoque. H φύση με περιβάλλει, με προστατεύει και με θρέφει. Ζω με τον ρυθμό του τραγουδίσματος των πουλιών, της βροχής και τις τελετουργίες που με κρατούν σε επαφή με τους προγόνους μου. Για πρώτη φορά ύστερα από 500 χρόνια η Ευρώπη και η Αμερική έχουν χωριστεί.

Ας σταματήσουμε να είμαστε ο Κρέοντας. Ας γίνουμε η Αντιγόνη. Γιατί όταν η ανομία γίνεται νόμος, η αντίσταση γίνεται χρέος

Ανήκω στην τρίτη φυλή του λαού των Tariano, της Φυλής της Βροντής. Είμαι μια κόρη του Θεού της Βροντής, μια κόρη βασιλιά, όπως η Αντιγόνη. Ο μύθος λέει ότι παλιότερα εμείς οι Tariano ήμασταν άνθρωποι από πέτρα. Αλλά αργότερα αποκτήσαμε ανθρώπινη σάρκα και μορφή για να μπορούμε να επικοινωνούμε με αυτούς που έρχονταν σε επαφή μαζί μας. Η μητέρα μου, μία Tucana, μου έδωσε το όνομα Kay Sara. Σημαίνει “αυτή που νοιάζεται για τους άλλους”.

Από την πλευρά του πατέρα μου είμαι, λοιπόν, μια Tariana. Mιλάω όμως μαζί τους στη μητρική μου γλώσσα, στα Tucano. Οπως όλοι μας είμαι μια μίξη πολλών πραγμάτων: είμαι Tucana και Tariana, γυναίκα, ακτιβίστρια και καλλιτέχνις. Σας μιλάω σήμερα με όλες αυτές τις ιδιότητες.

Εμάς τους Tucano μας αποκαλούν Ινδιάνους. Εγώ όμως επιμένω να μας αποκαλούν αυτόχθονες. Γιατί αυτόχθων θα πει ντόπιος. Εγινα ηθοποιός για να μπορώ να μιλάω για εμάς, τους αυτόχθονες. Για πολύ καιρό η ιστορία μας λεγόταν από τους ετερόχθονες. Τώρα είναι η ώρα να πούμε πάλι εμείς οι ίδιοι την ιστορία μας.

Η δυστυχία μας ξεκίνησε όταν ήρθαν στα μέρη μας οι Ισπανοί και οι Πορτογάλοι. Στην αρχή ήρθαν οι στρατιώτες κι έπειτα οι κληρικοί. Μαζί με τους Ευρωπαίους ήρθαν σε εμάς και οι αρρώστιες. Εκατομμύρια άνθρωποι πέθαναν. Και πόσα ακόμη εκατομμύρια πέθαναν από τα χέρια των στρατιωτών και των κληρικών, στο όνομα του ενός Θεού, του ενός πολιτισμού, στο όνομα της προόδου και του κέρδους. Κάποιοι εγκατέλειψαν τα δάση για να δουλέψουν στα χωράφια. Ομως μετά το τέλος της δουλειάς, τους σκότωναν για να μην τους πληρώσουν.

Σήμερα έχουμε απομείνει ελάχιστοι. Είμαι μία από τις τελευταίες Tariano. Και όμως πριν από μερικές εβδομάδες ήρθε σε εμάς μια καινούργια αρρώστια από την Ευρώπη: ο κορονοϊός. Μπορεί να έχετε ακούσει ότι στο Μανάους, την πρωτεύουσα του Αμαζονίου, η αρρώστια εξαπλώνεται ραγδαία. Δεν υπάρχει καιρός για κανονικές κηδείες, οι νεκροί ρίχνονται σε μαζικούς τάφους, τους οποίους κλείνουν τα τρακτέρ. Αλλοι κείτονται στον δρόμο άθαφτοι, όπως ο αδερφός της Αντιγόνης.

Οι λευκοί εκμεταλλεύονται το χάος για να εισβάλουν ακόμα πιο βαθιά στα δάση. Οι φωτιές δεν σβήνονται πλέον. Kαι ποιος να τις σβήσει; Οποιος πέσει στα χέρια των υλοτόμων θα θανατωθεί. Και τι κάνει ο Μπολσονάρο; Αυτό που έκανε πάντα: συγχαίρει τους υποστηρικτές του και χλευάζει τους νεκρούς. Εβαλε τους συνεργάτες του απλώς να μας ενημερώσουν ότι έχει ξεσπάσει μια αρρώστια. Μας αφήνει να πεθάνουμε. Ο Μπολσονάρο θέλει να αποτελειώσει τη γενοκτονία των αυτοχθόνων που ξεκίνησε πριν από 500 χρόνια.

Ξέρω ότι είστε συνηθισμένοι σε λόγους σαν αυτόν. Πάντα, όταν είναι πια πολύ αργά, έρχεται κάποιος προφήτης σε εσάς. Στις αρχαίες ελληνικές τραγωδίες όταν εμφανίζεται η Κασσάνδρα ή ο Τειρεσίας, ξέρουμε ότι η συμφορά έχει ήδη πάρει τον δρόμο της. Σας αρέσει να μας ακούτε να τραγουδάμε, αλλά δεν σας αρέσει να μας ακούτε να μιλάμε. Και όταν μας ακούτε, δεν μας καταλαβαίνετε. Το πρόβλημα δεν είναι ότι δεν γνωρίζετε πως τα δάση μας καίγονται και οι άνθρωποί μας πεθαίνουν. Το πρόβλημα είναι ότι έχετε εξοικειωθεί πια με αυτή την πληροφορία.

Θα σας πω, λοιπόν, αυτό που όλοι ξέρετε. Πριν από μερικά χρόνια στέρεψαν οι παραπόταμοι του Αμαζονίου, για πρώτη φορά από τότε που υπάρχει ανθρώπινη μνήμη. Σε δέκα χρόνια από τώρα το οικοσύστημα του Αμαζονίου θα καταρρεύσει αν δεν δράσουμε άμεσα. Η καρδιά αυτού του πλανήτη θα σταματήσει να χτυπάει. Αυτό το λένε τόσο οι δικοί μας, όσο και οι δικοί σας επιστήμονες, και ίσως είναι το μόνο στο οποίο συμφωνούν. Θα αφανιστούμε, αν δεν δράσουμε.

Τις τελευταίες εβδομάδες έχουμε λάβει πολλά κείμενα διαμαρτυρίας, υπογεγραμμένα από διάφορες διασημότητες. Επιθυμείτε λιγότερους ρύπους, λιγότερες κλοπές, λιγότερους θανάτους. Μα πώς πιστεύετε ότι έπειτα από 500 χρόνια αποικιοκρατίας και χιλιάδες χρόνια υποδούλωσης του κόσμου θα μπορούσατε να σκεφτείτε κάτι, χωρίς αυτό να περιέχει περαιτέρω καταστροφή; Αν ακούσετε τους εαυτούς σας, θα βρείτε μόνο τις ενοχές σας. Και όταν ταξιδεύετε ανά τον κόσμο, θα βρίσκετε μόνο τη βρομιά με την οποία εσείς τον λερώσατε. Για εσάς δεν υπάρχει δυνατότητα επιστροφής. Δεν φοβάμαι για εμένα. Φοβάμαι για εσάς.

Ηρθε, λοιπόν, η στιγμή να σωπάσετε. Ηρθε η ώρα να ακούσετε. Μας χρειάζεστε, εμάς τους φυλακισμένους αυτού του κόσμου, για να κατανοήσετε τους εαυτούς σας. Γιατί το πράγμα είναι τόσο απλό: δεν υπάρχει κανένα κέρδος σε αυτόν τον κόσμο, υπάρχει μόνο η ζωή. Επομένως είναι καλό που δεν στέκομαι αυτή τη στιγμή στη σκηνή του Burgtheater, που δεν σας μιλάω ως ηθοποιός. Γιατί δεν έχει να κάνει πια με την τέχνη, δεν έχει να κάνει με το θέατρο. Η δική μας τραγωδία συμβαίνει τώρα εδώ, στον κόσμο, μπροστά στα μάτια μας.

Και ίσως αυτό να είναι που με ανησυχεί πιο πολύ όταν ακούω τον Κρέοντα να μιλάει. Ξέρει ότι έχει άδικο. Ξέρει ότι αυτό που κάνει δεν είναι σωστό. Είναι λάθος από κάθε άποψη. Θα επιφέρει την πτώση του, την πτώση της οικογένειάς του, την Αποκάλυψη. Και παρ’ όλα αυτά το κάνει. Κρίνει τον εαυτό του, μισεί τον εαυτό του, αλλά συνεχίζει να κάνει αυτό που μισεί.

Αυτή η τρέλα πρέπει να σταματήσει. Ας σταματήσουμε να είμαστε ο Κρέοντας. Ας γίνουμε η Αντιγόνη. Γιατί όταν η ανομία γίνεται νόμος, η αντίσταση γίνεται χρέος. Ας αντισταθούμε όλοι μαζί. Ας γίνουμε άνθρωποι. Ο καθένας με τον τρόπο του, όπου κι αν βρίσκεται, ενωμένοι με τη διαφορετικότητά μας και την αγάπη μας για τη ζωή, που μας ενώνει όλους.

* Kay Sara noted by Milo Ray

Εναρξη του Φεστιβάλ της Βιέννης (Wiener Festwochen), 16.5.2020.
Μετάφραση από τα γερμανικά: Κατερίνα Παπανδρέου

ΝΗΣΙΔΕΣ
«Δεν είναι φωτιά, είναι ο καπιταλισμός»
Ο πνεύμονας της Γης καίγεται Η φωτιά του καπιταλισμού αγνοεί επιδεικτικά τις ανθρώπινες ζωές, τη φύση, τις οικολογικές λειτουργίες που επιτελεί για όλο τον πλανήτη το τροπικό δάσος του Αμαζονίου.
«Δεν είναι φωτιά, είναι ο καπιταλισμός»
ΝΗΣΙΔΕΣ
10 πληροφορίες που πιθανόν να μη γνωρίζουμε για τα δάση
Οταν πίνουμε ένα ποτήρι νερό, όταν γράφουμε σ’ ένα τετράδιο, όταν παίρνουμε ένα φάρμακο, όταν χτίζουμε ένα σπίτι, δεν αναρωτιόμαστε ποτέ για τη σχέση που έχουν όλα αυτά με τα δάση. Κι όμως, δεν θα μπορούσαμε...
10 πληροφορίες που πιθανόν να μη γνωρίζουμε για τα δάση
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Ο πολιτισμός σας σκοτώνει κάθε μορφή ζωής στον πλανήτη»
Σεβασμό στα δάση της Αμαζονίας ζήτησε με γράμμα της στους ηγέτες της Δύσης η Nemonte Nenquimo, ηγέτιδα της φυλής των Waorani, που αναγνωρίστηκε από το περιοδικό Time ως ένα από τα 100 πρόσωπα με τη μεγαλύτερη...
«Ο πολιτισμός σας σκοτώνει κάθε μορφή ζωής στον πλανήτη»
ΝΗΣΙΔΕΣ
Θα επιβιώσουν τα δάση αν δεν ανασχεθεί η κλιματική κρίση;
Νέες έρευνες δείχνουν πως οι αυξημένες συγκεντρώσεις διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα δεν λειτουργούν απαραίτητα ως τροφή για τα παγκόσμια δάση, όπως μέχρι τώρα πίστευαν οι επιστήμονες, αλλά και ότι η...
Θα επιβιώσουν τα δάση αν δεν ανασχεθεί η κλιματική κρίση;
ΝΗΣΙΔΕΣ
Προστάτες της ζωής μας οι αυτόχθονες λαοί
Τα Ηνωμένα Εθνη ανακήρυξαν το έτος 2019 Διεθνές Ετος Ιθαγενών Γλωσσών, με στόχο «να επιστήσουμε την προσοχή στην κρίσιμη απώλεια που βιώνουμε των γηγενών γλωσσών, που αποτελούν το εργαλείο διαφύλαξης της...
Προστάτες της ζωής μας οι αυτόχθονες λαοί
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ο Υμηττός τον Μάιο
Υμηττού αποσπάσματα Μαΐου από προσωπικό ημερολόγιο: «Περπάτημα μέχρι Μοναστήρι Καισαριανής. Δεν έβρεξε· αραιή συννεφιά και δροσιά, ό,τι πρέπει για πεζοπορία. Λιμπίστηκα, όπως τα είδα πλυμένα από τη βροχή, και...
Ο Υμηττός τον Μάιο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας