Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Το λάδι φρέσκο και το κρασί παλιό!»
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Το λάδι φρέσκο και το κρασί παλιό!»

  • A-
  • A+

Δοκίμασα το βιολογικής καλλιέργειας, εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο της οικογενειακής επιχείρησης Nikolaou Family, βραβευμένο στον διεθνή διαγωνισμό ελαιολάδου του 2019 (London International Olive Oil competition) με το μπρούντζινο μετάλλιο, καθώς και τα χειροποίητα, φυσικά σαπούνια ελαιολάδου, με βότανα και αιθέρια έλαια, και ήταν και τα δύο προϊόντα εξαιρετικά στην κατηγορία τους! Ενα άλλο χαρακτηριστικό που τα κάνει να ξεχωρίζουν -πέραν της ποιότητας- είναι η πρωτότυπη αισθητική προσέγγιση της συσκευασίας τους.

Την επαφή μας με την κ. Αγγελική Παπαγιάννη-Νικολάου, που είναι και η υπεύθυνη πωλήσεων της οικογενειακής επιχείρησης, η οποία συμπεριλαμβάνει εκτός από το ελαιοτριβείο και το εργαστήριο παραδοσιακού σαπουνιού, σαπούνι που η ίδια παράγει, έκανε ευκολότερη το γεγονός ότι είχαμε ήδη γνωριστεί στην τελευταία έκθεση βιολογικών προϊόντων. Και φυσικά, όταν συνομιλείς με τέτοιας εμπειρίας πρόσωπο, δεν μπορεί παρά να ζητήσεις περισσότερη γνώση για τον καρπό της ελιάς, ένα από τα χαρακτηριστικότερα προϊόντα του τόπου μας.

Η συζήτησή μας με την κ. Αγγελική Παπαγιάννη-Νικολάου ξεκίνησε καταθέτοντας τη θετική εντύπωση που αποκόμισα γευόμενη το βιολογικό, εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο της Nikolaou family.

«Χαίρομαι που σας άρεσε, γιατί είναι πολυποικιλιακό, δεν είναι μονοποικιλιακό. Κατ' επιλογή μας βέβαια. Οι ελαιώνες μας σήμερα είναι 500 ελαιόδεντρα ενεργά, σχεδόν διάσπαρτα θα μπορούσα να πω μέσα στον Μεγαρικό κάμπο, έτσι όπως είναι ιδιαίτερα κατατμημένος. Είμαστε μια οικογενειακή επιχείρηση που ασχολείται με την παραγωγή ελαιολάδου, μέσω όμως του ελαιοτριβείου.

Το ελαιοτριβείο μας ασχολείται μόνο με την παραγωγή ελαιολάδου και εξυπηρετεί μεγάλο μέρος των παραγωγών όχι μόνο των όμορων περιοχών. Αναλαμβάνουμε δηλαδή και υπεργολαβικά την παραγωγή και τυποποίηση συμβατικού και βιολογικού ελαιολάδου. Συνεργαζόμαστε με παραγωγούς από τη Βοιωτία, το Κιάτο, την Αρκαδία, ακόμη και με την Ενωση Κυκλάδων. Ολη αυτή η μονάδα εδώ δεν μπορεί να είναι μόνο για προσωπική μας χρήση. Το πρώτο ελαιοτριβείο της οικογένειας δημιουργήθηκε το 1833 μέσα στα Μέγαρα και το 1875 πήρε την πρώτη άδεια λειτουργίας που έχουμε βρει.

Η ποιότητα του ελαιολάδου μας -τόσο βιολογικής όσο και συμβατικής καλλιέργειας- οφείλεται στο γεγονός ότι το ελαιόλαδο παράγεται λίγες ώρες μετά τη συγκομιδή των ολόφρεσκων ελαιόκαρπων».

Επιμένετε πολύ και στην ιστοσελίδα σας απ' ό,τι διάβασα στην «επιλογή ολόφρεσκης ελιάς». Μας το εξηγείτε;

Ο καθοριστικός παράγοντας για την ποιότητα του ελαιολάδου είναι ο καρπός μόλις φύγει από το δέντρο να πάει κατευθείαν για ελαιοποίηση. Είναι το Α και το Ω. Αν δεν επιλέξουμε τον καρπό εκείνη τη στιγμή, έχουμε χάσει όλο το παιχνίδι. Η ποιότητα εξαρτάται καθαρά από αυτό και όχι τόσο από την ποικιλία του καρπού. Ετσι εξασφαλίζουμε τη φρεσκάδα του, τα φρουτώδη, τα πικάντικα κι όλα αυτά τα χαρακτηριστικά που μετράνε οι γευσιγνώστες σήμερα.

Τι ποικιλίας είναι τα δικά σας ελαιόλαδα;

Το πολυποικιλιακό, συμβατικό ελαιόλαδο είναι από ποικιλία μεγαρίτικη σε ποσοστό πάνω από 70%. Το υπόλοιπο είναι πάντοτε επιλογές, γιατί στην περιοχή μας τα τελευταία χρόνια έχουν φυτευτεί πολλές ποικιλίες ελιάς: κορωνέικη, μαρώνεια, μανάκι. Από αυτές τις ποικιλίες επιλέγουμε από ποιες ελιές θα αγοράσουμε το λάδι του παραγωγού για να βγει αυτό το χαρμάνι που θέλουμε, το οποίο κατόπιν θα εμφιαλώσουμε κάτω από την ετικέτα μας.

Οσον αφορά το βιολογικό ελαιόλαδο που δοκιμάσατε, είναι κατά 70% ποικιλίας μανάκι, που προέρχεται από μια ορεινή περιοχή των Μεγάρων που λέγεται Ανω Πεύκα. Εχει ακόμη γύρω στο 10% με 15% μεγαρίτικη ποικιλία κι έχει και ένα σχεδόν 20% από την ποικιλία Ολύμπια, ποικιλία με υψηλή περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες, που έρχεται από την ορεινή Γορτυνία. Μάλιστα είναι ελαιόλαδο πελάτη μας (the Greek Olive Estate) που ελαιοποιεί μέρος της παραγωγής του στο συγκρότημά μας. Κι αυτό είναι το λάδι που μας δίνει το παραπάνω πικάντικο που θέλαμε στη γεύση, γιατί, ξέρετε, η ποικιλία μανάκι που μας δίνει αρώματα και φρουτώδη, είναι ήπιας γεύσης.

Οχι, δυστυχώς στην περιοχή μας δεν είναι πολλοί οι καλλιεργητές που έχουν πιστοποιήσει το προϊόν τους ως βιολογικό, αν και θα μπορούσαν.

Πολλοί παραγωγοί λένε ότι δεν βρίσκουν, για τις ποσότητες που παράγουν, τυποποιητήριο που να τους αναλαμβάνει.

Νομίζω ότι αρκετοί είναι αυτοί που αποφεύγουν τη διαδικασία της πιστοποίησης και των συνθηκών και όχι κάτι άλλο. Το ποσό της πιστοποίησης δεν είναι τόσο μεγάλο για να είναι απαγορευτικό. Αλλά όπως καταλαβαίνετε υπάρχουν κάποιες προϋποθέσεις, απαιτήσεις. Πρέπει κανείς να ακολουθήσει κανόνες υγιεινής, να ακολουθήσει τους εκσυγχρονισμούς που πρέπει, να είναι πολύ τυπικός στις απαιτούμενες διαδικασίες. Δεν είναι και τόσο δύσκολο.

Εμείς έχουμε εμφιαλώσει και εκατό κιλά λάδι για να μπορέσει να βγάλει το λάδι του ο παραγωγός στο εξωτερικό. Ο πιο μικρός παραγωγός μπορεί να κάνει το όνειρό του πραγματικότητα μαζί μας. Υπάρχουν νέοι άνθρωποι που ονειρεύονται να κάνουν το επόμενο βήμα κι έχουν ένα πολύ καλό προϊόν στο χωριό τους.

Εχουμε συνεργαστεί π.χ. με ένα ζευγάρι από την Καλαμάτα. Θεωρώ ότι τους προστάτευσα από περιττά έξοδα, κάνοντας τα απολύτως απαραίτητα. Σημασία έχει ότι ακολούθησαν τον κώδικα, εμφιάλωσαν το ελαιόλαδό τους, δεν το έβαλαν σε πλαστικά μπουκάλια του νερού να πάνε κάπου να το δώσουν, όπως είθισται. Εστειλαν στο εξωτερικό ένα προϊόν σωστό, τυποποιημένο, με την ημερομηνία λήξης κ.λπ. Ολη δηλαδή η παρτίδα ιχνηλασιμότητας εφαρμόστηκε ακόμη και για εκατό μπουκάλια.

Εσείς είστε πιστοποιημένοι και για τη δυνατότητα διαχείρισης βιολογικού ελαιολάδου. Μπορείτε να μας εξηγήσετε τι σημαίνει αυτό;

Είμαστε πιστοποιημένοι και για να το παράγουμε στο ελαιοτριβείο, που σημαίνει ότι εξασφαλίζουμε πως αυτό το προϊόν που θα παραχθεί είναι βιολογικό και δεν θα αναμιχθεί με συμβατικό ελαιόλαδο.

Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι μια βιολογική παρτίδα, αν είναι προγραμματισμένη να ελαιοποιηθεί π.χ. στο ξεκίνημα μιας ημέρας -πράγμα εύκολο-, τότε από το προηγούμενο βράδυ πλένονται όλα τα μηχανήματα από τα οποία θα εισέλθει ο καρπός σε όλα τα στάδια της διαδικασίας. Δεν είναι κάτι δύσκολο, απλά απαιτεί λίγο παραπάνω από τον χρόνο μας. Το βιολογικό ελαιόλαδο αποθηκεύεται, φυσικά, ξεχωριστά, αν δεν το πάρει άμεσα ο παραγωγός μαζί του.

Για να προχωρήσουμε βέβαια στην ελαιοποίηση, πρέπει ο παραγωγός να έχει μαζί του τα απαραίτητα πιστοποιητικά και ανάμεσά μας επίσης συνάπτεται μια σύμβαση, ότι τηρούνται όλοι οι όροι και οι προϋποθέσεις, γιατί εμείς δεν έχουμε τη δυνατότητα να ελέγξουμε αν αυτό το προϊόν είναι όντως βιολογικό ή όχι.

Οπως καταλαβαίνετε σε μια μονάδα δεν είναι δυνατόν να παράγονται μόνο βιολογικά ελαιόλαδα. Μόνο συμβατικά, είναι πολύ εύκολο να γίνει.

Πόσο διαρκεί η διαδικασία παραγωγής;

Ελαιοποιούμε τον καρπό σε 35 με 45 λεπτά μάξιμουμ και από κει και πέρα δεν του ανεβάζουμε καθόλου τη θερμοκρασία, παρά προχωρούμε με τη φυσική θερμοκρασία περιβάλλοντος, που δεν ξεπερνά τους 27 βαθμούς στον μαλακτήρα. Κατόπιν κάνουμε αποχύμωση του καρπού χωρίς να προσθέτουμε νερό στο φυγοκεντρικό μηχάνημα κι αυτό είναι καθοριστικός παράγοντας στην ποιότητα.

Κατά τη γνώμη μας, την πείρα μας, αν του ρίξεις νερό, το κατέστρεψες, δεν έχει σημασία αν είναι βιολογικό ή συμβατικό το ελαιόλαδο. Αν προσθέσεις νερό κατά τη φυγοκέντρηση, να το πω με μια απλή λέξη, «ξεπλένονται» όλα τα συστατικά, βιταμίνες, πολυφαινόλες.

Οπότε φυγοκεντρίζουμε, στύβοντας ουσιαστικά τον ψυχρό καρπό. Ετσι παίρνουμε τους χυμούς του καρπού -αυτό σημαίνει ότι εμπεριέχεται και η υγρασία που περιέχει ο ίδιος ο καρπός-, και μετά πάλι φυγοκεντρίζεται, οπότε βγαίνει ο φυσικός χυμός, όπως λέμε εμείς.

Κατόπιν μπορεί να φιλτραριστεί άμεσα, σε φίλτρο συμπιεσμένου χαρτιού ή να παραμείνει σε δεξαμενές για ένα διάστημα ενός-δύο μηνών, να καταλαγιάσει.

Τον σκεπτικισμό μου για το κατά πόσο μπορεί να παραχθεί εξαιρετικής ποιότητας βιολογικό ελαιόλαδο από ελαιόδεντρα που μεγαλώνουν σε βιομηχανική περιοχή, διέλυσε η βράβευσή του με μπρούντζινο μετάλλιο στον διεθνή διαγωνισμό ελαιολάδου. Το ότι είχε την ποιοτική ικανότητα να συμμετάσχει σημαίνει ότι δεν έχει καμία επιβάρυνση.

Ετσι είναι. Σκεφτείτε ακόμη ότι το λάδι μας το στέλνουμε στη Ρωσία και στην Ουκρανία -να ’ναι καλά οι άνθρωποι, μας έχουν στηρίξει πολύ τα τελευταία 5-6 χρόνια, αλλιώς δεν θα είχαμε αντέξει-, όπου οι διαδικασίες ελέγχου στο χημείο, ιδιαίτερα της Ρωσίας, έχουν ιδιαίτερα αυστηρές προδιαγραφές. Δεν υπάρχει περίπτωση να μην είχαν ανακαλύψει ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα σε αυτό το προϊόν.

Αλλά να σας πω ότι πήραμε και ασημένιο βραβείο στη Νέα Υόρκη για τη σχεδίαση του μπουκαλιού στο οποίο εμφιαλώνουμε. Το έστειλε το δημιουργικό γραφείο που μας το σχεδίασε, γιατί δεν σας κρύβω και δεν είναι ντροπή να σας πω ότι το budget μας είναι πάρα πολύ περιορισμένο. Είμαστε μια πολύ μικρή οικογενειακή επιχείρηση κι ευτυχώς που υπάρχουν τα κοινωνικά μέσα δικτύωσης που μας έχουν βοηθήσει πάρα πολύ να γίνουμε πιο γνωστοί γι’ αυτό που κάνουμε.

Φανταστείτε ότι στην έκθεση της Ανούγκα, στη Γερμανία, που είναι η νούμερο 1 έκθεση στον τομέα μας, δεν μπορέσαμε και ούτε θα μπορέσουμε ποτέ να πάμε. Γιατί την περίοδο που διεξάγεται, εμείς είμαστε σε πυρετώδεις διαδικασίες, είμαστε στην παραγωγή. Φροντίζουμε τα δέντρα, τα χαϊδεύουμε να πω καλύτερα, και περιμένουμε μέρα με τη μέρα, ώρα με την ώρα. Δεν μπορούμε λοιπόν να είμαστε σε διεθνείς εκθέσεις και διαγωνισμούς. Εστιάζουμε έτσι στην παραγωγή και στην εμφιάλωση και πάλι ελπίζω να αποδίδουμε τα μέγιστα στη δουλειά μας. Είναι πάρα πολύ δύσκολο να το παρακολουθήσεις όλο αυτό, χρειάζεσαι προσωπικό, ο καθένας να έχει τον ρόλο του. Εμείς εδώ τα κάνουμε όλα μόνοι μας. Μπορεί να σας φανεί αστείο αλλά έτσι έχουν τα πράγματα.

Θέλω όμως να πω ότι είμαστε περήφανοι για τα προϊόντα που βγαίνουν από την επιχείρησή μας, είτε είναι δικά μας είτε είναι άλλων παραγωγών. Εχουμε την τιμή να παράγουμε τα τελευταία 4-5 χρόνια ελαιόλαδο από τους καρπούς του αρχαίου ελαιώνα Αθηνών, που είναι στο Αιγάλεω, και τον διαχειρίζεται ο Κοινωνικός Συνεταιρισμός Περιορισμένης Ευθύνης (ΚοινΣΠΕ) «Διάπλους» με την ομάδα που έχει δημιουργήσει. Σκοπός τους είναι η κοινωνικο-οικονομική ενσωμάτωση και επαγγελματική (επαν)ένταξη ατόμων με ψυχοκοινωνικά προβλήματα.

Στείλαμε λοιπόν στον Μανώλη Σαλιβαρά, που είναι διεθνούς εμβέλειας γευσιγνώστης -από αυτόν περνάει όλη η παραγωγή μας- και ιδιοκτήτης του χημικού εργαστηρίου multichrome lab, δείγμα του ελαιολάδου που παράγουν. Ο άνθρωπος μας πήρε τηλέφωνο να μας ρωτήσει τι είναι αυτό το λάδι που του στείλαμε, γιατί κάθε δείγμα, για λόγους αντικειμενικότητας, πηγαίνει μονάχα αριθμημένο, με καμία άλλη πληροφορία.

Το Κ232 που είχε μετρήσει λοιπόν στο ελαιόλαδο δεν είχε ξαναμετρηθεί ποτέ σε τόσο χαμηλά επίπεδα. Δεν μπορούσε να το πιστέψει όταν του είπαμε ότι ήταν από το Δαφνί ή από τον Ελαιώνα. Η μέτρηση του ελαιολάδου ήταν 1,2, όταν το όριο είναι 2,5.

Τι δηλώνει ο δείκτης Κ232;

Είναι ένας δείκτης που μετράει την ταλαιπωρία, να το πω απλοϊκά, του καρπού. Είναι ο δεύτερος δείκτης μετά την οξύτητα που μετράει ένα σοβαρό εργαστήριο. Και σήμερα στα ελαιόλαδα που παράγονται στα Μέγαρα κι έχουν οξύτητα 0,23, το Κ232 είναι μεταξύ 1,6 με 1,7. Δεν είναι 1,2. Ποτέ δεν έχει ξαναμετρηθεί κάτι τέτοιο.

Το συζητήσαμε εκτενώς και τελικά δώσαμε την πιο λογική εξήγηση. Οτι αυτό συνέβη εξαιτίας του άλσους που υπάρχει απέναντι από το Δαφνί. Λογικό είναι αφού τα δέντρα αυτό κάνουν. Απορροφούν τους ρύπους και λειτουργούν σαν φυσικός φράκτης. Τα δέντρα επηρέασαν θετικά όμως και την ποιότητα του καρπού που μεγαλώνει μέσα στο καυσαέριο και τους ρύπους της λεωφόρου Καβάλας.

Τι ρόλο παίζει το μπουκάλι στη διατήρηση της ποιότητας του ελαιολάδου;

Ενα σκουρόχρωμο αρχικά μπουκάλι είναι προτιμότερο από ένα διάφανο γυάλινο. Φυσικά θα προτιμήσουμε το γυάλινο από το PET ή το πλαστικό.Το πλαστικό μπουκάλι καθόλου, το PET είναι κατάλληλο για τρόφιμα, αλλά ωστόσο δεν προστατεύει το προϊόν από την ηλιακή ακτινοβολία, τα φώτα.

Το γυάλινο μπουκάλι είναι ο καλύτερος περιέκτης, πόσο μάλλον όταν βαφτεί, οπότε γίνεται τελείως αδιαπέραστο από το φως της λάμπας ή του ήλιου. Και όταν είναι σωστά κλεισμένο και σφραγισμένο, διατηρείται το προϊόν αναλλοίωτο.

Βέβαια, το λάδι δεν είναι σαν το κρασί. Ο κόσμος πρέπει να το καταλάβει αυτό. Το λάδι πρέπει να το τρώει φρέσκο. «Το λάδι φρέσκο και το κρασί παλιό» λέγανε οι παλιοί Μεγαρίτες.

Το λάδι πρέπει να καταναλωθεί μέσα σε ένα διάστημα 18-20 μηνών και μετά να πάρουμε από το νέο προϊόν ξανά, για να έχουμε φρέσκα αρώματα, γεύσεις και ζωντανά όλα τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά. Οι παλιοί βέβαια που αγόραζαν τενεκέδες λάδι είναι δύσκολο πλέον να ξεμάθουν. Και εμείς μέσα στην παραγωγή, η αλήθεια είναι ότι κάθε μέρα που περνάει μαθαίνουμε ολοένα καινούργια πράγματα.

Να κλείσουμε μιλώντας για τα χειροποίητα σαπούνια ελαιολάδου με βότανα και αιθέρια έλαια που παράγετε;

Εχω ένα μικρό εργαστήριο μέσα στο ελαιοτριβείο, το οποίο -δεν σας κρύβω- δεινοπάθησα να το νομιμοποιήσω. Κάποιες στιγμές αισθάνθηκα ότι μας μισούν οι υπηρεσίες και δεν θέλουν να κάνουμε κάτι σωστά.

Αυτά τα φτιάχνω εγώ, με πολλή αγάπη, βασισμένη μεν στην παραδοσιακή συνταγή της γιαγιάς του άντρα μου, παντρεύοντάς την όμως με τις σημερινές ιδέες και επιστημονικές γνώσεις. Οι παλιοί το σπιτικό σαπούνι το έφτιαχναν εμπειρικά. Εμείς τώρα δεν θέλουμε να περισσεύει η σόδα ή θέλουμε να κάνουμε υπερλίπανση, για να αφήνει αυτή την αίσθηση ενυδάτωσης που διαπιστώσατε. Αυτό το δίνει το περίσσιο ελαιόλαδο.

Ολα τα σαπούνια έχουν περιεκτικότητα όσον αφορά τα λιπαρά τους 99% δικό μας συμβατικό ή βιολογικό ελαιόλαδο και βάζω και 1% λάδι καρύδας, για να κάνει περισσότερο αφρισμό.

Το σαπούνι ελαιόλαδου δεν κάνει πολλή σαπουνάδα αν δεν το βάλεις σε ένα σφουγγαράκι. Ομως ποτέ δεν θα απογοητεύσει το δέρμα σας, δηλαδή δεν θα το ξηράνει. Οι περισσότεροι δεν το προτιμούν γιατί δεν ξέρουν να το μεταχειριστούν. Ισως κιόλας γιατί έχουν συνηθίσει σε προϊόντα που οι αφροποιητικοί παράγοντές τους είναι χημικής σύστασης.

Από τον Ιανουάριο - Φεβρουάριο ελπίζω ότι θα καταφέρουμε να τα τοποθετήσουμε σε κάποια κεντρικά σημεία ώστε να μπορεί ο κόσμος να τα βρίσκει. Γιατί τώρα τα βρίσκει κανείς μόνο μέσα από το e-shop της εταιρείας και επιβαρύνεται δυστυχώς από τα υπερβολικά κόστη αποστολής και την αντικαταβολή. Τα σαπουνάκια μου δεν είναι ακριβά, είναι τραγικό λοιπόν τα έξοδα αποστολής να υπερβαίνουν το κόστος αγοράς. Αλλά δυστυχώς δεν μπορούμε να το παρακάμψουμε.

Τι να σας πω. Εχουμε φτύσει αίμα για να είμαστε σήμερα εδώ που έχουμε φέρει την οικογενειακή επιχείρηση. Μικρή και ταπεινή, αλλά αυτό είναι. Ελπίζω τα παιδιά μου, που είναι η έκτη γενιά της οικογένειας Νικολάου, να μπορέσουν να την εξελίξουν περαιτέρω. Χρειάζεται υπομονή, θυσίες και πολλή δουλειά.

📍 Ιnfo: eshop.nikolaoufamily.gr

ΝΗΣΙΔΕΣ
Αγρια ζώα σε αστείες στιγμές
Απονεμήθηκαν τα φετεινά βραβεία για τις καλύτερες φωτογραφίες άγριας ζωής σε αστείες στιγμές -The Comedy Wildlife Photography Awards 2019- μέσα από ιδιαίτερες, χιουμοριστικές στιγμές της καθημερινότητάς τους,...
Αγρια ζώα σε αστείες στιγμές
ΝΗΣΙΔΕΣ
Βιώνουμε την κλιματική αλλαγή στην Ελλάδα;
Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην Ελλάδα ενδέχεται να είναι πιο σοβαρές εξαιτίας της αλλαγής της εμφάνισης ακραίων κλιματικών φαινομένων, παρά εξαιτίας μιας αλλαγής στο "μέσο" κλίμα.
Βιώνουμε την κλιματική αλλαγή στην Ελλάδα;
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η κλιματική κρίση είναι αληθινή;
Η κλιματική κρίση είναι αληθινή ή όλες οι ιστορίες περί αλλαγής του κλίματος είναι μυθεύματα; Πόσοι άνθρωποι ασπάζονται τη μια ή την άλλη άποψη; Ευτυχώς για τους περισσότερους κατοίκους του πλανήτη η απάντηση...
Η κλιματική κρίση είναι αληθινή;
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η υπερκατανάλωση κρέατος μας ταΐζει... αντιβιοτικά!
Η υπερβολική χρήση αντιμικροβιακών φαρμάκων στα ζώα παραγωγής τροφίμων έχει δημιουργήσει υπερ-ιούς που παρουσιάζουν αντοχή στα κυριότερα αντιβιοτικά σε ποσοστό υψηλότερο του 50%.
Η υπερκατανάλωση κρέατος μας ταΐζει... αντιβιοτικά!
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η ομορφιά της λαϊκής τέχνης
Τον φώναζαν «Καλλιτέχνη» γιατί πράγματι ήταν καλλιτέχνης. Ο Κωνσταντίνος Τσαρδούνης, που έζησε όλη του τη ζωή στον Παλαιόπυργο Αρκαδίας εκτός από αγρότης, σκάλιζε το ξύλο και ζωγράφιζε σε επιφάνειες πρόσφορες...
Η ομορφιά της λαϊκής τέχνης
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Τα Καπετανέικα» ανοίγουν και πάλι πανιά
Στις 13 και 14 Σεπτεμβρίου θα διεξαχτεί ο αγώνας επίδειξης ξύλινων ιστιοπλοϊκών σκαφών για τρίτη συνεχόμενη χρονιά στην Πάρο τιμώντας τη μνήμη του Κώστα Γουζέλη.
«Τα Καπετανέικα» ανοίγουν και πάλι πανιά

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας