Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Δέος για τα αριστουργήματα, θλίψη για την εγκατάλειψη

Ο χώρος όπου βρίσκεται η Καρυάτιδα. Δεν θυμίζει σε τίποτα το Μουσείο της Ακρόπολης.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Δέος για τα αριστουργήματα, θλίψη για την εγκατάλειψη

  • A-
  • A+
Επτά εκατομμύρια εκθέματα που οι Βρετανοί άρπαξαν από όλες τις ηπείρους βρίσκονται εδώ. Ο χώρος και ο τρόπος που τα εκθέτουν δείχνει ότι δεν τα σέβονται. Οπως δεν σέβεται ίσως κανείς κάτι που δεν του ανήκει.

Μούσες, αρχαίες θεότητες, κόρες του Δία και της Μνημοσύνης, γνωστές για τον ρόλο τους ως προστάτιδες της Ιστορίας, των τεχνών και των επιστημών, μα κυρίως γνωστές παγκοσμίως για το όνομα που έχουν δωρίσει στον διεθνή όρο «μουσείο». Εναν χώρο προστασίας, ανάδειξης, μελέτης και έκθεσης τεκμηρίων της πορείας και της εξέλιξης του ανθρώπου και του περιβάλλοντός του μέσα στον χώρο και τον χρόνο.

Οι χώροι αυτοί ανθούν όπου ανθεί ο ανθρώπινος πολιτισμός και είναι καθρέφτες και σημαντικός αρωγός παιδείας και μόρφωσης. Χώροι σεβασμού, θαυμασμού και εξέλιξης.

Κάθε άνθρωπος κάποια στιγμή στη ζωή του έχει επισκεφτεί ένα ή και περισσότερα μουσεία. Κάθε άνθρωπος έχει ακούσει ονόματα διάσημων μουσείων ανά τον κόσμο και είναι γνώστης των «μεγάλων» ιστορικά και πολιτισμικά εκθεμάτων τους. Μουσείο του Λούβρου, Μουσείο Ερμιτάζ, Μουσείο Βατικανού, Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης και, ίσως το πιο συζητημένο και αντικείμενο εγχώριων και διεθνών αντιπαραθέσεων, Βρετανικό Μουσείο.

Ενα παγκοσμίως γνωστό μουσείο για την τεράστια, βαρυσήμαντη και ανυπολόγιστης ιστορικής και πολιτισμικής αξίας έκθεσή του. Το Βρετανικό Μουσείο συγκεντρώνει στους χώρους του εκθέματα που υπερβαίνουν σε αριθμό τα εφτά εκατομμύρια και προέρχονται από όλες τις ηπείρους, καταγράφοντας έτσι την ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού από την αυγή του έως και σήμερα.

Πλήθος κόσμου επισκέπεται καθημερινά το μουσείο αναζητώντας το παρελθόν του, θαυμάζοντας το πνεύμα και τα επιτεύγματα τον προγόνων του.

Ομως τι είναι αυτό που πραγματικά βιώνει ο επισκέπτης του Βρετανικού Μουσείου; Καταφέρνει ο χώρος αυτός να ανταποκριθεί στο δύσκολο έργο του, να αναδείξει δηλαδή όσο καλύτερα γίνεται, με σεβασμό και σοβαρότητα, τον άνθρωπο, τις αρετές και τα επιτεύγματά του;

Με μια πρώτη ματιά ο επισκέπτης έρχεται αντιμέτωπος με ένα επιβλητικό κτίριο που παραπέμπει σε αρχαιοελληνικό ναό και έχει την αρχιτεκτονική υπογραφή του sir Robert Smirke.

Η πρόσοψή του περιβάλλεται από σαράντα τέσσερις κίονες ιωνικού ρυθμού, οι οποίοι καταλήγουν σε ένα αέτωμα, θέλοντας ίσως με αυτόν τον τρόπο να τιμήσουν μία από τις σημαντικότερες συλλογές που ο επισκέπτης θα έχει την ευκαιρία να δει στη συνέχεια της επίσκεψής του.

Προχωρώντας στο εσωτερικό του μουσείου ο επισκέπτης βιώνει μια εσωτερική πάλη ανάμεσα στα μεγαλουργήματα των προγόνων του που τον περιβάλλουν και στον χώρο γύρω του, που μοιάζει να αδυνατεί από κάθε άποψη να αντεπεξέλθει στην αξία και τη σπουδαιότητα των εκθεμάτων, μειώνοντας έτσι και τα ίδια καθώς, αντί να προκαλούν δέος και θαυμασμό, ο επισκέπτης νιώθει λύπη και στεναχώρια.

Η απουσία ελέγχου και φύλαξης κατά την είσοδο του μουσείου, αλλα και στο εσωτερικό του, είναι εμφανείς και εύλογα προκαλεί ερωτήματα περί προστασίας του χώρου και των ανθρώπων.

Οι ανεμιστήρες προσπαθούν μάταια να καλύψουν την έλλειψη κλιματιστικών στις μεγάλες, γεμάτες κόσμο αίθουσες. Σκόνη σκεπάζει τις προθήκες και τα μαρμάρινα εκθέματα προξενώντας την αγανάκτηση του επισκέπτη.

Το μέγεθος των αιθουσών είναι ανεπαρκές για την ποσότητα των εκθεμάτων, αναγκάζοντάς τα έτσι να στοιβάζονται σχεδόν το ένα δίπλα στο άλλο, κάτι που σίγουρα δεν παραπέμπει σε εικόνα ενός σύγχρονου μουσείου.

Τα λερωμένα τζάμια, οι μικρές, βρόμικες τουαλέτες, το σκονισμένο πάτωμα, οι γεμάτοι υγρασία τοίχοι και ο λάθος φωτισμός σε πολλές απο τις προθήκες είναι μερικά μόνο δείγματα μιας επιτακτικής συντήρησης που ώς τώρα φαίνεται να μην έχει γίνει στον χώρο του μουσείου.

Τεράστια ασσυριακά αριστουργήματα κοιτάζουν απο ψηλά τον επισκέπτη, κάνοντάς τον να αισθάνεται μικρός και αδύναμος μπροστα στην επιβλητικότητά τους. Μια αναρίθμητα μεγάλη συλλογή κινεζικού, ιαπωνικού και αιγυπτιακού πολιτισμού ξετυλίγεται μέσα στις αίθουσες του Βρετανικού Μουσείου, μετατρέποντας την επίσκεψη σε ένα διδακτικό και ενδιαφέρον μάθημα για κάθε επισκέπτη.

Τα ελληνικά μάρμαρα του Παρθενώνα θυμίζουν το περασμένο μεγαλείο της αρχαιοελληνικής τέχνης και προξενούν πληθώρα συναισθημάτων, από θαυμασμό μέχρι θλίψη.

Σαφώς εκτεθειμένα πρόχειρα, με μια άκρως προκλητική επιγραφή ανάμεσά τους (η όποια βρίσκεται και στην επίσημη ιστοσελίδα του μουσείου), σκονισμένα, όπως και η αίθουσα που τα περιβάλλει, χάνουν τη λάμψη και την ομορφιά τους. Κομμένα, σπασμένα, όχι από το πέρασμα του χρόνου, αλλά από το πέρασμα της ανθρώπινης αλαζονείας, μοιάζουν ξένα σε έναν χώρο ξένο που δεν κάνει το παραμικρό για να τα αναδείξει.

Ενα από τα γνωστότερα αποκτήματα του Βρετανικού Μουσείου αποτελεί η περίφημη Καρυάτιδα του Παρθενώνα. Μία από τις έξι, που ο Ελγιν αφαίρεσαι μαζί με πλήθος άλλων μαρμάρων του Παρθενώνα και πλέον εκτίθενται στον χώρο του Βρετανικού Μουσείου.

Το συγκεκριμένο έκθεμα είναι ένας από τους βασικούς λόγους που οι Ελληνες επισκέπτονται το μουσείο και θα περίμενε κανείς να βρίσκεται σε περίοπτη θέση, όπου θα αναδεικνύονταν το κάλλος και το καλλιτεχνικό μεγαλείο του.

Αντίθετα, και μετά από έκπληξή του, ο επισκέπτης συνειδητοποιεί ότι για να μπορέσει να θαυμάσει το συγκεκριμένο έκθεμα θα πρέπει να απομακρυνθεί από τον βασικό κορμό του μουσείου, να διασχίσει έναν κενό διάδρομο και να βρεθεί μπροστά σε μια κορδέλα όπου του απαγορεύει την πρόσβαση στον υπόλοιπο χώρο. 

Κοιτώντας δεξιά σε αυτό το σημείο μπορεί από απόσταση να διακρίνει την Καρυάτιδα να κοιτάει θλιμμένη τον άδειο τοίχο απέναντί της. Αποκομμένη όχι μόνο από τις αδερφές της, η Καρυάτιδα είναι μακριά από τα υπόλοιπα μάρμαρα του Παρθενώνα και δίνει την εντύπωση ότι είναι ακόμα ένα από τα εκθέματα του μουσείου, χωρίς ιδιαίτερη αξία και ιστορική βαρύτητα.

Ενα μουσείο με μια συλλογή-θησαυρό, ένας χώρος που φιλοξενεί μέσα του την ιστορία και το πνεύμα του ανθρώπινου πολιτισμού και συγχρόνως μια τέλεια απόδειξη ότι όσο και αν ένας λαός προσπαθεί να εξαγνιστεί απο τα γεγονότα του παρελθόντος, αυτά μένουν σαν σκιές που παρεμποδίζουν την ουσιαστικη πρόοδο και εξέλιξη. Εξάλλου γιατι να σεβαστείς κάτι που δεν σου ανήκει;

● Για του λόγου το αληθές, οι φωτογραφίες απο το εσωτερικό του Βρετανικού Μουσείου.

ΝΗΣΙΔΕΣ
Το Λιοντάρι του Λαγκαδά
Δεν είναι μόνον οι Βρετανοί που δεν επιστρέφουν τα Γλυπτά του Παρθενώνα. Υπάρχουν και τα ελληνικά μουσεία που σφυρίζουν αδιάφορα σε ανάλογα αιτήματα τοπικών κοινωνιών, και επικαλούνται τη νομοθεσία, σύμφωνα με...
Το Λιοντάρι του Λαγκαδά
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο Ομηρος στο Λούβρο
Μία μεγάλη αφιερωματική έκθεση στον Ομηρο οργανώνει το Μουσείο του Λούβρου, στο παράρτημά του στην πόλη Λανς, με τον τίτλο «Homer», που περιλαμβάνει 250 έργα από μεγάλα γαλλικά μουσεία, εμπνευσμένα από τα δύο...
Ο Ομηρος στο Λούβρο
ART - ΝΕΑ
«Δεν είναι η Ελλάδα νόμιμος ιδιοκτήτης των Γλυπτών του Παρθενώνα»
Σε προκλητικές δηλώσεις για το ζήτημα των Γλυπτών του Παρθενώνα προχώρησε ο διευθυντής του Βρετανικού Μουσείου, Χάρτβιχ Φίσερ, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα δεν είναι νόμιμος ιδιοκτήτης τους και ξεκαθαρίζοντας...
«Δεν είναι η Ελλάδα νόμιμος ιδιοκτήτης των Γλυπτών του Παρθενώνα»
ART - ΝΕΑ
Ήρθε η ώρα για τα Γλυπτά του Παρθενώνα;
Η Ελλάδα, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για την έξοδο της Βρετανίας από την Ε.Ε. θα μπορούσε να διεκδικήσει την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα. Τουλάχιστον αυτό υποστηρίζει η γερμανική εφημερίδα Die...
Ήρθε η ώρα για τα Γλυπτά του Παρθενώνα;
ART - ΝΕΑ
«Η Βρετανία να αφήσει την Ευρώπη με τα Μάρμαρά της»
«Η Βρετανία έχει την τέλεια ευκαιρία να επιστρέψει τα γλυπτά του Παρθενώνα στην Ελλάδα» με αφορμή το Brexit, σημειώνει ο Τζέφρι Ρόμπερτσον στο μακροσκελές άρθρο του, που δημοσιεύτηκε χθες στη βρετανική...
«Η Βρετανία να αφήσει την Ευρώπη με τα Μάρμαρά της»
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ανθρωποι και μηχανές
Ποστάρουμε! Ποστάρουμε ασταμάτητα... Δημιουργούμε τα τελευταία χρόνια ένα μικρό avatar, που περιπλανάται μέσα στα αβυσσαλέα τούνελ των social media, της πληροφορικής και των τηλεπικοινωνιών. Στην γκαλερί Tate...
Ανθρωποι και μηχανές

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας