Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Οι μερακλήδες της Ευρώπης στη Σκύρο
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Οι μερακλήδες της Ευρώπης στη Σκύρο

  • A-
  • A+

«Σε κάποια ντισκοτέκ στην Κρήτη, άκουσα από δίσκους βινυλίου Μάρκο Βαμβακάρη και Ρούκουνα. Επειτα από σύσταση ενός τύπου σε ένα δισκοπωλείο, πήρα ένα δίσκο με συλλογή από διάφορους μουσικούς. Αγόρασα το πρώτο μου μπουζούκι και, καθώς δεν είχα κανέναν να μου δείξει ούτε πώς το κρατούν, έμαθα να παίζω κρατώντας όρθια τo μπράτσο. Εξοικειώθηκα με αυτόν τον τρόπο και έτσι παίζω ακόμη».

Μερικά από τα λόγια του Ari από το Ελσίνκι, ενός Φινλανδού νεκροθάφτη που λατρεύει το ρεμπέτικο. Μια από τις πολλές εκπλήξεις που συναντά κανείς στο Διεθνές Σεμινάριο για το Ρεμπέτικο που γίνεται κάθε χρόνο την τρίτη εβδομάδα του Ιουλίου στην όμορφη Σκύρο.

Η είσοδος στη Χώρα

Η φετινή διοργάνωση ήταν η ενδέκατη στη σειρά. Ο πολυπράγμων Γιώργος Μακρής και η παρέα του, «Οι Παραπεταμένοι», ξεκίνησαν αυτή την ιστορία έντεκα χρόνια πριν σε συνεργασία με το Μουσείο Μάνου και Αναστασίας Φαλτάιτς και τον Δήμο Σκύρου.

Στην πορεία προστέθηκε ο «δάσκαλος» Σπύρος Γκούμας που ανέλαβε τη διδαχή των μουσικών «δρόμων» (μακάμ) αλλά και συγκεκριμένων κομματιών στο πλαίσιο του σεμιναρίου. Ο μουσικός και συνθέτης Κώστας Καπλάνης ήταν το τιμώμενο πρόσωπο φέτος.

«Είναι η πέμπτη μου χρονιά στο σεμινάριο της Σκύρου. Ημουν με τη γυναίκα μου για διακοπές, ήξερα τη Σκύρο από πριν. Πριν από δέκα χρόνια αντάμωσα τον Γιώργο, είδαμε τη συναυλία και μου άρεσε. Επαιζα κατά καιρούς διάφορα είδη rhythm & blues, rock & roll, γίντις, ακουστική και ηλεκτρική μουσική με μπάντα. Πριν από πέντε χρόνια, ύστερα από κάποιες συναυλίες, άρχισα να παίζω ρεμπέτικο στο σπίτι.

»Παίζω μπουζούκι, κιθάρα, μπαγλαμά, πιάνο, ντραμς και τραγουδώ. Μου αρέσει το μεράκι, είμαι μερακλής, το συναίσθημα της μουσικής είναι το πιο σημαντικό για μένα και στο ρεμπέτικο, ειδικά στα προπολεμικά, το βρήκα.

»Οπως είπα, είμαι μερακλής και γι’ αυτό το πιο σημαντικό για μένα στη μουσική είναι ποιος την κάνει, τι μουσική κάνει ποιος. Δυο μουσικοί που παίζουν το ίδιο κομμάτι το κάνουν διαφορετικά. Δεν αγαπώ το κομμάτι, αγαπώ την εκτέλεσή του από τον μουσικό». Αυτός είναι ο Henk από το Αμστερνταμ, πιο ρεμπέτης από πολλούς Ελληνες κατά δήλωσιν ρεμπέτες.

Η σύνθεση των μαθητών… μια πανσπερμία που ξεκινάει από εικοσάχρονα ελληνόπουλα με ιδιαίτερη δίψα για το ρεμπέτικο, συνεχίζει με μουσικούς από Αθήνα και Θεσσαλονίκη (δύο άτομα από το γυναικείο συγκρότημα «Σερσέ λα φαμ» και άλλα δύο από το αντίστοιχο αντρικό «Λος Ρέμπελος»), δύο καθηγητές πανεπιστημίου, τον Πιέρ από το Πανεπιστήμιο του Πουατιέ (Ρομαντική Ποίηση 19ου αιώνα) και τον Γιάννη, πρόεδρο του Τμήματος Φυσικής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων (ας ευλογήσουμε και τα γένια μας: ο Πιέρ και η σύζυγός του, Φρανσουάζ, είναι μαθητές του δικού μας Κώστα Γραικού στα μαθήματα ελληνικής γλώσσας στο Παρίσι).

Ακολουθούν ο Ζοζέφ από το Τελ Αβίβ, η Ηβη, Ελληνίδα τραγουδίστρια από την Πόλη, και μια μουσική ιδιοφυΐα από την Τουρκία, ο Τζενγκίζ Ονοράλ. Ενάμιση μήνα πριν από τη συναυλία του στο «Carnegie Hall» με δικά του συμφωνικά έργα, ο Τζενγκίζ, χαμογελαστός και ήσυχος, μαθαίνει και συμμετέχει με τη μεγάλη κομπανία του ενδέκατου σεμιναρίου για το ρεμπέτικο, στο κλείσιμο των μαθημάτων στην καθιερωμένη συναυλία, στο θεατράκι του μουσείου Φαλτάιτς.

Μετά από τη «σεμνή τελετή» του πλούσιου δείπνου, 30 όργανα και φωνές σε μουσική πανδαισία

«Ονομάζομαι Cengiz Onural, είμαι από την Πόλη όπως και η Ηβη Δερμαντζή. Ακουγα από παιδί ρεμπέτικα, δηλαδή πενήντα χρόνια πριν, παρόλο που δεν με άφηνε ο πατέρας μου, μου έλεγε να τ’ αφήσω. Ηταν μια κακή περίοδος για τη σχέση των δύο χωρών στην πολιτική. Εμείς ακούγαμε χωρίς να ξέρουμε τι λένε τα τραγούδια, ποιου είναι, ποιος τραγουδάει.

»Είχαμε κασέτες τότε και το μόνο που ήξερα ήταν ότι μου άρεσαν. Αρχίσαμε με λαϊκά, Χαρούλα Αλεξίου, Καζαντζίδη, Διονυσίου, Νταλάρα, Κουγιουμτζή, Πόλυ Πάνου, χωρίς να ξέρουμε ποιοι ήταν και μετά, στο πανεπιστήμιο, συνάντησα τον Muammer Ketencoglu που ήταν πολύ μερακλής στο ρεμπέτικο και αρχίσαμε να παίζουμε.

»Τραγούδι το τραγούδι, άρχισα να μαθαίνω. Τότε άρχισα να συνειδητοποιώ τι ακούω, έμαθα τους συνθέτες, πότε γράφτηκε, τα λόγια και δέκα χρόνια πριν η Ηβη μού είπε ότι στη Σκύρο γίνεται αυτό το σεμινάριο, τη ρώτησα: “Πού είναι η Σκύρος; Δεν την ξέρω” – ήταν πολύ δύσκολη η πρόσβαση για μένα να έρθω από την Πόλη αλλά τα κατάφερα και είναι ο δέκατός μου χρόνος στο σεμινάριο. Εμαθα λίγα ελληνικά, όχι πολλά, αλλά καταλαβαίνω.

»Με ενδιαφέρει να μάθω τη μουσική της Ελλάδας πριν από εκατό χρόνια, το ίδιο και της Τουρκίας, την κλασική μουσική, τον Ραχμάνινοφ, πάλι πριν από εκατό χρόνια. Σ’ εκείνη την εποχή βρίσκονται τα γούστα μου, υπάρχει κάτι που με έλκει που δεν γνωρίζω τι είναι, τόσο στην τουρκική μουσική όσο και στην ελληνική. Δεν είναι εύκολο να το περιγράψω».

Η εικόνα του σεμιναρίου: 10 με 2 κάθε μέρα, μάθημα από τον Σπύρο Γκούμα, ελεύθεροι υπηρεσίας μέχρι το βράδυ, όπου κάθε μέρα σε διαφορετική ταβέρνα του νησιού, μετά το ομαδικό δείπνο, ακολουθούσε μια μουσική πανδαισία περίπου τριάντα οργάνων και φωνών.

«Παραπεταμένοι» και Σπύρος Γκούμας, λοιπόν… σημαντική η συμβολή τους στην ένταξη του ρεμπέτικου στη λίστα της UNESCO για την άυλη πολιτιστική κληρονομιά της ανθρωπότητας. Χαμηλότονοι και αντίθετοι σε κάθε ιδέα γιγαντισμού και προβολής μέσω του ρεμπέτικου. Του χρόνου πάλι, λοιπόν…


 

 

 

 


 

ΕΜΕΙΣ ΚΙ ΑΥΤΑ
Μνημόσυνο στα ζώα που φάγαμε
Η σφαγή ζώων για να τραφούμε είναι το θέμα του μικρού βιβλίου του Ζαχαρία Στουφή, Ζακυνθινού ποιητή και συγγραφέα, που ζει εδώ και 25 χρόνια στην Αττική.
Μνημόσυνο στα ζώα που φάγαμε
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ιταλοί τενόροι: «Viva la Vita!»
Τρεις από τους καλύτερους σύγχρονους Ιταλούς τενόρους έρχονται και στην Αθήνα, μία από τις πόλεις-σταθμό της περιοδείας τους. Οι «Italian Tenors» αποτελούνται από τους τρεις Ιταλούς ερμηνευτές όπερας Luca...
Ιταλοί τενόροι: «Viva la Vita!»
ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ
Αρχιτεκτονική ανορθογραφία
Το ολόλευκο μάρμαρο Διονύσου της πρόσοψης και οι διακριτικοί υαλοπίνακες αποδεικνύεται ότι δεν είναι αρκετά για να αντισταθμίσουν την πρώτη εικόνα από το κτίριο του Μεγάρου Μουσικής.
Αρχιτεκτονική ανορθογραφία
ΝΗΣΙΔΕΣ
Οταν η φιλοσοφία μπαίνει στο καμπαρέ
Η Φούλια Οζλεμ, η «δούκισσα» του Ταρλάμπασι, στην Κωνσταντινούπολη, είναι εδώ παρέα με τα φαντάσματα για να εξορκίσει τους δαίμονές μας μέσω τραγουδιού, πρόζας και φιλοσοφίας. Συνεργάζεται με άλλες δύο κοπέλες...
Οταν η φιλοσοφία μπαίνει στο καμπαρέ
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η μουσική που επιλέγουμε να ακούμε είναι πολιτική επιλογή
Το ντοκιμαντέρ του Μελέτη Μοίρα «Diamonds in the Night Sky» ανατρέχει στην ιστορία του ραδιοφωνικού σταθμού Jazz FM και μας θυμίζει ότι δεν υπάρχει καν ραδιοφωνική εκπομπή στα FM που ν’ ασχολείται με την τζαζ,...
Η μουσική που επιλέγουμε να ακούμε είναι πολιτική επιλογή
ΝΗΣΙΔΕΣ
Χαράμι το μπάρμπεκιου
Καθώς τον τελευταίο καιρό κάποια εδέσματα έχουν μεταβληθεί σε όπλα που στρέφονται συνήθως εναντίον των εχθρών του έθνους, ας πούμε πέντε πράγματα για τα κοψίδια, τον παντός είδους κανιβαλισμό και το τι είναι...
Χαράμι το μπάρμπεκιου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας