Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εγχειρίδιον του καλού… απελπισμένου
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Εγχειρίδιον του καλού… απελπισμένου

  • A-
  • A+

Ας υποθέσουμε ότι ανοίγουμε ένα τετράδιο· «ρίχνουμε» μέσα καυστικό χιούμορ, δηκτικά σχόλια, παροιμίες, λίγες «παλιοκουβέντες», αποσπάσματα από ποιήματα και πεζά και όλα αυτά τα βάζουμε δίπλα σε διαφορετικά λήμματα. Τι μας δίνει αυτό; Το πιο πρωτότυπο λεξικό: «Το λεξικό της απελπισίας» όπως το ονομάζει ο συγγραφέας του, Θόδωρος Μαργαρίτης (κυκλοφορεί από τις αγρινιώτικες Εκδόσεις Πασχέντη).

Στην πόρτα της έμπνευσης έγραφε «ΛΕΞΙΚΟ», μόλις την άνοιγες, όμως, καταλάβαινες αμέσως ότι δεν ήταν ένα συνηθισμένο λεξικό. Μπορεί να έχει τη στοιχειώδη δομή ενός λεξικού, με τα λήμματα σε αλφαβητική σειρά, όμως, όταν ξεκινήσεις να το διαβάζεις, νιώθεις ότι είναι σαν ένα σημειωματάριο όπου μια παρέα από φοιτητές γράφει κάτι στα διαλείμματα από τα αμφιθέατρα: ο ένας βρίσκει μια λέξη και τη «βάζει» ως θέμα στην ομήγυρη· όπως συμβαίνει συνήθως στην Ελλάδα, ο καθένας λέει ό,τι του ’ρθει, από στίχους τραγουδιών μέχρι λέξεις της τρέχουσας επικαιρότητας και «αφορισμούς»· λέξεις συνωθούμενες ποια θα πρωτοπάρει σειρά. Είναι σαν ένα παζλ φτιαγμένο από εκλεπτυσμένα αυθόρμητους συνειρμούς που θυμίζουν, ίσως, τη μανιέρα των ντανταϊστών. Και για του λόγου το αληθές:

«γύφτος, ο [Αιγύπτ-ιος]. ΠΑΡΑΓ.-ΣΥΝΩΝ. γυφτιά, σκεπάρνι, γύφτικο, πανηγύρι, Τσιγγάνος, Ρομά, σιντί, μαυριδερός, φιλάργυρος. ΑΝΤΙΘ. λευκός, καθαρός, κανονικός, νεοναζί, Αγρινιώτης, βλαχοδήμαρχος, Μερέντα(ς), αρχοντοχωριάτης, Σουηδός.

»Από τους “Νόμους της Νυρεμβέργης”: “‘Ζωές που δεν αξίζουν τη ζωή’ για την πρόληψη γενετικά νοσούντων απογόνων – ‘Ξένο σώμα από φυλετική άποψη, με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που είναι οι Εβραίοι’”. Και των ενοχλητικών ζητημάτων ακολούθησε η “Τελική Λύση”».

«νοικοκυραίοι, οι [μεσαιων. οικο-κύριοι]. ΣΥΝΩΝ. αρουραίοι, φαρισαίοι, παραδόπιστοι, πατριώτες. ΑΝΤΙΘ. νοικοκύρηδες, χριστιανοί, καλόκαρδοι, αλτρουιστές».

«ψάρι, το [ΥΠΟΚΟΡ. του όψον = προσφάι]. ΠΑΡΑΓ. το μεγάλο, ψαράς, γιατί δε με θες κυρά μου, έχετε ψαράδες ψάρια, ψαρόμυαλος, ψαροφάγος, αλκυών, ψαρονέφρι, μπον φιλέ, ό,τι να ’ναι».

«ώρα, η [αρχ.]. ΠΑΡΑΓ. η πιο μεγάλη, ώρα καλή, ακολουθία των ωρών, είμαι πολύ ωραίος, σταμάτησε του ρολογιού τους δείκτες, πρόγραμμα, ωρολόγιον, χρυσούν, βόμβα, ωρολογιακή».

ΥΓ.: Είναι πράγματι τυχαίο που ένα βιβλίο για την απελπισία έχει πράσινο εξώφυλλο, που όπως λένε είναι το χρώμα της ελπίδας; Μας γέλασες,Théocadeau…

ΝΗΣΙΔΕΣ
Μήπως μας βλέπουν σαν πράγματα;
Η πανδημία επιφέρει ένα πλήγμα στην κοινότητα, οδηγεί στην α-δημία που αξιοποιείται από τους μηχανισμούς της εξουσίας. Η νέα αυτή συνθήκη απαιτεί επαγρύπνηση. «Ο πολτός των πραγμάτων» μας βάζει σε σκέψεις.
Μήπως μας βλέπουν σαν πράγματα;
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Γιατί πρέπει να πεθάνω στα σαράντα μου»
Ο Μάριος Χάκκας (1931-1972) ανήκει στην πρώτη μεταπολεμική γενιά που διαμορφώθηκε σε ατμόσφαιρα ιστορικών συμβάντων. Στα γραπτά του άφησε όλη την υπαρξιακή αγωνία, ζητώντας χρόνο.
«Γιατί πρέπει να πεθάνω στα σαράντα μου»
ΝΗΣΙΔΕΣ
Εντεκα παραμυθένιες μαργαρίτες
Στο χωράφι του βιβλίου σε χρώματα κίτρινο και κεραμιδί φύονται Μαργαρίτες χλωρές καλοκαιριάτικα; Κίτρινες, ολόφρεσκες, ζωηρές; Γιατί όχι, αν...
Εντεκα παραμυθένιες μαργαρίτες
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο ρόλος του Τύπου και η αποστασία του 1965
55 χρόνια από τα Ιουλιανά Στο βιβλίο του Μανώλη Χαιρετάκη επιχειρείται η κάλυψη μιας υποφωτισμένης διάστασης της πολιτικής κρίσης του 1965: η καθοριστική σημασία των εφημερίδων στην πορεία προς τα Ιουλιανά και...
Ο ρόλος του Τύπου και η αποστασία του 1965
ΝΗΣΙΔΕΣ
Συμφωνική λογοτεχνία σε 116 σελίδες
Το «Κάτι το Τραγικόν» του Νίκου Παπαδόπουλου απέχει από οτιδήποτε έχετε διαβάσει μέχρι σήμερα. Ο συγγραφέας παίζει με τους αναγνώστες του και τους λούζει με ένα κάρο λογοτεχνικούς όρους και τεχνικές.
Συμφωνική λογοτεχνία σε 116 σελίδες
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ενα προφητικό μυθιστόρημα
Οταν πριν από ενάμιση χρόνο, ο Νίκος Ζ. Κομνηνός έγραφε τις τελευταίες σελίδες στη «Σπίθα», ο κορονοϊός δεν είχε ακόμα εμφανιστεί για να αλλάξει τις ζωές μας. Η «Εφ.Συν.» προδημοσιεύει ένα απόσπασμα από το...
Ενα προφητικό μυθιστόρημα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας