Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ο άνθρωπος Αίγαγρος
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ο άνθρωπος Αίγαγρος

  • A-
  • A+
Μπορεί ο σύγχρονος άνθρωπος να σπάσει τα δεσμά του; Κι έχοντας γνωρίσει την αλήθεια της πραγματικής ελευθερίας και της πραγματικής γνώσης, μπορεί να βρει το κουράγιο να αντισταθεί και να μη γυρίσει πάλι εκεί που οι άνθρωποι ζουν αγνοώντας καίριες αλήθειες για την ίδια τους τη ζωή;

Το πρώτο πράγμα που σκέφτηκα κρατώντας το «Αίγαγρος» του Διονύση Τεμπονέρα που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Θίνες» ήταν ένα απόσπασμα από το σημαντικό ποίημα του Ανδρέα Εμπειρίκου «Αίγαγρος»: «Αίγαγρε! Αίγαγρε! Ελα σε μας για να χαρείς και να μας σώσεις».

Ο αίγαγρος κοιτάζει ακόμη και αφουγκράζεται. Ομως καθόλου δεν νοιάζεται για όλου του κάτω κόσμου τη βοή και την αντάρα. Στέκει στητός στα πόδια του και κάθε τόσο μυρίζει τον αέρα, σηκώνοντας τα χείλη του σαν να βρισκόταν σε στιγμές οχείας.

«Αίγαγρε! Αίγαγρε! Ελα σε μας για να ευφρανθείς και να μας σώσεις. Θα σε λατρέψουμε ως Θεό. Θα κτίσουμε ναούς για σένα. Θα ’σαι ο τράγος ο χρυσός! Και ακόμη, θα σου προσφέρουμε τα πιο καλά, τα πιο ακριβά μανάρια μας... Για δες!».

Τελειώνοντας την ανάγνωση του βιβλίου βρήκα πως όχι μόνο στον τίτλο αλλά και στη φιλοσοφία πίσω από τα δύο έργα υπάρχει μια κοινή ανησυχία των δύο δημιουργών, κι ας τους χωρίζουν τόσα χρόνια. Υπάρχει η ανάγκη να βρουν στον «Αίγαγρό» τους τον ανεξάρτητο άνθρωπο, εκείνον που αναγνωρίζει εγκαίρως πως όσα παρέχει η καπιταλιστική κοινωνία δίνονται έναντι υψηλού κόστους.

Σε αντίθεση με τον περήφανο Αίγαγρο, ο σύγχρονος άνθρωπος αντιμετωπίζει τη συντριβή της προσωπικότητάς του και τον συνεχή περιορισμό της ελευθερίας του. Βλέπετε, είναι το αναγκαίο τίμημα για την ένταξή μας στην κοινωνία, για την απατηλά καθησυχαστική σκέψη να ανήκουμε κάπου.

Ιδιαίτερα προσεγμένη έκδοση, με έναν υπέροχο κύριο Αίγαγρο στο εξώφυλλο. Ιστορικοπολιτικά γεγονότα, συνοπτικές βιογραφίες προσώπων που εμπλέκονται άμεσα ή έμμεσα στην πλοκή, ακτιβιστικές ενέργειες, μουσικά ακούσματα, μουσικά ρεύματα και συγκροτήματα, μια σύνοψη της Ιστορίας από το 1967 που ο ήρωας εγκαθίσταται στο νησί, μέχρι τα χρόνια της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που έπληξε και την Ελλάδα.

Οι «δίδυμοι πύργοι» καταρρέουν δίπλα στον ήρωα, τον Λίαμ, αλλά εκείνος δεν φοβάται, σκαρφαλώνει στο ψηλότερο loft για να έχει την καλύτερη θέα όλης της πόλης. Τι βλέπει; Τη ζωή του. Ο κάποτε απεχθής για την ιδιοσυγκρασία του καπιταλισμός, το χρήμα που γίνεται το νέο τρόπαιο που κατακτά και τελικά τον κυριεύει! Ενα γλυκό ναρκωτικό. Σχέσεις χωρίς συναίσθημα, φιλίες συμφερόντων, ναρκωτικά, πληρωμένο σεξ, ακριβή ζωή.

Αλλά η άνοδος στην εξουσία του Ομπάμα παράλληλα με την οικονομική και κοινωνική άνοδο του ήρωα κάνουν το μαυριδερό χρώμα ελκυστικό. Θα φέρει στον Λίαμ την ευτυχία; Μπορεί η εξουσία, το χρήμα να σβήσουν όλα τα χνάρια του παρελθόντος; Και ο έρωτας; Τι σημαίνει γι' αυτόν ο έρωτας για τη νεαρή Ελληνίδα και πόσο μπορεί να τον επηρεάσει για να αλλάξει, να ξαναγίνει ο περήφανος Αίγαγρος; Θα γίνουν και πάλι πόδια τα δύο του χέρια, να καρφωθούν πάνω στον νέο, πανύψηλο βράχο;

Θα βρει το κουράγιο που ο Εμπειρίκος έδωσε στο δικό του περήφανο πλάσμα:

«Γεια και χαρά σου, Αίγαγρε, που δεν αγαπάς του κάμπους! Τι να τους κάνεις; Ο ήλιος σηκώνεται κάθε πρωί ανάμεσα στα κέρατά σου. Λάμπουν στα μάτια σου οι αστραπές του Ιεχωβά και ο ίμερος ο πύρινος του Δία, κάθε φορά που με σπρωξιές ανένδοτες τα θηλυκά ριζοσκελώνεις, ως μέγας ψώλων, και σπέρνεις την απέθαντη γενιά σου.

»Γεια και χαρά σου, Αίγαγρε, που δεν θα πας στους κάμπους! Γεια και χαρά σου που πατάς τα νυχοπόδαρά σου στων απορρώγων κορυφών τα πιο υψηλά Ωσαννά! Είπα και ελάλησα, Αίγαγρε, και αμαρτίαν ουκ έχω». Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα.

Ο Διονύσης Τεμπονέρας αποδίδει με δυνατή λογοτεχνική γραφή τις αγωνίες του πρωταγωνιστή Λίαμ αλλά και των άλλων ηρώων που τον συντροφεύουν. Μου άρεσε η ιδιαιτερότητα της γλώσσας του, που μπορεί να είναι σύγχρονη αλλά δείχνει να έχει καταγωγές από τη στοχαστική λογοτεχνία των μεγάλων Αμερικανών δημιουργών. Ενδιαφέρουσα και διεισδυτική η ματιά του πάνω στη θρησκεία αλλά και την παγκόσμια οικονομία.

Σημαντικές και οι κατατοπιστικές Σημειώσεις στο τέλος, μας δίνουν μια καθαρή μάτια πάνω στα παγκόσμια ιστορικοπολιτικά γεγονότα και συνοπτικές βιογραφίες προσώπων που εμπλέκονται στο βιβλίο. Η μουσική δίνει τον ρυθμό στην πλοκή ενός βιβλίου που θα μπορούσε να είναι μια σύνοψη της Ιστορίας από το 1967 μέχρι τα μαύρα χρόνια της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που έπληξε την Ελλάδα αλλά έφερε τα πάνω κάτω και σε όλο τον κόσμο.

Φαίνεται πως ο Διονύσης Τεμπονέρας, ο οποίος, όπως δηλώνει στο βιογραφικό του, αποφάσισε «να τα τινάξει όλα στον αέρα» και να ασχοληθεί με τη λογοτεχνία, σαν άλλος αίγαγρος έρχεται κι αυτός να στυλώσει και τα δύο του πόδια στη νέα ελληνική λογοτεχνία. Περιμένουμε το επόμενο βήμα του.

Ο αίγαγρός του είναι σίγουρα ένας επαναστάτης, αλλά και άνθρωπος του πνεύματος. Είναι ένας ευαίσθητος δέκτης ο οποίος αντιλαμβάνεται τη φενάκη που τόσο επιτήδεια κρατά το μεγαλύτερο μέρος των πολιτών δέσμιους μιας αέναης υποταγής στην αδηφαγία των ισχυρών και προνομιούχων.

Μπορεί ο σύγχρονος άνθρωπος να σπάσει τα δεσμά του; Κι έχοντας γνωρίσει την αλήθεια της πραγματικής ελευθερίας και της πραγματικής γνώσης, μπορεί να βρει το κουράγιο να αντισταθεί και να μη γυρίσει πάλι εκεί που οι άνθρωποι ζουν αγνοώντας καίριες αλήθειες για την ίδια τους τη ζωή; Μεγάλα τα ερωτήματα που βάζει το βιβλίο αυτό μέσα από την περιπετειώδη ζωή του ήρωα. Σίγουρα θα το απολαύσετε.

ΝΗΣΙΔΕΣ
Θα επιβιώσουμε μόνο αν μεταμορφωθούμε
Συνάντησα τον Ιταλό συγγραφέα Αντόνιο Μορέσκο στο κέντρο της Αθήνας. Πηγαίνοντας στο ραντεβού μας, περνώντας μέσα από την κίνηση των δρόμων και τους...
Θα επιβιώσουμε μόνο αν μεταμορφωθούμε
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο «επικίνδυνος» Τζέιμς Τζόις
Ενας συγγραφέας δεν πρέπει να γράφει μόνο για τους κουλτουριάρηδες. Στο έργο του πρέπει να βρίσκεται μια στέρεη βάση πραγματικότητας Αν δεν ήταν ο συγγραφέας, τα πεπραγμένα των ανθρώπων θα χάνονταν και θα...
Ο «επικίνδυνος» Τζέιμς Τζόις
ΝΗΣΙΔΕΣ
Οταν γράφεις για να σώσεις μια ζωή
Ο Αφροαμερικανός Τζον Εντγκαρ Γουάιντμαν είναι ο συγγραφέας του βιβλίου «Γράφοντας για να σώσω μια ζωή». Ενα βιβλίο σπαρακτικό και δραματικά επίκαιρο για κάθε γωνιά της Γης όπου καλλιεργούνται σήμερα ο...
Οταν γράφεις για να σώσεις μια ζωή
ΝΗΣΙΔΕΣ
Δεν ξεχνάμε, πάμε όμως μπροστά χωρίς διαιρέσεις
Ο συγγραφέας Αλέξης Πανσέληνος βρέθηκε καλεσμένος του ποιητή Θοδωρή Γκόνη. Είχαμε την τύχη να είμαστε στη συντροφιά τους καθώς ανηφόριζαν τον λιθόστρωτο δρόμο της Παναγίας στην Καβάλα.
Δεν ξεχνάμε, πάμε όμως μπροστά χωρίς διαιρέσεις
ΝΗΣΙΔΕΣ
H δικαίωση της εντιμότητας
Ο Ευάγγελος Αυδίκος στο μυθιστόρημα «Οδός Οφθαλμιατρείου» καταπιάνεται με την ιστορία του Ηπειρώτη Κώστα Κρυστάλλη, δημιουργού που μίλησε με αυθεντικότητα για τις αλήθειες μας.
H δικαίωση της εντιμότητας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο ποιητής, ο μεταφραστής και τα άνθη τους
Είναι αδύνατον να έρθει κάποιος σε επαφή με το ποιητικό έπος «Τα Ανθη του Κακού» του Σαρλ Μποντλέρ και να μην «καεί» από την άγρια ομορφιά τους. Να μη μαγευτεί από τον τόπο που φυτρώνουν τα «ωραιότερα άνθη» κι...
Ο ποιητής, ο μεταφραστής και τα άνθη τους

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας