• Αθήνα
    Αυξημένες νεφώσεις
    17°C 13.6°C / 18.2°C
    2 BF
    94%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 12.6°C / 12.6°C
    3 BF
    88%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 11.0°C / 13.0°C
    1 BF
    77%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 9.9°C / 9.9°C
    2 BF
    87%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    16°C 15.9°C / 15.9°C
    5 BF
    88%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 12.0°C / 13.0°C
    2 BF
    78%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 9.4°C / 9.4°C
    3 BF
    76%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 11.6°C / 12.6°C
    1 BF
    92%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    22°C 21.8°C / 21.8°C
    4 BF
    53%
  • Μυτιλήνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    16°C 15.9°C / 15.9°C
    4 BF
    76%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    19°C 19.4°C / 19.4°C
    4 BF
    72%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    14°C 14.4°C / 14.4°C
    4 BF
    85%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 15.4°C / 15.4°C
    3 BF
    80%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 8.5°C / 10.9°C
    0 BF
    93%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 8.5°C / 8.5°C
    2 BF
    91%
  • Ρόδος
    Αραιές νεφώσεις
    20°C 19.8°C / 21.8°C
    2 BF
    88%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 13.8°C / 18.4°C
    3 BF
    100%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 13.2°C / 13.2°C
    2 BF
    86%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 11.2°C / 13.7°C
    2 BF
    71%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 9.8°C / 9.8°C
    1 BF
    88%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Από πού κρατά η σκούφια μας

  • A-
  • A+

Η γνώση της προέλευσης, της καταγωγής, του υποβάθρου, επί του οποίου στεκόμαστε ως κοινωνικές υπάρξεις, είναι κάτι πολύ σημαντικό.

Εάν δεν ξέρουμε ποιοι είμαστε κι από πού ερχόμαστε, η πορεία και ο προορισμός μας, το τι θα γίνουμε και το πού θα πάμε, γίνεται περισσότερο ασαφή.

Ακόμα κι όταν θέλουμε να απορρίψουμε, να υπερβούμε την οικογενειακή, την τοπική ή την εθνική μας ταυτότητα, πρέπει πρώτα να τη μάθουμε – πρέπει να ξέρουμε από πού κρατά η σκούφια μας.

Ομως, πώς προέκυψε αυτή η έκφραση, από πού κρατά η σκούφια της σκούφιας; «Κρατάω» σημαίνει κατάγομαι, ενώ η «σκούφια», το πάνινο κάλυμμα της κεφαλής, προέρχεται, κατά μία εκδοχή, από το ιταλικό «scuffia», που με τη σειρά του προκύπτει από την αρχαία γερμανική λέξη «kupphja».

Πιθανόν αυτές οι λέξεις να κατάγονται από το αρχαιοελληνικό «σκύτος», που σημαίνει κατεργασμένο δέρμα ζώου και, συνεκδοχικά, κάλυμμα του κεφαλιού από το ίδιο υλικό.

Τώρα, στα κράτη που ίδρυσαν ή κατέλαβαν οι Λομβαρδοί, «scuphia» σημαίνει την κοινωνική προστασία που παρείχε ο ηγεμόνας στους υποτελείς του, για τη διατήρηση της δημόσιας τάξης.

Αργότερα, η λέξη σήμαινε και τους φόρους, ή τις αγγαρείες, που όφειλε ο υπήκοος στον άρχοντά του για να εξασφαλίσει αυτή την τάξη και την προστασία.

Πιθανώς, λοιπόν, η φράση «από πού κρατά η σκούφια σου» να σημαίνει «σε ποιον μονάρχη στηρίζεις την προστασία σου», άρα «σε ποιο βασίλειο ανήκεις», οπότε «από πού κατάγεσαι»...

Η σκούφια, ή ο σκούφος, βέβαια, έχει και υποκοριστικό – το σκουφάκι, δηλαδή το μικρό κάλυμμα του κεφαλιού, χωρίς γύρο, που εφαρμόζει τελείως, σύμφωνα με το Λεξικό Τεγόπουλου - Φυτράκη.

Ωστόσο, μια σημασία του, που δεν εμπεριέχεται στα λεξικά, αλλά ήταν ευρέως γνωστή ιδιαίτερα στους παλιότερους, είναι και αυτή του προφυλακτικού – το αναφέρω αυτό εντελώς εγκυκλοπαιδικά, για να δούμε όλο τον νοηματικό πλούτο που κρύβεται στη λέξη σκούφια.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η σιωπηρά πλειοψηφία
Ολοι αυτοί οι «καλοί άνθρωποι» που δεν έχουν άποψη για τίποτε, που σιωπούν, συμφωνούν ή διαφωνούν σε όλα, απουσιάζουν σε όλα τα προσκλητήρια και εμφανίζονται μόνο σε τελετές και παρελάσεις.
Η σιωπηρά πλειοψηφία
ΝΗΣΙΔΕΣ
Λίθινο Χρονικό
Ενα «βιβλίο» με ιστορίες από την τουρκοκρατούμενη Αθήνα σε αρχαίους ναούς.
Λίθινο Χρονικό
ΝΗΣΙΔΕΣ
Αγνωστο αρχαιοελληνικό έπος ήρθε στο φως
Στίχοι ενός χαμένου έπους (ίσως του 7ου αι. π.Χ.) ήρθαν πρόσφατα στο φως, στο πλαίσιο ενός διεθνούς ερευνητικού προγράμματος που ασχολείται με τα Παλίμψηστα της Μονής Σινά.
Αγνωστο αρχαιοελληνικό έπος ήρθε στο φως
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η αρχαιολογική κληρονομιά της
Μεμονωμένες προσπάθειες σύνδεσης με τους αρχαίους Μακεδόνες έγιναν στη Βόρεια Μακεδονία, κυρίως από τον Πάσκο Κούτσμαν, το όνομα του οποίου συσχετίστηκε κάποια στιγμή με το πρόγραμμα «Σκόπια 2014» .
Η αρχαιολογική κληρονομιά της
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η βασιλεία στην Αγγλία αγγίζει τα όρια της αυτοκτονίας
Για τους οπαδούς της αβασίλευτης δημοκρατίας, η πρόσφατη συνέντευξη των μελών της βρετανικής βασιλικής οικογένειας, Χάρι και Μέγκαν, στην Οπρα Γουίνφρεϊ δεν ήταν τίποτε λιγότερο από θεϊκό δώρο. Τους έδωσε ό,τι...
Η βασιλεία στην Αγγλία αγγίζει τα όρια της αυτοκτονίας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η Ιστορία μας στην κόψη του ξυραφιού
Η ρατσιστική εκτίμηση της Ακροδεξιάς στην παρουσίαση της αρχαιοελληνικής και της ρωμαϊκής Ιστορίας στηρίζεται στη διαστρέβλωση της αλήθειας.
Η Ιστορία μας στην κόψη του ξυραφιού

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας