Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Η θεραπεία των αναμνήσεων

O Χρήστος Αστερίου

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η θεραπεία των αναμνήσεων

  • A-
  • A+

«Πολύ θα ήθελα να ξέρω τι συμβαίνει στις φιδοειδείς διαδρομές του εγκεφάλου όταν η μνήμη αρχίζει σταδιακά να εξασθενεί στη διάρκεια της μέσης ηλικίας.

»Στενεύουν, άραγε οι δίοδοι απ' όσα συσσωρεύει ο χρόνος, δυσκολεύοντας την ανάκληση πληροφοριών, όπως οι φραγμένες αρτηρίες εμποδίζουν το αίμα να φτάσει στην καρδιά;

»Οι λέξεις, οι εικόνες, οι πληροφορίες παραμένουν φρακαρισμένες στη μέση της διαδρομής, όπως ένας ποντικός στο στομάχι νυσταλέου φιδιού που χωνεύει ακίνητο το χώμα;

»Πρόκειται για κατασκευαστικό λάθος συγκεκριμένης κατηγορίας ανθρώπων;

»Αν ίσχυε το τελευταίο, τα πράγματα είναι απλά: ανήκα σ' εκείνους που αδυνατούσαν να θυμηθούν όσα έπρεπε, όταν έπρεπε».

Ο Ρολάν Μπαρτ έγραψε πως στην πραγματικότητα δεν ξεχνάμε ποτέ, αλλά κάτι κενό εγκαθίσταται μέσα μας.

Ο συγγραφέας «διαβάζει» όσα έχουν εγγραφεί στην «καινή διαθήκη» του. Διαβάζει επίπονα και επίμονα το παρελθόν του και προσπαθεί να το συνδέσει με το παρόν του

Η μνήμη μας είναι η προσωπική μας «καινή διαθήκη», μια σχέση αλήθειας και βιωματικής ταύτισης με τον εαυτό μας.

Χωρίς αυτήν, μέσα στο αχανές σύστημα του εγκεφάλου μας, βυθιζόμαστε μέσα σε ένα απέραντο κενό, σε ένα τίποτα.

Βέβαια πρέπει πάντα να παίρνουμε υπόψη μας ότι η μνήμη είναι ποιητής, και σίγουρα δεν κάνει για ιστορικός.

Αυτό το κενό, αυτήν την εξαφάνιση της ύπαρξής του, προσπαθεί να αποφύγει ο Μάικ, ο ήρωας του Χρήστου Αστερίου στο καινούργιο του βιβλίο «Η θεραπεία των αναμνήσεων», που εκδόθηκε πρόσφατα από τις εκδόσεις Πόλις.

Ο συγγραφέας Μάικ Μπουζιάνης «διαβάζει» όσα έχουν εγγραφεί στην «καινή διαθήκη» του. Διαβάζει επίπονα και επίμονα το παρελθόν του και προσπαθεί να το συνδέσει με το παρόν του.

Είναι ένας διάσημος συγγραφέας που βρίσκεται σε μια πολύπλευρη προσωπική κρίση. Αντιμετωπίζει τον πανικό της μέσης ηλικίας αλλά και τον πανικό της «λευκής σελίδας».

Μαζί με το επώδυνο διαζύγιο και το συγγραφικό μπλοκάρισμα έρχεται και ο ξαφνικός θάνατος του πατέρα του, που ανοίγει την κάμαρα με τα μυστικά.

Ενα οικογενειακό μυστικό θα ανατρέψει αυτά που θεωρούσε δεδομένα στη ζωή του και σαν ένας άλλος Οδυσσέας θα βυθιστεί σε ένα ταξίδι αυτογνωσίας από τη Νέα Υόρκη στην Αθήνα και ξανά πίσω.

Σωστά αναφέρει το εκδοτικό σημείωμα πως «Η θεραπεία των αναμνήσεων» είναι ένα μυθιστόρημα για την τζαζ, το χιούμορ, τη δύσκολη σχέση πατέρα-γιου, τη μετανάστευση στην Αμερική, τα γηρατειά, τη λειτουργία της μνήμης και την ελευθερία επιλογής απέναντι σε οικογενειακούς, εθνοτικούς και κοινωνικούς καταναγκασμούς.

Κυρίως, όμως, είναι ένα βιβλίο για την αναζήτηση ταυτότητας και τα καλά κρυμμένα μυστικά του καθενός μας.

Αυτά τα κρυμμένα μυστικά ο συγγραφέας τα δίνει στον αναγνώστη με μια μεστή λογοτεχνική γραφή που σε πολλά σημεία μου θύμισε τη μαεστρία του Φίλιπ Ροθ.

Δίχως περιττές λογοτεχνικές περιγραφές, στοχεύοντας στην ουσία και στην καρδιά των πραγμάτων, μας δίνει ένα μυθιστόρημα που μπορεί να σταθεί επάξια στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία.

Αυτό που ο συγγραφέας δεν ξεχνά ποτέ στο βιβλίο είναι η ιστορία του, ο κορμός και η ουσία του, δεν αφήνεται σε λογοτεχνικούς ναρκισσισμούς στους οποίους έχουν εμπλακεί πολλοί συγγραφείς της γενιάς του που συχνά ξεκινούν με τις καλύτερες προθέσεις αλλά η ευφυΐα τους είναι πολλές φορές εις βάρος του βιβλίου τους.

Ο συγγραφέας αγαπά τις πόλεις του κόσμου, οι ήρωές του κυκλοφορούν στους δρόμους της Αθήνας, της Νέας Υόρκης, του Παρισιού και του Λονδίνου, του Βερολίνου και της Μελβούρνης.

Και μας αφορούν, αναζητούν αυτό που ο σύγχρονος άνθρωπος αναζητά για να αντεπεξέλθει στη νέα τάξη πραγμάτων, την αληθινή του ταυτότητα για να έχει ένα σημείο αναφοράς της ύπαρξής του.

Ο Χρήστος Αστερίου μάς έδωσε ένα μυθιστόρημα με ρυθμό (όχι μόνο τζαζ αλλά και βαθιά ελληνικό) και αυτό είναι στα μεγάλα συν του, αφού θα σας κρατήσει ξάγρυπνους μέχρι να το τελειώσετε. Αλλωστε και από το εξαιρετικό «Ισλα Μπόα» (Πόλις) είχε αποδείξει ότι ήρθε για να μείνει.

Γράφει - και μ’ αυτό το απόσπασμα θα ήθελα να τελειώσω το κείμενο για το «Θεραπεία των αναμνήσεων»:

«Μεγάλες περίοδοι στη ζωή κυλούν με τέτοια φυσικότητα που ξεχνάς ότι είσαι ηθοποιός μιας παράστασης με ημερομηνία λήξης.

»Εχεις βυθιστεί ψυχή και σώμα στο έργο απολαμβάνοντας τη μακαριότητα με την οποία κυλούν οι μέρες χωρίς μεταφυσικές έγνοιες ή ερωτήματα για το αν όλα αυτά είναι όντως αληθινά.

»Το έργο “είναι” η ζωή σου και τίποτα έξω από αυτό δεν μπορεί να υπάρχει. Αλλες φορές πάλι αντιλαμβάνεσαι τον ρόλο σου στη σαπουνόπερα της ύπαρξης περιμένοντας κάποιον να σου εξηγήσει την κατάσταση των πραγμάτων…

»Ναρκοθέτησες το πεδίο γύρω σου σπέρνοντας την αμφιβολία σε όλα τα πλάτη και τα μήκη λες και είχες βαλθεί να πάρεις εκδίκηση για την περσόνα του Νίκου Μπουζιάνη την οποία αναγκάστηκες να υποδύεσαι τόσο καιρό…».

 

 

ΝΗΣΙΔΕΣ
Η εποχή της υποκρισίας
Κρατώντας το καινούργιο βιβλίο του Πέτρου Μάρκαρη «Η εποχή της υποκρισίας» που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Γαβριηλίδη, σκέφτομαι πως ήρθε επιτέλους η ώρα να ξαναμπώ στο σύμπαν του αστυνόμου Χαρίτου...
Η εποχή της υποκρισίας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Γράφοντας για τη «σοφία των άλλων»
Ενα πολύτιμο βιβλίο είχα την ευκαιρία να διαβάσω –με την προσοχή που του αξίζει– τις μέρες των πασχαλινών διακοπών. Πρόκειται για το «Η σοφία των άλλων» του Θανάση Γιαλκέτση. Ο συγγραφέας...
Γράφοντας για τη «σοφία των άλλων»
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η γυναίκα του πρωινού τρένου
Το μυθιστόρημα του Δημήτρη Γράψα παίζει εξαρχής με το αναληθοφανές. Ακολουθεί μια δήθεν γραμμική αφήγηση που επιτρέπει σε κάθε αναγνώστη την εύκολη πρόσβαση, για να αρχίσει μια οργανωμένη, μεθοδευμένη...
Η γυναίκα του πρωινού τρένου
ΝΗΣΙΔΕΣ
Τα μαύρα τετράδια της φιλοσοφίας
Διαβάζω τις «Μαύρες Διαθήκες» του Νικήτα Σινιόσογλου, δοκίμια που προχωρούν πιο βαθιά από μια απλή καταγραφή ή διαπίστωση των γεγονότων, και το ερώτημα «τι συμβαίνει στις ιδέες μετά τη φαινομενική συντριβή...
Τα μαύρα τετράδια της φιλοσοφίας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Αναζητώντας την ψυχή
Τι είναι η ψυχή; Είναι θνητή ή αθάνατη; Από ποια και πόσα μέρη συνίσταται; Ποιες είναι οι λειτουργίες και οι ιδιότητές της; Διαθέτουν όλα τα έμβια όντα ψυχή; Και ποια είναι η τύχη της μετά τον θάνατό της;
Αναζητώντας την ψυχή
ΝΗΣΙΔΕΣ
Οι παράξενες πόλεις του χειμώνα
Ολοι έχουμε μια χειμωνιάτικη πόλη, πραγματική ή ιδεατή, να μας φιλοξενεί τις κρύες μέρες, σκέφτομαι καθώς διαβάζω τα υπέροχα μικροκείμενα και διηγήματα μπονζάι «Οι πόλεις το χειμώνα» του Κωνσταντίνου Χ....
Οι παράξενες πόλεις του χειμώνα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας