Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
25η Μαρτίου (Κι αυτή η Ανοιξη γιατί δεν έρχεται;)
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

25η Μαρτίου (Κι αυτή η Ανοιξη γιατί δεν έρχεται;)

  • A-
  • A+

Κάτω η λίμνη έχει ομίχλη και τα πλατάνια στάζουν από την υγρασία. Μέσα στο Κάστρο τα πέτρινα σπίτια στέκουν βαριά. Είναι σκληρός ο χειμώνας του ’44.

Η Ρίτα κάτω από το μαξιλάρι της έχει μια μαυρόασπρη κάρτα. Πάνω από ένα χρόνο κοιμάται μαζί της.

Την έχουν στείλει κάτι μακρινοί συγγενείς απ’ την Αμερική μαζί με λίγα δολάρια και πολλές παρακλήσεις να φύγουν γρήγορα από κείνον τον τόπο.

Κι όταν τις νύχτες ακούει τους πυροβολισμούς, τους ψιθύρους των μεγάλων, τα ρυθμικά βήματα των στρατιωτών, κοιτάει στο λιγοστό φως την «Ελληνίδα Σκλάβα». Κάτω κάτω δεξιά στην κάρτα γράφει το όνομα του γλύπτη: Hiram Powers.

Δεν μπορεί να καταλάβει γιατί τη συγκινεί τόσο αυτό το κορίτσι που μοιάζει με την Αφροδίτη της Μήλου. Ισως γιατί είναι συνομήλικες. Μαθαίνει τα πάντα για την ιστορία της. Τη λένε Γαρυφαλιά και γεννήθηκε στα Ψαρά.

Οταν οι γονείς της σκοτώθηκαν στην καταστροφή, την πήραν οι Τούρκοι στα σκλαβοπάζαρα της Ανατολής και την πουλήσανε.

Ενας αμερικανός πρόξενος την ελευθέρωσε και την έστειλε με πλοίο στη Βοστόνη. Ευγενική και φιλότιμη. Ασθενική και ταλαιπωρημένη. Από τις κακουχίες. Οταν αρρώστησε εκεί στα ξένα το μόνο που την ένοιαζε ήταν να μη γίνει βάρος σ’ εκείνους που τη φρόντιζαν. Λίγο καιρό αργότερα πέθανε. Ανοιξη του 1830. Ηταν μόλις 13 χρόνων.

Η Γαρυφαλιά είναι η φίλη της νύχτας. Ο προστάτης του σκοταδιού. Ο εξομολογητής του φόβου. Δεν είναι ένα άγαλμα. Δεν είναι μια κάρτα.

Είναι ένα κορίτσι αλυσοδεμένο και γυμνό που ακουμπάει το δεξί του χέρι σε μια μικρή κολόνα. Που με το αριστερό κρύβει το εφηβαίο του. Που μόλις έχουν σχηματιστεί τα όρθια στήθη του. Κι όπως κοιτάει χαμηλά ένας μικρός κότσος συγκρατεί τα πλούσια κυματιστά μαλλιά του. Που ανάμεσα στα δυο του χέρια κρέμονται διπλοπλεγμένες αλυσίδες.

Κι όμως είναι ελεύθερη. Πόση μελαγχολία έχουν τα μάτια της, το γερτό κεφάλι. Πόσο πρόωρα κοιτάει το χώμα. Ομως πόσο γεμάτη ζωή έζησε μέσα σε λίγα χρόνια.

Η Ρίτα θέλει να της μοιάσει. Στο σχολείο, αν πήγαινε, θα τους μιλούσε για τη Γαρυφαλιά, γιατί είναι η δική της ηρωίδα. Δεν θα μπορούσε όμως να τους πει για τις νυχτερινές συνομιλίες τους. Τα παιδιά θα την κορόιδευαν.

Αυτός ο χειμώνας είναι ο πιο δύσκολος. Ζουν μέσα στο σπίτι σα σκιές. Οι γονείς δεν της μιλάνε καθόλου. Εχουν το μυαλό τους συνέχεια κάπου αλλού. Δεν είναι αφηρημένοι. Είναι φοβισμένοι. Κι όταν συναντιούνται με τους δικούς τους απ’ την κοινότητα, τα βλέμματά τους γίνονται ακόμα πιο ανήσυχα. Μικραίνουν τα μάτια τους.

Ολη τους η έγνοια είναι να βρουν κάτι να φάνε αφού έκλεισαν το μαγαζί. Πουλούσαν υφάσματα από κάμποτο. Δεν το έκλεισαν. Κάποιοι το σπάσανε. Αναγκάστηκαν από εκείνη τη μέρα να πουλάνε τα δαχτυλίδια, το ασημένιο κηροπήγιο και λίγες χρυσές λίρες που είχανε φυλαγμένες. Δεν πάνε πια στη συναγωγή. Σπάνια βγαίνουν έξω. Δεν την αφήνουν να ξεμυτίσει. Πάει και το σχολείο. Η Ρίτα κοιτάζει τη βροχή απ’ το παράθυρο όλη τη μέρα και τη Γαρυφαλιά στην κάρτα τις νύχτες. Διαβάζει και ξαναδιαβάζει το βιβλίο της Ιστορίας και σκέφτεται πως μόλις τελειώσει αυτός ο πόλεμος θα γίνει δασκάλα για να μάθει στα παιδιά την ιστορία για τα Ψαρά. Την ιστορία που υπάρχει σε μια μαυρόασπρη κάρτα. Κι αυτά θα καταλάβουν περισσότερα.

Κι αυτή η Ανοιξη γιατί δεν έρχεται;

Αύριο ξημερώνει η 25η Μαρτίου. Κοιμάται και κάτω απ’ το μαξιλάρι η κάρτα έχει πάρει το σχήμα από το βάρος του κεφαλιού της. Είναι σχεδόν ζεστή από τις ανάσες. Ξαφνικά η Ρίτα πετάγεται πάνω από τα παραγγέλματα και τις φωνές. Ακούνε τον γέρο πρόεδρο της κοινότητας να μιλάει με τον γερμανό επικεφαλής. Σε τρεις ώρες πρέπει να παρουσιαστούν κάτω στο Μώλο και να πάρουν μαζί τους το πολύ πενήντα κιλά. Τόσο πρέπει να ζυγίζουν τα πράγματά τους. Αν μέχρι τις οχτώ το πρωί δεν συγκεντρωθούν όλοι, θα τους εκτελέσουν. Πώς αδειάζει ένα σπίτι; Οι γονείς αρχίζουν να βάζουν σε ένα μεγάλο σεντόνι κουβέρτες, κατσαρολικά και ρούχα. Η Ρίτα παίρνει τα βιβλία της και τη μαυρόασπρη κάρτα. Τα βάζει στη σχολική τσάντα. Ισως της χρειαστούν εκεί που θα πάει. Κλείνουν το σπίτι και η μάνα της κλαίει με αναφιλητά. Από όλους τους δρόμους γυναίκες, άντρες, παιδιά φτιάχνουν μια μεγάλη φάλαγγα που κατηφορίζει. Ολη η κοινότητα σε μια περίεργη παρέλαση. Στα πεζοδρόμια οι παλιοί συμμαθητές της. Οι φίλοι τους. Κατεβάζουν τα μάτια. Κανένας δεν τους αποχαιρετάει. Δεν τολμάνε. Τόσοι άνθρωποι. Και μικραίνουν τα μάτια τους. Και φτάνουν στη λίμνη. Κι είναι η παγωμένη ανοιξιάτικη μέρα με τα καμιόνια που τους περιμένουν για το μεγάλο ταξίδι.

Τους πετάνε στο μεγάλο φορτηγό. Στοιβάζεται με τους γονείς της δίπλα σε τόσους λυπημένους. Οι περισσότεροι κλαίνε. Ακούγονται οι καμπάνες. Η χαρμόσυνη είδηση για τον ερχομό του Σωτήρα.

ο άγγελος είπεν αυτή: Πνεύμα άγιον επελεύσεται επί σε και δύναμις υψίστου επισκιάσει σοι διό και το γεννώμενον άγιον κληθήσεται υιός Θεού

Στο δρόμο της Κατάρας βγάζει από την τσάντα την κάρτα της Γαρυφαλιάς. Θα την κόψει σε τέσσερα, οχτώ, δεκάξι κομματάκια και θα αρχίσει να τα μασουλάει. Τα καταπίνει ήσυχα. Κι όταν θα μπει στο στρατόπεδο και τη χωρίσουν από τους γονείς της θα σταθεί ένα κορίτσι αλυσοδεμένο και γυμνό που δεν ακουμπάει το δεξί του χέρι πουθενά. Που με το αριστερό κρύβει το εφηβαίο του. Που μόλις έχουν σχηματιστεί τα όρθια στήθη του. Κι όπως κοιτάει χαμηλά πέφτουν στα πόδια τα πλούσια κυματιστά μαλλιά του. Που ανάμεσα στα δυο του χέρια κρέμονται διπλοπλεγμένες αλυσίδες. Είναι ελεύθερη.

Νύμφη, ανύμφευτη.

ΝΗΣΙΔΕΣ
7 ημέρες στο Αουσβιτς, 73 χρόνια μετά
Αουσβιτς. Η λέξη από μόνη της έχει γίνει πλέον σύμβολο της «τελικής λύσης». Οσο περισσότερο προσπαθεί κανείς να κατανοήσει πώς μια πολιτισμένη ήπειρος και μια πολιτισμένη χώρα έφτασαν σε αυτό το σημείο τόσο τα...
7 ημέρες στο Αουσβιτς, 73 χρόνια μετά
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο αγνοημένος ήρωας
Ανάμεσα στους 200 εκτελεσθέντες της Καισαριανής ήταν και μια τραγική προσωπικότητα, ένας άγνωστος ήρωας, ο Στυλιανός Σκλάβαινας. Σήμερα η «Εφ.Συν.» -τιμώντας την ματωμένη Πρωτομαγιά του ’44- φέρνει στη...
Ο αγνοημένος ήρωας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η ματωμένη 1η Μάη του 1944
Η Πρωτομαγιά που σφράγισε την ιστορία του εργατικού κινήματος στην Ελλάδα και δικαίως θεωρείται το σύμβολο και το σημείο- σταθμός της ελληνικής Εργατικής Πρωτομαγιάς χρονικά τοποθετείται στον τελευταίο χρόνο...
Η ματωμένη 1η Μάη του 1944
ΝΗΣΙΔΕΣ
Μεθόδευσαν την παράδοση
​Η εποποιία του αλβανικού μετώπου έμελλε να έχει άδοξο τέλος, καθώς το «σύστημα» της δικτατορίας της 4ης Αυγούστου, που εξακολουθούσε να κινεί τα νήματα στην πολιτική και στρατιωτική ηγεσία, μεθόδευσε την...
Μεθόδευσαν την παράδοση
ΝΗΣΙΔΕΣ
Αλλη μια θηριωδία των ναζί
Εντεκα Απριλίου 1941. Η έναρξη των βομβαρδισμών της Αττικής από τα γερμανικά «Στούκας» επιταχύνει την είσοδο των δυνάμεων κατοχής στην Αθήνα. Σε αυτή τη φάση, οι ναζιστές θα δείξουν το αποτρόπαιο, εγκληματικό...
Αλλη μια θηριωδία των ναζί
ΝΗΣΙΔΕΣ
Το κρυφό χαρτί του μητροπολίτη
Η Ζάκυνθος ήταν η μοναδική πόλη στην Ελλάδα, ίσως και στον κόσμο, όπου ο πληθυσμός των Εβραίων έμεινε ανέπαφος από τη ναζιστική λαίλαπα. Η ιστορία της διάσωσης τους, αλλά και η παρουσία τους στο νησί απ' τον...
Το κρυφό χαρτί του μητροπολίτη

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας