Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ο ιός της γρίπης

Βρυζάκης Θεόδωρος, «Παραμυθία», 1847. Εθνική Πινακοθήκη

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ο ιός της γρίπης

  • A-
  • A+

Σ’ ολόκληρη τη ζωή μου μία φορά μόνο έφαγα μπακαλιάρο.

Να εξηγηθώ: γεννήθηκα στη Θεσσαλονίκη. Οι γονείς και οι παππούδες μου ήταν Σαλονικιοί παρεκτός της γιαγιάς μου της Μελισσάνθης, από την πλευρά του μπαμπά μου, η οποία είχε γεννηθεί και μεγαλώσει στη Σάμη της Κεφαλονιάς κι έχασε τον άντρα της από τα τριάντα της χρόνια. Αργησα πολύ να μιλήσω και να περπατήσω, ήμουν ανέκαθεν φιλάσθενος, λιτοδίαιτος και πολύ επιλεκτικός στην τροφή (έτρωγα μόνο κρέας με πατάτες ή μακαρόνια) και θα έλεγα με λίγα λόγια πως, ως μοναχοπαίδι, παίδεψα πολύ τους γονείς και τους παππούδες μου με τα καμώματα και τις παραξενιές μου. Κι αυτό γιατί εκτός από τις μέρες (και τις νύχτες) που ήμουν πράγματι άρρωστος, υπήρχαν και μέρες που υποκρινόμουν τον άρρωστο από γρίπη και μάλιστα με πολύ μεγάλη επιτυχία.

Η ιδέα για την «παράσταση» που ανέβαζα κάθε χρόνο, αυτή του άρρωστου δηλαδή, μου ήρθε ξαφνικά (όπως ξαφνικά έρχονται οι ωραίες ιδέες) όταν η γιαγιά η Μελισσάνθη μάς ανακοίνωσε πως θα έφτιαχνε την περίφημη μπακαλιαρόπιτα της Κεφαλονιάς. Ηταν παραμονή της εθνικής επετείου για τον εορτασμό της 25ης Μαρτίου κι εγώ ήμουν δέκα χρόνων. Μέχρι τότε, κάθε χρόνο τέτοια μέρα αναγκαζόμουν να προσποιηθώ πως έτρωγα αυτή τη βρομερή πίτα από παστό μπακαλιάρο που έφτιαχνε η γιαγιά, την καυτερή σκορδαλιά της και τα νερόβραστα «μωρόπουλα» όπως χαρακτηριστικά αποκαλούσε τα κολοκυθάκια.

Οχι, αυτή τη δοκιμασία δεν θα την άντεχα ξανά. Τους γονείς και τους συμπέθερους στο οικογενειακό τραπέζι να τσουγκρίζουν τα ποτήρια με το ούζο, τα τσιγαρίδια από λάπατα με σπανάκι, πράσα και κρεμμυδάκι (έβλεπα πρασινάδες και στράβωνα τα μούτρα μου) αλλά και την ίδια ιστορία από τη γιαγιά, τη χιλιοειπωμένη, πως όταν ήταν μικρή εκείνη κατέθετε το δάφνινο στεφάνι στην πλατεία της Σάμης ως παραστάτης επειδή ήταν η πιο όμορφη του σχολείου με τα κοτσιδάκια και τις αφέλειες και τα καλοσχηματισμένα ποδαράκια πάνω από τα σοσονάκια της.

Πριν αρχίσω να προσποιούμαι τον άρρωστο, όταν δεν με κοιτούσαν, παράχωνα με ταχύτητα αστραπής ό,τι μπορούσα από την μπακαλιαρόπιτα που είχα στο πιάτο μου στις γωνίες του ψωμιού. Εβγαζα την ψίχα, γέμιζα τις γωνίες και φώναζα με ενθουσιασμό «Τελείωσα! Τελείωσα!» γιατί οι παππούδες (από την πλευρά της μαμάς τώρα) ήταν στρατιωτικοί, πολύ αυστηροί και με έλεγαν κακομαθημένο στο φαγητό. Δεν ήθελα λοιπόν να τους δίνω δικαιώματα. Σηκωνόμουν γρήγορα-γρήγορα από το τραπέζι με το ψωμί στις τσέπες μου, κι η γιαγιά καμάρωνε για τη μαγειρική της που τόσο πολύ μου άρεσε (δεν έβαζα στο στόμα μου ψάρι άλλη μέρα του χρόνου).

Την παραμονή εκείνης της 25ης Μαρτίου, όμως, το 1984, ήταν που μου κατέβηκε η μεγάλη ιδέα. Αρχισα να παραπονιέμαι στη μαμά μου για πονοκέφαλο κι αδυναμία και μάλιστα για να γίνω πιο πιστευτός έβηχα τάχα μου και λίγο. Πυρετό φυσικά δεν έκανα, εννοώ δεν μπορούσα να ξεγελάσω και το θερμόμετρο, κι αυτό η μαμά το απέδιδε στην κράση της (προφανώς από κείνην είχα πάρει, έλεγε) γιατί κι εκείνη δεν ανέβαζε ποτέ πυρετό όταν ήταν άρρωστη.

«Πάλι κόλλησε γρίπη ο Σάκης μας», είπε ξεφυσώντας η μαμά στον μπαμπά, «θα χάσει την παρέλαση». Ετσι, έχασα τη μαθητική παρέλαση την παραμονή (την πρώτη στην οποία θα συμμετείχα) αλλά και το οικογενειακό τραπέζι ανήμερα, δηλαδή τη βρομερή μπακαλιαρόπιτα της γιαγιάς, τα αποδοκιμαστικά βλέμματα των άλλων παππούδων επειδή δεν άγγιζα τα χορταρικά αλλά και τις πολιτικές αντιπαραθέσεις τους με τον πατέρα μου που ήταν αριστερών φρονημάτων. Τώρα που το σκέφτομαι, η γιαγιά ποτέ δεν έπαιρνε μέρος στις συζητήσεις αυτού του είδους, ασχολιόταν με το στήσιμο και το μάζεμα των πιάτων και όταν τη ρωτούσαν τη γνώμη της για τον Παπανδρέου και τον Καραμανλή έλεγε: «Εσείς ξέρετε», κουνώντας τα χέρια της σαν για ν’ αλλάξει θέμα.

Η 25η Μαρτίου του 1984, λοιπόν, ήταν η απαρχή μιας μεγάλης σταδιοδρομίας στην τέχνη της υποκρισίας του άρρωστου υιού της μαμάς μου γιατί, όπως κατάλαβα την επόμενη μέρα (που ως διά μαγείας είχα γίνει περδίκι) και την προσοχή της τραβούσα και καμία επίπτωση δεν είχε και απέφυγα με επιτυχία αυτό που ήθελα να αποφύγω. Η μπακαλιαρόπιτα είχε κάνει τη δουλειά της. Το κόλπο το συνέχισα με κάθε ευκαιρία. Μια ήταν τα Μαθηματικά, μια το διαγώνισμα της Ιστορίας, μια το ένα, μια το άλλο.

«Φιλάσθενος! Φιλάσθενος!» μονολογούσε η μαμά κι έλεγε πως έφταιγε η κακή διατροφή για όλα τα δεινά της υγείας μου. Σε μια μέρα γινόμουν βέβαια εντελώς καλά κι αυτό την καθησύχαζε κάπως (εκτός από τις εθνικές επετείους της 25ης Μαρτίου, όπου κάθε χρόνο αρρώσταινα από την παραμονή και η αδιαθεσία μου κρατούσε δυο ολόκληρες μέρες).

Ετσι πέρασα τα μαθητικά μου χρόνια με κοπάνες από τα μαθήματα και διάφορες άλλες υποχρεώσεις κι εδώ πρέπει να πω πως τόσο οι γονείς μου όσο και η γιαγιά δεν με είχαν πάρει χαμπάρι. Για τους άλλους παππούδες δεν είμαι σίγουρος. Πάντως ποτέ δεν είπαν τίποτα ούτε σε μένα ούτε στους γονείς μου κι αυτό ήταν το μόνο που με ένοιαζε.

Μετά από αρκετά χρόνια πήγα φαντάρος – χωρίς βύσμα του παππού. Υπηρέτησα στο Κιλκίς κι η οικογένειά μου σύσσωμη την πρώτη φορά που ήρθαν επίσκεψη με συνάντησαν στο καφενείο «Νέον» της πλατείας. Ηταν παραμονή της 25ης Μαρτίου θυμάμαι κι η γιαγιά για να με ευχαριστήσει μου είχε φτιάξει μπακαλιαρόπιτα. Καημένη γιαγιά! Κουβάλησε από τη Θεσσαλονίκη μια μπακαλιαρόπιτα ειδικά για μένα που τόσα χρόνια την είχα στερηθεί λόγω της γρίπης και η οποία τόσο μου άρεσε (πρώτος-πρώτος την έτρωγα όταν ήμουν μικρός, είπε). Κι αυτή τη φορά επέμεινε να τη δοκιμάσω μπροστά της. Πώς με κοιτούσε καθώς κατέβαζα τις μπουκιές της πίτας με το βρομερό ψάρι, κι εγώ έκανα «μμμ» και μετά από λίγο πάλι «μμμ» για να την ευχαριστήσω ενώ στην πραγματικότητα μου ερχόταν αναγούλα.

Δεν άργησα να αρρωστήσω. Αυτή τη φορά πραγματικά. Το στομάχι μου, που ακόμα και το φαγητό του στρατού άντεχε, δεν άντεξε την μπακαλιαρόπιτα της γιαγιάς και για τον λόγο αυτό έχασα τη στρατιωτική παρέλαση την επόμενη μέρα. Επειδή μάλιστα θα ήμουν σημαιοφόρος, έχασα και την τιμητική άδεια κι αυτό μου κόστισε πολύ.

Ετσι έχουν τα πράγματα και να πώς έφαγα για πρώτη και τελευταία φορά στη ζωή μου μπακαλιάρο.

ΝΗΣΙΔΕΣ
Γδάρτης και παλουκοκαύτης
Ολο αυτό το αίμα. Μία στιγμή δεν αφήνεται ο άνθρωπος ήσυχος απ’ το αίμα, είναι βουτηγμένος στο αίμα των θεών του, των γυναικών του, των πολέμων του, των βρωμάτων του, βουτηγμένος σε μια λίμνη αίματος σαν...
Γδάρτης και παλουκοκαύτης
ΝΗΣΙΔΕΣ
Εξήντα εννέα στροφές
– Δυνατά και καθαρά. – Από κρότον οργάνων βοΐζει της Γραβιάς το βουνό αντικρύ… – Οχι, όχι έτσι, θα μιμηθείς εμένα, όπως το απαγγέλλω εγώ, καθαρά...
Εξήντα εννέα στροφές
ΝΗΣΙΔΕΣ
Κροκέτες μπακαλιάρου
Κάθε χρόνο τα ίδια. Από τότε που παντρεύτηκε, από το ’66 δηλαδή. Εστελνε τον άντρα της στην αγορά τέσσερις μέρες πριν από του Ευαγγελισμού. Επρεπε να διαλέξει τον σωστό μπακαλιάρο.
Κροκέτες μπακαλιάρου
ΝΗΣΙΔΕΣ
25η Μαρτίου 1967
Ενώνουν πάλι τις δυο μεγάλες τάξεις. Τα κορίτσια φροντίζουν τις στολές και τις φουστανέλες. Εγώ φέτος σαν πιο μεγάλος θα κουβαλήσω τα μεγάλα χαρτιά. Εκεί μέσα βλέπεις πολλές σημαιούλες και χάρτινες λωρίδες...
25η Μαρτίου 1967
ΝΗΣΙΔΕΣ
Τα τύμπανα της παρέλασης
Παραμονές 25ης Μαρτίου ο ρυθμός των τυμπάνων φτάνει στ’ αυτιά μου αρχικά ασθενής, σαν αδιευκρίνιστος θόρυβος ενός μακρινού πολέμου, του οποίου τεκμήρια κι αναμνηστικά έχουν εκπέσει.
Τα τύμπανα της παρέλασης
ΝΗΣΙΔΕΣ
Φιλέλληνες, ένας βασικός κρίκος στην απελευθέρωση
Το Ολοκαύτωμα του Μεσολογγίου, που συγκαταλέγεται στα σημαντικότερα γεγονότα της παγκόσμιας στρατιωτικής ιστορίας, ήταν ο καταλύτης για να γιγαντωθεί...
Φιλέλληνες, ένας βασικός κρίκος στην απελευθέρωση

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας