Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Και όμως, εμείς θα αποφασίσουμε για τις αλλαγές στο Σύνταγμα

Οι δύο ηγέτες κατά την 1η αναθεώρηση του Συντάγματος μετά το 1975. Τότε (1985) αφαιρέθηκαν οι τόσες αρμοδιότητες από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας (ήταν ο Κ. Καραμανλής) δημιουργώντας ουσιαστικά ένα κράτος υπό πρωθυπουργική ηγεμονία (από προεδρική που ήταν).

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Και όμως, εμείς θα αποφασίσουμε για τις αλλαγές στο Σύνταγμα

  • A-
  • A+
Η νέα Βουλή θα είναι αναθεωρητική και ανάλογα με τη σύνθεσή της είναι αυτή που θα ολοκληρώσει τη συνταγματική μεταρρύθμιση ● Η διαδικασία της αναθεώρησης ● 13 καθηγητές Πανεπιστημίου αναλύουν τις επίμαχες αλλαγές που έρχονται.

Μπορεί να έγιναν αγώνες επί αγώνων για να θεμελιωθεί Σύνταγμα στη χώρα, αυτός ο βασικός αυξημένης ισχύος νόμος στον οποίο βασίζεται η διαμόρφωση ολόκληρης της νομοθεσίας μιας χώρας όσον αφορά τα δικαιώματα και της υποχρεώσεις του πολίτη, την οργάνωση και τους βασικούς κανόνες λειτουργίας του κράτους και των θεσμών, μπορεί να το επικαλούμαστε συχνά στην καθημερινότητά μας ειδικά όταν θέλουμε να εκφράσουμε την οργή και την απογοήτευσή μας, μπορεί αρκετοί από εμάς να έχουμε ακόμα και προτάσεις για το πώς θα γίνει καλύτερο, ωστόσο πολύ λιγότεροι είναι όσοι πραγματικά γνωρίζουμε τι σημαίνει συνταγματική αναθεώρηση και γιατί είναι μια εξαιρετικά σημαντική διαδικασία.

Ακόμα λιγότεροι δεν ξέρουμε πως εμείς οι ίδιοι ως πολίτες και εκλογικό σώμα είμαστε αυτοί που τελικά θα καθορίσουμε τι Σύνταγμα θα έχει η χώρα!

Πριν από λίγο καιρό ξεκίνησε η 1η φάση της διαδικασίας αναθεώρησης του Συντάγματος. Τα κόμματα κατέθεσαν τις προτάσεις τους και οι τροπολογίες ψηφίστηκαν από τη Βουλή.

Περί τα μέσα Μαρτίου, θα περάσουμε στη 2η φάση, όπου θα ψηφιστούν όσα άρθρα συγκέντρωσαν πάνω από 151 ψήφους (τα υπόλοιπα έχουν ήδη βγει έξω από το κάδρο της αναθεώρησης, καθώς δεν συγκέντρωσαν την απαραίτητη πλειοψηφία στον α' γύρο, όπως για παράδειγμα, η αναθεώρηση του άρθρου 16 περί ιδιωτικών πανεπιστημίων που τελικά δεν πέρασε). Αυτό θα είναι και το τελικό κείμενο, το οποίο θα τεθεί υπόψη των εκλογέων (όλων εμάς δηλαδή) που θα αποφασίσουμε με την ψήφο μας την επόμενη Βουλή. Αυτή θα είναι αναθεωρητική και εκεί θα ολοκληρωθεί η διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης.

Σε αυτό το πλαίσιο, η «Εφημερίδα των Συντακτών» σπεύδει πρώτη να ενημερώσει τους αναγνώστες-εκλογείς για το τι ακριβώς συμβαίνει και τι ακριβώς σημαίνει η προαναφερθείσα διαδικασία, μέσα από ένα ένθετο που συγκεντρώνει αντιλήψεις και αναλύσεις ανθρώπων ειδικών σε αυτά τα ζητήματα: επιστήμονες και πολιτικά πρόσωπα, πολιτικοί επιστήμονες, συνταγματολόγοι, καθηγητές πολιτικής κοινωνιολογίας, δημοσίου δικαίου κ.ά., διαφορετικών πολιτικών και ιδεολογικών χώρων, καταθέτουν για πρώτη φορά όλοι μαζί τις απόψεις, αλλά και τις προτάσεις τους για τα όσα έχουν ήδη γίνει αλλά και για όσα ίσως θα έπρεπε -ή και όχι- να γίνουν, ώστε να ενημερωθεί πληρέστερα ο πολίτης, ο οποίος είναι και ο τελικός κριτής μέσω της ψήφου του στις εθνικές εκλογές.

Η διαδικασία της αναθεώρησης

Το άρθρο 110 του Συντάγματος είναι αυτό που περιγράφει επ' ακριβώς τη διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος, ορίζοντας ταυτόχρονα ποιες είναι οι διατάξεις εκείνες που δεν υπόκεινται σε αναθεώρηση. Σύμφωνα με αυτό ισχύουν τα εξής:

-Η ανάγκη της αναθεώρησης του Συντάγματος διαπιστώνεται με απόφαση της Βουλής, ύστερα από πρόταση τουλάχιστον 50 βουλευτών (η όλη διαδικασία ξεκίνησε ουσιαστικά το 2016, όταν ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας είχε παρουσιάσει τις προτάσεις της κυβέρνησης για τη συνταγματική αναθεώρηση, κάνοντας μάλιστα λόγο για μια «νέα Μεταπολίτευση»).

● Η διαδικασία συνεχίζεται σε δύο ψηφοφορίες που απέχουν μεταξύ τους τουλάχιστον έναν μήνα.

● Στις δύο αυτές ψηφοφορίες (ουσιαστικά η πρώτη είναι αυτή που καθορίζει την ατζέντα) καθορίζονται ειδικά οι διατάξεις που πρέπει να αναθεωρηθούν.

● Αφού η αναθεώρηση αποφασιστεί από τη Bουλή, η επόμενη Bουλή, που θα προκύψει από εθνικές εκλογές, είναι πλέον αναθεωρητική. Αυτή, κατά την πρώτη σύνοδό της, αποφασίζει σχετικά με τις διατάξεις που τελικά θα αναθεωρηθούν.

Τι διαφορετικό έγινε αυτή τη φορά

Η διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης που ξεκίνησε το 2016, για πρώτη φορά στη χώρα, δεν έμεινε μόνο στις προτάσεις των κομμάτων της Βουλής, αλλά επεκτάθηκε στην άμεση κατάθεση των απόψεων των Ελλήνων πολιτών, μέσω της «ηλεκτρονικής διαβούλευσης για τη συνταγματική αναθεώρηση» που ολοκληρώθηκε, σε δύο φάσεις, το φθινόπωρο του 2017. Για πρώτη φορά και παρά τις αντιδράσεις, οι πολίτες (ατομικά, φορείς, κινήματα, συλλογικότητες κ.ά.) μπορούσαν να καταθέσουν τις προσωπικές τους απόψεις (επιστημονικές ή μη) σχετικά με κάτι που μας αφορά όλους, ίσως περισσότερο από κάθε τι άλλο: το Σύνταγμα της χώρας. Τα συνολικά και τελικά συμπεράσματα αυτής της αμεσοδημοκρατικής διαδικασίας συνέλεξε και κατέθεσε στη Βουλή η Επιτροπή Διαλόγου για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, που είχε δημιουργηθεί ακριβώς γι' αυτόν τον λόγο.

Τι έχει συμβεί από το 1975 έως σήμερα

Αν και η συνταγματική αναθεωρητική διαδικασία αποτελεί αναμφισβήτητα την κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία, ωστόσο για να είναι επιτυχημένη προϋποθέτει ευρεία πολιτική και κομματική συναίνεση, κάτι που είναι σπάνια κατορθωτό και ακόμα σπανιότερα πραγματοποιήσιμο. Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο, από τις τρεις αναθεωρήσεις που έχουν λάβει χώρα από το 1975 έως σήμερα (εξαιρούμε την πρόσφατη που μόλις ξεκίνησε), μόνο μία ήταν η πλέον ενδιαφέρουσα (αυτή του '85-'86), ακριβώς γιατί υπήρξε σύμπραξη της Αριστεράς στις κυβερνητικές προτάσεις.

Το πρώτο Σύνταγμα αναθεωρήθηκε τρεις φορές μετά το 1975 (στις 7 Ιουνίου 1975 ψηφίστηκε το Σύνταγμα του 1975 με το οποίο καθιερώθηκε ως πολίτευμα η προεδρευόμενη κοινοβουλευτική δημοκρατία):

? 2008: Ξεκινώντας από το τέλος, η αναθεώρηση του 2008 ήταν εξαιρετικά περιορισμένη και χωρίς ενδιαφέρον, σε τέτοιο βαθμό μάλιστα που ίσως ορθώς πολιτικοί επιστήμονες και συνταγματολόγοι κρίνουν πως θα μπορούσε και να μη συμβεί. Η συνταγματική τροποποίηση τότε διεξήχθη σε ένα κλίμα προεκλογικής πόλωσης, γεγονός που ουσιαστικά την κατέστησε «αποτυχημένη» αν και είχε ξεκινήσει δύο χρόνια νωρίτερα με τους καλύτερους οιωνούς.

Πράγματι, το 2006 καθώς δεν ήταν κοντά οι εκλογές, οι αρχικές συζητήσεις για τα αναθεωρητέα άρθρα γίνονταν σε ένα κλίμα αμοιβαιότητας και προσπάθειας συναίνεσης τόσο από την πλευρά της κυβέρνησης (Ν.Δ., με πρωθυπουργό τον Κώστα Καραμανλή) όσο και από την πλευρά της αξιωματικής αντιπολίτευσης (ΠΑΣΟΚ, με πρόεδρο τον Γιώργο Παπανδρέου).

Ολα όμως άλλαξαν όταν την άνοιξη του 2007 η κυβέρνηση Καραμανλή ουσιαστικά άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών. Τότε το ΠΑΣΟΚ άλλαξε άρδην τη στάση του, με αποτέλεσμα οι όποιες αναθεωρητέες διατάξεις να ψηφιστούν μόνο από τους βουλευτές της κυβερνητικής πλειοψηφίας, Κατ' αυτόν τον τρόπο, η επόμενη Βουλή (που ήταν και η αναθεωρητική) το μόνο που άλλαξε ήταν η κατάργηση του επαγγελματικού ασυμβιβάστου των βουλευτών και η κατοχύρωση μιας ειδικότερης διαδικασίας ως προς την παρακολούθηση από τη Βουλή της εκτέλεσης του προϋπολογισμού.

Ψηφοφορία στη Βουλή: 4/06/2001

? 2001: Και η αναθεώρηση του 2001 ήταν σχετικά περιορισμένη. Ωστόσο έγινε αποδεκτή, στη μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων των αναθεωρητέων άρθρων, από τα τέσσερα πέμπτα του συνόλου των βουλευτών, οπότε ήταν σχετικά «συναινετική».

Εμεινε στην Ιστορία, δε, για δύο σημαντικές μεταρρυθμίσεις: κατ' αρχάς, έγινε προσπάθεια και από τα δύο μεγάλα κόμματα (ΠΑΣΟΚ, Ν.Δ.) να διαμορφωθεί μια συνταγματική υποδομή που θα διασφάλιζε τη δίχως προβλήματα συμμετοχή της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση - δηλαδή στην όποια εξέλιξη στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Και δεύτερον, με αυτή την αναθεώρηση έγινε η συνταγματοποίηση όλων των θεμάτων των σχετικών με τα ΜΜΕ, ειδικά των ηλεκτρονικών. Για παράδειγμα, απαγορεύτηκε ρητά η υπερσυγκέντρωση ηλεκτρονικών μέσων ενημέρωσης στα χέρια ενός και μόνο ιδιώτη (πρόκειται για την παράγραφο 9 που προστέθηκε στο άρθρο 14), θεσπίστηκαν το δικαίωμα στην πληροφόρηση καθώς και το δικαίωμα συµµετοχής στην Κοινωνία της Πληροφορίας.

Τότε, σύμφωνα με τις προτάσεις του Ευάγγ. Βενιζέλου, αναμορφώθηκε πλήρως και ο θεσμός της ποινικής ευθύνης των υπουργών, με βασικό χαρακτηριστικό τη θέσπιση προνομιακού καθεστώτος για τα υπουργικά αδικήματα - κάτι που αναμένεται να αλλάξει με τη νέα, σημερινή αναθεώρηση.

? 1986: Ισως η πλέον ενδιαφέρουσα από τις αναθεωρήσεις ήταν η πρώτη, αυτή του 1986, κυρίως γιατί επανακαθόρισε τις αρμοδιότητες του Προέδρου της Δημοκρατίας, που έως τότε ήταν εξαιρετικά διευρυμένες. Επιπλέον, αυτή η αναθεώρηση συνδέθηκε με την απόφαση του ΠΑΣΟΚ να μην προτείνει τον Κωνσταντίνο Καραμανλή για ΠτΔ. Ο τελευταίος, με το νέο Σύνταγμα του 1975, μετά την πτώση της χούντας, είχε δώσει τις λεγόμενες «υπερεξουσίες» στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, με κορυφαίες εξ αυτών το δικαίωμα παύσεως της κυβερνήσεως και διαλύσεως της Βουλής. Παρότι αυτό το σύνολο των αρμοδιοτήτων δεν ασκήθηκε ποτέ στην πράξη, ωστόσο εξαιτίας τους το πολιτικό σύστημα της προεδρευόμενης δημοκρατίας άγγιξε τα όρια του προεδρικού.

Η αναθεώρηση επικεντρώθηκε στο κεφάλαιο του Συντάγματος που αφορά τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κατάργησε τις «βασιλικές αρμοδιότητες» (κύρωση των νόμων, χορήγηση αμνηστίας, Συμβούλιο Δημοκρατίας, το να απευθύνει μόνος του διάγγελμα προς τον λαό, το να προκηρύσσει μόνος του δημοψήφισμα για κρίσιμα εθνικά θέματα κ.ά.) και μετέφερε τις λεγόμενες προεδρικές «υπερεξουσίες» στη Βουλή, στην κυβέρνηση και στον πρωθυπουργό, στους οποίους και ανέθεσε την αποφασιστική αρμοδιότητα για την προκήρυξη δημοψηφίσματος και την κήρυξη της χώρας σε κατάσταση πολιορκίας. Κάπως έτσι περάσαμε στο «πρωθυπουργικό» μοντέλο διακυβέρνησης.

Επίσης, πέραν του περιορισμού των αρμοδιοτήτων του ΠτΔ, η αναθεώρηση του 1986 θεωρείται εξαιρετικά σημαντική και γιατί για πρώτη φορά οι προτεινόμενες προς αναθεώρηση διατάξεις συγκέντρωσαν αριθμό 180 ψήφων και πάνω, χάρη και στη σύμπραξη των κομμάτων της Αριστεράς τότε. Μάλιστα, τον Μάρτιο του 1986, συμφώνως με το άρθρο 110 του Συντάγματος, έντεκα άρθρα αναθεωρήθηκαν και ψηφίστηκε η μεταφορά του κειμένου του Συντάγματος στη δημοτική γλώσσα.

Για όλους τους παραπάνω λόγους, και παρά την πολιτική και συνταγματική ένταση της περιόδου εκείνης, το αναθεωρημένο Σύνταγμα του 1975/1986, εισάγοντας ένα αμιγώς κοινοβουλευτικό σύστημα διακυβέρνησης, εφαρμόστηκε κατά τρόπο που εξασφάλισε στη χώρα κοινοβουλευτική σταθερότητα και ομαλή πολιτική ζωή.

Το πρώτο Σύνταγμα της Ελλάδας και ο Καποδίστριας

Δεξιά: Πορτραίτο του Ιωάννη Καποδίστρια, έργο του Τόμας Λώρενς.

Κορυφαία στιγμή της πολιτικής ιστορίας της νεότερης Ελλάδας σε επίπεδο εθνικής πολιτειακής ρύθμισης, που εδραίωσε στη συνείδηση της ελληνικής κοινωνίας τον συνταγματισμό ως το θεμελιώδες και αναγκαίο κριτήριο πολιτικής νομιμότητας, ενώ μάλιστα συνεχιζόταν ο εθνικοαπελευθερωτικός αγώνας, ήταν η ψήφιση του πρώτου ελληνικού Συντάγματος. Αυτό έγινε από την Α' Εθνοσυνέλευση της Επιδαύρου, τον Ιανουάριο του 1822.

Το Σύνταγμα, «Προσωρινόν Πολίτευμα της Ελλάδος» όπως ονομάστηκε, περιελάμβανε 110 σύντομες παραγράφους και προέβλεπε την αντιπροσωπευτική αρχή και την αρχή της διάκρισης των εξουσιών.

Η «Διοίκησις» αποτελούνταν από το «Βουλευτικόν» και το «Εκτελεστικόν», ενώ το «Δικαστικόν» ήταν ενδεκαμελές και ανεξάρτητο από «τας άλλας δύο δυνάμεις».

Το Σύνταγμα της Επιδαύρου υποβλήθηκε τον Απρίλιο του 1823 σε αναθεώρηση από τη Β' Εθνοσυνέλευση, η οποία συνήλθε στο Αστρος Κυνουρίας. Το νέο Σύνταγμα, που αποτελούσε απλή αναθεώρηση του προϊσχύσαντος, ονομάστηκε «Νόμος της Επιδαύρου».

Νομικά ήταν πιο άρτιο και καθιέρωνε μικρή υπεροχή της νομοθετικής εξουσίας έναντι της εκτελεστικής. Ακόμη, μεταρρύθμιζε τα δικαιώματα της εκτελεστικής εξουσίας τα σχετικά με την κατάρτιση των νόμων, βελτίωνε τις διατάξεις περί ατομικών δικαιωμάτων και μετέβαλλε επί το δημοκρατικότερο τον εκλογικό νόμο.

Το σημαντικότερο, όμως, των Συνταγμάτων της Επανάστασης ψηφίστηκε στην Τροιζήνα τον Μάιο του 1827.

Τότε, η Γ' Εθνοσυνέλευση αποφάσισε πως πρέπει «η νομοτελεστική εξουσία παραδοθή εις ένα και μόνον». Κατόπιν, με ψήφισμά της εξέλεξε τον Ιωάννη Καποδίστρια «Κυβερνήτη της Ελλάδος» για επτά χρόνια και ψήφισε το «Πολιτικόν Σύνταγμα της Ελλάδος» που έμεινε στην Ιστορία ως το πιο φιλελεύθερο και δημοκρατικό Σύνταγμα της εποχής του.

Η Συνέλευση θέλοντας να δώσει στη χώρα ένα οριστικό πολίτευμα, εμπνευσμένο από δημοκρατικές και φιλελεύθερες ιδέες και βεβαίως από το Πολίτευμα της Ελληνικής Δημοκρατίας του Ρήγα Φεραίου, διακήρυττε στο νέο Σύνταγμα για πρώτη φορά την αρχή της λαϊκής κυριαρχίας: «Η κυριαρχία ενυπάρχει εις το Εθνος, πάσα εξουσία πηγάζει εξ αυτού και υπάρχει υπέρ αυτού».

Ακόμη, καθιέρωνε ρητά τη διάκριση των εξουσιών, ανέθετε στον κυβερνήτη την εκτελεστική εξουσία και τη νομοθετική στο σώμα των αντιπροσώπων του λαού, τη Βουλή.

Ο Ι. Καποδίστριας, παρότι τον Ιανουάριο του 1828 αποδέχθηκε την αναστολή της λειτουργίας της Βουλής και του Συντάγματος, εξαιτίας δυσκολιών που καθιστούσαν τη διακυβέρνηση του νεαρού ακόμη κράτους σχεδόν αδύνατη, ήταν ωστόσο ο πρώτος κυβερνήτης που προσπάθησε να δημιουργήσει κρατική υπόσταση πραγματικά από το μηδέν, ταυτόχρονα με την απελευθέρωση μεγάλου μέρους της χώρας.

Δυστυχώς, οι προσπάθειές του για ανασύσταση της χώρας και κυρίως ο αγώνας του εναντίον των οργανωμένων συμφερόντων των κοτζαμπάσηδων που επιδίωκαν τον σφετερισμό των εθνικών κτημάτων για δικό τους όφελος, οδήγησαν στη δολοφονία του (1831) και στην περίοδο της απόλυτης μοναρχίας του Βαυαρού Οθωνα που ακολούθησε (1832-1843), στοιχεία της οποίας, ίσως ακόμη, σχεδόν 200 χρόνια μετά, δεν έχουμε τελείως αποβάλει από την «κουλτούρα» μας.

Στο Αφιέρωμα των ΝΗΣΙΔΩΝ στη Συνταγματική αναθεώρηση

13 καθηγητές Πανεπιστημίου αναλύουν τις αλλαγές που έρχονται

Γράφουν: 

● Χριστόφορος Βερναρδάκης 
● Σπύρος Βλαχόπουλος
● Κώστας Δουζίνας
● Παύλος Ελευθεριάδης 
● Κώστας Ζώρας
● Ιφιγένεια Καμτσίδου
● Γιώργος Κατρούγκαλος
● Ηλίας Γ. Νικολόπουλος
● Λίνα Παπαδοπούλος
● Μιχάλης Σπουρδαλάκης
● Γιώργος Χ. Σωτηρέλης
● Σπυρίδωνας Ι. Φλογαΐτης
● Πηνελόπη Φουντεδάκη

 

ΝΗΣΙΔΕΣ
Ενα ντοκιμαντέρ με αφορμή μια προσωπική ιστορία
Οσο περισσότερες «ματιές» τόσο πληρέστερη η αλήθεια. Αυτή προσπαθεί να καταγράψει με τον φακό του και ο γνωστός σκηνοθέτης Μάρκος Γκαστίν, με το νέο του ντοκιμαντέρ «Μέχρι τη θάλασσα».
Ενα ντοκιμαντέρ με αφορμή μια προσωπική ιστορία
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Ερωτεύτηκα το αρχαίο ελληνικό ήθος»
Ο ιστορικός και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Γουόργουικ, Τζέιμς Ντάβιντσον, δηλώνει «ερωτευμένος» με το αρχαίο ελληνικό πνεύμα και όλες του οι μελέτες είναι πάνω σ' αυτό. Η πρόσφατη, που μόλις κυκλοφόρησε...
«Ερωτεύτηκα το αρχαίο ελληνικό ήθος»
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Ο Κρυφός Κήπος»
Ολο τον επόμενο μήνα, από μεθαύριο Δευτέρα 9/12, στο βιβλιοπωλείο-αίθουσα Τέχνης «Φωταγωγός» θα παρουσιάζεται η έκθεση της Ενης Κούκουλα «Ο Κρυφός Κήπος».
«Ο Κρυφός Κήπος»
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μια άτολμη αναθεώρηση
Ο ρόλος του Συντάγματος είναι να διακηρύσσει και να υποδεικνύει τις θεμελιώδεις αρχές στις οποίες θα στηριχθεί η επιμέρους νομοθεσία και όχι το αντίστροφο. Τα στερεότυπα και οι προκαταλήψεις σπάνε μόνο με...
Μια άτολμη αναθεώρηση
ΝΗΣΙΔΕΣ
Τα ρολόγια τσέπης των αγωνιστών του '21!
Η αλήθεια είναι πως αναλογιζόμενοι τα 200 χρόνια που σχεδόν έχουν συμπληρωθεί από την Επανάσταση του 1821 θα σκεφτόμασταν πολλά, αλλά στα ρολόγια τσέπης των αγωνιστών της εποχής δεν νομίζω πως θα πήγαινε ο...
Τα ρολόγια τσέπης των αγωνιστών του '21!
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η μουσική που επιλέγουμε να ακούμε είναι πολιτική επιλογή
Το ντοκιμαντέρ του Μελέτη Μοίρα «Diamonds in the Night Sky» ανατρέχει στην ιστορία του ραδιοφωνικού σταθμού Jazz FM και μας θυμίζει ότι δεν υπάρχει καν ραδιοφωνική εκπομπή στα FM που ν’ ασχολείται με την τζαζ,...
Η μουσική που επιλέγουμε να ακούμε είναι πολιτική επιλογή

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας