Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ογκίστ Ροντέν: ο γίγαντας της σύγχρονης γλυπτικής

Κορμός της Αντέλ

© Musée Rodin (photo Christian Baraja)

Ογκίστ Ροντέν: ο γίγαντας της σύγχρονης γλυπτικής

  • A-
  • A+

Πολυτάλαντος, ακούραστος, εμπνευσμένος, μοναδικός. Φρανσουά Ογκίστ Ρενέ Ροντέν. Το κάθε έργο του είναι κατάθεση ψυχής και μάλιστα άμεσα αναγνωρίσιμο και ελκυστικό στο ευρύ κοινό.

Μαρμάρινα και μπρούτζινα γλυπτά δημιουργούν δέος με τον όγκο τους και την απαράμιλλη ομορφιά τους. Θαμπώνεσαι κάθε φορά που παρατηρείς την αρμονία και την πλαστικότητα του όλου σε όποιο περιβάλλον και αν συναντήσουμε έργα του.

Πέρα από τη γλυπτική, το δημιουργικό σύμπαν του σπουδαίου καλλιτέχνη αποτελούσαν τα σχέδια, τα ζωγραφικά έργα, τα κολάζ και η φωτογραφία.

Η μοναδικότητά του, όμως, έγκειται στο γεγονός πως είναι από κείνους τους λίγους που ακόμα και στις μέρες μας συνεχίζει να εμπνέει σύγχρονους δημιουργούς.

Φέτος συμπληρώνονται 100 χρόνια από τον θάνατό του, και το Μουσείο Ροντέν του Παρισιού σε συνεργασία με το Grand Palais διοργάνωσαν τη μεγάλη έκθεση «Rodin, The Centenary Exhibition» (Ροντέν, Εκθεση για την Εκατονταετηρίδα).

Περιλαμβάνει πάνω από 200 έργα του -γλυπτά, σχέδια, φωτογραφίες- παράλληλα με δημιουργίες καλλιτεχνών που επηρεάστηκαν από την τεχνική και το ύφος του, όπως οι Αντουάν Μπουρντέλ, Κονσταντίν Μπρανκούζι, Πάμπλο Πικάσο, Ανρί Ματίς, Αλμπέρτο Τζακομέτι, Γιόζεφ Μπόις, Γκέοργκ Μπάζελιτς και Αντονι Γκόρμλεϊ.

Η έκθεση άνοιξε για το κοινό στις 22 Μαρτίου και θα διαρκέσει μέχρι το τέλος του μήνα θέλοντας να αποκαλύψει στο κοινό τη σπουδαιότητα και τα χαρακτηριστικά του πατριάρχη της σύγχρονης γλυπτικής.

Εκτίθενται γνωστά και λιγότερο γνωστά έργα του με την ελπίδα να κατανοήσει το κοινό τη διαδικασία σκέψης του καλλιτέχνη και τις αμέτρητες ώρες που αφιέρωσε στην κατασκευή των κομματιών.

Μόνο την τεχνική του αν μπορεί να θαυμάσει κάποιος, αμέσως διακρίνει την ανώτερη ποιότητα και την μοναδική εκτέλεση του έργου του. Ομως εκείνο που πραγματικά εντυπωσιάζει τον κάθε επισκέπτη είναι η ικανότητά του να χειρίζεται πήλινα, χάλκινα, μαρμάρινα στερεά που μεταφέρουν κίνηση και συναίσθημα.

Ρίχνοντας νέο φως σ’ αυτόν τον υπέροχο γίγαντα της γλυπτικής, η έκθεση είναι διαρθρωμένη σε τρία κύρια τμήματα: ο εξπρεσιονιστής Ροντέν, ο πειραματιστής Ροντέν και, τέλος, τα αποτελέσματα που επέφερε στην τέχνη των νεότερων καλλιτεχνών του 20ού αιώνα, από το 1945, δηλαδή μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Στην τρίτη αίθουσα υπάρχει μόνον ένα γλυπτό του, «Homme qui marche» (Ο άνθρωπος που περπατάει), που περιστοιχίζεται από έργα άλλων δημιουργών.

Κάθε τμήμα της έκθεσης εκ νέου χωρίζεται σε τρία μέρη που διερευνούν τον δημιουργικό κόσμο του καλλιτέχνη, τις εκθέσεις και τους συλλέκτες που προσελκύει και, φυσικά, τους τρόπους με τους οποίους πολυάριθμοι καλλιτέχνες επηρεάζονται και εμπνέονται από κείνον, από την εποχή του μέχρι σήμερα.

Ο Ροντέν γεννήθηκε το 1840 στο Παρίσι όπου και μεγάλωσε. Από παιδί έδειξε μεγάλο ενδιαφέρον για τη ζωγραφική και μόλις στα δέκα του χρόνια παίρνει τα πρώτα μαθήματα ζωγραφικής.

Δεκατεσσάρων σπουδάζει στο «École Impériale de Dessin» αλλά απορρίπτεται από την «École des Beaux-Arts» (Σχολή Καλών Τεχνών) στην οποία διακαώς επιθυμούσε να εισαχθεί.

Δεν απογοητεύεται, ανακαλύπτει την κλίση του στη γλυπτική και κείνη η αποτυχία του ήταν η ώθηση που τον διαμόρφωσε στον πρωτοποριακό, εξαιρετικό γλύπτη.

Δεκαοκτώ ετών αρχίζει να εργάζεται για να συντηρήσει την οικογένειά του και συγχρόνως κατασκευάζει τα πρώτα του έργα.

Ο θάνατος της αγαπημένης του αδερφής Μαρί, τέσσερα χρόνια αργότερα, θα τον τραυματίσει ψυχικά και θα τεθεί σε θεραπευτική αγωγή.

Με την ενθάρρυνση του πατέρα του, που πιστεύει στο ταλέντο του, συνεχίζει. Στα 24 του (1864) συναντά τη Ροζ Μπερέ που γίνεται μούσα και σύντροφός του ποζάροντας σε αρκετά έργα του. Το 1866 εκείνη θα μείνει έγκυος και θα γεννηθεί ο γιος τους, τον οποίο δεν αναγνώρισε ποτέ.

Το 1875 για πρώτη φορά εκτίθεται έργο του στο Σαλόν του Παρισιού. Ταξιδεύει στην Ιταλία και επηρεάζεται σημαντικά από την οπτική και το έργο του Μιχαήλ Αγγελου.

Συνεχίζει να παίρνει μέρος στο Σαλόν με έργα του μεγάλων διαστάσεων, σμιλευμένα. Αναγνωρίζεται από όλους πλέον η υψηλή αισθητική του, όμως οι κριτικοί της εποχής τον κατηγορούν πως χρησιμοποιεί καλούπι, γιατί δεν μπορούν να πιστέψουν στο ταλέντο του και τη ρεαλιστική απόδοση των έργων του.

Το 1880, στην ηλικία των σαράντα, αρχίζει να δημιουργεί τις περίφημες «Πύλες της Κολάσεως» βασιζόμενος στη «Θεία Κωμωδία» του Δάντη, που αποτέλεσαν τη βάση για τα δημοφιλέστερα έργα του, όπως ο «Σκεπτόμενος» και το «Φιλί».

Διδάσκει γλυπτική και τότε γνωρίζεται με τη δεκαοκτάχρονη Καμίλ Κλοντέλ, που γίνεται πηγή έμπνευσης, μαθήτρια, μοντέλο, ερωτική σύντροφος και συνεργάτης του μέχρι το 1898 που διακόπτεται η σχέση τους, χωρίς όμως ποτέ να εγκαταλείψει τη Ροζ Μπερέ.

Η αρχή του 20ού αιώνα τον βρίσκει καταξιωμένο και αναγνωρισμένο, με μερικές δεκάδες βοηθών-μαθητών γύρω του για να μπορεί να αντεπεξέρχεται στον όγκο των παραγγελιών που του ανατίθεται.

Το 1908 μετακομίζει στην καρδιά της πόλης, στο Hôtel Biron, ένα υπέροχο αρχοντικό χτισμένο στα 1720, κρυμμένο πίσω από τον επιχρυσωμένο τρούλο του Les Invalides, με μεγάλες τζαμαρίες που εκτείνονται από το δάπεδο μέχρι την οροφή, αφήνοντας να πλημμυρίζουν τα δωμάτια με φως και επιτρέποντας να απολαμβάνεις τη θέα ενός από τους καλύτερους κήπους της πόλης.

Ο Ροντέν το χρησιμοποίησε ως εργαστήρι για χρόνια. Το δώρησε στο γαλλικό κράτος με τα έργα του, και μαζί με τη συλλογή του από πίνακες ζωγραφικής μετατράπηκε σε μουσείο, το υπέροχο Μουσείο Ροντέν, που έστω και μία φορά αξίζει να το επισκεφτεί κάποιος.

Εκεί απολαμβάνεις συγκεντρωμένη ολόκληρη τη σημαντική δουλειά του, ακριβώς στους χώρους όπου μεγαλούργησε.

Στους υπέροχους κήπους και στο από διετίας ανακαινισμένο διώροφο κτίριο με τις μεγάλες τζαμαρίες συγκεντρώνονται 6.600 γλυπτά αλλά και εκμαγεία, 7.000 σχέδια με τοπία, έργα φαντασίας, ερωτικά γυμνά και πορτρέτα και μια σημαντική συλλογή από 25.000 φωτογραφίες.

Ο πολυφωτογραφημένος«Σκεπτόμενος», «Οι Αστοί του Καλέ» αλλά και οι τεραστίων διαστάσεων και φαντασίας «Πύλες της Κολάσεως» αναδεικνύονται μέσα από τους κήπους-κόσμημα, με το διάσημο «Φιλί» να συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο θαυμασμό.

Ενώ έχει ξεσπάσει ο Α' Παγκόσμιος Πόλεμος καταφεύγει στο Μεντόν, όπου βρίσκεται το εξοχικό του, και συνεχίζει να εργάζεται.

Τον Ιανουάριο του 1917 παντρεύεται την πιστή σύντροφό του Ροζ Μπερέ, η οποία πεθαίνει μετά από δύο εβδομάδες. Λίγους μήνες αργότερα, τον Νοέμβριο του 1917, θα πεθάνει και ο ίδιος και θα ταφεί εκεί.

Οι φανατικοί θαυμαστές του αλλά και οι ανυποψίαστοι επισκέπτες μπορούν φέτος, που η εκατονταετηρίδα από τον θάνατό του δίνει την ευκαιρία στα μουσεία όλου του κόσμου να ανοίξουν τις αίθουσες τους στο έργο του μέσα από μόνιμες και περιοδικές εκθέσεις, να θαυμάσουν το μεγαλείο του. Υπήρξε ο κρίσιμος σύνδεσμος μεταξύ παραδοσιακής και σύγχρονης γλυπτικής.

Η επιδεξιότητα και οι πειραματισμοί του σηματοδοτούν προσεγγίσεις και νοήματα προκειμένου να προκαλέσουν τη μέγιστη συναισθηματική ένταση.

Οι επιφάνειες στα έργα του φωτοσκιάζουν και ανακλούν το φως δίνοντας τη δύναμη της κίνησης και της έκφρασης με ρεαλισμό, προσδίδοντας φυσικότητα στην ανθρώπινη μορφή.

Ο Ροντέν μετέτρεψε τη γλυπτική σε σύγχρονη μορφή τέχνης ανοίγοντας πάντα δημιουργικό διάλογο με τα έργα νεότερων καλλιτεχνών. Σπουδαίες σμιλευμένες μορφές ξεκουράζονται και μας περιμένουν κάτω από τους υπέροχους γυάλινους θόλους του Grand Palais στα Ηλύσια Πεδία.

 «Rodin, The Centenary Exhibition», Grand Palais, Παρίσι. Μέχρι 31 Ιουλίου 

 

ΝΗΣΙΔΕΣ
Μέσα σε αβέβαιο μέλλον
​Ρατσισμός, σεξισμός, διαθεματικότητα, λογοκρισία, διακρίσεις, συστημική καταπίεση, επιτήρηση και φυσικά αντίσταση. Ρεαλισμός και ουτοπία. Συγκρούσεις και ελπίδα. Ολα όσα απασχολούν τον σύγχρονο άνθρωπο...
Μέσα σε αβέβαιο μέλλον
ΝΗΣΙΔΕΣ
Βουτιά σε μια θεαματική εναλλακτική πραγματικότητα
Αυτήν την εποχή οι επισκέπτες του Μουσείο Moco στο Αμστερνταμ μπορούν να απολαύσουν στους ολόλευκους τοίχους του μια αναδρομική έκθεση του εξαιρετικού Αμερικανού δημιουργού Daniel Arsham (1980).
Βουτιά σε μια θεαματική εναλλακτική πραγματικότητα
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η Αιώνια Πόλη αποκαλύπτεται στην Πόλη των Αγγέλων
Μια μεγάλη έκθεση, από τις μόνιμες συλλογές του μεγαλύτερου μουσείου στις δυτικές Ηνωμένες Πολιτείες, του Μουσείου Τέχνης της Κομητείας του Λος Αντζελες, διερευνά τη Ρώμη ως τόπο, ιδέα, κέντρο καλλιτεχνικής...
Η Αιώνια Πόλη αποκαλύπτεται στην Πόλη των Αγγέλων
ΝΗΣΙΔΕΣ
Σφυρηλατώντας μαζί τέχνη, ζωή και αγάπη
Σύγχρονα ζευγάρια στη σύγχρονη τέχνη. Μια έκθεση που εξερευνά τις δημιουργικές σχέσεις στη ζωγραφική, τη γλυπτική, τη φωτογραφία, τον σχεδιασμό και τη λογοτεχνία ρίχνοντας φως στις προσωπικές αλληλεξαρτήσεις...
Σφυρηλατώντας μαζί τέχνη, ζωή και αγάπη
ΝΗΣΙΔΕΣ
Κρατήρες και θάνατος κάτω από όμορφους ουρανούς
Σηματοδοτώντας τα 100 χρόνια από το τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου αυτή η συγκλονιστική-συναρπαστική έκθεση, δεν καταγράφει μόνο τον εφιάλτη της μάχης, αλλά εξετάζει πώς οι Ευρωπαίοι καλλιτέχνες μέσα από την...
Κρατήρες και θάνατος κάτω από όμορφους ουρανούς
ΝΗΣΙΔΕΣ
Εκεί που ο χρόνος σταματά...
Χρονικά αντιδιαμετρικές στιγμές της μέρας η Ανατολή και η Δύση του φωτοδότη Ηλιου μας. Από την απαρχή του κόσμου, συμβαίνουν καθημερινά, χιλιάδες χρόνια τώρα σε όλα τα μήκη και πλάτη του κόσμου μας. Τα μάτια...
Εκεί που ο χρόνος σταματά...

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας