Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εργα και ημέρες του Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Εργα και ημέρες του Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ

  • A-
  • A+
Πέντε χρόνια μετά την ανάληψη της προεδρίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ αποχωρεί ● Το έργο που αφήνει πίσω του είναι μάλλον... ανιαρό, καθώς ενώ προσπάθησε να ισορροπήσει ανάμεσα στις βουλές του Βερολίνου και τις ανάγκες των μικρότερων κρατών, στα περισσότερα φλέγοντα ζητήματα -όπως η ελληνική κρίση και το προσφυγικό- κράτησε παθητική στάση.

Η θητεία της υπό την προεδρία του Λουξεμβούργιου Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ Ευρωπαϊκής Επιτροπής λήγει τέλη Οκτωβρίου και έχουν αρχίσει από τώρα τα παζάρια για την αντικατάσταση ή την παραμονή των μελών της, αν και ακόμη η κατάσταση παραμένει ρευστή λόγω των ευρωεκλογών αλλά και των εθνικών εκλογών σε ορισμένα κράτη-μέλη. Ενα είναι σίγουρο: o Λουξεμβούργιος αποχωρεί.

Οταν ανέλαβε το 2014 το πηδάλιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, μετά από πολυετή θητεία ως πρόεδρος της ευρωζώνης, ο Ζ.-Κλ. Γιούνκερ έδωσε πολλές υποσχέσεις, όπως την ανάπτυξη μιας πραγματικά κοινωνικής πολιτικής στην Ευρώπη των 28, την αναθέρμανση των σχέσεων μεταξύ των γραφειοκρατικών και ψυχρών Βρυξελλών με τους Ευρωπαίους πολίτες και την επανεύρεση από την πλευρά της Επιτροπής μιας πολιτικής φωνής απέναντι στα κράτη-μέλη.

Ο Ζ.-Κλ. Γιούνκερ, όμως, δεν είναι Ζακ Ντελόρ, που έκανε τους ηγέτες των κρατών-μελών να τρέχουν πίσω από τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία επί της θητείας του έπαιζε συχνά τον ρόλο του προστάτη των μικρών κρατών-μελών.

Ο γερμανόφωνος Λουξεμβούργιος, στην προσπάθειά του να κρατήσει τις ισορροπίες σε μια γερμανική Ευρώπη και έχοντας να αντιμετωπίσει τις κακές συνήθειες που άφησε με την υποτελή στάση του απέναντι στους ισχυρούς ηγέτες κρατών-μελών ο θλιβερός προκάτοχός του, Μανουέλ Μπαρόζο, δεν κατάφερε, όπως τουλάχιστον είχε υποσχεθεί, να ορθώσει το ανάστημα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Καμία σχέση δεν είχε, ωστόσο, με τον Μπαρόζο, το «γκαρσόνι των Αζορών», που έσπευσε να γίνει στέλεχος της Goldman Sachs... Απλά, ο Ζ.-Κλ. Γιούνκερ δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες που είχε ο ίδιος δημιουργήσει όταν τέθηκε επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Στην ελληνική κρίση, προτίμησε να τηρήσει παθητική στάση, αφήνοντας το Βερολίνο να απειλεί και να εκβιάζει ανενόχλητα και στο τέλος περιορίστηκε να εξυμνεί τις «θυσίες των Ελλήνων». Παθητική στάση τήρησε και στο μεταναστευτικό, όταν η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για ανακατανομή των μεταναστών υιοθετήθηκε αρχικά από το Συμβούλιο Υπουργών και στη συνέχεια «ποδοπατήθηκε» από τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, υπό την ανοχή της Γερμανίας και της Γαλλίας.

Απέναντι στους ισχυρούς, η Επιτροπή του Γιούνκερ έκλεισε τα μάτια για το υψηλό δημόσιο έλλειμμα της Γαλλίας και περιορίστηκε σε χλιαρές συστάσεις για την πολιτική των πλεονασμάτων της Γερμανίας. Αντίθετα, λαμβάνοντας εντολές από τη Γερμανία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κράτησε σκληρή στάση απέναντι στην Πορτογαλία, την Ισπανία, την Κύπρο, την Ελλάδα και την Ιταλία...

Γενικά, ο Λουξεμβούργιος ακολούθησε τις βουλές του Βερολίνου, πολλές φορές χωρίς να τηρήσει τα προσχήματα. Οπως στην περίπτωση του διορισμού με το έτσι θέλω του Γερμανού διευθυντή του γραφείου του, Μάρτιν Σελμάιερ, στη θέση-κλειδί του γενικού γραμματέα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Το χατήρι της Μέρκελ

Ο διορισμός του Μ. Σελμάιερ ήταν απαίτηση της καγκελαρίου Ανγκελα Μέρκελ και αυτή τη στιγμή το «τέρας» -όπως τον αποκαλούσε ο Λουξεμβούργιος- αποτελεί ένα «τρομερό» δίδυμο με τον Γερμανό επίτροπο Γκίντερ Ετινγκερ (προϋπολογισμός), το «δεξί χέρι» της κόρης του πάστορα Μέρκελ, που ουσιαστικά είναι εκπρόσωπος των Γερμανών βιομηχάνων. Μπροστά στο γερμανικό αυτό δίδυμο «τρέμουν» όλοι οι επίτροποι.

Από την άλλη πλευρά, η δαιμονοποίηση της Επιτροπής, που προέρχεται κυρίως από τα κράτη-μέλη, είναι υπερβολική αν όχι άδικη. Για τον απλό λόγο ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται από το Συμβούλιο Υπουργών, δηλαδή τις κυβερνήσεις των 28. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποβάλλει προτάσεις, συχνά κατόπιν εντολής των Ευρωπαίων ηγετών.

Τα κράτη-μέλη, όμως, αποφασίζουν και σε πολλούς τομείς σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με τη διαδικασία της συναπόφασης. Για ευνόητους λόγους, λοιπόν, οι κυβερνήσεις κρύβονται πίσω από τις πλάτες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενώ αυτές είναι υπεύθυνες για τις αποφάσεις.

Βέβαια, η πολιτική της Επιτροπής είναι «business as usual». Αλλά είναι λογικό όταν όλοι σχεδόν οι επίτροποι ανήκουν σε συντηρητικά ή κεντροδεξιά κόμματα, υποστηρίζοντας νεοφιλελεύθερες πολιτικές.

Ο μόνος επίτροπος που έχει την ετικέτα του σοσιαλιστή είναι ο Ολλανδός Φρανς Τίμερμανς, που είναι υποψήφιος των σοσιαλδημοκρατών για τη θέση του Ζ.-Κλ. Γιούνκερ. Είναι, όμως, σοσιαλιστής; Οσο και ο Γάλλος συνάδελφός του Πιερ Μοσκοβισί... Επιπλέον, όλος αυτός ο καλός κόσμος, που ασπάζεται τις αρχές του νεοφιλελευθερισμού, έχει διοριστεί από τις κυβερνήσεις των 28.

Από την Επιτροπή του Γιούνκερ, θετικό έργο έχει επιτελέσει η Δανέζα επίτροπος Μαργκρέτε Βεστάζερ, αρμόδια για θέματα ανταγωνισμού. Αν και φιλελεύθερη από κομματικής πλευράς, επέβαλε, παρά τις ισχυρές αντιδράσεις λόγω πολιτικών επιπτώσεων, αυστηρά πρόστιμα σε Apple, Amazon, Coogle και άλλες εταιρείες-κολοσσούς που παραβίασαν τους κοινοτικούς κανόνες. Πολλοί τη θεωρούν φαβορί σε περίπτωση που υποβάλει υποψηφιότητα για τη θέση της προεδρίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αλλά προς το παρόν κρατάει τα χαρτιά της κλειστά.

Επιτυχημένη θεωρείται και η Ιταλίδα Φεντερίκα Μογκερίνι, αρμόδια για θέματα εξωτερικής πολιτικής. Παρά το γεγονός ότι ο διορισμός της αντιμετωπίστηκε με καχυποψία από ορισμένα κράτη-μέλη, ήταν δραστήρια, επέδειξε αφοπλιστική ειλικρίνεια και επικοινωνιακά προσόντα. Καμία σχέση με την προκάτοχό της, τη Βρετανίδα Κάθι Αστον, που ποτέ δεν προσαρμόστηκε σε αυτή την κρίσιμη θέση.

Οι μεγάλες απογοητεύσεις; Κατ' αρχήν η Βελγίδα Μαριάν Τίσεν (απασχόληση). Ηρθε με περγαμηνές από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, αλλά χάθηκε στη μετριότητα.

Ο Ολλανδός Φρανς Τίμερμανς, επίσης, ήρθε μετά βαΐων και κλάδων, αλλά δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες. Καλός ομιλητής, πολύγλωσσος, καλλιεργημένος, ήταν ο άνθρωπος για όλες τις δουλειές. Δεν έπεισε, όμως, ότι μπορεί να ενσαρκώσει μια πραγματικά πολιτική Ευρώπη.

Ο Πιερ Μοσκοβισί (οικονομικές και νομισματικές υποθέσεις) αποτελεί μοναδική περίπτωση. Μοναχικός, όπως όταν έκανε τα πρώτα πολιτικά του βήματα στο γαλλικό σοσιαλιστικό κόμμα, βρέθηκε γρήγορα υπό την επιτήρηση του Λετονού Βάλντις Ντομπρόβσκις. Πέρασε την μπόρα της ελληνικής κρίσης ανήμπορος να αντιδράσει, όπως όλοι, ενώπιον του «δράκου» με το όνομα Βόλφγκανγκ Σόιμπλε.

Με την αποχώρηση του τελευταίου από την ευρωζώνη, άρχισε να σηκώνει κάπως το ανάστημά του απέναντι στη γερμανική πλευρά, η οποία από την αρχή δεν έδειξε εμπιστοσύνη στο πρόσωπό του. Στη φάση αυτή, ήταν ο μόνος που υποστήριξε κάπως την Αθήνα. Πάντα βέβαια φυλάγοντας τα νώτα του από τα γερμανικά πυρά. Οπωσδήποτε όμως, ήταν πιο φιλικός προς την Ελλάδα από το... φινλανδικό ρομπότ, τον προκάτοχό του, Ολι Ρεν.

Τέλος, ο Δημήτρης Αβραμόπουλος βρέθηκε αντιμέτωπος με το τεράστιο πρόβλημα του μεταναστευτικού, στο οποίο η Ελλάδα ήταν και είναι άμεσα εμπλεκόμενη. Προσπάθησε να προωθήσει λύσεις σε συνεργασία με τον Φρανς Τίμερμανς, αλλά ξεπεράστηκε γρήγορα από τα γεγονότα και την πολιτική διάσταση του όλου προβλήματος.

Ισως έπρεπε να επιδείξει περισσότερη πυγμή και να χτυπήσει από την αρχή το χέρι στο τραπέζι. Μετά ήταν πολύ αργά και περιορίστηκε στο να παρακολουθεί τις κινήσεις των κρατών-μελών...

ΕΥΡΩΠΗ
Ευρώπη: εξάμηνο ταξίδι στην άκρη της νύχτας
Σημαντικές ανακατατάξεις σε πρόσωπα αλλά και στην ίδια την πολιτική ταυτότητα της Ε.Ε. αναμένονται μέσα στο 2019, καθώς οι ευρωεκλογές έδειξαν ότι αρχίζει να αμφισβητείται η γερμανική κυριαρχία και ότι...
Ευρώπη: εξάμηνο ταξίδι στην άκρη της νύχτας
ΕΥΡΩΠΗ
Παζάρι για τα αξιώματα στην Ε.Ε.
Εστω και καθυστερημένα η Γαλλία, ως «αντίβαρο» στη γερμανική κυριαρχία, δημιουργεί συμμαχίες που δίνουν μικρές πιθανότητες στον Μάνφρεντ Βέμπερ να αντικαταστήσει τον Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ.
Παζάρι για τα αξιώματα στην Ε.Ε.
ΕΥΡΩΠΗ
Η επόμενη ημέρα στις Βρυξέλλες
Αρχίζουν από σήμερα στις Βρυξέλλες οι σκληρές διαπραγματεύσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων για τη σύναψη συμμαχιών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με βάση τα νέα δεδομένα των ευροεκλογών.
Η επόμενη ημέρα στις Βρυξέλλες
ΕΥΡΩΠΗ
Η δυσαρέσκεια ευνόησε τις σκοτεινές δυνάμεις
Ψήφο-διαμαρτυρία κατά της Ευρώπης της Δεξιάς και της σοσιαλδημοκρατίας, των τραπεζών και των business και της λιτότητας έριξαν στις κάλπες οι Ευρωπαίοι πολίτες στις χθεσινές ευρωεκλογές.
Η δυσαρέσκεια ευνόησε τις σκοτεινές δυνάμεις

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας