Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Μ’ ένα τείχος, δυο τρυγόνια!

Μεξικανός αστυνομικός ελέγχει πούλμαν που σταμάτησε σε μπλόκο για παράτυπους μετανάστες από την Κεντρική Αμερική

AP Photo/Rebecca Blackwell/ΑΡΧΕΙΟ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Μ’ ένα τείχος, δυο τρυγόνια!

  • A-
  • A+
ΗΠΑ Ο Ντόναλντ Τραμπ όχι μόνο κατάφερε να αποσπάσει από το Πεντάγωνο τα 3,6 δισ. δολάρια για την ανέγερση του τείχους στα σύνορα με το Μεξικό, αλλά έχει εγκλωβίσει -μέσω απειλών για εξοντωτικές κυρώσεις- και τον γείτονα πρόεδρο Μανουέλ Λόπες Ομπραδόρ στον άχαρο ρόλο του χωροφύλακα που κυνηγά φτωχούς μετανάστες για να μη φτάσουν σε αμερικανικό έδαφος.

Το ’πε και το ’κανε. Αφού το Κογκρέσο τού αρνήθηκε το παχυλό κονδύλι για το τείχος στα σύνορα με το Μεξικό -και ο εκβιασμός του κράτησε κλειστή την ομοσπονδιακή κυβέρνηση για πάνω από τρεις εβδομάδες στις αρχές του χρόνου-, ο Ντόναλντ Τραμπ απέσπασε από το Πεντάγωνο τα χρήματα για να υλοποιήσει το όραμά του, όπως είχε προαναγγείλει.

Πριν από λίγες μέρες, ο υπουργός Αμυνας Μαρκ Εσπερ ενέκρινε την αφαίρεση 3,6 δισ. δολαρίων από κατασκευαστικά προγράμματα των ενόπλων δυνάμεων τα οποία θα χρησιμοποιηθούν για να φτιαχτεί ένα τείχος μήκους 282 χιλιομέτρων στα σύνορα με το Μεξικό. Οπότε, και το χατίρι του Τραμπ θα γίνει, και δεν θα εξαναγκαστεί το Μεξικό να πληρώσει για την οικοδόμηση του τείχους, όπως απειλούσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ.

Βέβαια, στην πραγματικότητα, το Μεξικό πληρώνει αλλιώς. Υπό την απειλή επιβολής εξοντωτικών δασμών, η κυβέρνηση του κεντροαριστερού προέδρου Αντρες Μανουέλ Λόπες Ομπραδόρ -ή ΑΜΛΟ- υποχρεώθηκε να υιοθετήσει για τη χώρα του τον ρόλο του περιφερειακού μπαμπούλα-χωροφύλακα.

Χιλιάδες απελάσεις

Με βάση τη συμφωνία που υπέγραψε με τις ΗΠΑ στις αρχές Ιουνίου, το Μεξικό υποχρεούται να αποτρέπει τις μεταναστευτικές ροές προς Βορρά θωρακίζοντας τα δικά του σύνορα στον Νότο. Παράλληλα, οι αμερικανικές αρχές θα μπορούν να επαναπροωθούν στο Μεξικό μετανάστες και πρόσφυγες από την Κεντρική Αμερική ενόσω εξετάζονται οι αιτήσεις τους για χορήγηση ασύλου στις ΗΠΑ.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η σπαρασσόμενη από τη βία και την εξαθλίωση Γουατεμάλα, από την οποία προσπαθούν να ξεφύγουν χιλιάδες άνθρωποι, χαρακτηρίστηκε «ασφαλής τρίτη χώρα» για την επαναπροώθηση προσφύγων. Και όλα θα ήταν «καλά» για τον Τραμπ αν ο νεοεκλεγείς πρόεδρος της χώρας, Αλεχάντρο Γιαματέι, δεν είχε υποσχεθεί πως θα ακυρώσει τη συμφωνία που υπέγραψε ο απερχόμενος πρόεδρος Τζίμι Μοράλες με τον πρόεδρο των ΗΠΑ. Μένει να δούμε αν θα τηρήσει τον λόγο του. Ως τότε, αυτό που δέχεται την πίεση από όλες τις κατευθύνσεις είναι το Μεξικό, με παράπλευρα θύματα τους μετανάστες.

Ηδη από τις αρχές του χρόνου γίνονταν συστηματικές απελάσεις μεταναστών από το Μεξικό. Οι Αρχές του Μεξικού επαναπροώθησαν τουλάχιστον 102.314 μετανάστες στη Γουατεμάλα τους πρώτους οκτώ μήνες της τρέχουσας χρονιάς, αριθμό αυξημένο κατά 63% σε σύγκριση με το αντίστοιχο περυσινό διάστημα, όπως ανακοίνωσε προ ημερών η απερχόμενη κυβέρνηση του Τζίμι Μοράλες. Από αυτούς, οι 54.037 ήταν υπήκοοι της Ονδούρας, οι 12.317 του Ελ Σαλβαδόρ, οι 1.530 της Νικαράγουας και οι 34.430 Γουατεμαλτέκοι.

Οπότε, στις 15 Ιουλίου, μόλις συμπληρώθηκε η προθεσμία των 45 ημερών που είχε θέσει η αμερικανική κυβέρνηση στο Μεξικό για την πρώτη αξιολόγηση της χώρας ως προς το αν τηρεί τη δέσμευσή της για μείωση των μεταναστευτικών ροών, η μεξικανική κυβέρνηση μπορούσε άνετα να ισχυριστεί ότι μειώθηκε αισθητά ο αριθμός των ανθρώπων που έρχονταν από τη Γουατεμάλα. Και ο ΑΜΛΟ, ο οποίος εκλέχθηκε με συνθήματα υπέρ των φτωχών και των κατατρεγμένων, βρέθηκε να καταδιώκει τους φτωχούς και κατατρεγμένους γειτονικών χωρών που χρησιμοποιούν τη δική του ως ενδιάμεσο σταθμό προκειμένου να φτάσουν στις ΗΠΑ.

Μέσα στο πρώτο εξάμηνο της θητείας του, ο ΑΜΛΟ μείωσε κατά 20% τον προϋπολογισμό της Μεξικανικής Επιτροπής Βοήθειας προς τους Πρόσφυγες, ενώ ένα από τα πρώτα μελήματά του ήταν να ιδρύσει ένα νέο σώμα, την Εθνοφρουρά.

Το αρχικό σκεπτικό της κυβέρνησης γι’ αυτό το σώμα, στο οποίο μεταφέρθηκαν μέλη της ομοσπονδιακής αστυνομίας, του στρατού και της ακτοφυλακής, ήταν η πρόληψη και η πάταξη της πολύ υψηλής εγκληματικότητας. Το ίδιο σώμα όμως χρησιμοποιείται για τον εντοπισμό και τη σύλληψη παράτυπων μεταναστών. Αμέσως μετά τη συμφωνία με τις ΗΠΑ, η κυβέρνηση εξαπέλυσε στα σύνορα 6.500 μέλη της Εθνοφρουράς γι’ αυτόν τον σκοπό.

«Μέσα στον θόρυβο που δημιουργήθηκε από την πολιτική διαχωρισμού των οικογενειών, τα κέντρα κράτησης μεταναστών και τις επιδρομές της αμερικανικής συνοριακής δύναμης ICE, ήταν εύκολο να μας διαφύγει το γεγονός ότι οι δυνάμεις ασφαλείας του Μεξικού δεν φέρονται πολύ καλύτερα στους μετανάστες», επισημαίνει το αμερικανικό περιοδικό The Nation.

«Η αστυνομία και οι αρχές μετανάστευσης της χώρας, οι οποίες έχουν σε κάποιο βαθμό εκπαιδευτεί και εξοπλιστεί από τις ΗΠΑ, διεξάγουν μια εκστρατεία εκφοβισμού και βίας προς τους μετανάστες, σε πλήρη ατιμωρησία. Με δεδομένο το ιστορικό των μεξικανικών δυνάμεων ασφαλείας -την εξαφάνιση 43 φοιτητών στην Αγιοτσινάπα το 2014 - είναι επόμενο να αναμένουμε ακόμα μεγαλύτερη βία».

Ενα από τα πιο εμβληματικά σημεία δράσης της Εθνοφρουράς είναι η παραμεθόρια πόλη Ταπατσούλα στις όχθες του ποταμού Σουτσιάτε, που χωρίζει το Μεξικό από τη Γουατεμάλα. Αυτή η πόλη έχει γίνει από πέρυσι το κεντρικό σημείο εισόδου των καραβανιών με τους πρόσφυγες από την Κεντρική Αμερική. Αυτό που αναμένει τους περισσότερους είναι η πείνα, η ταλαιπωρία, ο ύπνος καταμεσής του δρόμου, ο κίνδυνος να πέσουν θύματα ληστών, δουλεμπόρων ή να χάσουν τη ζωή τους πραγματοποιώντας ένα επικίνδυνο ταξίδι από όποια δίοδο βρουν ανοιχτή.

Διάχυτη δυσαρέσκεια

Στο μεταξύ, η πίεση που αντιμετωπίζει το Μεξικό σε επίπεδο αρχών σε ό,τι αφορά το μεταναστευτικό επηρεάζει πια και τον πληθυσμό. Οι εκδηλώσεις αλληλεγγύης προς τα πρώτα καραβάνια προσφύγων δίνουν σιγά σιγά τη θέση τους στη δυσαρέσκεια και την ξενοφοβία. Κοινή δημοσκόπηση που διεξήγαγαν τον Ιούλιο η μεξικανική εφημερίδα Reforma και η αμερικανική Washington Post έδειχνε ότι το 55% των Μεξικανών συμφωνεί με τις απελάσεις των μεταναστών από την Κεντρική Αμερική.

Παράλληλα, οι 6 στους 10 θεωρούν ότι οι μετανάστες επιβαρύνουν τον ντόπιο πληθυσμό καθώς ζητούν -και κάποιες φορές παίρνουν- δουλειές και επιδόματα που κάτω από άλλες συνθήκες θα προορίζονταν για τους Μεξικανούς.

«Η κυβέρνηση του ΑΜΛΟ είναι όμηρος της κατασταλτικής και ξενοφοβικής πολιτικής του Τραμπ απέναντι στους μετανάστες», λέει στο ισπανόφωνο BBC ο Λουίς Γκαρσία Βιγιαγκράν, Μεξικανός δικηγόρος ειδικός σε θέματα μετανάστευσης και ακτιβιστής. «Αυτό που θα ήθελε λιγότερο ο ΑΜΛΟ είναι να στραφεί ενάντια στους φτωχούς και τους αβοήθητους. Και τώρα, αυτό είναι το πρώτο πράγμα που κάνει εξαιτίας του εκβιασμού των ΗΠΑ. Τα χέρια του είναι δεμένα», εκτιμά ο Βιγιαγκράν.

Οπως λέει μάλιστα χαρακτηριστικά, το τείχος του Τραμπ στην πραγματικότητα δεν βρίσκεται στα βόρεια σύνορα της χώρας του με τις ΗΠΑ, αλλά στον Νότο, στον ποταμό Σουτσιάτε, που αποτελεί το φυσικό σύνορο με τη Γουατεμάλα...

ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Νοσηρός εκβιασμός με θύματα τους μετανάστες
Σε εργαλεία των πολιτικών παιχνιδιών της κυβέρνησης Τραμπ μετατρέπονται ακούσια οι παράτυποι μετανάστες, τόσο αυτοί που βρίσκονται ήδη στις ΗΠΑ, όσο κι εκείνοι που επιχειρούν να διαβούν τα σύνορα με το Μεξικό.
Νοσηρός εκβιασμός με θύματα τους μετανάστες
ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Η φλυαρία του Τραμπ υπονομεύει τη συμφωνία για το μεταναστευτικό
Η συμπεριφορά του Αμερικανού προέδρου κινδυνεύει να δημιουργήσει προβλήματα στην υλοποίηση μιας ούτως ή άλλως αμφιλεγόμενης συμφωνίας με το Μεξικό που ουσιαστικά έκλεισε υπό την απειλή για επιβολή δασμών και...
Η φλυαρία του Τραμπ υπονομεύει τη συμφωνία για το μεταναστευτικό
ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Τείχος με κάθε τρόπο
Ξανά σε ρόλο... Πυθίας ο Ντόναλντ Τραμπ, σε συνέντευξή του από τα σύνορα του Τέξας με το Μεξικό, εξακολούθησε να διατηρεί την αγωνία σχετικά με την κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης προκειμένου να αποσπάσει...
Τείχος με κάθε τρόπο
ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Ενα βήμα από την κατάσταση έκτακτης ανάγκης
HΠΑ Ενώ η παράλυση του Δημοσίου στις ΗΠΑ συνεχίζεται για τέταρτη εβδομάδα και αφού είδε -στα... όρθια- τους ηγέτες των Δημοκρατικών Πελόζι και Σούμερ και διαφώνησε κάθετα μαζί τους, ο Ντόναλντ Τραμπ έφυγε...
Ενα βήμα από την κατάσταση έκτακτης ανάγκης
ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Ο Τραμπ ξεπέρασε τον εαυτό του σε αισχρότητα
Συνεχίζει τον «ανένδοτο» ο Τραμπ για το διαβόητο τείχος στα σύνορα με το Μεξικό, ενώ συμπληρώνονται τρεις εβδομάδες από τότε που ξεκίνησε η μερική παράλυση στη λειτουργία της ομοσπονδιακής κυβέρνησης. Χθες,...
Ο Τραμπ ξεπέρασε τον εαυτό του σε αισχρότητα
ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Οικογενειακές επανενώσεις μετ’ εμποδίων
Παρά το διάταγμα της 20ής Ιουνίου για τερματισμό του διαχωρισμού οικογενειών, πολλά παιδιά παραμένουν ακόμη μακριά από τους γονείς τους για νομικούς και γραφειοκρατικούς λόγους. Ανήλικα και γονείς προσπαθούν...
Οικογενειακές επανενώσεις μετ’ εμποδίων

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας