Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
H ηφαιστειακή τέφρα στο στόχαστρο της NASA
NASA

H ηφαιστειακή τέφρα στο στόχαστρο της NASA

  • A-
  • A+

Η ηφαιστειακή τέφρα που παράγεται από τις εκρήξεις ηφαιστείων ήταν και παραμένει ένας από τους σημαντικούς κινδύνους για τις αεροπορικές πτήσεις. Η εισρόφηση της από τους κινητήρες μπορεί να προκαλέσει σημαντικό πρόβλημα λειτουργίας τους πιθανόν και ατύχημα. 

Επίσης σε μακροχρόνια κλίμακα αποτελεί διαρκή παράγοντα επιβάρυνσης του κλίματος καθώς σχετίζεται με την θέρμανση του πλανήτη. Kαι οι δυο αυτές πτυχές του κοινού προβλήματος συνθέτουν ενιαίο κίνδυνο τον οποίο οι επιστήμονες καλούνται να αντιμετωπίσουν. 

Είναι σημαντικό ότι στα εργαλεία που χρησιμοποιούν οι επιστήμονες για να δώσουν ακριβείς απαντήσεις έχει προστεθεί πλέον η τρισδιάστατη χαρτογράφηση των προϊόντων από τις ηφαιστειακές εκρήξεις.

Μέχρι σήμερα ύστερα από κάθε τέτοιο γεγονός οι αεροπορικές εταιρίες είναι υποχρεωμένες να ζητήσουν στοιχεία από τις κατά τόπους αρμόδιες αρχές πρόγνωσης του καιρού. 

Επίσης σχετικές πληροφορίες λαμβάνουν και από ένα παγκόσμιο δίκτυο παρατήρησης της ηφαιστειακής τέφρας. Τα στοιχεία τους συνήθως προέρχονται από δορυφορικά δεδομένα που ανανεώνονται συνεχώς. 

Οι μετρήσεις της NASA

Ερευνητές στο Διαστημικό Κέντρο Goddard της NASA ήδη καταγράφουν δορυφορικά δεδομένα σχετικά με το διοξείδιο του θείου το οποίο συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Πρόκειται για την χημική ένωση που αποτελεί το σημαντικότερο χημικό στοιχείο που εκλύεται κατά τις ηφαιστειακές εκρήξεις. Επίσης χαρτογραφούν την γεωγραφική θέση αλλά και τρόπο που διαχέονται τα αερολύματα ανάλογα με το υψόμετρο. 

Το νέφος που σχηματίζεται μετά από μια ηφαιστειακή έκρηξη περιέχει δυο βασικά συστατικά . Σταγόνες θεϊκού οξέως που προήλθαν από την μετατροπή του διοξειδίου του θείου και ηφαιστειακή τέφρα. Η ασφαλής μέθοδος για τον εντοπισό της είναι η σκέδαση που προκαλεί στην ηλιακή υπεριώδη ακτινοβολία. Πρόκειται για σημαντική πληροφορία που καταγράφεται από τους δορυφόρους.

Όπως έχει διαπιστωθεί το στοιχείο κλειδί για τον εντοπισμό της ηφαιστειακής τέφρας είναι το διοξειδίου του θείου επειδή έχει πολύ συγκεκριμένο ρόλο.

Οι διαταραχές στην υπεριώδη ακτινοβολία από αερολύματα με καπνό, σκόνη και στάχτη προκαλούν την ίδια επίπτωση στην ακτινοβολλία με το διοξείδιο του θείου να διαφοροποιεί το αποτέλεσμα. Επομένως επειδή υπάρχει σε μεγάλες ποσότητες στο ηφαιστειακό νέφος αποτελεί στοιχείο κλειδί για τις δορυφορικές μετρήσεις καθώς μέσω αυτού επιβεβαιώνεται αδιαμφισβήτητα η αναγνώριση του ηφαιστειακού νέφους.

Όπως επισημαίνουν οι επιστήμονες όταν γνωρίζουν την γεωγραφική θέση καθώς και την κατανομή των ηφαιστειακών αερολυμάτων ως προς το υψόμετρο μπορούν να κάνουν ακριβέστερες προβλέψεις σε κλίμακα ημέρας, εβδομάδων ακόμη και μηνών σχετικά με την διασπορά των προϊόντων της ηφιαστειακής έκρηξης.

Νέα μέθοδος

Μια εντελώς νέα διαδικασία στις επιστημονικές παρατηρήσεις είναι η τρισδιάστατη χαρτογράφηση της δομής ενός κινούμενου ηφαιστειακού νέφους δηλώνει ο ερευνητής στο κέντρο Goddard της NASA, Nickolay A. Krotkov (Atmospheric Chemistry and Dynamics Laboratory at NASA Goddard). 

Για τις ανάγκες των μετρήσεων οι επιστήμονες χρησιμοποιούν ένα τριπλό επιστημονικό όργανο (Ozone Mapping Profiler Suite-OMPS) το οποίο βρίσκεται σε δορυφόρο που εκτοξεύθηκε τον Οκτώβριο του 2011. Πρόκειται για μια κοινή αποστολή στην οποία μεταξύ άλλων συμμετέχει η NASA και η Εθνική Υπηρεσία Ωκεάνιας Ατμόσφαιρας (NASA/ NOAA/ Suomi NPP). 

Προκειμένου να αναπτυχθεί ένα ακριβές προφίλ σχετικά με την ηφαιστειακή πρόβλεψη ενσωματώνονται σε ένα μοντέλο ο χρόνος, η διάρκεια της έκρηξης το υψόμετρο και η ποσότητα των υλικών που εκτοξεύθηκαν.

Μεγάλη σημασία έχει το μέγιστο ύψος που εκτινάχθηκε από το στόμιο του ηφαιστείου ο «κορμός» με τα υλικά καθώς αυτό παίζει σημαντικό ρόλο στην πρόγνωση σχετικά με την κατεύθυνση που θα κινηθεί στον αέρα.

Οταν όλες αυτές οι πληροφορίες οργανωθούν σε ένα πρακτικό πακέτο δεδομένων αποκτούν μεγάλη άξια για τις αεροπορικές εταιρίες.

Μετά από κάθε σοβαρή ηφαιστειακή έκρηξη λόγοι ασφάλειας συχνά επιβάλλουν ακυρώσεις ή αλλαγή στην πορεία των πτήσεων που διαδοχικά επηρεάζουν την κατανάλωση καυσίμων και την διάρκεια του ταξιδιού.

Μακροπρόθεσμες επιπτώσεις

Ύστερα από μια ηφαιστειακή έκρηξη αερολύματα με θειούχες ενώσεις επηρεάζουν το ισοζύγιο της ακτινοβολίας ακόμη και σε σημαντικό βάθος χρόνου.

Με αντιπροσωπευτικό παράδειγμα την έκρηξη του ηφαιστείου στο όρος Πινατούμπο στις Φιλιππίνες διαπιστώθηκε ότι προκαλείται βραχυπρόθεσμη ψύξη της της Γης.

Το γεγονός οφείλεται στην διασπορά του διοξειδίου του θείου στην στρατόσφαιρα και αποτελεί σημαντικό παράγοντα για συστηματικές επιστημονικές παρατηρήσεις.

  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Κυψέλες καυσίμων για οικολογικά επιβατηγά πλοία
Αν και η πρόταση για μικρά οικολογικά επιβατηγά πλοία με μηδενικές εκπομπές ρύπων ήδη λειτουργεί μόλις πρόσφατα πήρε συγκεκριμένη μορφή και σαφή προοπτική για το μέλλον βασιζόμενη στις κυψέλες καυσίμων. Και...
Κυψέλες καυσίμων για οικολογικά επιβατηγά πλοία
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Φορητός μετρητής της αέριας ρύπανσης εντοπίζει επικίνδυνα σωματίδια
Η ποιότητα του αέρα στα μεγάλα αστικά κέντρα και πέριξ βιομηχανικών μονάδων είναι από τους τομείς με σταθερό ενδιαφέρον εξ αιτίας της ρύπανσης που συνήθως παρουσιάζουν. Για τον άμεσο έλεγχο και την εξαγωγή...
Φορητός μετρητής της αέριας ρύπανσης εντοπίζει επικίνδυνα σωματίδια
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Aπρόσβλητο από χάκερ το μελλοντικό «κβαντικό» ίντερνετ
Η κβαντική τηλεμεταφορά ιδιοτήτων ανάμεσα σε δυο σωματίδια που απέχουν μεταξύ τους δεν είναι μια εντελώς καινούργια πραγματικότητα. Είχε επιτευχθεί από την IBM σε εργαστηριακές συνθήκες τη δεκαετία του '90...
Aπρόσβλητο από χάκερ το μελλοντικό «κβαντικό» ίντερνετ
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Νανορομπότ αφαιρούν τοξικά μέταλα από λύματα
Mια από τις τελευταίες και αλλά υποσχόμενες αντιρρυπαντικές προτάσεις της τεχνολογίας είναι η χρήση αυτοκινούμενων νανορομπότ για την αφαίρεση μολύβδου και άλλων ρύπων από λύματα. Σμήνος από εκατοντάδες...
Νανορομπότ αφαιρούν τοξικά μέταλα από λύματα
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Συσκευή για εντοπισμό μικροβίων στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό
Όσο και αν θεωρείται δεδομένο ότι ο διεθνής διαστημικός σταθμός και το πλήρωμα του δεν κινδυνεύουν από μικρόβια οι επιστήμονες έχουν βάσιμες υπόνοιες για το αντίθετο. Αμερικανοί ερευνητές έχουν αναπτύξει...
Συσκευή για εντοπισμό μικροβίων στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΝΕΑ
Πρόταση του ΜΙΤ για τη βέλτιστη ενεργειακή απόδοση των κτιρίων
Σε πρόσφατη έρευνα που συμπεριλαμβάνεται σε εργασία ειδικών του ΜΙΤ αποδεικνύεται ότι το 44% της ενέργειας που χρησιμοποιείται για την θέρμανση και ψύξη των κτιρίων στα αστικά κέντρα των ΗΠΑ αντιπροσωπεύει το...
Πρόταση του ΜΙΤ για τη βέλτιστη ενεργειακή απόδοση των κτιρίων

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας