Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Aγώνας δρόμου για το εμβόλιο
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Aγώνας δρόμου για το εμβόλιο

  • A-
  • A+

Την ώρα που ο αγώνας δρόμου για την παραγωγή εμβολίου για τον COVID-19 καλά κρατεί, οι προκλήσεις παραμένουν. Ηδη δέκα υποψήφια εμβόλια για τον ιό της πανδημίας έχουν περάσει στη φάση των κλινικών δοκιμών από ένα σύνολο 150 υποψήφιων εμβολίων.

Η ανάπτυξη εμβολίων, ωστόσο, είναι κανονικά ένα μακροχρόνιο εγχείρημα. Ο Αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) ενέκρινε μόλις πέρυσι το πρώτο εμβόλιο για τον Εμπολα, 43 χρόνια μετά την ανακάλυψη του θανατηφόρου ιού, ενώ η πρόοδος στο εμβόλιο για τον HIV είναι μικρή παρά τις τεράστιες επενδύσεις. Συνήθως παίρνει 10 χρόνια για την ανάπτυξη ενός εμβολίου, αλλά με την κρίση που έχει δημιουργήσει σε παγκόσμιο επίπεδο ο COVID-19 όλοι ελπίζουν αυτή τη φορά η εξέλιξη να είναι διαφορετική. Θα μπορούσε, απαντά η διεθνής επιστημονική κοινότητα.

Ηδη δέκα εμβόλια κατά του SARS-COV-2 βρίσκονται στη φάση των κλινικών δοκιμών και οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης και η AstraZeneca ελπίζουν να έχουν τα πρώτα στοιχεία της τρίτης φάσης το καλοκαίρι. Παρ’ όλο που οι λοιμωξιολόγοι ισχυρίζονται ότι ακόμα και οι 18 μήνες για το πρώτο εμβόλιο είναι πολύ σύντομο διάστημα, ορισμένοι αισιόδοξοι πιστεύουν ότι ορισμένες εκατοντάδες εκατομμύρια δόσεις του εμβολίου μπορεί να είναι έτοιμες στα τέλη της τρέχουσας χρονιάς, αρχές της επόμενης.

Ενας από αυτούς είναι ο Anthony Fauci, κορυφαίος λοιμωξιολόγος των ΗΠΑ και διευθυντής του National Institute of Allergy and Infectious Diseases (NIH), ο οποίος έχει δηλώσει ότι «με σκοπό την επιτάχυνση της ανάπτυξης εμβολίου θα προχωρήσουμε στην παραγωγή εκατοντάδων εκατομμυρίων δόσεων μέχρι τον Ιανουάριο», διευκρινίζοντας ότι «θέλουμε να κινηθούμε γρήγορα, αλλά παράλληλα με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα».

Ορισμένα από τα υποψήφια εμβόλια χρησιμοποιούν αναδυόμενες πλατφόρμες τεχνολογίας. Το mRNA-1273 της Moderna, που ξεκίνησε κλινικές δοκιμές μόλις 66 ημέρες μετά την αποκωδικοποίηση από τους επιστήμονες της αλληλουχίας του SARS-CoV-2, επιδεικνύει τις δυνατότητες των εμβολίων νουκλεϊκών οξέων (DNA, RNA). Είναι εμβόλια που βασίζονται σε γενετικό υλικό (RNA ή DNA) του ιού, είναι ασφαλή και σχετικά εύκολο να αναπτυχθούν. Η παραγωγή τους βασίζεται στη σύνθεση γενετικού υλικού του ιού το οποίο κωδικοποιεί ένα ιικό αντιγόνο. Το γενετικό υλικό στη συνέχεια εισάγεται σε ανθρώπινα κύτταρα τα οποία παράγουν το ιικό αντιγόνο κινητοποιώντας το ανοσοποιητικό σύστημα. Η τεχνολογία αυτή χρησιμοποιείται από τουλάχιστον 20 υποψήφια εμβόλια.

Το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και η AstraZeneca από την πλευρά τους προωθούν ένα ανασυνδυασμένο εμβόλιο που ονομάζεται AZD1222 για να επιτύχουν παρόμοιο αποτέλεσμα, σχεδιάζοντας έναν αδενοϊό χιμπατζή για να μεταφέρει DNA ώστε να παραχθούν αντιγόνα. Επειδή οι αδενοϊοί είναι οι ίδιοι ανοσογονικοί, μια τέτοιου είδους προσέγγιση προκαλεί ισχυρές αποκρίσεις κυττάρων Β και Τ που μπορεί να οδηγήσει σε καλύτερη προφύλαξη με λιγότερες δόσεις.

Αλλά ούτε η μία ούτε η άλλη τεχνολογία έχουν μέχρι σήμερα δημιουργήσει εγκεκριμένο εμβόλιο στις ΗΠΑ ή στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Μένει να φανεί αν τα mRNA-κωδικοποιημένα αντιγόνα μπορούν να προσφέρουν επαρκή προστασία έναντι των παθογόνων, ενώ προηγούμενες προσπάθειες με εμβόλια αδενοϊών απογοήτευσαν τουλάχιστον εν μέρει, αφού ορισμένοι αποδέκτες είχαν προϋπάρχουσα ανοσία στους πρώτους αδενοϊούς που δοκιμάστηκαν. Επιπλέον, ενώ και οι δυο τεχνολογίες έχουν θεωρητικά πλεονεκτήματα στην παραγωγή σε σχέση με τις υπάρχουσες, καμία δεν έχει δοκιμαστεί.

Αλλοι έχουν επικεντρωθεί σε καθιερωμένες τεχνολογίες. Η Sanofi και η GlaxoSmithKline, δυο από τους τέσσερις κορυφαίους παραγωγούς εμβολίων, συνεργάζονται για ένα εμβόλιο που βασίζεται σε τμήμα ιικής πρωτεΐνης. Η καλύτερη προσπάθειά τους αποτελείται από το ίδιο το αντιγόνο της εξωτερικής πρωτεΐνης του ιού, σε συνδυασμό με ένα ανοσογόνο ανοσοενισχυτικό για να προκαλέσει ισχυρή ανοσοαπόκριση. Οι δυο εταιρείες ελπίζουν να ξεκινήσουν μια δοκιμή φάσης 1 αργότερα μέσα στη χρονιά. Μερικές εταιρείες εστιάζουν επίσης σε προσεγγίσεις ολόκληρου του ιού, στις οποίες το SARS-CoV-2 εξασθενεί ή σκοτώνεται για να «διδάξει» στο ανοσοποιητικό σύστημα τι να αναγνωρίζει.

Η λίστα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας με τα εμβόλια μπορεί να περιλαμβάνει περισσότερα από 100 υποψήφια εμβόλια στο προκλινικό στάδιο και το όλο εγχείρημα να είναι ενθαρρυντικό, ωστόσο «δεν θα δουλέψουν όλες οι πλατφόρμες», τονίζει ο Adrian Hill της ομάδας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Η επιτυχία στην ανάπτυξη των εμβολίων είναι 6%.

Μετά τα θετικά αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών της πρώτης φάσης, είναι απαραίτητες μεγαλύτερες δοκιμές που θα αναδείξουν τις προσπάθειες που είναι ικανές να συνεχίσουν. Η ανάγκη για ταχύτητα είναι δεδομένη, ωστόσο χρειάζεται προσοχή. Οι μικρές, γρήγορα σχεδιασμένες κλινικές μελέτες των υποψήφιων COVID-19 θεραπειών παρείχαν απαντήσεις αλλά δημιούργησαν ερωτήματα στην επιστημονική κοινότητα γύρω από την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά τους. Με τα εμβόλια τα πράγματα είναι ακόμα πιο σοβαρά: ένα αναποτελεσματικό εμβόλιο μπορεί να επιδεινώσει την ασθένεια, ενισχύοντάς την ή μέσω άλλων μηχανισμών.

Το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και η AstraZeneca, πάντως, είναι οι πρώτοι που ξεκινούν την τρίτη φάση των μελετών σε υγιείς ενηλίκους 18-65 χρόνων υγειονομικούς και γενικό πληθυσμό. Η μελέτη τους με 10.000 συμμετέχοντες έχει ήδη ξεκινήσει στη Βρετανία ενώ θα ακολουθήσει μεγαλύτερη μελέτη με το εμβόλιο και τη συμμετοχή 30.000 εθελοντών στις ΗΠΑ το καλοκαίρι.

ΠΗΓΕΣ: The Lancet, Science, ΕΚΠΑ

Πρόσβαση για όλους

Οταν είναι έτοιμα τα εμβόλια, θα προκύψουν νέες δυσκολίες. Η βιομηχανία ζεσταίνει ήδη τις μηχανές της για να αυξήσει την παραγωγή, παρά το ρίσκο η προσπάθεια των προτιμώμενων υποψηφίων τους να μην ευοδώσει. Ακόμα ένα μείζονος σημασίας ζήτημα είναι η πρόσβαση. Οι εκκλήσεις και από τα πιο επίσημα χείλη, όπως είναι ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, για καθολική πρόσβαση στα εμβόλια είναι πολλές, αλλά οι εθνικοί, γεωγραφικοί και κυρίως οι εμπορικοί παράγοντες θα μπορούσαν να εμποδίσουν την πραγματοποίηση της πρότασης.

Το μόνο βέβαιο είναι ότι χρειαζόμαστε ένα εμβόλιο για τον COVID-19, λέει ο Hill και προσθέτει: «Τα υπόλοιπα θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε πώς θα εξελιχθούν».

 

ΥΓΕΙΑ
Σ. Τσιόδρας: Άσχετος ο καύσωνας με το lockdown
Για τις υψηλές θερμοκρασίες που επικρατούν στη χώρα μας το μήνα Μάιο, μίλησε ο Σωτήρης Τσιόδρας, κατά τη σημερινή ενημέρωση για την εξέλιξη της νόσου του νέου κορονοϊού στη χώρα μας
Σ. Τσιόδρας: Άσχετος ο καύσωνας με το lockdown
ΥΓΕΙΑ
Ο Covid-19 ήρθε για να μείνει, συμφωνεί με τον ΠΟΥ ο Σωτήρης Τσιόδρας
«Κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει τη δυνατότητα να γίνει ένας ενδημικός ιός, θα κυκλοφορεί ανάμεσά μας δηλαδή, όπως το κοινό κρυολόγημα», εκτίμησε ο λοιμωξιολόγος
Ο Covid-19 ήρθε για να μείνει, συμφωνεί με τον ΠΟΥ ο Σωτήρης Τσιόδρας
ΥΓΕΙΑ
Νέο άλμα: 153 τα κρούσματα του κορονοϊού
Διαρκώς αυξάνεται ο ημερήσιος αριθμός κρουσμάτων στη χώρα μας, καθώς ο ΕΟΔΥ ανακοίνωσε 153 νέα επιβεβαιωμένα περιστατικά του νέου κορονοϊού στη χώρα. Εξ αυτών τα 11 εντοπίστηκαν στις πύλες εισόδου της χώρας.
Νέο άλμα: 153 τα κρούσματα του κορονοϊού
ΥΓΕΙΑ
Κρούσματα μεταξύ εργαζομένων και στο «Γ.Ν.Θ. Γεννηματάς» της Θεσσαλονίκης
Μετά την ιχνηλάτηση που πραγματοποιήθηκε στην ουρολογική κλινική του Γ.Ν.Θ. Γεννηματάς, στη Θεσσαλονίκη, εντοπίστηκαν τέσσερα κρούσματα του νέου κορονοϊού μεταξύ των εργαζομένων.
Κρούσματα μεταξύ εργαζομένων και στο «Γ.Ν.Θ. Γεννηματάς» της Θεσσαλονίκης
ΥΓΕΙΑ
Ασταμάτητος ο κορονοϊός παρά τα μέτρα και τις νουθεσίες
Ούτε τα σπασμωδικά και κατόπιν εορτής μέτρα της κυβέρνησης, αλλού ούτε και τα καμπανάκια και οι συστάσεις για τήρηση των κανόνων προστασίας, δεν φαίνονται ικανά να ανακόψουν τη δυναμική που έχει αποκτήσει η...
Ασταμάτητος ο κορονοϊός παρά τα μέτρα και τις νουθεσίες

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας