Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Νέα εμπόδια στην εκπαίδευση των τυφλών
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Νέα εμπόδια στην εκπαίδευση των τυφλών

  • A-
  • A+

Η ισότιμη πρόσβαση όλων στην εκπαίδευση είναι μια υποχρέωση στην οποία η ελληνική πολιτεία έχει αποτύχει παταγωδώς διαχρονικά.

Ελάχιστα άτομα με αναπηρία εισάγονται στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, ακόμη και με το ευεργετικό μέτρο της ποσόστωσης του 5% για τους υποψηφίους που πάσχουν από σοβαρές παθήσεις. Κι όταν καταφέρνουν να μπουν σε κάποιο Πανεπιστήμιο, οι σπουδαστές με αναπηρία έρχονται αντιμέτωποι με μη προσβάσιμα κτίρια, μη προσβάσιμες υπηρεσίες, μη προσβάσιμα συγγράμματα.

Αυτήν την πραγματικότητα έρχεται, όπως φαίνεται, να δυσχεράνει το σχέδιο νόμου του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, το οποίο έχει προκαλέσει μεγάλη αναστάτωση στους κύκλους των τυφλών, των αμβλυώπων και των ατόμων με άλλα προβλήματα ανάγνωσης αλλά και των φορέων που είναι επιφορτισμένοι με τη μετατροπή έργων σε προσβάσιμο γι’ αυτούς τους ανθρώπους μορφότυπο, καθώς προβλέπεται καταβολή εύλογης αμοιβής στους δικαιούχους των έργων, δηλαδή τους εκδότες. Ο φόβος τους είναι ότι το κόστος αυτής της «εύλογης αμοιβής» θα μετακυλιστεί στους ωφελούμενους.

Οπως τονίζει ο Σύνδεσμος Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών (ΣΕΑΒ), το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου αφορά την ενσωμάτωση της ευρωπαϊκή οδηγίας ΕΕ 2017/1564, η οποία βασίστηκε στη Συνθήκη του Μαρακές.

Η Συνθήκη δεν προσέδιδε υποχρεωτικό χαρακτήρα στην εύλογη αμοιβή των δικαιούχων των έργων, ωστόσο το υπουργείο με το εν λόγω σχέδιο νόμου ουσιαστικά επιλέγει να ενσωματώσει την υποχρεωτικότητα αυτού του μέτρου.

Στο πλαίσιο της ισότιμης πρόσβασης, αρκετές ακαδημαϊκές βιβλιοθήκες αγόρασαν εξοπλισμό για τη στήριξη της μελέτης των εντυποανάπηρων σπουδαστών κι ανέπτυξαν υπηρεσίες προς αυτήν την κατεύθυνση.

«Η μετατροπή ενός ψηφιακού αρχείου (pdf), που παρέχει ένας εκδότης συγγραμμάτων, σε προσβάσιμη μορφή είναι μια διαδικασία, που απαιτεί από τις βιβλιοθήκες τη διάθεση προσωπικού και τεχνικών μέσων - συχνά επιστρατεύονται κι εθελοντές φοιτητές. Eνα βιβλίο 500 σελίδων απαιτεί εργασία 5-6 ημερών από έμπειρο βιβλιοθηκονόμο. Η μετατροπή σε ηχητικά αρχεία είναι ακόμη πιο περίπλοκη και χρονοβόρα. Στο Πάντειο Πανεπιστήμιο φοιτούν περίπου 20 εντυποανάπηροι σπουδαστές. Τα ενεργά βιβλία είναι 1.000 κι από αυτά περίπου 200 είναι προσβάσιμα», λέει η Ντίνα Κακάλη, διευθύντρια της Βιβλιοθήκης του Παντείου και συντονίστρια του δικτύου της σύγχρονης ηλεκτρονικής πλατφόρμας της «Πολυτροπικής Ηλεκτρονικής Βιβλιοθήκης - AMelib» του Συνδέσμου Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών. Για όλους τους παραπάνω λόγους, ο ΣΕΑΒ ζητά την άμεση απόσυρση των σχετικών παραγράφων του υπό διαβούλευση σχεδίου νόμου.

Η εξασφάλιση της ισότιμης συμμετοχής στην εκπαιδευτική διαδικασία δεν είναι υποχρέωση των ατόμων με αναπηρία, αλλά της πολιτείας.

Εύλογα, λοιπόν, το σχέδιο νόμου έχει συγκεντρώσει τα πυρά των εμπλεκομένων καθώς αναγνωρίζουν τα προσκόμματα που μπαίνουν στην ισότιμη συμμετοχή στην εκπαίδευση, ενώ διαβλέπουν μέχρι και τον κίνδυνο η μετατροπή των έργων να καταστεί πεδίον δόξης λαμπρό για οικονομικές δοσοληψίες των φορέων της εκπαίδευσης με ιδιωτικές επιχειρήσεις, οι οποίες θα αναλαμβάνουν το έργο με το αντίστοιχο φυσικά αντίτιμο, το οποίο θα κληθούν να καλύψουν τα ιδρύματα της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης από τον ήδη χαμηλό κρατικό προϋπολογισμό τους.

Η Εθνική Ομοσπονδία Τυφλών (ΕΟΤ), στο πλαίσιο της διαβούλευσης, κάνει λόγο για «λόμπι των εκδοτών», στις πιέσεις του οποίου φαίνεται ότι υποκύπτει η πολιτεία.

«Με το παρόν σχέδιο νόμου, αντί να προχωρήσει η χώρα ένα βήμα παραπέρα και να εκσυγχρονιστεί πολιτισμικά, προσφέροντας ουσιαστική δωρεάν πρόσβαση στους εντυποανάπηρους ανθρώπους κάθε κατηγορίας, θέτει ένα επιπλέον εμπόδιο, ήτοι την αποζημίωση των “δικαιούχων”, δηλαδή των εκδοτών. Είναι ντροπή και όνειδος να εξαρτάται η πρόσβαση των τυφλών και των λοιπών ατόμων με προβλήματα όρασης: α) από την έκδοση Υπουργικής Απόφασης, της οποίας δεν υπάρχει χρονικός προσδιορισμός έκδοσης και β) από την παροχή εύλογης αποζημίωσης στους δικαιούχους. Και η εύλογη αποζημίωση προβλέπεται να χορηγείται από μη κερδοσκοπικούς φορείς ή Βιβλιοθήκες Πανεπιστημίων κ.λπ., οι οποίοι επεξεργάζονται τα κείμενα προκειμένου να τα μετατρέψουν σε προσβάσιμη μορφή είτε ψηφιακή, είτε ακουστική, είτε σε γραφή Braille, είτε σε μεγαλογράμματους χαρακτήρες με δυσβάσταχτο κόστος, με προσωπικό πολύ περιορισμένο, το οποίο αφιερώνει πολλές εργατοώρες στη μετατροπή κάθε βιβλίου στην κατάλληλη μορφή. Η καταβολή οποιασδήποτε αποζημίωσης εκ μέρους των φορέων αυτών οι οποίοι ουδόλως αποζημιώνονται για το παρεχόμενο έργο είναι σε κάθε περίπτωση καταχρηστική, ανεπίτρεπτη και υπερβαίνει τα εσκαμμένα», αναφέρει η ΕΟΤ.

Πληρώνουν οι ίδιοι

Η γενική γραμματέας της ΕΟΤ, Βιβή Τσαβαλιά, μας περιγράφει το προσωπικό της βίωμα από τις σπουδές της στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση:

«Σπουδάζω στο Ελληνικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο, στο Τμήμα Ευρωπαϊκού Πολιτισμού. Τα συγγράμματα των εκδόσεων του ΕΑΠ, μου τα στέλνουν σε προσβάσιμη μορφή. Για τα δυο -τουλάχιστον- επιπλέον συγγράμματα άλλων εκδοτικών οίκων πληρώνω για τη μετατροπή τους. Κι όλα αυτά ενώ πληρώνω ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσόν στο ΕΑΠ. Τους έχω ζητήσει να ασχοληθούν με το ζήτημα των συγγραμμάτων – βάσει νομοθεσίας οι εκδότες υποχρεούνται να παρέχουν δωρεάν προσβάσιμα βιβλία– και με αγνοούν.

»Ο υπάρχων νόμος δεν εφαρμόζεται κι ο νέος που έρχεται χειροτερεύει την κατάσταση. Αν περάσει, είτε οι Βιβλιοθήκες και οι υπόλοιποι φορείς δεν θα αναλαμβάνουν τη μετατροπή των έργων είτε θα μετακυλίουν το κόστος στους ανάπηρους. Εκανα το μεταπτυχιακό μου στο Πάντειο. Το πρόγραμμα ήταν δωρεάν, αλλά μου κόστισε 10.000 ευρώ: έπρεπε κάποιος να μου φωτογραφίζει τα αρχεία και να μου ηχογραφεί βιβλία και συγγράμματα. Θα ήθελα να κάνω διδακτορικό. Εχω τα φόντα, αλλά δεν έχω τα χρήματα».

ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Στο έλεος του Θεού 23 παιδιά και 8 εργαζόμενοι
Αποκλειστική ευθύνη για τη μη λειτουργία δομής Κέντρου Δημιουργικής Απασχόλησης για Παιδιά με Αναπηρίες στο Μαρούσι φέρει η διοίκηση Πατούλη, σύμφωνα με την παράταξη «Ενότητα Ανατροπή και Εργο για το Μαρούσι»....
Στο έλεος του Θεού 23 παιδιά και 8 εργαζόμενοι
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
24ωρη απεργία της ΟΙΕΛΕ και κάλεσμα σε κινητοποίηση έξω από το ΣτΕ
Σε συγκέντρωση διαμαρτυρίας καλούν η Ομοσπονδία Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών Λειτουργών Ελλάδας (ΟΙΕΛΕ) και τα πρωτοβάθμια σωματεία του κλάδου των Φροντιστηρίων Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και των Κέντρων Ξένων...
24ωρη απεργία της ΟΙΕΛΕ και κάλεσμα σε κινητοποίηση έξω από το ΣτΕ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Στις 18/1 τα πρώτα αναπηρικά και διατροφικά επιδόματα από τον ΟΠΕΚΑ
Την ερχόμενη Παρασκευή 18 Ιανουαρίου, θα καταβληθούν τα προνοιακά αναπηρικά και διατροφικά επιδόματα για πρώτη φορά από τον ΟΠΕΚΑ - Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων Κοινωνικής Ασφάλισης, ο οποίος αναλαμβάνει...
Στις 18/1 τα πρώτα αναπηρικά και διατροφικά επιδόματα από τον ΟΠΕΚΑ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Η πρώτη ενιαία πληρωμή όλων των προνοιακών/αναπηρικών επιδομάτων από τον ΟΠΕΚΑ
Γίνονται εντατικές προσπάθειες για να πραγματοποιηθεί στις 18 Ιανουαρίου η πρώτη ενιαία πληρωμή όλων των προνοιακών/αναπηρικών επιδομάτων από τον ΟΠΕΚΑ, που από την 1η του τρέχοντος μηνός αναλαμβάνει τη...
Η πρώτη ενιαία πληρωμή όλων των προνοιακών/αναπηρικών επιδομάτων από τον ΟΠΕΚΑ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Καταβάλλονται τα προνοιακά επιδόματα από τον ΟΠΕΚΑ
Σήμερα πραγματοποιείται η τρίτη καταβολή των προνοιακών αναπηρικών επιδομάτων στο πλαίσιο του πιλοτικού προγράμματος, μέσω ηλεκτρονικής διαδικασίας, του ΟΠΕΚΑ -Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής...
Καταβάλλονται τα προνοιακά επιδόματα από τον ΟΠΕΚΑ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Στον εισαγγελέα για τις απειλές κατά του γυμνασιάρχη Ιωλκού
Τον εισαγγελέα Βόλου ενημέρωσε ο προϊστάμενος Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης της περιοχής, Σωκράτης Σαβελίδης, για τις απειλές που δέχεται ο διευθυντής του Γυμνασίου Ιωλκού γιατί στο σχολείο του οποίου είναι...
Στον εισαγγελέα για τις απειλές κατά του γυμνασιάρχη Ιωλκού

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας