Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εδώ Πολυτεχνείο, εκεί Πολυτεχνείο...

Μουσείο και Πολυτεχνείο από ψηλά

EUROKINISSI
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Εδώ Πολυτεχνείο, εκεί Πολυτεχνείο...

  • A-
  • A+

Η πρόταση που διατύπωσε πρόσφατα ο υποψήφιος δήμαρχος Αθηναίων Κώστας Μπακογιάννης σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Καθημερινή», για την «επέκταση του Μουσείου στο Μετσόβιο, όπου σήμερα στεγάζεται η Αρχιτεκτονική...», θα μπορούσε να θεωρηθεί και οικογενειακή υπόθεση: η ιδέα της επέκτασης του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου προς το συγκρότημα του Πολυτεχνείου ήταν της μητέρας του, Ντόρας Μπακογιάννη, ως υπουργού Πολιτισμού στις αρχές της δεκαετίας του 1990.

Πρόσφατα, το καλοκαίρι το μετέφερε ως επιθυμία και ο θείος, Κυριάκος Μητσοτάκης, ως πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας σε συνάντησή του με τους πολιτιστικούς συντάκτες.

Στο διάστημα που μεσολάβησε απασχόλησε κι άλλες φορές το ίδιο θέμα, με πιο πρόσφατα την περσινή ερώτηση του βουλευτή του Ποταμιού Γ. Ψαριανού προς την υπουργό Πολιτισμού και, την άνοιξη που μας πέρασε, δημοσιεύματα που ήθελαν θιασώτη της σχετικής ιδέας και τον τότε αναπληρωτή υπουργό Προστασίας του Πολίτη Ν. Τόσκα.

Ωστόσο, όσο «ελκυστική» και αν φαίνεται αυτή η πρόταση, δείχνει να παραβλέπει τον ιστορικό ρόλο του Πολυτεχνείου, όχι απλά ως ενός εκπαιδευτικού συγκροτήματος με ιστορία που ξεπερνάει τον αιώνα, αλλά ως ενός συμβόλου στον αγώνα του ελληνικού λαού για «Ψωμί-Παιδεία-Ελευθερία», ενός μνημείου αντίστασης και εξέγερσης ενάντια σε ένα ολοκληρωτικό καθεστώς και στις δυνάμεις που το υπέθαλψαν, όπως αποτυπώθηκε στην Ιστορία η 17η Νοέμβρη 1973.

Βέβαια, πέρα από την ιστορική αβλεψία, η πρόταση αυτή προϋποθέτει και τη μετεγκατάσταση της Αρχιτεκτονικής Σχολής, που είναι η μοναδική που συνεχίζει το εκπαιδευτικό της έργο στο ιστορικό συγκρότημα της Πατησίων, στην Πολυτεχνειούπολη του Ζωγράφου. Αλλά και σε αυτό το σημείο φαίνεται η πρόταση να «λογαριάζει χωρίς τον ξενοδόχο»...

Με τους συνομιλητές μας επιχειρήσαμε να θίξουμε και τον προβληματισμό που συχνά τίθεται σε σχέση με το Πολυτεχνείο και την Τοσίτσα, την κάθε μορφής παραβατικότητα και τις εκρηκτικές καταστάσεις που δημιουργούνται στην περιοχή, γνωστές και ως «ασκήσεις επαναστατικότητας του Σαββατοκύριακου», σύμφωνα με τις διαμαρτυρίες των γύρω κατοίκων.

Ομως τα κοινωνικά προβλήματα χρειάζονται πολιτικές λύσεις. Και η απομάκρυνση ενός ιδρύματος, η επιλογή της «πλαγίας οδού» ενώπιον των προβλημάτων, δεν συνιστά λύση αλλά, όπως παρατήρησε και ο Δημήτρης Ρηγόπουλος στην «Καθημερινή», «είναι και ομολογία ήττας»...

Η «Εφ.Συν.» μίλησε με τους ανθρώπους τους οποίους κατ' αρχήν αφορά το θέμα.

Δημήτριος Ησαϊας, κοσμήτορας στη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών
«Γιατί δεν συμφωνούμε»

«Την πρόταση αυτή την έχουμε ακούσει πολλές φορές και έχουμε απαντήσει πολλές φορές γιατί δεν συμφωνούμε. Μερικοί από τους λόγους για τους οποίους αυτή η πρόταση δεν είναι ρεαλιστική αφορούν θέματα της σχολής και της ακτινοβολίας που έχει η παρουσία της στο κέντρο της Αθήνας από την ίδρυσή της, περισσότερα από 100 χρόνια πριν. Επίσης αφορούν θέματα δομής της πόλης, καθώς όλες οι πόλεις έχουν Πανεπιστήμια μέσα στο κέντρο τους και θεωρούν πλούτο την ύπαρξη αυτών των Πανεπιστημίων, καθώς η ύπαρξη ενός Πανεπιστημίου μπορεί να προσφέρει πολλά στην πόλη, να ενδυναμώσει τη ζωή σε αυτήν κ.ά. Υπάρχουν ακόμη λόγοι νομικοί και θεσμικοί, καθώς πρόκειται για κληροδότημα που έχει δοθεί για να λειτουργεί και να χρησιμοποιείται ως ανώτατη σχολή. Ο λόγος που προσωπικά παραξενεύτηκα ακούγοντας αυτή την πρόταση είναι ότι προέρχεται από έναν υποψήφιο για την ανάληψη των καθηκόντων του δημάρχου Αθηναίων και η πολεοδομική οργάνωση του δήμου, η μετακίνηση σχολών, πόσο μάλλον η επέκταση μουσείων, δεν άπτονται των αρμοδιοτήτων ενός δημάρχου. Στη συνέντευξή του αναφέρει ότι αν εντοπίσει μια λακκούβα θα τη σκεπάσει κι ας μην είναι στην αρμοδιότητά του: η προσομοίωση της μετακίνησης ενός εκπαιδευτικού ιδρύματος και η επέκταση του εμβληματικού Αρχαιολογικού Μουσείου που βρίσκονται εκτός των θεσμικών του αρμοδιοτήτων είναι τουλάχιστον άδικο να συγκρίνονται με την κάλυψη μιας λακκούβας.

Υπάρχει ακόμη κάτι που επαναλαμβάνεται συνεχώς από όσους μιλάνε για την επέκταση του Μουσείου, ότι έχει πάρα πολλά ευρήματα στα υπόγειά του. Σε αυτό θα ήθελα να παρατηρήσω ότι όλα τα μεγάλα μουσεία του κόσμου δεν εκθέτουν το σύνολο της ιδιοκτησίας τους, κάτι που αποτελεί πάγια μουσειολογική τακτική καθώς πολλά αντικείμενα αποτελούν αντικείμενο μελέτης, περιοδικών εκθέσεων κ.ά. Μια σοβαρή συζήτηση για το θέμα των προβλημάτων ενός τόσο σημαντικού αρχαιολογικού μουσείου θα έπρεπε να αντιμετωπίζει και την περίπτωση ίδρυσης εκτός κέντρου, σε σύγχρονους χώρους και με σύγχρονα μέσα, τη στέγαση και λειτουργία πρόσθετων εκθεσιακών χώρων, αποθηκών και εργαστηρίων συντήρησης των αρχαιολογικών θησαυρών έτσι ώστε να αναζωογονηθούν και άλλες περιοχές.

Το ΕΜΠ και η Σχολή Αρχιτεκτόνων έχουν προτάσεις τις οποίες προωθούν στους αρμόδιους φορείς για την αναζωογόνηση του κέντρου της Αθήνας και ειδικότερα της γειτονιάς μας. Στην περίπτωσή μας υπάρχει όραμα για τη συνύπαρξη του Πολυτεχνείου και του Αρχαιολογικού Μουσείου, με τις πολιτιστικές προεκτάσεις που υπάρχουν στην περιοχή να αποτελέσουν μια ακόμη ενότητα στο κέντρο της Αθήνας, στην Πατησίων, κατ’ αντιστοιχία με την τριλογία που υπάρχει στην Πανεπιστημίου, καθώς κι εμείς έχουμε σχέδια για την ανάπτυξη της περιοχής και χρειαζόμαστε τόσο συνεδριακούς χώρους όσο και ένα μουσείο τεχνολογίας, σχέδια που είμαστε έτοιμοι να μοιραστούμε με όσους ενδιαφέρονται και εκπλησσόμαστε όταν μιλάνε άνθρωποι που δεν έχουν έρθει ποτέ να δουν τι γίνεται...».

Παναγιώτης Τουρνικιώτης, καθηγητής Θεωρίας της Αρχιτεκτονικής στη Σχολή Αρχιτεκτόνων
«Δεν φταίει το Πολυτεχνείο για τα προβλήματα στην Τοσίτσα»

Ο κ. Τουρνικιώτης, ο οποίος έχει επανειλημμένως ασχοληθεί με το θέμα της ανάπλασης της οδού Τοσίτσα και συμμετέχει και στην άτυπη ομάδα εργασίας των εμπλεκόμενων φορέων, μας είπε:

«Ο κ. Μπακογιάννης επαναλαμβάνει όσα και στο παρελθόν έχουν δημόσια διατυπωθεί από τον πολιτικό χώρο στον οποίο εντάσσεται και είμαστε υποχρεωμένοι να επαναλάβουμε κι εμείς από την πλευρά μας, καθώς ανήκω στο Πολυτεχνείο, ότι σε καμία περίπτωση δεν συμμεριζόμαστε αυτές τις θέσεις και είμαστε αντίθετοι σε κάθε τέτοια ιδέα. Το Πολυτεχνείο είναι ένα συμβολικό μνημείο και πρέπει να παραμείνει ενεργό στο κέντρο της Αθήνας. Αν υπάρχουν προβλήματα στα Εξάρχεια ή στην Τοσίτσα, δεν φταίει το Πολυτεχνείο, ούτε θα τα λύσει η οποιαδήποτε απομάκρυνσή του. Αλλωστε το θεσμικό πλαίσιο για τα κληροδοτήματα συνεχίζει να ισχύει...».

Νίκος Μπελαβίλας, αναπληρωτής καθηγητής και διευθυντής Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος του ΕΜΠ, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του κρατικού φορέα «Ανάπλαση Αθήνας Α.Ε.»
«Είναι αφέλεια να πιστεύουμε πως η εκδίωξη του Πολυτεχνείου θα λύσει το πρόβλημα των Εξαρχείων»

«Τα ιστορικά κτίρια των ακαδημαϊκών ιδρυμάτων του 19ου αιώνα βρίσκονται στην καρδιά των ευρωπαϊκών πόλεων και καμία πόλη δεν επιδιώκει να φύγουν από εκεί, καθώς αποτελούν μαζί με την πανεπιστημιακή τους χρήση ισχυρά σύμβολα παιδείας. Υπάρχουν Πανεπιστήμια και κολέγια τα οποία δεν διαθέτουν τέτοια κτίρια και επιδιώκουν να αποκτήσουν μνημειώδεις εγκαταστάσεις στο κέντρο των πόλεων ακριβώς για να επιδεικνύουν μια ιστορικότητα την οποία δεν διαθέτουν.

Εμείς έχουμε την τύχη να διαθέτουμε δύο τέτοια ιδρύματα ηλικίας δύο αιώνων στην καρδιά της Αθήνας, το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο και το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο: αλήθεια, σκέφτεται κανείς να προτείνει την εκδίωξη του ΕΚΠΑ από τα Προπύλαια ή της Νομικής Σχολής από την οδό Σόλωνος;

Το πολιτικό πρόβλημα των Εξαρχείων είναι πολύ μικρό σε σχέση με τους δύο αιώνες ζωής του κέντρου της Αθήνας και όσα έχει περάσει αυτό το κέντρο για να διατυπώνονται τόσο αφελείς ιδέες, όπως ότι αν διώξουμε το Πολυτεχνείο θα λυθεί το πρόβλημα. Μιλάμε για εκδίωξη, καθώς ξεκάθαρα η πανεπιστημιακή κοινότητα και η Αρχιτεκτονική Σχολή έχουν σε επάλληλες αποφάσεις δηλώσει ξεκάθαρα πως δεν επιθυμούν τη μετακίνησή τους εκτός του κέντρου.

Η “Ανάπλαση Αθήνας Α.Ε.” στο πλαίσιο του ιδρυτικού της νόμου έχει προγραμματίσει την ανάπλαση της οδού Τοσίτσα και της οδού Στουρνάρη με τα εξής χαρακτηριστικά:

  • πεζοδρόμηση της οδού Τοσίτσα και διαμόρφωση πράσινης διαδρομής έως τον λόφο του Στρέφη,
  • κατάργηση των λωρίδων διπλοπαρκαρίσματος της οδού Στουρνάρη με τη μείωση του οδοστρώματος και τη διεύρυνση των πεζοδρομίων,
  • σε συνεργασία με την “Αττικό Μετρό” τη μετακίνηση των εξόδων του μετρό στην οδό Στουρνάρη και την οδό Τοσίτσα προκειμένου να εξυπηρετούνται οι επισκέπτες στα δύο μεγάλα ιδρύματα του Μουσείου και του Πολυτεχνείου.

Ταυτόχρονα έχει συγκροτηθεί μια ομάδα εργασίας στην οποία συμμετέχουν το υπουργείο Πολιτισμού, το Πολυτεχνείο και η “Ανάπλαση Αθήνας”με στόχο το άνοιγμα των δύο ιδρυμάτων προς την οδό Τοσίτσα και την ανάδειξή τους μέσα στο ευρύτερο περιβάλλον της Πατησίων στο οποίο περιλαμβάνεται και το μνημειώδες κτίριο του Ακροπόλ.

Τα πιο πάνω θα συμβάλουν στην καλύτερη λειτουργία των δύο ιδρυμάτων, τη βελτίωση των σχέσεων με το ευρύτερο περιβάλλον της πόλης, την αναβάθμιση του εμπορικού χαρακτήρα της Στουρνάρη που έχει υποβαθμιστεί, όπως και του περιβάλλοντος κατοικίας της Τοσίτσα, τη μείωση των Ι.Χ. αυτοκινήτων, την αύξηση της βιώσιμης κινητικότητας και, τέλος, την καλύτερη μετακίνηση των επισκεπτών του Αρχαιολογικού Μουσείου, καθώς και μέσω του μετρό θα υπάρχει η δυνατότητα σύνδεσης με το Μουσείο της Ακρόπολης».

Δρ Μαρία Λαγογιάννη, διευθύντρια του Αρχαιολογικού Μουσείου
«Εγώ είμαι αρχαιολόγος, το θέμα που θίγετε είναι πολιτικό και γι' αυτό να ρωτήσετε την υπουργό».
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Ωρα ανάπλασης για ένα ιστορικό μνημείο
Κατοικίες για οικονομικά αδύναμους, ξενώνες για συνοδούς νοσηλευομένων στο Νοσοκομείο «Αγιος Σάββας» και ένας πολυχώρος με μουσείο του Μικρασιατικού...
Ωρα ανάπλασης για ένα ιστορικό μνημείο
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
«Πες μας τη δική σου Ιστορία»: εκπαιδευτική ημερίδα για μαθητές και καθηγητές
Ημερίδα - εργαστήριο για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στη δράση «Πες μας τη δική σου Ιστορία»- όπως ονομάζεται η πρωτοβουλία, στον Πύργο Βιβλίων της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος- διοργανώνεται αύριο,...
«Πες μας τη δική σου Ιστορία»: εκπαιδευτική ημερίδα για μαθητές και καθηγητές
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
14 Ιστορίες Αντίστασης για την ελεύθερη Αθήνα
Αναπάντεχες μαρτυρίες αντίστασης, από ως επί το πλείστον άγνωστες δράσεις ανθρώπων, που συνθέτουν τη μεγάλη εικόνα του αγώνα κατά της ναζιστικής κατοχής, παραδίδει η ιστορική έρευνα στη συλλογική μνήμη μέσα...
14 Ιστορίες Αντίστασης για την ελεύθερη Αθήνα
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Ο δρόμος είχε τη δική του ιστορία
Στη συμβολή των οδών Γλάδστωνος και Πατησίων είχε τα γραφεία της η Εθνική Σοσιαλιστική Πατριωτική Οργάνωση, η κυριότερη φιλοναζιστική οργάνωση. Εκεί γράφτηκε και μία από τις λαμπρότερες σελίδες στην ιστορία...
Ο δρόμος είχε τη δική του ιστορία
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Αναζητώντας τα ίχνη της Κατοχής στην Αθήνα
Ιστορική περιήγηση με αφορμή την απελευθέρωση της πρωτεύουσας από τους ναζί. Ο ιστορικός Μ. Χαραλαμπίδης έκανε τους, περισσότερους από άλλες χρονιές, συμμετέχοντες, μέσω μαρτυριών, τεκμηρίων και αφηγήσεων, να...
Αναζητώντας τα ίχνη της Κατοχής στην Αθήνα
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Η μέρα που έφυγαν οι ναζί
Μέσα από εκθέσεις φωτογραφικού και αρχειακού υλικού, συναυλίες, ιστορικούς περιπάτους, δημόσιες συζητήσεις με ειδικούς επιστήμονες και άλλες δράσεις, οι Αθηναίοι θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν τα...
Η μέρα που έφυγαν οι ναζί

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας