Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εκδηλώσεις μνήμης με ισχυρούς συμβολισμούς και «ηχηρές» απουσίες

30 Οκτωβρίου, 1944. Παρέλαση του ΕΑΜ στην παραλία της πόλης

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Εκδηλώσεις μνήμης με ισχυρούς συμβολισμούς και «ηχηρές» απουσίες

  • A-
  • A+

Oι… συνέπειες της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης από τον ΕΛΑΣ στις 30 Οκτωβρίου 1944 φτάνουν μέχρι τις μέρες μας. Αφού για εβδομήντα και πλέον χρόνια η επέτειος θάφτηκε σκοπίμως στη σιωπή, η αναβίωσή της τα τελευταία τρία χρόνια έχει κι αυτή τις δυσκολίες της.

Αφ' ενός το τελετουργικό έχει αναλάβει με βάση τις προβλέψεις του προεδρικού διατάγματος (άρθρο 1, Π.Δ. 50/2016, ΦΕΚ 81/Τεύχος Α/09-05-2016) η περιφέρεια, αλλά τις εκδηλώσεις διοργανώνει… ο δήμος, αφ' ετέρου δεν λείπουν οι διαμαρτυρίες αντιστασιακών οργανώσεων, οι διαφορετικές αναγνώσεις της Ιστορίας, και τι να πει κανείς για τα εξαγόμενα συμπεράσματα που συσχετίζονται με σημερινές καταστάσεις.

Βεβαίως, έστω και με αυτά τα ζητήματα και μόνο η συζήτηση μπορεί να θεωρηθεί επιτυχία.

Ο παράνομος Τύπος

Ο κύκλος των εκδηλώσεων άνοιξε χθες με τα εγκαίνια της έκθεσης ντοκουμέντων στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης με τίτλο «Εθνική Αντίσταση 1941-1944, ο παράνομος Τύπος στη Βόρεια Ελλάδα» (28/10 έως 30/11, Δευτ.-Σάββ., 10.00-18.00) και αναδεικνύει την καθοριστική συμβολή του παράνομου Τύπου στην Εθνική Αντίσταση, ιδίως στη Θεσσαλονίκη και τη Βόρεια Ελλάδα, παρουσιάζοντας φύλλα από τις παράνομες εφημερίδες της Κατοχής.

Το τελετουργικό περιλαμβάνει σήμερα δοξολογία και επιμνημόσυνη δέηση στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου, ομιλίες του περιφερειάρχη Απόστολου Τζιτζικώστα και του δημάρχου Γιάννη Μπουτάρη. Ακολούθως θα κατατεθούν στεφάνια στο Ηρώο του Γ' Σώματος Στρατού.

Στις εκδηλώσεις του δήμου προβλέπεται επιπλέον κατάθεση στεφάνων στη μνημειακή πλάκα που βρίσκεται ανάμεσα στον Λευκό Πύργο και το Βασιλικό Θέατρο (όπου ρητά αναγράφεται ότι η πόλη απελευθερώθηκε από τον ΕΛΑΣ), ενώ στις 7 μ.μ. στην αίθουσα τελετών της παλιάς Φιλοσοφικής γίνεται εκδήλωση με θέμα «Το Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης στα χρόνια της Κατοχής, η αντίσταση φοιτητών και καθηγητών» στην οποία θα μιλήσει ο κοσμήτορας της Φιλοσοφικής του ΑΠΘ, Δημήτρης Μαυροσκούφης, με συντονιστή τον Δημοσθένη Δώδο, τ. αναπλ. καθηγητή ΑΠΘ. Στην εκδήλωση θα τιμηθούν 17 επιζώντες αντιστασιακοί φοιτητές της κατοχικής περιόδου.

Ενσταση από ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ

Μόνο που δεν θα συμμετέχουν όλοι σε αυτούς τους εορτασμούς. Το τμήμα Κεντρικής Μακεδονίας της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ με ανακοίνωσή του γνωστοποιεί ότι δεν θα λάβει μέρος, «αν και εκτιμάμε το γεγονός ότι επιτέλους μετά από επτά δεκαετίες ο δήμος τιμά την απελευθέρωση της πόλης», και καταγγέλλει μεθοδεύσεις των διοργανωτών, ζητώντας «αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας».

Οπως αναφέρουν, «1. Καλείτε και την οργάνωση ΕΔΕΣ Θεσσαλονίκης, αν και είναι γνωστό ότι ΕΔΕΣ υπήρξε μόνο στην Ηπειρο. Με την αποχώρηση των κατακτητών, όλες οι οργανώσεις των συνεργατών του κατακτητή μετονομάστηκαν σε ΕΔΕΣ, πράγμα που διαπιστώναμε τακτικά εμείς, βλέποντας πρώην ταγματασφαλίτες να καταθέτουν στεφάνια σαν εκπρόσωποι του ΕΔΕΣ», «2. Οι εκδηλώσεις γίνονται ερήμην της Πανελλήνιας Ενωσης Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης-ΔΣΕ, της οργάνωσης των ίδιων των αγωνιστών και απογόνων τους, η οποία οργάνωση εκπροσωπεί τους απελευθερωτές της πόλης, ενώ έχει και πλούσιο αρχειακό υλικό» και «3. Δεν τονίζεται και ουσιαστικά επισκιάζεται το ότι η πόλη ελευθερώθηκε από τον λαϊκό στρατό του ΕΛΑΣ».

«Απογυμνώνουν την Ιστορία»

Από κοντά σε ανακοίνωσή της η κομματική οργάνωση Κεντρικής Μακεδονίας του ΚΚΕ αναφέρει ότι «από την απελευθέρωση και μέχρι σήμερα, στο όνομα της αντικειμενικότητας της Ιστορίας και των "ίσων αποστάσεων", εξισώνονται οι θύτες και τα θύματα» και υπογραμμίζει πως «μιλάνε για την ιστορία του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, θέλοντας ουσιαστικά να την απογυμνώσουν από τη θεμελιακή σχέση της με το ΚΚΕ. Η ιστορική αλήθεια είναι όμως μία και έχει γραφτεί στη μνήμη του λαού. Τη Θεσσαλονίκη την απελευθέρωσε από τους Γερμανούς και τα Τάγματα Ασφαλείας το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ που κύριος αιμοδότης του ήταν το ΚΚΕ. Αυτή η αλήθεια δεν πρόκειται να διαγραφεί, όσο και να προσπαθούν τα αστικά επιτελεία και οι διάφορες πληρωμένες γραφίδες τους».

Μιλώντας στην «Εφ.Συν.» η αναπληρώτρια καθηγήτρια της Φιλοσοφικής Σχολής και μέλος της οργανωτικής επιτροπής, Ελένη Χοντολίδου, απαντά ότι «δεν καλούμε οργανώσεις και κόμματα στην επιτροπή του δήμου, στην οποία υπάρχει δημοκρατική εκπροσώπηση των παρατάξεων και στη δουλειά της ελεύθερα μπορεί να γίνει κριτική. Τους καλέσαμε και δεν έρχονται στις εκδηλώσεις. Δικαίωμά τους. Σε ό,τι αφορά την αναφορά στον ΕΛΑΣ και στον ρόλο του στην απελευθέρωση της πόλης, το ντοκιμαντέρ της TV100 που έγινε πριν από δύο χρόνια είναι σαφές. Κατά τα λοιπά ο δήμος δεν είναι ιστορικός ούτε γράφει Ιστορία».

Η Λαϊκή Ενότητα

Την επέτειο τιμά με ανακοίνωσή της και η Λαϊκή Ενότητα Θεσσαλονίκης, η οποία καλεί «τα μέλη, τους φίλους της, αλλά και όλους τους πολίτες στη συγκέντρωση-συλλαλητήριο, στην οποία καλούν σωματεία, αντιφασιστικές/αντιπολεμικές συλλογικότητες, πολιτικές οργανώσεις, σήμερα στην πλ. Αγ. Σοφίας, στις 6.30 μ.μ., ημέρα απελευθέρωσης της πόλης από τις δυνάμεις του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, για να διατρανώσουμε το σημερινό ΟΧΙ στον πόλεμο, στον φασισμό, στα μνημόνια, στη λιτότητα, στην επιτροπεία από τους δανειστές και τα διεθνή ιμπεριαλιστικά κέντρα».

ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Οι αντιστασιακοί ζητούν συμπαράσταση στη μάχη απέναντι στους απογόνους του Χρυσοχόου
Οι απόγονοι του κατοχικού στρατηγού Αθανάσιου Χρυσοχόου ζητούν από τους αντιστασιακούς Αλ. Γρίμπα, Σπ. Σακέττα και Τρ. Μηταφίδη 600.000 ευρώ επ’ απειλή προσωπικής κράτησης, δηλαδή εκ νέου φυλάκισής τους! Με...
Οι αντιστασιακοί ζητούν συμπαράσταση στη μάχη απέναντι στους απογόνους του Χρυσοχόου
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Εορτασμός της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης από το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ
Στην αντίσταση κατά της ναζιστικής κατοχής, όπως αυτή εκδηλώθηκε στον χώρο του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, είναι αφιερωμένος φέτος ο εορτασμός της αποσιωπημένης επετείου της απελευθέρωσης της πόλης από το...
Εορτασμός της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης από το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
«... κάθε 2 Σεπτεμβρίου όλα βρίσκονται μέσα στο μυαλό μου...»
Είναι δύσκολο έως αδύνατο να κάνεις ερωτήσεις στη Βασιλική Γκουραμάνη. Αρκεί να σταθείς μπροστά της και να περιμένεις να ανοίξει το σεντούκι της μνήμης και να μιλήσει. Η Βασιλική, 87 ετών σήμερα, είναι από τις...
«... κάθε 2 Σεπτεμβρίου όλα βρίσκονται μέσα στο μυαλό μου...»
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Τεκμηριωμένα... δωσίλογος
Μία από τις πιο σημαντικές «οδομαχίες» μνήμης δόθηκε στη Θεσσαλονίκη και ειδικότερα στην αρμόδια επιτροπή ονοματοθεσιών της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας-Θράκης, η οποία πριν από οκτώ μήνες είχε...
Τεκμηριωμένα... δωσίλογος
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Πολλά είχαν δει τα μάτια της, μα αυτό δεν της έφερε τρόμο
Φαντάσματα της περιόδου της γερμανικής κατοχής και της αγωνίας επιβίωσης των εβραϊκών οικογενειών στη γερμανοκρατούμενη Θεσσαλονίκη αναβίωσαν χθες, όπου «Δίκαιοι των Εθνών» ανακηρύχθηκε την οικογένεια Αθυρίδη...
Πολλά είχαν δει τα μάτια της, μα αυτό δεν της έφερε τρόμο
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Η επιλεκτική μνήμη στην Ευκαρπία δεν χώρεσε τους γερμανοντυμένους
Μια... πετσοκομμένη, διαστρεβλωμένη εκδοχή της ιστορικής αλήθειας για τον βασανισμό και την εκτέλεση 14 πατριωτών στη Νέα Ευκαρπία το 1944 παρουσιάζεται σήμερα -ανήμερα του μνημοσύνου- από επίσημα χείλη ως...
Η επιλεκτική μνήμη στην Ευκαρπία δεν χώρεσε τους γερμανοντυμένους

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας