Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Το εξπρές της Ειδομένης για ανήλικους πρόσφυγες και η «καμπάνα» από το ΕΔΔΑ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το εξπρές της Ειδομένης για ανήλικους πρόσφυγες και η «καμπάνα» από το ΕΔΔΑ

  • A-
  • A+
Κρίνοντας ότι το καθεστώς προστατευτικής φύλαξης συνιστά κράτηση, που παραβιάζει το δικαίωμα στην ελευθερία και την ασφάλεια, όπως και ότι οι συνθήκες κράτησης ασυνόδευτων ανηλίκων στα Αστυνομικά Τμήματα συνιστούν εξευτελιστική μεταχείριση, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων δικαίωσε τους προσφεύγοντες εγκαλώντας ξανά τη χώρα μας για τις... συμπεριφορές της απέναντι στους πρόσφυγες.

Οι πέντε ανήλικοι Αφγανοί της φυλής Χαζάρα έφτασαν στην Ελλάδα τον Φεβρουάριο του 2016, όταν είχε κλείσει για τους Αφγανούς ο βαλκανικός διάδρομος προς τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, εκεί όπου επιδίωκαν να πάνε για να ζήσουν με τους στενούς συγγενείς τους.

Στην προσφυγή που κατέθεσαν μέσω της δικηγόρου Ηλέκτρας - Λήδας Κούτρα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (ΕΔΔΑ) περιγράφουν μια ολόκληρη περιπέτεια στα χέρια των ελληνικών αρχών, από τη Χίο στην Ειδομένη και από την Ειδομένη στην Αθήνα, από την Πάτρα στην Ιταλία και από την Ιταλία στην Ηγουμενίτσα, από κρατητήριο σε κρατητήριο, από τη μια ακατάλληλη δομή στην άλλη, από την εισαγγελία στην Aστυνομία και από την υπηρεσία Ασύλου στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΕΚΚΑ), έναν κυκεώνα διαχειριστικής ανεπάρκειας και κακοποίησης ανήλικων προσφύγων που αντικατοπτρίζει την άρνηση της Ε.Ε. να θεσπίσει κατάλληλους νόμιμους και ασφαλείς δρόμους για να παρέχει διεθνή προστασία σε όλους όσους την έχουν ανάγκη και τη δικαιούνται.

Είναι χαρακτηριστικά όσα πέρασε ο Α.Α., γεννημένος τον Δεκέμβριο του 2001, μόλις 14 χρόνων και κάτι μηνών, όταν έφτασε στη Χίο. Παραλίγο να μην προλάβει να κλείσει τα 16.

Εχοντας το αστυνομικό έγγραφο που του δίνει διορία ένα μήνα να φύγει από τη χώρα, πήγε στην Ειδομένη, όπου έμεινε περισσότερο από μήνα στις άγριες συνθήκες που επικρατούσαν, χωρίς να του επιτρέπεται να περάσει τα σύνορα.

Στις 31 Μαρτίου, συνοδευόμενος από τη δικηγόρο, μεταφέρθηκε μαζί με άλλους τρεις συμπατριώτες του στην υπηρεσία Ασύλου στην Αθήνα, για να καταγραφεί. Η αναζήτηση θέσης σε ξενώνα φιλοξενίας ανηλίκων μέσω του ΕΚΚΑ αποδείχτηκε άκαρπη.

Οι τέσσερις ανήλικοι διανυκτέρευσαν σε πάρκο της Αθήνας και την επομένη πήγαν στο Στέκι Μεταναστών, όπου βρήκαν φαγητό και φροντίδα. Στις 5 Απριλίου, η υπηρεσία Ασύλου ζήτησε από τη δικηγόρο να τους μεταφέρει στον καταυλισμό της Μαλακάσας, αλλά αυτή αρνήθηκε, καθώς έκρινε πως οι συνθήκες ήταν τελείως ακατάλληλες.

Απόπειρα αυτοκτονίας

Στις αρχές Μαΐου, οι τέσσερις ανήλικοι φιλοξενήθηκαν στην κατάληψη του Σίτι Πλάζα, σε συνθήκες αξιοπρεπείς. Αλλά ο σκοπός του Α.Α. ήταν να συναντήσει τους δικούς του στη Γερμανία. Στις 2 Ιουλίου, πέρασε από το λιμάνι της Πάτρας στην Ιταλία, κρυμμένος κάτω από ένα φορτηγό. Τον έπιασαν οι ιταλικές Αρχές και τον παρέδωσαν στις ελληνικές.

Τον έβαλαν σε καθεστώς προστατευτικής φύλαξης στο Α.Τ. του λιμανιού της Ηγουμενίτσας στις 21 Ιουλίου. Στις 4 Αυγούστου κρεμάστηκε στο κελί του. Σώθηκε την τελευταία στιγμή και μεταφέρθηκε λιπόθυμος στο Κέντρο Υγείας της Ηγουμενίτσας.

Ο ψυχίατρος διέγνωσε συμπτώματα κατάθλιψης, που εμφανίστηκαν με την έναρξη της κράτησής του και επιβαρύνθηκαν στη συνέχεια.

Παρ' όλα αυτά, η κράτησή του συνεχίστηκε και μετά την απόπειρα αυτοκτονίας. Η Aστυνομία απλώς τον μετέφερε στα κρατητήρια του Α.Τ. Φιλιατών και αύξησε τα μέτρα επιτήρησης.

Στις 6 Αυγούστου, η κ. Κούτρα ζήτησε από την Εισαγγελία Ηγουμενίτσας να επιτρέψει τη νοσηλεία του Α.Α. σε κατάλληλο νοσοκομείο. Η Εισαγγελία αρνήθηκε, ισχυριζόμενη ότι ο Α.Α. βρισκόταν στη δικαιοδοσία της Aστυνομίας.

Στις 18 Αυγούστου, η δικηγόρος κατάφερε να βρει θέση σε δομή ασυνόδευτων ανηλίκων της οργάνωσης Αρσις στη Θεσσαλονίκη, όπου μεταφέρθηκε ο Α.Α. μία εβδομάδα αργότερα, έχοντας συμπληρώσει 34 ημέρες σε κελί.

Αναγνωρίστηκε πρόσφυγας στις 24 Ιανουαρίου 2017, μια αναγνώριση που την πλήρωσε πολύ ακριβά και που λίγο έλειψε να του στοιχίσει τη ζωή του.

Χειροδικία αστυνομικού

Οι άλλοι τρεις συμπατριώτες του είχαν κι αυτοί τις δικές τους περιπέτειες. Πήγαν στην υπηρεσία Ασύλου στις 25 Ιουλίου για να δώσουν συνέντευξη για το άσυλο, αλλά αναβλήθηκε, λόγω έλλειψης διερμηνέα.

Παρ' όλα αυτά, αντιμετώπισαν την επιθετική συμπεριφορά αστυνομικού, ο οποίος χειροδίκησε και σε συνεργάτη της κ. Κούτρα, τη δικηγόρο Μαρία Χαρτοκόλη, σύμφωνα με αναφορά που έχει υποβάλει στις εισαγγελικές Αρχές.

Η αναφορά δεν έχει ερευνηθεί μέχρι σήμερα. Αντιθέτως, ασκήθηκε δίωξη στην κ. Χαρτοκόλη για απείθεια, ύστερα από αναφορά του αστυνομικού.

Η δίκη έγινε την περασμένη Τετάρτη, η διωκόμενη δικηγόρος αθωώθηκε και η εισαγγελική πρόταση σημείωνε πως δεν υφίσταται καν αδίκημα (βλ. «Την τραμπούκισε αστυνομικός, τη δίκασαν για απείθεια», «Εφ.Συν.», 15 Ιουνίου 2019).

Μετά την περιπέτειά τους στην υπηρεσία Ασύλου, οι άλλοι δύο ανήλικοι τοποθετήθηκαν σε δομή που διαχειρίζεται η Υπατη Αρμοστεία, όπου κατήγγειλαν άθλιες συνθήκες, χρήση ναρκωτικών και διανυκτέρευση γυναικών επισκεπτριών. Επέστρεψαν στο Σίτι Πλάζα.

Ο τρίτος τοποθετήθηκε σε άλλη δομή, αλλά διατάχθηκε από την εισαγγελία ανηλίκων να την εγκαταλείψει, γιατί οι εξετάσεις εξακρίβωσης της ηλικίας του έδειξαν ότι δεν ήταν ανήλικος.

Η συνέχεια περιλάμβανε επισκέψεις του ενός στον Ευαγγελισμό, όπου δεν υπήρχαν διερμηνείς για να συνεννοηθεί με τους γιατρούς, και κράτησή τους στο Α.Τ. του Αγίου Στέφανου και στα κρατητήρια της ΓΑΔΑ.

Ενοχη και η Ειδομένη

Το ΕΔΔΑ καταδίκασε άλλη μια φορά την Ελλάδα για κράτηση ασυνόδευτων ανήλικων σε αστυνομικά τμήματα (παραθέτει πολλές παρόμοιες καταδικαστικές αποφάσεις εναντίον της Ελλάδας από το 2009), κρίνοντας ότι το καθεστώς προστατευτικής φύλαξης συνιστά κράτηση που παραβιάζει το δικαίωμα στην ελευθερία και την ασφάλεια, όπως και ότι οι συνθήκες κράτησης συνιστούν εξευτελιστική μεταχείριση.

Το ίδιο έκρινε και για τις συνθήκες στην Ειδομένη, όπου σημειώνει ότι οι Αρχές δεν έκαναν το καθήκον τους να φροντίσουν και να προστατέψουν τους ανήλικους. Επιδίκασε πρόστιμο 6.000 ευρώ στους τέσσερις προσφεύγοντες, 4.000 ευρώ στο έναν και 1.500 ευρώ δικαστικά έξοδα

Σημείωσε ωστόσο ότι δεν τεκμηριώνεται παραβίαση της αρχής της μη επαναπροώθησης από τα άλλα κράτη του βαλκανικού διαδρόμου (Αυστρία, Κροατία, Ουγγαρία, Βόρεια Μακεδονία, Σερβία, Σλοβενία), που έκλεισαν τα σύνορά τους.

«Εχουμε μια μεγάλη χαμένη ευκαιρία του ΕΔΔΑ να προστατέψει τα ασυνόδευτα ανήλικα που μπαίνουν στην Ευρώπη αναζητώντας διεθνή προστασία, εν μέσω αναφορών της Ιντερπόλ για χιλιάδες “χαμένα παιδιά” που μπορεί να γίνονται θύματα εμπορίας οργάνων, σεξουαλικού και εργασιακού τράφικινκ. Το Δικαστήριο, παρά την τεκμηριωμένη παρέμβαση και του Statewatch, ένιψε τας χείρας.

»Η Ελλάδα πρέπει να τα προστατεύει αποτελεσματικά κατά χιλιάδες, ενώ είναι γνωστό ότι δεν έχει δομές, οι δε άλλες χώρες δεν προκύπτει στα μάτια του ΕΔΔΑ ότι όφειλαν να γνωρίζουν ότι δεν πρέπει να τους κόψουν τον δρόμο προς την ασφάλεια», σημειώνει η κ. Κούτρα.

ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Δύο εκδοχές για έναν θάνατο
Αστυνομικές και ιατρικές πηγές εκφράζουν διαφορετικές εκδοχές για τις συνθήκες υπό τις οποίες κατέληξε ο άνδρας αλγερινής καταγωγής στα κρατητήρια της Πέτρου Ράλλη στις 6 Φεβρουαρίου. Σε έκθεσή της η οργάνωση...
Δύο εκδοχές για έναν θάνατο
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Η διακήρυξη της αμηχανίας...
Παρότι όλοι συμφώνησαν πως η Τουρκία δεν είναι ασφαλής χώρα για πρόσφυγες και πως εκεί καταπατούνται βασικά ανθρώπινα δικαιώματα, εντούτοις κατέληξαν πως η συμφωνία Ε.Ε.-Τουρκίας είναι το αναγκαίο... κακό στην...
Η διακήρυξη της αμηχανίας...
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Σκοτεινές επαναπροωθήσεις
​Ανενόχλητες συνεχίζουν, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, τη σκοτεινή δράση τους στην ελληνική πλευρά του Εβρου οι ομάδες αστυνομικών και κουκουλοφόρων, οι οποίες προχωρούν σε απαγωγές προσφύγων και μεταναστών...
Σκοτεινές επαναπροωθήσεις
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Η Ευρώπη αντιδρά για τους κουκουλοφόρους του Εβρου
Διεθνείς αντιδράσεις προκάλεσαν οι αποκαλύψεις της Ελληνικής Eνωσης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕλΕΔΑ) για την επαναλαμβανόμενη παράνομη δραστηριότητα ένοπλης ομάδας κουκουλοφόρων στον Εβρο, που, με τη...
Η Ευρώπη αντιδρά για τους κουκουλοφόρους του Εβρου
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Η λειτουργία των hotspots σε Ελλάδα (και Ιταλία) παραβιάζει... όλα τα δικαιώματα των προσφύγων!
Η λειτουργία των hotspots στην Ελλάδα και την Ιταλία όχι μόνο δεν έχει πετύχει τον διακηρυγμένο στόχο της διευκόλυνσης της διαδικασίας ασύλου σε χώρες πρώτης υποδοχής που δέχονται μεγάλο αριθμό προσφύγων, αλλά...
Η λειτουργία των hotspots σε Ελλάδα (και Ιταλία) παραβιάζει... όλα τα δικαιώματα των προσφύγων!
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Εκατοντάδες πτώματα προσφύγων ζητούν ταφή
Τα πολύνεκρα ναυάγια των τελευταίων χρόνων στο Αιγαίο, αποτέλεσμα ασφαλώς της πολιτικής επιλογής της Ε.Ε. να μη δημιουργήσει ασφαλείς και νόμιμες προσφυγικές και μεταναστευτικές διαδρομές, φέρνουν το ελληνικό...
Εκατοντάδες πτώματα προσφύγων ζητούν ταφή

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας