Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Η ελπίδα της Ζάχρα

Ζάχρα

Φωτογραφία: Αγγελική Σταματάκη

Ιστορίες ενσωμάτωσης: Η ελπίδα της Ζάχρα

  • A-
  • A+

Η «Εφ.Συν.» αναδημοσιεύει σε τακτικά διαστήματα από το Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων ιστορίες προσφύγων και μεταναστών που ζουν στην Ελλάδα και, με όλες τις ευκολίες και τις δυσκολίες της καθημερινής ζωής, έχουν καταφέρει να ενσωματωθούν στην ελληνική κοινωνία.


«Είμαι η Ζάχρα. Είμαι άνθρωπος και από τις συγκυρίες είμαι και πρόσφυγας. Πιστεύω στον άνθρωπο και θέλω να συνεχίσω να πιστεύω στον άνθρωπο…Την κόρη μου θα την ονομάσω Αμάλ. Δηλαδή, ελπίδα. Γιατί διατηρώ την ελπίδα ότι τα πράγματα θα αλλάξουν, προς το καλύτερο… Σταματήστε τον πόλεμο κι εμείς με χαρά θα επιστρέψουμε στη Συρία, στην πατρίδα μας, στο σπίτι μας.»

Η Ζάχρα έχει ξεκινήσει από καιρό και καταγράφει την ιστορία της σε ένα βιβλίο που όπως λέει, θέλει να το εκδώσει σε όσες περισσότερες γλώσσες μπορεί. Είναι, μόλις, 18 ετών, όμως έχει ζήσει ήδη πολλά.

Η Συρία σε πόλεμο κι η απόφαση για το μεγάλο ταξίδι

«Άφησα το σπίτι μου στην Ντέιρ Αλ-Ζορ το 2011 κι ενώ ήμουν 11 χρόνων. Για δύο χρόνια μεταφερόμασταν συνέχεια εντός της Συρίας ψάχνοντας έναν τρόπο να φύγουμε. Η Συρία δεν ήταν πια ασφαλής. Κάθε μέρα τρομάζαμε μήπως σκάσει καμιά βόμβα στο κεφάλι μας. Άνθρωποι σκοτώνονταν κι άλλοι συλλαμβάνονταν ή εξαφανίζονταν. Η πόλη μου ήταν κι αυτή μια εμπόλεμη ζώνη.

»Ήμουν κι εγώ με την οικογένειά μου στους δρόμους το 2011 και διαδηλώναμε εναντίον του καθεστώτος του Μπασάρ Αλ-Ασαντ. Δεν ήμασταν τρομοκράτες. Ήμασταν πολίτες που θέλανε δημοκρατία. Γι’ αυτό διαδηλώναμε. Ήμουν 11 χρόνων, με το θείο μου, τους γονείς μας. Η αστυνομία πέταξε βόμβες στο πλήθος και ξεκίνησε να πυροβολάει. Ξέραμε, πλέον, πως δεν μπορούμε να μείνουμε εκεί. Εάν μέναμε ή θα μας σκότωναν ή θα μας έβαζαν στη φυλακή. Όταν φύγαμε από την πόλη μου, δεν ήταν εύκολο να μετακινηθούμε στη Συρία. Ελπίζω μια μέρα να καταφέρω να γυρίσω σε μια Συρία που θα έχει ειρήνη κι όχι πόλεμο, που οι άνθρωποι θα ζουν και δεν θα πεθαίνουν. Αυτό είναι το όνειρό μου. Να γυρίσω στο σπίτι μου, στους φίλους μου, στο σχολείο μου.

»Από την Ντέιρ Αλ-Ζορ κατευθυνθήκαμε στη Ράκκα. Εκεί ήταν η βάση του Ισλαμικού κράτους. Ο δρόμος μας για την Τουρκία περνούσε αναγκαστικά από εκεί. Μας σταματάει ένα μπλόκο του ISIS που είχε κόψει το δρόμο. Ένας άνδρας πάρα πολύ ψηλός, σχεδόν τεράστιος, με μακριά μαλλιά και γενειάδα, πολύ τρομακτικός, μας ρωτάει πού πηγαίνουμε και από πού ερχόμαστε. Μιλάει στον πατέρα μου και τον ρωτάει εάν έχει κόρες. Μας ρωτάει επίμονα πού πηγαίνουμε κι ο πατέρας μου απαντάει στο Χαλέπι. Γιατί πηγαίνετε εκεί; Ο πατέρας μου απαντάει ότι θέλουμε ειρήνη και θέλουμε να φύγουμε μακριά από τον πόλεμο. Εκείνος του λέει εσύ μπορείς να φύγεις με το γιο σου και τη γυναίκα σου, αλλά τις κόρες σου θα τις κρατήσω εγώ. Ο πατέρας μου τρελαίνεται και του φωνάζει. Μας έβγαλαν έξω από το αμάξι και μας φώναζαν να διαλέξουμε. Να πάμε μαζί τους ή να σκοτώσουν τον πατέρα μου. Εμείς κλαίγαμε με λυγμούς.

»Μετά από τρεις μέρες κι αφού μας είχαν συλλάβει, μας άφησαν, επιτέλους, να φύγουμε, αλλά δεν μας επέτρεψαν να πάμε προς το Χαλέπι. Πήγαμε πίσω στο Ντέιρ Αλ-Ζορ. Μείναμε για ένα μήνα ψάχνοντας με αγωνία να βρούμε έναν τρόπο να φύγουμε. Να φύγουμε μακριά. Και βρήκαμε τον τρόπο. Θα φεύγαμε ό,τι και να γινόταν. Αναγκαστικά περάσαμε ξανά από τη Ράκκα. Όμως εκείνη τη φορά δεν μας σταμάτησε κανείς…

»…Μείναμε στο Χαλέπι για δύο μέρες. Όταν αντικρίσαμε τα σπίτια στο Χαλέπι, αναρωτήθηκα γιατί. Γιατί γίνεται αυτό; Εγώ θα έπρεπε να είμαι στο σπίτι μου, στο σχολείο μου. Γιατί είμαι πρόσφυγας; Σε τι έφταιξα; Μετά φτάσαμε στο Ιντλίμπ, βορειοδυτικά της χώρας. Πολύ επικίνδυνο για εμάς, καθώς ο ISIS είχε δύναμη εκεί. Μείναμε εκεί για τρεις μέρες, χωρίς νερό, φαγητό, ηλεκτρικό ρεύμα. Ήμασταν έτοιμοι να περάσουμε στην Τουρκία. Στα σύνορα ήταν ο ISIS. Εάν μας έπιαναν, ήμασταν νεκροί. Εάν μας έπιανε η τουρκική αστυνομία, θα μας έστελνε πίσω και θα ήμασταν νεκροί.

»Μετά από τρεις μέρες αναμονής αποφασίσαμε το πέρασμα στην Τουρκία. Περπατήσαμε στα βουνά, διασχίσαμε ποτάμια κολυμπώντας. Η μικρή μου αδελφή έβαλε τα κλάματα. Την παρακαλούσα να ησυχάσει γιατί θα μας έπιανε η αστυνομία. Ξαφνικά ακούσαμε βηματισμούς και το βάλαμε στα πόδια. Φτάσαμε Τουρκία. Μας περίμενε ένα όχημα στο οποίο στριμωχτήκαμε μαζί με περίπου εκατό ανθρώπους. Δεν μπορούσαμε να πάρουμε ανάσα. Φτάσαμε σε μια δομή φιλοξενίας προσφύγων στη Σανλιούρφα. Εκεί δεν μπορούσαν να μας δεχθούν κι έτσι μείναμε στο δρόμο. Βρήκαμε κάποιον που μας φιλοξένησε για μία εβδομάδα σπίτι του. Ήταν δύσκολο να προσαρμοστούμε σε μια χώρα που δεν ξέραμε καθόλου».

Η ζωή στην Τουρκία και η Ελλάδα ευκαιρία για μια καλύτερη ζωή

Η Ζάχρα εξιστορεί το ταξίδι μέχρι την Ελλάδα και την Αθήνα και μιλάει για τα δύσκολα χρόνια στην Τουρκία, όπου δούλεψε σκληρά για την επιβίωση από τα 13 της χρόνια.

«Ήμουν 13 ετών όταν ξεκίνησα να δουλεύω. Έπιασα δουλειά σε ένα σουπερμάρκετ. Δούλευα μαζί με τέσσερα αγόρια και μία κοπέλα, όλοι τους Τούρκοι. Καθάριζα το χώρο περίπου δέκα φορές την ημέρα. Ξυπνούσα στις 07:00 για να πάω στη δουλειά και γύριζα σπίτι στις 11:00 το βράδυ. Κοιτούσα τον εαυτό μου στον καθρέφτη κι αναρωτιόμουν γιατί; Γιατί; Όμως είχα ακόμα ελπίδα. Ότι τα πράγματα θα αλλάξουν. Στο μεταξύ ο πατέρας μου είχε σοβαρό θέμα με τα μάτια του και χρειαζόταν εγχείρηση. Χρειαζόταν φάρμακα. Δούλευα σκληρά για να μπορούμε να πληρώνουμε τα φάρμακα. Σήμερα είναι, σχεδόν, τυφλός.

»Στην Τουρκία ζήσαμε για τρία χρόνια με την οικογένειά μου. Μόνο εγώ δούλευα γιατί μόνο εγώ μπορούσα να δουλέψω αφού τα αδέρφια μου ήταν πολύ μικρά. Στους γονείς μου δεν άρεσε φυσικά αυτό, αλλά έπρεπε να επιβιώσουμε. Όταν επέστρεφα σπίτι και ξάπλωνα στο κρεβάτι, έλεγα στον εαυτό μου πως μια μέρα θα πάνε τα πράγματα καλύτερα, μια μέρα όλα θα αλλάξουν.

»Ήρθαμε στην Ελλάδα παρ’ όλο που μαθαίναμε ότι πολλοί άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στη θάλασσα σε αυτό το επικίνδυνο ταξίδι. Πολλοί, μάλιστα, ήταν Σύροι. Στην Τουρκία δεν νοιαζόταν κανένας για εμένα, αν θα ζήσω ή θα πεθάνω. Ήθελα απλά μια ήρεμη ζωή.

»Για έντεκα ώρες ταξιδεύαμε μέχρι να φτάσουμε στη θάλασσα. Χωρίς νερό, φαγητό και σε ένα αυτοκίνητο ασφυκτικά γεμάτο. Όταν έχεις χρόνο να σκεφτείς, σκέφτεσαι πάντα τα χειρότερα. Προσευχόμουν να τα καταφέρουμε. Να κάνουμε το ταξίδι και να είμαστε ζωντανοί μετά από αυτό. Σκεφτόμουν τη Συρία. Ήμουν τόσο μακριά… Πότε θα γυρίσω; Θα γυρίσω άραγε ποτέ;

»Στη θάλασσα χάσαμε το δρόμο μας. Για ώρες περιφερόμασταν και ξαφνικά η βάρκα σταματά. Επικρατεί πανικός. Η θάλασσα δεν ήταν ήρεμη και στο μεταξύ έκανε πολύ κρύο. Ο φόβος με είχε κυριεύσει. Έχω μία κάρτα SIM με την οποία μπορώ να καλέσω σε όλο τον κόσμο. Κάλεσα κάποιους ανθρώπους που ήξερα ότι ζουν στη Λέσβο. Μετά από πολλές προσπάθειες το σήκωσαν. Στο τηλέφωνο φώναζα "σας παρακαλώ, ελάτε να μας σώσετε". Η κατάστασή μας ήταν τραγική. Έστειλα την τοποθεσία μας και μου είπαν ότι ήμασταν πραγματικά μακριά. Δεν είστε ούτε στην Ελλάδα ούτε στην Τουρκία. Μας προέτρεψαν να περιμένουμε. Κι εμείς περιμέναμε, για ώρες… Άρχισα να χάνω την ελπίδα μου… Γιατί μου συμβαίνει αυτό; Γιατί;

»Μετά από ώρες έρχεται ένα πλοιάριο (το λιμενικό). Η λύτρωσή μας. Στη βάρκα αναφωνούμε όλοι ότι είμαστε ζωντανοί. Είμαστε ζωντανοί! Όταν θυμάμαι αυτή τη μέρα και μοιράζομαι την ιστορία μου, πονάω πολύ, αλλά δεν με πειράζει. Είμαι εδώ, ζωντανή. Δεν τα κατάφεραν όλοι όμως…

»Φτάσαμε στη Μόρια κι εκεί ο κόσμος μας υποδέχθηκε με χαμόγελα. "Είστε ζωντανοί!" αναφωνούσαν και ήρθαν να μας αγκαλιάσουν. Εμείς δεν είχαμε συνειδητοποιήσει ακόμα τι είχε συμβεί. Ήρθε σε εμάς ο υπεύθυνος της δομής. Μας είπε "είστε εδώ κι εμείς θα προσπαθήσουμε να κάνουμε όλα όσα μπορούμε για να είστε καλά". Κάθε μέρα συνέβαινε αυτό. Ερχόταν νέος κόσμος από τη θάλασσα έχοντας κάνει αυτό το επικίνδυνο ταξίδι. Και τότε έτρεχα εγώ να τους υποδεχθώ και να τους καλωσορίσω στη ζωή.»

Η Ζάχρα μιλάει άπταιστα αγγλικά ενώ παραδέχεται πως έχει μια πολύ καλή επαφή με τις γλώσσες. Προσπαθεί να μάθει τα ελληνικά αλλά όπως λέει, την παιδεύουν πολύ. Η γλώσσα, επιμένει, είναι ο τρόπος να γνωρίσεις τους ανθρώπους και να μάθεις την ιστορία τους.

«Ο πατέρας μου δίδασκε αγγλικά στο πανεπιστήμιο της Δαμασκού, γι’ αυτό κι εγώ μιλάω τόσο καλά τη γλώσσα. Έμαθα τη γλώσσα γιατί ήθελα να γνωρίσω τον κόσμο, να συνδεθώ με διαφορετικούς ανθρώπους και κουλτούρες. Έλεγα πως όταν γίνω δημοσιογράφος και ταξιδεύω στον κόσμο, πρέπει να μπορώ να συνεννοούμαι πάρα πολύ καλά. Πρέπει να ξέρω να μιλάω και να γράφω καλά έτσι ώστε να μεταφέρω σωστά τις ειδήσεις. Θέλω να σου πω επίσης ότι αγαπώ πολύ και την ελληνική γλώσσα, αλλά με παιδεύει πολύ. Θα σου πω σ’ αγαπώ, γεια σου, καλημέρα, καληνύχτα. Και μπορώ να σε καταλάβω αν μου μιλάς αργά.

»Στη Μόρια έγινα δημοφιλής γιατί μιλούσα αγγλικά και βοηθούσα στη διερμηνεία. Τους δικηγόρους, τους γιατρούς, όποιος χρειαζόταν μια καλή διερμηνέα, με φώναζε. Ήταν πολύ δύσκολο να ζεις εκεί, αλλά απέκτησα εμπειρίες κι έκανα φίλους.»

Η δημοσιογραφία κι η ανάγκη για την αποκατάσταση της αλήθειας

«Έπειτα, ήρθαμε στην Αθήνα. Είχαμε, επιτέλους, το δικό μας σπίτι. Ένα καλό σπίτι. Είμαι ευγνώμων γι' αυτό. Τα τελευταία δύο χρόνια που είμαι στην Αθήνα προσπαθώ να βοηθήσω άλλους πρόσφυγες που έχουν ανάγκη. Να τους μεταφράσω καθημερινά πράγματα που πρέπει να ξέρουν. Όπου μπορώ να βοηθάω το κάνω με μεγάλη χαρά. Δεν θα στο κρύψω, όμως, ότι σκέφτομαι πάντα τις σπουδές μου.

»Πήρα μία πιστοποίηση φωτογράφου μετά από κάποια σεμινάρια που παρακολούθησα. Δεν είμαι επαγγελματίας, αλλά λατρεύω τις φωτογραφίες γι' αυτό που κάνουν: που σου δείχνουν τι συμβαίνει στον κόσμο. Ως δημοσιογράφος χρειάζεσαι αποδείξεις. Τα λόγια είναι εύκολα. Οι φωτογραφίες είναι αποδείξεις.

»Στη Συρία δεν είσαι ασφαλής. Διαβάζω κάθε μέρα τις ειδήσεις. Όμως, δεν πιστεύω αυτά που διαβάζω. Μπορείς να ψάξεις και να δεις το γιατί. Είναι ψέμα ότι οι Σύροι επιστρέφουν στη Συρία γιατί είναι ένα ασφαλές μέρος γι' αυτούς. Η δουλειά του δημοσιογράφου είναι να λέει την αλήθεια και μόνο την αλήθεια. Αυτό θέλω να κάνω.

»Έχασα πολύ χρόνο τα τελευταία επτά χρόνια. Θέλω να προχωρήσω. Να βρω επιτέλους ένα σπίτι, να ξεκινήσω τη ζωή μου. Κάθε τρία χρόνια αλλάζω χώρα και ζωή. Θέλω να σπουδάσω, να κάνω όλα όσα ονειρεύομαι. Θέλω να σπουδάσω δημοσιογραφία, δεν θέλω να είμαι για το υπόλοιπο της ζωής μου πρόσφυγας

Πηγή: Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων

ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Ο Ζουλιέν από το Κονγκό
Ο Ζουλιέν έφυγε από την πατρίδα του σε ηλικία μόλις 15 ετών προς αναζήτηση μιας καλύτερης ζωής. Όπως ο ίδιος λέει, οι επιλογές που είχε ήταν δύο: ο πόλεμος στο Κονγκό ή τα επικίνδυνα νερά της Μεσογείου.
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Ο Ζουλιέν από το Κονγκό
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Η Μάσουμα από το Αφγανιστάν
Η 24χρονη Μάσουμα πριν από τρία χρόνια άφηνε την επαρχία του Μπομιάν ταξιδεύοντας προς άγνωστο προορισμό. Το Αφγανιστάν δεν ήταν ασφαλές για εκείνη και τα παιδιά της. Σήμερα ζει στη Νίκαια, προσπαθώντας να...
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Η Μάσουμα από το Αφγανιστάν
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Η Σάφι από το Αφγανιστάν
Η Σάφι έζησε τη ζωή της μεταξύ Αφγανιστάν και Ιράν. Όταν αποφάσισε να φύγει από το Ιράν ήταν βέβαιη ότι δεν θέλει να επιστρέψει. Θέλει πλέον να αφήσει όλα τα δυσάρεστα πίσω της και να προχωρήσει μπροστά. Η...
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Η Σάφι από το Αφγανιστάν
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Οι περιπέτειες του Μούσα
Ο 28χρονος Μούσα, που έφυγε από την Ακτή Ελεφαντοστού μετά την πολιτική κρίση που συντάραξε τη χώρα, μας υποδέχτηκε με ένα φιλόξενο χαμόγελο στο σπίτι του στην Κυψέλη. «Δεν νιώθω ότι είμαι πρόσφυγας, είμαι...
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Οι περιπέτειες του Μούσα
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Ο Χαλίλ από το Αφγανιστάν
Η «Εφ.Συν.» αναδημοσιεύει σε τακτικά διαστήματα από το Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων ιστορίες προσφύγων και μεταναστών που ζουν στην Ελλάδα και, με όλες τις ευκολίες και τις δυσκολίες της καθημερινής ζωής, έχουν...
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Ο Χαλίλ από το Αφγανιστάν
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Το σαφάρ(ι) της Ζάχρα και του Αλί
Η Ζάχρα και ο Αλί, που ταξίδεψαν χωριστά από το Ιράν για να φτάσουν στην Ελλάδα με τον γιο τους, μιλούν για το συνειδητό ρίσκο του ταξιδιού (σαφάρ στα φαρσί), την επιβίωση στις δομές φιλοξενίας και για το πώς...
Ιστορίες ενσωμάτωσης: Το σαφάρ(ι) της Ζάχρα και του Αλί

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας