Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Πώς θα ψηφίσουν τα «παιδιά της κρίσης»
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πώς θα ψηφίσουν τα «παιδιά της κρίσης»

  • A-
  • A+
Πάνω από μισό εκατομμύριο είναι οι νέοι ψηφοφόροι, ηλικίας 17 έως 22 ετών, στις αυριανές εκλογές. Ερευνες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό προσπαθούν να προσεγγίσουν την εκλογική συμπεριφορά της λεγόμενης «Generation Z», που είναι ιδιαίτερα δύσκολο να αποκρυπτογραφηθεί, όπως παραδέχονται κοινωνιολόγοι και πολιτικοί επιστήμονες. Δώδεκα «πρωτάκια» των εκλογών εξηγούν στην «Εφ.Συν.» με τι κριτήρια θα ψηφίσουν.

Το άλλο της όνομα είναι iGen - τα παιδιά που γεννήθηκαν με δεδομένο τον ψηφιακό κόσμο, με ό,τι αυτό σημαίνει για τις πολιτισμικές τους προσλήψεις, αφού κανείς τους δεν ξέρει πώς... ήταν η ζωή πριν από τα smart phones και τα social media.

Παγκοσμίως τους αποκαλούν Generation Z: το Κέντρο «Generational Kinetics», που κάνει έρευνες για τις γενιές και τα χαρακτηριστικά τους, τοποθετεί στη γενιά αυτή τα παιδιά που γεννήθηκαν µεταξύ 1998 και 2015.

Σύµφωνα µε έρευνα της Goldman Sachs για τις ΗΠΑ, το γεγονός ότι τα παιδιά αυτά µεγάλωσαν µέσα σε κοινωνικοπολιτική και οικονοµική αστάθεια και αβεβαιότητα μετά το «κραχ» του 2008 τα καθιστά λιγότερο ιδεαλιστές και περισσότερο πραγµατιστές.

Ο ΟΟΣΑ, σε έκθεση που φέρει τον τίτλο «Υπό πίεση: οι μεσαίες τάξεις χάνουν ταχύτητα» και δόθηκε στη δημοσιότητα στις 10 Απριλίου, επιβεβαιώνει ότι οι νέοι έχουν λιγότερο σταθερές δουλειές, με μικρότερους μισθούς, λιγότερες προοπτικές και σίγουρα χειρότερες συνθήκες διαβίωσης και εργασίας από ό,τι οι γονείς τους.

«Σήμερα, η μεσαία τάξη θυμίζει ολοένα και περισσότερο πλοίο που ταξιδεύει σε ταραγμένα νερά», παραδέχτηκε ο γενικός γραμματέας του ΟΟΣΑ, Ανχελ Γκουρία.

Η έκθεση διαπιστώνει ότι επτά στους δέκα μπέιμπι-μπούμερ (η γενιά αμέσως μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο) κατάφερναν να αναρριχηθούν στη μεσαία τάξη σε ηλικία 20 ετών. Για τους μιλένιαλ (ή Γενιά Υ) αυτό ισχύει μόνο για έξι στους δέκα. Πόσο πιο ζοφερό άραγε διαγράφεται το μέλλον για τους σημερινούς 17άρηδες;

Σύγχρονες μελέτες υποστηρίζουν ότι υπάρχουν ενδείξεις πως η οικονομική κρίση επηρεάζει την ψυχική υγεία των εφήβων, αφού ανήκουν στις πλέον ευαίσθητες κοινωνικο-οικονομικές ομάδες του πληθυσμού.

«Τα παιδιά, οι έφηβοι και οι νέοι στην Ελλάδα ήρθαν αντιμέτωποι με πρωτοφανείς αναπτυξιακές προκλήσεις και τοποθετήθηκαν στο επίκεντρο μιας ανερχόμενης κοινωνικής τραγωδίας», υποστηρίζουν οι καθηγητές ψυχολογίας Ακάλεστου και Δαφέρμος, σε έρευνά τους που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Ελεύθερνα» το 2016.

«Ο τρόπος με τον οποίο τα νέα παιδιά βιώνουν την ύφεση είναι πολύ ρευστός. Οι νέοι επηρεάζονται συνειδητά ή ασυνείδητα από τις αλλαγές στη διατροφή τους και από την αδυναμία των γονιών τους να τους παρέχουν ψυχοσυναισθηματική ενθάρρυνση και πάσης φύσεως υλικά αγαθά. Παράλληλα, αξίζει να σημειωθεί ότι η εκδραμάτιση ισχυρών γεγονότων ζωής, όπως είναι η απώλεια κάποιας θέσης εργασίας, η έξωση από το σπίτι, η δημιουργία οικονομικών οφειλών ή η απώλεια των αποταμιεύσεων της οικογένειας, φαίνεται πως δημιουργεί ισχυρή συναισθηματική πίεση στα παιδιά και στους νέους, επηρεάζοντας σε μεγάλο βαθμό την ποιότητα των σχέσεων που διαμορφώνουν εντός και εκτός της οικογένειας».

Αυτά λοιπόν τα παιδιά θα βρεθούν στις κάλπες την Κυριακή και για την ψήφο τους... σφάχτηκαν τα παλικάρια της επικοινωνίας τις τελευταίες μέρες με σποτ, αναρτήσεις και συνθήματα που «μιλάνε τη γλώσσα των νέων» (ή, σωστότερα, τη γλώσσα που τα επιτελεία των κομμάτων νομίζουν ότι μιλάνε οι νέοι).

Η «Εφ.Συν.» μίλησε με 12 νέους που θα ψηφίσουν πρώτη φορά. Κάποιοι ακόμα πάνε στην τελευταία τάξη του Λυκείου, άλλοι σπουδάζουν κι άλλοι ετοιμάζουν τις βαλίτσες τους για το εξωτερικό.

Αλλοι ζουν στην Αθήνα κι άλλοι στην επαρχία, κάποιοι είναι γηγενείς κι άλλοι μεγάλωσαν ως παιδιά μεταναστών με μοναδική δική τους πατρίδα την Ελλάδα. Κι αν υπάρχει ένα απολύτως ενθαρρυντικό στοιχείο -τουλάχιστον για τα παιδιά με τα οποία μιλήσαμε εμείς- είναι πως όλοι τους θα πάνε να ψηφίσουν, γράφουν στα παλαιότερα των υποδημάτων τους το τι θα επιλέξουν οι γονείς τους και όλοι, μα όλοι, θα επιλέξουν «με βάση το κοινό καλό», όπως το καταλαβαίνει ο καθένας τους.

Σε πείσμα των διαγνώσεων της Golman Sachs, η δική μας Γενιά Ζ, όπως εκφράστηκε στην «Εφ.Συν.», ξορκίζει τον κυνισμό και επιμένει να πιστεύει στις δημοκρατικές διαδικασίες, έχοντας ταυτόχρονα επίγνωση των δυσκολιών.

Δεν είναι των γονιών τους, είναι του εαυτού τους...

Ο Σπύρος είναι 19 χρόνων και ζει στην Παιανία. Ανήκει σε πολύτεκνη οικογένεια, δουλεύει part-time και είναι φοιτητής στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. «Δεν θα ψηφίσω το ίδιο με τους γονείς μου γιατί έχουμε διαφορετικές απόψεις. Εχω το δικαίωμα και την ευκαιρία να συμβάλω κάπως με τον δικό μου τρόπο. Θα ψηφίσω με κριτήριο το κοινό καλό, κάτι που βέβαια είναι τελείως υποκειμενικό, αλλά προτιμώ να μην αποκαλύψω την ψήφο μου.

Οι εκλογές για εμένα είναι μια διαδικασία με μεγάλη σημασία, αλλά ταυτόχρονα σχεδόν άσκοπη γιατί δεν γίνεται σωστά λόγω συμφερόντων. Οποιο κόμμα κι αν βγει, πολιτικο-οικονομικά θα έχει το ίδιο αποτέλεσμα για τη χώρα, αλλά κοινωνικά μπορεί να υπάρχουν βελτιώσεις. Για παράδειγμα, Ν.Δ., ΣΥΡΙΖΑ, και οι δύο μνημόνια και μέτρα λιτότητας φέρνουν, αλλά κοινωνικά η Ν.Δ. προασπίζει πιο πολύ τον ρατσισμό, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ έχει ήδη κάνει βήματα υπεράσπισης των ΛΟΑΤΚΙ».


Η Πωλίνα είναι 19 χρόνων και έχει γεννηθεί και μεγαλώσει στον Πειραιά, δευτεροετής σε σχολή του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής. «Δεν είχα ιδέα πριν γι’ αυτά τα θέματα, τώρα άρχισαν να με ενδιαφέρουν επειδή βοηθάω μια υποψήφια. Για τους ευρωβουλευτές δεν ξέρω πολλά πράγματα, αλλά ξέρω για τους υποψήφιους περιφερειάρχες και δημοτικούς συμβούλους.

Ετσι, επειδή έχω γνωρίσει μερικούς από αυτούς, ξέρω ποιον θα ψηφίσω, κρίνοντας με βάση όσα άκουσα να λένε, τι έργα κάνουν και γενικότερα τι σχέδια έχουν. Με λίγα λόγια, ξέρω τι πάω να ψηφίσω, αλλά επειδή είναι η πρώτη φορά, ακούω τη γνώμη των γονιών μου πάνω σε αυτό» δηλώνει.


Ψήφο χωρίς αυταπάτες θα ρίξει η 21χρονη Μαρία, που γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Καλαμάτα και σπουδάζει στο ΕΚΠΑ. Θεωρεί αρκετά σημαντικό το ότι για πρώτη φορά «θα ακουστεί η γνώμη της γενιάς μου», όπως λέει, ωστόσο δεν θεωρεί ότι θα ληφθεί υπόψη στο έπακρο ή ότι θα αλλάξει κάτι στην υπάρχουσα κατάσταση της χώρας. «Θα ψηφίσω όποιο κόμμα πιστεύω ότι μπορεί να βελτιώσει την κατάσταση της Ελλάδας, όποιος πιστεύω ότι θα μας βγάλει από τον “βούρκο”, άσχετα από το τι ψηφίζουν οι γονείς μου».


Η συμφοιτήτριά της η Λίνα είναι 20 χρόνων και γεννήθηκε και μεγάλωσε στα Πατήσια. «Θα μπορέσω πλέον να συμμετάσχω στα κοινά της πόλης και να έχω άποψη για το ποιος θα με εκπροσωπήσει», μας λέει. «Προσπαθώ να είμαι όσο γίνεται πιο αμερόληπτη και να αποφασίζω αποκλειστικά με γνώμονα το τι θέλω εγώ να αλλάξει στην κοινωνία. Είμαστε αυτό που θέλουμε εμείς να είμαστε και όχι απλά οι νέες απομιμήσεις της οικογένειάς μας».

Για τα κριτήρια με βάση τα οποία θα ψηφίσει απαντά «με βάση αυτό που πρεσβεύει η εκάστοτε κυβέρνηση και κατά πόσο είναι πιθανό να υλοποιηθούν όσα υπόσχεται. Επίσης, θα κοιτάξω να δω τι εφάρμοσε και τι όχι από όσα υποσχέθηκε στο παρελθόν. Τέλος, θα ψηφίσω το κόμμα που βρίσκεται πιο κοντά στις απόψεις μου και τις θέσεις που παίρνει σε διάφορα κοινωνικά ζητήματα».


Θα πάει, έστω ανόρεχτα, στο εκλογικό τμήμα η 20χρονη Μαριάννα, φοιτήτρια στο Παιδαγωγικό, θεωρώντας τις εκλογές «μια υποχρεωτική και αναγκαία μεν, αλλά βαρετή διαδικασία». Το ίντερνετ είναι η πρώτη πηγή πληροφόρησής της, «για να βρω απόψεις εκπροσώπων που με εκφράζουν, καθώς δεν ασχολούμαι πολύ με τα πολιτικά», μας λέει, ενώ αναφέρει ως σημαντικό παράγοντα στη διαμόρφωση της ψήφου της δικής της γενιάς τις εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις και την ανεργία. «Στις δημοτικές εκλογές δεν θα ψηφίσω επειδή μένω σε άλλον δήμο από αυτόν όπου έχω τα εκλογικά μου δικαιώματα κι έτσι δεν έχω άποψη».


Η Κατερίνα είναι 18 χρόνων, σε ζει σε προάστιο της Ανατολικής Αττικής. Ετοιμάζεται να σπουδάσει στο εξωτερικό. Σχετικά με τις φετινές εκλογές λέει πως «δεν το έχω σκεφτεί καθόλου, δεν ξέρω ποιον θα ψηφίσω, έχω παρακολουθήσει δηλώσεις, απλά δεν αποφάσισα ακόμα». Η ψήφος των γονιών τα προηγούμενα χρόνια, όπως μας λέει, είχε επιπτώσεις στο σήμερα και «δεν αμφισβητώ την ψήφο τους, απλά έχουμε διαφορετικές απόψεις και δεν θα ψηφίσω βάσει της γνώμης τους. Το σίγουρο είναι πως θα ψηφίσω αυτόν που πιστεύω ότι δεν θα με κοροϊδέψει».


Η Χαρά, 20 χρόνων, είναι φοιτήτρια στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων και ψηφίζει στην Αθήνα. «Ακόμη κι αν δεν έχεις κάτι να σε εκφράζει απόλυτα, είναι καλό να εκμεταλλευτείς το δικαίωμά σου αυτό» αναφέρει και προσθέτει ότι θα ψηφίσει με βάση τις πεποιθήσεις της, οι οποίες «καλώς ή κακώς διαμορφώνονται μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον. Σίγουρα όμως δεν θα ψήφιζα ένα κόμμα απλά και μόνο επειδή μου το είπαν οι γονείς μου».


Ο Δημήτρης, 20 χρόνων, είναι φοιτητής στην Πάτρα και μεγάλωσε στην Κορινθία. Ψηφίζει πρώτη φορά και πιστεύει ότι οι νέοι είναι το μέλλον της χώρας, αν και υποστηρίζει πως ό,τι και να ψηφίσει δεν νομίζει ότι θα αλλάξει κάτι. «Στις ευρωεκλογές θα ψηφίσω κάποιο μικρό κόμμα, καθώς δεν θέλω να απέχω ή να ρίξω λευκό. Στις δημοτικές εκλογές, για την Περιφέρεια θα ψηφίσω ένα συγγενικό μου πρόσωπο, αλλά για τη δημαρχία θα ψηφίσω όποιον μπορεί να προσφέρει στον τόπο, καθώς μένω εκεί και βλέπω τι γίνεται», αναφέρει.

Τι λένε οι μαθητές...

Σε αντίθεση με τις χειραφετημένες φοιτήτριες, που διαφοροποιούνται από την οικογένειά τους ως προς τις προτιμήσεις τους στην κάλπη, ο 17χρονος Αλέξης μάς λέει ότι θα ψηφίσει το κόμμα που υποστηρίζουν οι γονείς του, αφού «αυτοί ξέρουν καλύτερα». Μετανάστης δεύτερης γενιάς, μοναδικός γιος μιας εργατικής οικογένειας, μεγάλωσε στη Χαλκίδα, είναι μαθητής Γ’ Λυκείου και ονειρεύεται να σπουδάσει στη Γυμναστική Ακαδημία. «Μου φαίνεται περίεργο που θα ψηφίσω για πρώτη φορά γιατί δεν γνωρίζω καθόλου τη διαδικασία και το πολιτικό σκηνικό. Πιστεύω όμως πως ξέρω προς τα πού θα προσανατολιστώ».


Η Θεοδώρα από την Ηλιούπολη, όπως και ο Αλέξης, φέτος τελειώνει το Λύκειο. Δηλώνει αβέβαιη για το τι θα ψηφίσει, αλλά θέλει να ασκήσει το εκλογικό της δικαίωμα. «Είναι η ευκαιρία μας να επέμβουμε. Να ασκήσουμε το πιο σημαντικό δικαίωμά μας, να συμβάλουμε στο εκλογικό αποτέλεσμα». Θα ψηφίσει ανεξάρτητα από τις πολιτικές προτιμήσεις των γονιών της, αν και παραδέχεται πως επηρεάζεται από τον οικογενειακό της περίγυρο. «Σίγουρα, όμως, δεν με δεσμεύει αυτό» μας λέει.


Η 18χρονη Λυδία γεννήθηκε και μεγάλωσε στον Πειραιά και φέτος δίνει πανελλαδικές. Είναι παιδί μιας οικογένειας προσφύγων που ήρθαν στην Ελλάδα πριν από δεκαετίες, οπότε η ίδια έχει γνωρίσει ως μοναδική πατρίδα την Ελλάδα. «Με τη Δεξιά δεν είδαμε πρόοδο και η άνοδος του φασισμού στην Ελλάδα με τρομάζει, οπότε γι’ αυτό και μόνο θα ψηφίσω. Τείνω προς την Αριστερά, γι’ αυτό θα ψηφίσω ΣΥΡΙΖΑ».

Κρίνει σύμφωνα με την πολιτική που έχει ασκηθεί ώς τώρα και δηλώνει αρκετά συνειδητοποιημένη, χωρίς να συμμερίζεται τις πολιτικές απόψεις της οικογένειάς της που, όπως μας λέει, είναι αρκετά συντηρητική. «Είναι μια ευκαιρία να αποφασίσω για το μέλλον μου. Εχω ευθύνη με την ψήφο μου. Είναι πολύ σημαντικό για μένα να μετράει η γνώμη μου, γιατί οι εκλογές θα επηρεάσουν σε μεγάλο βαθμό την πορεία της γενιάς μου».


«Στην ηλικία που είμαι, οι εκλογές, προσωπικά, δεν έχουν ιδιαίτερη σημασία» μας λέει η 18χρονη Δήμητρα, που μεγαλώνει στο Ιλιον. «Ακούω από τον περίγυρό μου πως έχουν σημασία, αλλά δεν έχω επαφή με την πολιτική».

Ομως η Δήμητρα μάλλον θα ασκήσει το εκλογικό της δικαίωμα την Κυριακή των εκλογών. «Θα δω ποιοι έχουν βάλει υποψηφιότητα κι έχω γνωστούς που κατεβαίνουν στις εκλογές, οπότε μάλλον θα τους προτιμήσω. Δεν θα ψηφίσω όμως με γνώμονα τις προτιμήσεις των γονιών μου».


Τα προεκλογικά σποτάκια και η αδιαφορία για τη νεολαία

Του Σταμάτη Πουλακιδάκου* (Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ, ΕΚΠΑ)

Εν όψει των εκλογικών αναμετρήσεων της προσεχούς Κυριακής, τα πολιτικά κόμματα και η ίδια η Ευρωπαϊκή Ενωση δημιούργησαν -μεταξύ άλλων- σποτ τα οποία προσπαθούν με έναν ως επί το πλείστον «άγαρμπο» τρόπο να «προσελκύσουν» τους νέους ψηφοφόρους στην εκλογική διαδικασία, προσπαθώντας να «μιλήσουν» στη «γλώσσα» τους.

Από επικοινωνιακή άποψη, ορισμένα σποτ μπορεί να χαρακτηριστούν περισσότερο ευρηματικά, ενώ άλλα λιγότερο δημιουργικά και μάλλον βαρετά. Αυτό, όμως, που είναι κοινό για όλες τις πλευρές που προσπαθούν να φέρουν τη νεολαία στις κάλπες (προς όφελός τους) είναι το γεγονός ότι η όποια απόπειρα προσέλκυσης των νέων στην πολιτική (σκέψη και πράξη) δεν μπορεί να εξαντλείται σε μεμονωμένα προεκλογικά σποτάκια τις παραμονές των εκλογών.

Οι πολιτικοί φορείς (κόμματα, Ε.Ε.) έχουν επανειλημμένα δείξει ότι επί της ουσίας μάλλον δεν νοιάζονται για τη νεολαία. Οι συνεχείς εκπαιδευτικές «μεταρρυθμίσεις», η απαξίωση ακόμα και στοιχειωδών εργασιακών δικαιωμάτων, η θέσπιση κατώτατων μισθών που δεν επαρκούν ούτε κατά διάνοια για να καλύψουν τα μηνιαία έξοδα για αξιοπρεπή ατομική διαβίωση αποτελούν πολιτικές οι οποίες κάθε άλλο παρά βοηθούν τους νέους να αξιοποιήσουν τις γνώσεις τους και τις δεξιότητές τους, να σχεδιάσουν το μέλλον τους, να νιώσουν ότι έχουν μια καλή βάση για να προοδεύσουν και να ωριμάσουν ως προσωπικότητες και πολιτικά όντα.

Συνεπώς, πριν φτάσουμε στα «στοχευμένα» πολιτικά μηνύματα, καλό θα ήταν οι πολιτικοί ταγοί να νοιάζονται ουσιαστικά για τους νέους (και όχι μόνο), εφαρμόζοντας τις κατάλληλες πολιτικές και μιλώντας τη γλώσσα της αλήθειας και όχι του φτηνού εντυπωσιασμού. Οταν οι πολιτικές δείχνουν αδιαφορία, τα προεκλογικά σποτ, όσο ευρηματικά κι αν είναι, θα παραμένουν πάντα «κενό γράμμα».

*Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ, ΕΚΠΑ

Από το θρανίο στην κάλπη το 72,8% των 17άρηδων

Δύο έρευνες, η μία από την εταιρεία YouGov για το ίδρυμα TUI και η άλλη από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, καταγράφουν τις απόψεις των νέων ψηφοφόρων: στην Ελλάδα το 66% των νέων 16-26 ετών τάσσεται υπέρ της παραμονής στην Ε.Ε., όμως μόλις το 38% από τους μαθητές-ψηφοφόρους εμπιστεύεται την Ε.Ε.

«Ο άγνωστος Χ των εκλογών», «πιο συντηρητικοί από τους 26άρηδες, αλλά θα ψηφίσουν αντισυστημικά», «το 70% θα προσέλθουν στις κάλπες κι ας παραμένουν αναποφάσιστοι». Αυτά είναι κάποια από τα δημοσιεύματα που φιλοξενήθηκαν στα ελληνικά ΜΜΕ για την εκλογική συμπεριφορά των νέων ψηφοφόρων.

Εκτός από τα κόμματα και τους υποψηφίους, η ίδια η Ευρωπαϊκή Ενωση και το υπουργείο Εσωτερικών μέσω της Γραμματείας Νέας Γενιάς επικεντρώνουν το ενδιαφέρον τους στους νέους με ενημερωτική καμπάνια και μότο «#Αυτή τη φορά ψηφίζω».

Με εκδηλώσεις, συναυλίες, αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μίνι βίντεο, επιστρατεύοντας μέχρι και influencers στο Instagram, προσπαθούν να ανεβάσουν το χαμηλό ποσοστό συμμετοχής των νέων 18-24 ετών στις ευρωεκλογές, που το 2014 κυμαινόταν μόλις στο 33% του συνόλου των ψηφοφόρων αυτής της ηλικίας.

Η «Εφ.Συν.» παρουσιάζει τα συμπεράσματα δύο πρόσφατων ερευνών που αφορούν τους νέους και τις αντιλήψεις τους για την Ευρώπη: τη «Young Europe 2019» από την εταιρεία YouGov για το ίδρυμα TUI σε 8.220 νέους 17-26 ετών σε 11 χώρες της Ευρώπης (10 Ε.Ε. και Νορβηγία) και την «Ψηφίζω για πρώτη φορά» από το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Πολιτικής Ερευνας του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Και οι δύο ολοκληρώθηκαν τον Μάιο, ενώ τα συμπεράσματά τους θα παρουσιαστούν αναλυτικά τους επόμενους μήνες.

● Στην κορυφή της ατζέντας των νέων της Ευρώπης ηλικίας 16-26 ετών είναι το μεταναστευτικό και το περιβάλλον, σύμφωνα με τη φετινή έρευνα του ιδρύματος TUI. Στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε μεταξύ 21 Ιανουαρίου και 12 Φεβρουαρίου 2019. Ρωτήθηκαν συνολικά 514 νέοι, συμπληρώνοντας διαδικτυακά ερωτηματολόγια.

Το 73% των Ελλήνων νέων βλέπει το μέλλον με αισιοδοξία, ένα από τα υψηλότερα ποσοστά. Παρ’ όλα αυτά, μόλις το 20% πιστεύει ότι θα ζήσει καλύτερα από τους γονείς του. Τα τρία σοβαρότερα προβλήματα της Ε.Ε. κατά τους Ελληνες νέους είναι το μεταναστευτικό και η πολιτική ασύλου (56%), η οικονομική και δημοσιονομική πολιτική της Ε.Ε. (46%) και η καταπολέμηση της ανεργίας σε ποσοστό 44%, πολύ μεγαλύτερο του μέσου όρου των υπόλοιπων κρατών, γεγονός που συσχετίζεται με τη δεκαετή κρίση.

Υπέρ της παραμονής στην Ε.Ε. τάσσεται το 66% των Ελλήνων νέων, ποσοστό αυξημένο σε σχέση με το 52% της αντίστοιχης έρευνας του 2017, κάτι που πιθανόν δείχνει ότι υποχώρησε το κύμα απογοήτευσης από την Ε.Ε. ειδικά την περίοδο μετά το δημοψήφισμα. Παρότι παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στο δημοκρατικό πολίτευμα (73%), το 56% δηλώνει δυσαρεστημένο με τη λειτουργία της δημοκρατίας στη χώρα μας, μεγαλύτερο τουλάχιστον κατά 20 ποσοστιαίες μονάδες από τις υπόλοιπες 10 συμμετέχουσες χώρες.

Τα 2/3 των ερωτηθέντων ανέφεραν κάποια μορφή πολιτικής συμμετοχής, είτε με παραδοσιακά είτε με διαδικτυακά μέσα. Το 37% δήλωσε ότι συμμετείχε σε κάποια διαδήλωση τους τελευταίους 12 μήνες, πίσω μόνο από το 43% της Ισπανίας.

Το 72% δηλώνει ότι σίγουρα και πιθανόν θα ψηφίσει στις ευρωεκλογές, με το 63% να τις θεωρεί σημαντικές, εύρημα πάνω από τον μέσο όρο των άλλων κρατών.

Το Αριστοτέλειο

● Η έρευνα του ΑΠΘ αφορούσε μαθητές και φοιτητές 17-24 ετών και έγινε μέσω δομημένων ερωτηματολογίων σε περίπου 4.300 νέους στη Θεσσαλονίκη. Συνολικά απάντησαν 500 μαθητές και μαθήτριες της Β’ Λυκείου.

Λιγότεροι από τους μισούς 17άρηδες (38%) εμπιστεύονται την Ε.Ε., ενώ η πλειονότητα εκτιμά ότι δεν υπάρχει κοινή ευρωπαϊκή πολιτική (62%). Σε συντριπτική πλειοψηφία (86%) θεωρούν ότι οι Ευρωπαίοι πολίτες πρέπει να έχουν μεγαλύτερη ανάμειξη στις αποφάσεις της Ε.Ε. και το 48% ζητά να έχει περισσότερη δύναμη το Ευρωκοινοβούλιο.

Πολιτικά ενημερωμένοι παρουσιάζονται οι μαθητές, με βάση έναν σύνθετο δείκτη που προκύπτει από πολλές ερωτήσεις: 62% αναγνωρίζει τον Ελληνα επίτροπο (Δ. Αβραμόπουλος), 85,5% γνωρίζει ότι η ηλικία για την άσκηση του δικαιώματος ψήφου έχει γίνει 17 ετών, 73% γνωρίζει τον αριθμό ευρωβουλευτών της Ελλάδας (21).

Σχετικά με τη συμμετοχή, ποσοστό 72,8% δηλώνει ότι προτίθεται να ψηφίσει, 10,4% ότι θα επιλέξει άκυρο/λευκό, 13,3% ότι θα απέχει και 3,5% δεν απαντά.

Ενας στους δύο μαθητές που απάντησε ότι θα ψηφίσει δηλώνει ότι θα το κάνει επειδή έχει ευθύνη, 43% για την εμπειρία της συμμετοχής, 26,5% αναφέρεται στην ιδιότητα του πολίτη και 18,7% επειδή συμβάλλει στο μέλλον.

Σχετικά με εκείνους που θα ψηφίσουν άκυρο/λευκό ή θα απέχουν, το 31,8% δεν δίνει συγκεκριμένη αιτιολογία, το 38,8% επικαλείται ότι δεν είχε τη δυνατότητα να διαμορφώσει άποψη, 31,3% τονίζει ότι είχε ανεπαρκή πληροφόρηση και 27,5% δηλώνει ότι δεν έχει εμπιστοσύνη στα κόμματα και τους πολιτικούς.

Αξιοπιστία

Ποια είναι η αξιοπιστία της στοχευμένης έρευνας του ΑΠΘ σε νέες ηλικίες σε σχέση με άλλες προεκλογικές δημοσκοπήσεις, που περιλαμβάνουν όμως και κατηγοριοποίηση ανά ηλικιακή ομάδα; Την απάντηση μας δίνει ο Δημοσθένης Δώδος, συνταξιούχος αναπληρωτής καθηγητής του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών, ειδικευμένος σε ζητήματα εκλογικής κοινωνιολογίας:

«Η έρευνα του ΑΠΘ έχει ένα μεγάλο προσόν σε σύγκριση με τις δημοσκοπήσεις που έχουμε συνηθίσει: έγινε πρόσωπο με πρόσωπο και όχι μέσω τηλεφώνου, όπως γίνονται συνήθως οι έρευνες κοινής γνώμης. Αυτό είναι ένα θετικό σημείο, έχει όμως και μια επιφύλαξη. Οι νέοι ερωτώμενοι, οι μαθητές στην προκειμένη περίπτωση, συχνά φροντίζουν να συμπεριφερθούν "όπως πρέπει", με βάση τι θα ήθελε να ακούσει αυτός που τους ρωτάει.

Εξαιρετική εντύπωση μου κάνει το γεγονός ότι 73% των μαθητών ήξεραν πόσους ευρωβουλευτές έχει η Ελλάδα, με αντίθεση με το 43% των φοιτητών - αυτό σημαίνει πιθανόν ότι είχαν πολύ καλούς καθηγητές στο μάθημα της Πολιτικής Παιδείας. Τέλος, ενώ είναι θετικό ότι το 40% των μαθητών ενδιαφέρεται για την πολιτική, το γεγονός ότι 60% ενδιαφέρεται από λίγο έως καθόλου πρέπει να μας προβληματίσει και δυστυχώς επιβεβαιώνεται και εμπειρικά».

ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Fair times: οι «Δίκαιοι Καιροί» έρχονται στην Ευρώπη...
Πέντε Ελληνες υποψήφιοι ευρωβουλευτές (οι τρεις εν ενεργεία) απαντούν στο ερώτημα της «Εφ.Συν.»: «τι θα κάνω, αν εκλεγώ, για μια Ευρώπη βιώσιμης παραγωγής και κατανάλωσης»
Fair times: οι «Δίκαιοι Καιροί» έρχονται στην Ευρώπη...
ΕΛΛΑΔΑ
Η ατμόσφαιρα των εκλογών είναι πιο θερμή στις γειτονιές
Τα περίπτερα, οι τέντες, τα σπιτάκια και τα ταμπλό ξεφυτρώνουν σαν τα μανιτάρια στις συνοικίες της Αθήνας, εν όψει δημοτικής κάλπης. Το ενδιαφέρον αυξάνεται όσο πλησιάζει η κρίσιμη Κυριακή. Η «Εφ.Συν.» το...
Η ατμόσφαιρα των εκλογών είναι πιο θερμή στις γειτονιές
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Από τη γενιά των 700 στη γενιά των 380 ευρώ
Είναι ρατσιστικό. Είναι αντισυνταγματικό και παραβιάζει μια σειρά από ευρωπαϊκές και διεθνείς συβάσεις. Είναι αβίωτο. Είναι πραγματικότητα εδώ και 8 χρόνια. Ο υποκατώτατος μισθός για νέους κάτω των 25 ετών,...
Από τη γενιά των 700 στη γενιά των 380 ευρώ
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τα πρόσωπα, εμείς
Σε μια ταλαιπωρημένη κοινωνία από την οικονομική κρίση, οι προνομιούχοι εμφανίζονται και πάλι να λένε στο πλήθος: Είναι απολύτως λογικό να έχω περισσότερα από σένα. Το «πρόσωπο» δεν απασχολεί τόσο τον λαό. Οσο...
Τα πρόσωπα, εμείς
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
«Είναι τραγικό σ’ αυτήν την ηλικία να μη γνωρίζουμε τι σημαίνει φασισμός»
Είναι μακράν το πιο ανησυχητικό στοιχείο των ευρωεκλογών: ένας στους δέκα νέους έως 24 ετών ψήφισε Χρυσή Αυγή. Η «Εφ.Συν.» μίλησε με άτομα 17-20 ετών αναζητώντας τις αιτίες.
«Είναι τραγικό σ’ αυτήν την ηλικία να μη γνωρίζουμε τι σημαίνει φασισμός»
ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
Αντιδράσεις για τη μονάδα σκυροδέματος στην Ανδρο
Τις έντονες αντιδράσεις κατοίκων και ιδιοκτητών στο Γαύριο, λιμάνι της Ανδρου, έχει προκαλέσει η εγκατάσταση μονάδας παραγωγής σκυροδέματος και τσιμεντοσιλό στην περιοχή Κάμπος.
Αντιδράσεις για τη μονάδα σκυροδέματος στην Ανδρο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας