Και εξορύξεις και καζίνο στην Κρήτη!

Στο κενό έπεσαν για άλλη μια φορά οι επισημάνσεις περιβαλλοντικών φορέων και κινημάτων στην Κρήτη σχετικά με καίριας σημασίας ζητήματα για τη ζωή των κατοίκων του νησιού. Την Παρασκευή, το Περιφερειακό Συμβούλιο Κρήτης γνωμοδότησε θετικά για δύο Στρατηγικές Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων που αφορούσαν τις έρευνες και εξορύξεις υδρογονανθράκων σε θαλάσσια οικόπεδα νότια του νησιού, αλλά και σε αντίστοιχη ΣΜΠΕ για την εκποίηση της έκτασης της πρώην αμερικανικής βάσης με σκοπό τη δημιουργία ξενοδοχείων και καζίνου.

Στη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου επικράτησε ένταση από τις διαμαρτυρίες των παρευρισκόμενων μελών της Πρωτοβουλίας Κρήτης ενάντια στις εξορύξεις υδρογονανθράκων, ενώ τα επιχειρήματα που ακούστηκαν από την πλευρά της πλειοψηφίας αφορούσαν κυρίως τη γεωστρατηγική σημασία που έχουν για τη χώρα οι εξορύξεις και λιγότερο τις εγγυήσεις για εξάλειψη του κινδύνου από ένα πιθανό ατύχημα. Μάλιστα το Σώμα αρνήθηκε έστω και να περιορίσει την έκταση των ερευνών προς τα ανατολικά, όπως είχε εισηγηθεί η ίδια η Διεύθυνση Περιβάλλοντος της Περιφέρειας ώστε… «να μη δοθεί μήνυμα πως η χώρα μας υπαναχωρεί στις διεκδικήσεις του Ερντογάν», εφόσον σε εκείνη την περιοχή τέμνεται η παρανόμως ανακηρυχθείσα ΑΟΖ μεταξύ Τουρκίας – Λιβύης.

Στην εισήγηση του αντιπεριφερειάρχη Νίκου Ξυλούρη τονίστηκε πως θα ζητηθεί η δημιουργία επιστημονικού παρατηρητηρίου από τα σχετικά τμήματα του Πολυτεχνείου Κρήτης, του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών και του νεοσύστατου Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Ερευνας ώστε να παρακολουθείται συνεχώς η πορεία των ερευνών και των πιθανών εξορύξεων. Επίσης επισημάνθηκε πως η Περιφέρεια θα έχει έσοδα 5% επί των κερδών των εξορύξεων ενώ θα ζητηθεί από τις εταιρείες να προσληφθεί ντόπιο εργατικό δυναμικό.

Σε όλα αυτά υπήρξαν σοβαρές αντιρρήσεις τόσο από τις παρατάξεις της αντιπολίτευσης όσο και από τα παρευρισκόμενα μέλη της Πρωτοβουλίας κατά των εξορύξεων, τα οποία, μάταια όπως αποδείχτηκε, τόνιζαν πως δεν υπάρχουν εγγυήσεις ασφαλείας για εξορύξεις σε τόσο μεγάλα βάθη και πως δεν θα δοθούν ποτέ τα έσοδα που αναμένει η περιφέρεια, καθώς οι εταιρείες καταφέρνουν πάντα να δείχνουν χαμηλότερα κέρδη από τα πραγματικά. Αντίθετα, όπως επισήμαναν, ένα ατύχημα, που θεωρείται εξαιρετικά πιθανό, θα σημάνει την καταστροφή του τουριστικού τομέα και της πρωτογενούς παραγωγής στο νησί.

Παρ’ όλα αυτά, η στρατηγική σημασία των εξορύξεων υπερίσχυσε και η Στρατηγική Μελέτη εγκρίθηκε με τις ψήφους της παράταξης του περιφερειάρχη Σταύρου Αρναουτάκη (ΠΑΣΟΚ-ΣΥΡΙΖΑ) και του Αλέξανδρου Μαρκογιαννάκη (Ν.Δ.).

Και καζίνο

Στην ίδια συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Κρήτης εγκρίθηκε και η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για το σχέδιο του ΤΑΙΠΕΔ ως προς την έκταση της πρώην αμερικανικής βάσης Γουρνών, της μόνης ακόμα αδόμητης έκτασης στο βόρειο παραλιακό μέτωπο του νομού Ηρακλείου. Τον περασμένο Μάρτιο η περιφέρεια είχε απορρίψει το ίδιο σχέδιο κρίνοντας πως δεν είναι τα νέα ξενοδοχεία το μοντέλο ανάπτυξης που χρειάζεται το βόρειο μέτωπο του νησιού και τονίζοντας την ανάγκη να γίνει σεβαστό το ψηφισμένο πολεοδομικό σχέδιο του πρώην Δήμου Γουβών, που όριζε ρητά ως κοινόχρηστο τον χαρακτήρα της έκτασης των 350 στρεμμάτων και προέβλεπε δράσεις υπερτοπικού χαρακτήρα.

Περιέργως, το νέο σχέδιο το οποίο αναμορφώθηκε προς το χειρότερο, αφού πλέον περιλαμβάνει όχι μόνο ξενοδοχεία αλλά και καζίνο, εισήχθη προς συζήτηση με θετική εισήγηση από την περιφερειακή αρχή του Σταύρου Αρναουτάκη. Η λειτουργία του καζίνου προστέθηκε μετά την ψήφιση του σχετικού νόμου από τον ΣΥΡΙΖΑ το 2018, το οποίο δίνει τη δυνατότητα ίδρυσης καζίνων σε Κρήτη, Μύκονο και Σαντορίνη, και παρά τις σφοδρές αντιδράσεις που υπήρξαν τότε ακόμα και από τα ίδια τα μέλη του κόμματος στο Ηράκλειο.

Στο σκεπτικό της θετικής εισήγησης ο αντιπεριφερειάρχης Νίκος Ξυλούρης δικαιολόγησε την αλλαγή στάσης ως ύστατη προσπάθεια να γίνουν σεβαστές οι παρατηρήσεις της περιφέρειας (αφού την προηγούμενη φορά δεν έλαβαν καν υπόψη τους τις επισημάνσεις μας, ας πούμε τώρα ναι για να πάρουμε ό,τι μπορούμε, είπε περίπου). Και πάλι προκλήθηκαν σοβαρές αντιδράσεις κυρίως από κατοίκους της περιοχής, που εξηγούσαν ότι πρόκειται για τη μόνη έκταση που έχει για να ανασάνει το πολεοδομικό συγκρότημα του Ηρακλείου και πως από τα ξενοδοχεία στην πραγματικότητα δεν θα μείνει ούτε ένα τετραγωνικό για χρήση στους κατοίκους της περιοχής. Τονίστηκε, επίσης, η ύπαρξη σχολείων στην περιοχή που αποτελεί απαγορευτικό παράγοντα για την εγκατάσταση καζίνου, αλλά ούτε και αυτό στάθηκε ικανό να μεταπείσει την περιφερειακή αρχή. Μάλιστα ο εισηγητής κ. Ξυλούρης αντιπρότεινε μέχρι και να μετεγκατασταθούν τα σχολεία, που έτσι κι αλλιώς στεγάζονται σε παλιά κτίρια, προκειμένου να μην εμποδιστεί η λειτουργία του καζίνου.

Οι διαφορετικές απόψεις για το θέμα και ο στοιχειώδης αυτοσεβασμός κάποιων μελών που μόλις πριν από 8 μήνες είχαν απορρίψει το ίδιο σχέδιο οδήγησαν σε μια διαδικασία-θρίλερ κατά την ψηφοφορία επί του θέματος. Στην ονομαστική ψηφοφορία το αποτέλεσμα ήταν 17-17 και αρχικά ο πρόεδρος του Σώματος, Παύλος Μπαριτάκης, ανακοίνωσε πως περνά η εισήγηση, καθώς η δική του ψήφος μετρά διπλή. Αργότερα τον ενημέρωσαν πως αυτή η διάταξη έχει πλέον καταργηθεί. Ωστόσο, αργότερα ανακοινώθηκε πως οι θετικές ψήφοι ήταν τελικά 19.