Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εγκαιρη διάγνωση καρκίνου με χρήση λέιζερ

Ειρήνη Αθανασάκη, καθηγήτρια του Βιολογικού Τμήματος του Πανεπιστημίου Κρήτης

Εγκαιρη διάγνωση καρκίνου με χρήση λέιζερ

  • A-
  • A+

Την έγκαιρη διάγνωση και τυποποίηση του καρκίνου του μαστού, που οδηγεί σε καλύτερη θεραπεία, πέτυχε ελληνική ερευνητική ομάδα του Πανεπιστημίου Κρήτης και του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ) - με επικεφαλής την καθηγήτρια του Βιολογικού Τμήματος, Ειρήνη Αθανασάκη. Με τη χρήση μιας τεχνικής λέιζερ κατάφεραν να διαχωρίσουν τα υγιή από τα καρκινικά κύτταρα.

• Με ποια τεχνική φτάσατε στην επιτυχία;

Με τη λεγόμενη μη γραμμική μικροσκοπία γένεσης τρίτης αρμονικής συχνότητας (THG). Είναι ένα φαινόμενο διασκορπισμού -σύμφωνη σκέδαση λέγεται επιστημονικά ο όρος- μιας δέσμης ισχυρά εστιασμένων εξαιρετικά στενών παλμών λέιζερ που αποκαλύπτει αλλαγές στον δείκτη διάθλασης και οπτικές ετερογένειες μεγέθους ανάλογου με την εστία της δέσμης.

Ανεξάρτητα από τις πολύπλοκες αυτές περιγραφές, η τεχνική THG μάς έχει αποκαλύψει μοναδικές δομικές, ανατομικές και μορφολογικές πληροφορίες σε διάφορα βιολογικά δείγματα τόσο σε κυτταρικό όσο και σε υποκυτταρικό επίπεδο.

Χρησιμοποιώντας αυτή τη νέα τεχνολογία καταφέραμε να διακρίνουμε τα υγιή από τα καρκινικά κύτταρα και μάλιστα, εστιάζοντας στον καρκίνο του μαστού, καταφέραμε να τυποποιήσουμε το είδος των καρκινικών κυττάρων.

• Τι σημαίνει αυτό;

Είναι εύκολο να αντιληφθεί κανείς τι σημαίνει αυτό, ειδικά κατά τη διάρκεια του χειρουργείου αφαίρεσης του όγκου, όπου η απομάκρυνση όλων των καρκινικών κυττάρων είναι από τους σημαντικότερους στόχους της επέμβασης, ώστε να ελαχιστοποιηθούν μελλοντικές τοπικές υποτροπές.

Μεγάλη χρησιμότητα της THG μη γραμμικής μικροσκοπίας βρίσκουμε στη διάγνωση, την παρακολούθηση εξέλιξης της νόσου ή την παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας μιας θεραπείας, κυρίως σε επίπεδο κυκλοφορούντων καρκινικών κυττάρων.

• Πώς λειτουργεί αυτή η τεχνολογία;

Πρόκειται για μια μη γραμμική απεικονιστική τεχνική, κατά την οποία, σαρώνοντας τα κύτταρα ή τον ιστό με τη δέσμη λέιζερ, μπορούμε όχι μόνο να διακρίνουμε, αλλά και να ποσοτικοποιήσουμε το σήμα που εκπέμπεται από τα κύτταρα. Το μέγεθος του ανιχνευόμενου σήματος είναι καθοριστικό για τη διάκριση ενός καρκινικού και ενός υγιούς κυττάρου.

Πρόσφατες μελέτες της ερευνητικής ομάδας μας κατάφεραν να συσχετίσουν το σήμα της THG απεικόνισης με τη χημεία της κυτταρικής σύστασης, επιβεβαιώνοντας έτσι την κατάσταση ενεργοποίησης ενός καρκινικού κυττάρου σε σχέση με ένα υγιές κύτταρο.

• Ποιες είναι οι ωφέλειες αυτής της μεθόδου;

Το πιο σημαντικό είναι ότι δεν απαιτεί χρωματισμό των κυττάρων, παρέχει πληροφορία σε πραγματικό χρόνο και για μεγάλες χρονικές περιόδους και δεν έχει παρενέργειες, εφόσον υπάρχει ελάχιστη εναπόθεση ενέργειας στα κύτταρα που δεν επηρεάζει τη βιωσιμότητά τους.

Ετσι η μη γραμμική THG μικροσκοπία ανιχνεύει τις τροποποιήσεις μεμβρανών και λιποσωμάτων στα υγιή και καρκινικά κύτταρα και ιστούς με απόλυτες παραμέτρους που ποσοτικοποιούν τη φλεγμονώδη βλάβη. Το αποτέλεσμα είναι η επιτάχυνση της διάγνωσης και θεραπείας.

Η μελέτη υλοποιείται στο πλαίσιο συνεργασίας του Τμήματος Βιολογίας και της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης με το Ινστιτούτο Ηλεκτρονικής Δομής και Λέιζερ του ΙΤΕ.

Στην ερευνητική ομάδα μετέχουν ακόμα οι: Ευαγγελία Γαυγιωτάκη (υποψήφια διδάκτορας, Πανεπιστήμιο Κρήτης), Γιώργος Φιλιππίδης (ερευνητής, Ινστιτούτο Δομής και Λέιζερ, ΙΤΕ), Χάρις Μαρκομανωλάκης (τεχνικός, Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Κρήτης), Γιώργος Κενανάκης (ερευνητής, Ινστιτούτο Δομής και Λέιζερ, ΙΤΕ), Σοφία Αγγελάκη (επίκουρη καθηγήτρια Τμήματος Ιατρικής, Πανεπιστήμιο Κρήτης), Βασίλης Γεωργούλιας (ομότιμος καθηγητής Τμήματος Ιατρικής, Πανεπιστήμιο Κρήτης).

 

ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Κουνούπια με πανοπλία!
Εναν νέο μηχανισμό ανθεκτικότητας στα εντομοκτόνα των κουνουπιών που είναι φορείς της ελονοσίας ανακάλυψε η ερευνητική ομάδα του ΙΤΕ, με επικεφαλής το συνεργαζόμενο μέλος ΔΕΠ και διευθυντή του Εργαστηρίου...
Κουνούπια με πανοπλία!
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Ακόμα αντέχει, αλλά...
Φημισμένη διεθνώς η Κρήτη για τη μακροβιότητα των κατοίκων της, ωστόσο τα τελευταία 22 χρόνια ο καρκίνος εμφανίζει και εκεί σημαντική αύξηση, καθώς αλλάζει σταδιακά ο τρόπος ζωής και διατροφής, αν και απέχει...
Ακόμα αντέχει, αλλά...
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
«Εγκέφαλος» σε... μικροτσίπ, ελπίδα για ασθενείς
Για πρώτη φορά στον κόσμο, Ελληνες επιστήμονες από το Ιδρυμα Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ) και το Πανεπιστήμιο Κρήτης ανέπτυξαν νευρικά δίκτυα με τη χρήση λέιζερ σε μικροτσίπ πυριτίου, στοιχείο που έκανε...
«Εγκέφαλος» σε... μικροτσίπ, ελπίδα για ασθενείς
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Απεικονιστική τεχνολογία κατά του καρκίνου
Η πρωτοποριακή απεικονιστική τεχνολογία μη επεμβατικής και έγκαιρης διάγνωσης του καρκίνου της μήτρας που έχει αναπτύξει η ερευνητική ομάδα του καθηγητή Κώστα Μπάλα, από το Πολυτεχνείο Κρήτης, έχει υιοθετηθεί...
Απεικονιστική τεχνολογία κατά του καρκίνου
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Στους δενδρίτες αναζητούντα μυστικά του Αλτσχάιμερ
Πολυσήμαντη έρευνα του Ινστιτούτου Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) του ΙΤΕ αποκαλύπτει για πρώτη φορά τον τρόπο με τον οποίο οι δενδρίτες του εγκεφάλου συνεισφέρουν στη δηµιουργία συσχετισμένων...
Στους δενδρίτες αναζητούντα μυστικά του Αλτσχάιμερ
ΕΦ+ΚΡΗΤΗ
Εμβόλια που ανοίγουν νέους ορίζοντες στην έρευνα και θεραπεία του καρκίνου
Νέους ελπιδοφόρους τύπους πρωτότυπων εμφυτεύσιμων εμβολίων αντιμετώπισης του καρκίνου με εξατομικευμένη θεραπεία ανέπτυξαν επιστήμονες του Πανεπιστημίου Κρήτης, σε συνεργασία με ερευνητές του Ιδρύματος...
Εμβόλια που ανοίγουν νέους ορίζοντες στην έρευνα και θεραπεία του καρκίνου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας