Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Σημαντική ανακάλυψη από το ΙΤΕ για το Αλτσχάιμερ

Σημαντική ανακάλυψη από το ΙΤΕ για το Αλτσχάιμερ

  • A-
  • A+

Πρόσφατη έρευνα τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύονται στο Nature Neuroscience, ένα από τα πιο έγκριτα διεθνή επιστημονικά περιοδικά, αποκαλύπτει ένα κρίσιμο ρόλο για τη μιτοφαγία, δηλαδή τη διαδικασία ανακύκλωσης των μιτοχονδρίων, στην παθογένεση της νόσου του Αλτσχάιμερ. 

Οι ερευνητές του ΙΜΒΒ, Δρ. Κωνσταντίνος Παληκαράς και Δρ. Νεκτάριος Ταβερναράκης (Καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης και Πρόεδρος του ΙΤΕ), σε συνεργασία με την ερευνητική ομάδα του Δρ. Vilhem Bohr (Εθνικό Ινστιτούτο Γήρανσης (ΝΙΑ) των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας (ΝΙΗ), των Ηνωμένων Πολιτειών), και του Δρ. Evandro Fang (Πανεπιστήμιο Όσλο της Νορβηγίας) έδειξαν ότι η διαδικασία της μιτοφαγίας υπολειτουργεί στους ασθενείς με Αλτσχάιμερ και ότι η φαρμακολογική επαγωγή της αναστρέφει τα παθολογικά χαρακτηριστικά της νόσου, συμπεριλαμβανομένων των γνωστικών διαταραχών.

Η νόσος του Αλτσχάιμερ αποτελεί μια παθολογική κατάσταση, συνοδευτική της γήρανσης, καθώς και την πιο συχνή μορφή άνοιας, αφού προσβάλει εκατομμύρια άτομα παγκοσμίως. Κύριο χαρακτηριστικό της νόσου είναι η προοδευτική έκπτωση των νοητικών λειτουργιών του ασθενούς. Παρά τις έντονες ερευνητικές προσπάθειες για την ανάπτυξη νέων θεραπευτικών μεθόδων για την αντιμετώπιση της νόσου, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία.

Η αυξημένη μιτοχονδριακή δυσλειτουργία είναι κύριο χαρακτηριστικό της παθοφυσιολογίας της νόσου. Τα μιτοχόνδρια αποτελούν τα "εργοστάσια παραγωγής ενέργειας" του κυττάρου και είναι απολύτως απαραίτητα για να πραγματοποιηθούν βασικές κυτταρικές λειτουργίες. Αλλαγές στον αριθμό, τη μορφολογία και την εύρυθμη λειτουργία τους επηρεάζουν τόσο την ομοιόσταση του κυττάρου, όσο και τον μεταβολισμό και την υγεία ολόκληρου του οργανισμού.

Τα νευρικά κύτταρα εξαρτώνται, ίσως περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο κυτταρικό τύπο, από την ομαλή λειτουργία των μιτοχονδρίων. Για το λόγο αυτό, η διατήρηση της ομοιόστασης των κυττάρων του νευρικού συστήματος απαιτεί τον συνεχή ποιοτικό έλεγχο των συγκεκριμένων οργανιδίων. Κατά τη διάρκεια της εξέλιξης έχει αναπτυχθεί από τα ευκαρυωτικά κύτταρα ένα ευρύ φάσμα μοριακών μηχανισμών, απαραίτητων για τη διατήρηση της μιτοχονδριακής δραστηριότητας.

Η μιτοφαγία είναι μια εξειδικευμένη μορφή κυτταρικής αυτοφαγίας, δηλαδή ένας επιλεκτικός τρόπος απομάκρυνσης και καταστροφής των δυσλειτουργικών μιτοχονδρίων, με αποτέλεσμα τον ακριβέστερο συντονισμό του μιτοχονδριακού πληθυσμού με τη διατήρηση του ενεργειακού μεταβολισμού.

Χρησιμοποιώντας ως πειραματικά́ συστήματα το νηματώδη Caenorhabditis elegans, το ποντίκι Mus musculus καθώς και δείγματα ασθενών με Αλτσχάιμερ, οι ερευνητικές ομάδες του Καθ. Νεκτάριου Ταβερναράκη, του Δρ. Evandro Fang και του Καθ. Vilhem Bohr έδειξαν ότι η απορρύθμιση της μιτοφαγίας έχει καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη και εξέλιξη της νόσου του Αλτσχάιμερ.

Η συσσώρευση κατεστραμμένων μιτοχονδρίων ανιχνεύθηκε σε εγκεφάλους ασθενών καθώς και σε διαγονιδιακά μοντέλα της νόσου ποντικών και νηματωδών. Η φαρμακολογική επαγωγή της μιτοφαγίας βελτιώνει και αναστρέφει τα παθολογικά χαρακτηριστικά της νόσου, συμπεριλαμβανομένων των γνωστικών διαταραχών στους οργανισμούς μοντέλα.

Τα ευρήματα αυτής της έρευνας αναδεικνύουν τη κρίσιμη συμβολή της μιτοφαγίας στην παθολογία της νόσου του Αλτσχάιμερ και καθορίζουν την μιτοφαγία ως έναν προστατευτικό μηχανισμό για την ανάπτυξη στοχευμένων θεραπευτικών παρεμβάσεων. 

Το γεγονός ότι οι μοριακοί μηχανισμοί της μιτοφαγίας είναι εξελικτικά συντηρημένοι, υπογραμμίζει τον κεντρικό της ρόλο στη διατήρηση της κυτταρικής ομοιόστασης μεταξύ των ειδών. Ως εκ τούτου, η ανάπτυξη και η χορήγηση φαρμακευτικών ουσιών που ρυθμίζουν τη δράση της μιτοφαγίας μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία πιο αποτελεσματικών θεραπευτικών παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση παθολογικών καταστάσεων που σχετίζονται με τις μιτοχονδριακές δυσλειτουργίες, βελτιώνοντας την υγεία και την ποιότητα ζωής του ανθρώπου.

 

ΕΠΙΣΤΗΜΗ
ΙΤΕ: Σημαντική ανακάλυψη για τις κβαντικές τεχνολογίες
Επιστήμονες στο Ινστιτούτο Ηλεκτρονικής Δομής και Λέιζερ του ΙΤΕ, δημιούργησαν κυκλικό επιταχυντή ουδέτερων ατόμων, ο οποίος είναι σε θέση να επιταχύνει συμπυκνώματα Bose-Einstein σε ταχύτητες μεγαλύτερες από...
ΙΤΕ: Σημαντική ανακάλυψη για τις κβαντικές τεχνολογίες
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Έρχεται... το 1o Τεχνολογικό Θερινό Σχολείο στην Κρήτη
Το 1ο Θερινό Σχολείο στην Επιστήμη των Η/Υ, στην Τεχνολογία, στη Μηχανική και στα Μαθηματικά θα πραγματοποιηθεί 1-3 Ιουλίου, στην Πανεπιστημιούπολη Βουτών του Ηρακλείου.
Έρχεται... το 1o Τεχνολογικό Θερινό Σχολείο στην Κρήτη
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Ρεκόρ χρηματοδοτήσεων στο Ίδρυμα Τεχνολογίας & Έρευνας
Ρεκόρ χρηματοδότησης σημείωσε το Ίδρυμα Τεχνολογίας & Έρευνας, στις πρόσφατες προκηρύξεις Εθνικών Προγραμμάτων για τη στήριξη της Έρευνας στη Χώρα. Περισσότερα από 14 εκ. ευρώ πρόκειται να εισρεύσουν στο ΙΤΕ...
Ρεκόρ χρηματοδοτήσεων στο Ίδρυμα Τεχνολογίας & Έρευνας
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Σε τροχιά υλοποίησης το Ινστιτούτο Αστροφυσικής του ΙΤΕ
Ψηφίστηκε από τη Βουλή, ως τροπολογία, η ίδρυση Ινστιτούτου Διαστημικής και Επίγειας Αστροφυσικής, στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας Έρευνας Κρήτης. Ήδη έχει υποβληθεί μελέτη οικονομοτεχνική, σκοπιμότητας και...
Σε τροχιά υλοποίησης το Ινστιτούτο Αστροφυσικής του ΙΤΕ
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Πρώτη θέση για το ΙΤΕ στην κατάταξη των Ερευνητικών Φορέων
Την πρώτη θέση στην κατάταξη των Ερευνητικών Φορέων της Ελλάδας, κατέλαβε το Ινστιτούτο Τεχνολογίας & Έρευνας στο Ηράκλειο, σύμφωνα με το διεθνώς αναγνωρισμένο «Ranking Web of Research Centers». Το ΙΤΕ, το...
Πρώτη θέση για το ΙΤΕ στην κατάταξη των Ερευνητικών Φορέων
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Χρηματοδότηση στο ΙΤΕ για να φιλτράρει τα fake news
Χρηματοδότηση 50.000€, για το έργο «Check-it: Clearly Visualizing Fake News on Social Media», έλαβε το Ινστιτούτο Τεχνολογικών Ερευνών Ηρακλείου. Το έργο προτείνει τρόπους φιλτραρίσματος της ειδησεογραφίας και...
Χρηματοδότηση στο ΙΤΕ για να φιλτράρει τα fake news

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας