Αποστολή στα Τίρανα
«Για να χορέψεις ταγκό, χρειάζονται δύο, που να θέλουν να πετύχουν μαζί και όχι ο ένας εις βάρος του άλλου», είχε πει στο παρελθόν ο Νίκος Κοτζιάς. Εδώ, στην πρωτεύουσα της Αλβανίας, έγινε σαφές, ότι ο δρόμος για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της χώρας περνάει από την Ελλάδα –η οποία υποστηρίζει την ευρωπαϊκή πορεία της Αλβανίας και των Δυτικών Βαλκανίων–, πρέπει όμως να λυθούν τα προβλήματα του παρελθόντος για να ασχοληθούμε με το μέλλον.
Αυτό ήταν το σαφές μήνυμα που μετέφερε στα Τίρανα ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Κοτζιάς, ο οποίος συναντήθηκε χθες με τον Αλβανό ομόλογό του, Ντιτμίρ Μπουσάτι.
Οι δύο υπουργοί συμφώνησαν σε έναν οδικό χάρτη, κοινό μηχανισμό και σε χρονοδιάγραμμα για την επίλυση των ανοιχτών ζητημάτων (μεταξύ των οποίων η οριοθέτηση της ΑΟΖ, τα νεκροταφεία των Ελλήνων πεσόντων του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, τα βιβλία της Ιστορίας και η άρση του εμπολέμου) και ο κ. Μπουσάτι δήλωσε ότι «θα κινηθούν εντατικά για την επίλυση όλων των ανοιχτών ζητημάτων, με βάση μία κοινή δέσμευση και μία κοινή ατζέντα, ώστε σύντομα να αποδώσει τους πρώτους καρπούς».
Για το θέμα του εμπολέμου, ο κ. Κοτζιάς υπογράμμισε πως «η Ελλάδα πιστεύει ότι με τη δήλωση του υπουργικού συμβουλίου το 1987 και το Σύμφωνο Φιλίας μας το 1996, δεν είμαστε σε πόλεμο. Αν υπάρχουν, από την άλλη πλευρά, αμφιβολίες για το αν είμαστε ή δεν είμαστε σε εμπόλεμη κατάσταση, θα είναι αντικείμενο της κουβέντας που θα γίνει και νομίζω ότι θα βρούμε και οι δύο ικανοποιητική απάντηση σε αυτό το ερώτημα».
Ο Αλβανός υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι τα Τίρανα έχουν τη βούληση να βρεθούν λύσεις, καθώς «δεν υπάρχει καμία άλλη εναλλακτική επιλογή» και πρόσθεσε ότι δεν ήταν εύκολο να φτάσουν οι δύο πλευρές στον οδικό χάρτη και τη μεθοδολογία, γιατί «οι σχέσεις μας ήταν πολύπλοκες».
Ο κ. Μπουσάτι ευχαρίστησε με έμφαση την Ελλάδα για την ατζέντα της Θεσσαλονίκης που άνοιξε τον δρόμο για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της περιοχής των Δυτικών Βαλκανίων και υπογράμμισε πως «δεν είναι προς το συμφέρον της Αλβανίας να μην έχει καλές σχέσεις με την Ελλάδα, την οποία θεωρεί στρατηγικό της εταίρο».
Οι δύο χώρες, είπε ο κ. Κοτζιάς, πρέπει να σηκώσουν το μεγάλο βάρος της ενταξιακής πορείας των Δυτικών Βαλκανίων στην Ε.Ε. βγάζοντας τα βαρίδια του παρελθόντος από πάνω τους και συμβάλλοντας σε αυτή την κατεύθυνση. Ο Ελληνας υπουργός επισήμανε ότι όταν συζητούν για τις διαφορές των δύο πλευρών, αυτό γίνεται πάντα με βάση την κουλτούρα του δημοκρατικού διαλόγου.
Οι διεθνείς συμφωνίες, επισήμανε ο κ. Κοτζιάς (σε μια έμμεση αναφορά του για το θέμα της ΑΟΖ και την υπαναχώρηση της αλβανικής πλευράς από τη συμφωνία που είχε επιτευχθεί), στηρίζονται στο διεθνές δίκαιο και παράγουν διεθνείς δεσμεύσεις.
Για το θέμα της ελληνικής μειονότητας ο κ. Μπουσάτι είπε πως «είναι πολύ σεβαστή στην Αλβανία και δεν αποτελεί μόνο γέφυρα συνεργασίας, αλλά και έχει μεγάλη συμβολή στη δημοκρατική ζωή της χώρας». Για τα θέματα ιδιοκτησίας, ο Αλβανός υπουργός Εξωτερικών δήλωσε πως «η Συνθήκη Φιλίας προβλέπει στο άρθρο 15 τη δημιουργία επιτροπών που θα ασχοληθούν με το ζήτημα των ιδιοκτησιών και των δύο πλευρών»
Τα Τίρανα θέτουν επιπροσθέτως και το θέμα των Τσάμηδων, που όμως «δεν υφίσταται» για την ελληνική πλευρά.
Ο Νίκος Κοτζιάς ήταν πολύ ξεκάθαρος στο ζήτημα και ξεχώρισε τους Τσάμηδες που ζούσαν και ζουν στην Αλβανία, από τους δωσίλογους. «Υπάρχει μια αρκετά μεγάλη ομάδα Τσάμηδων που είναι Αλβανοί και ζουν στην Αλβανία. Εύχομαι σ’ αυτή την ομάδα να ευημερεί, να έχει και εκείνη τα κέρδη της από την ένταξη της Αλβανίας στην Ε.Ε.
Υπήρξαν και ορισμένοι Τσάμηδες που συνεργάστηκαν με τον Γερμανό κατακτητή, που είχαν φτιάξει τα επιτροπάτα ελέγχου και λεηλασίας της περιουσίας του υπόλοιπου πληθυσμού σε περιοχές της Ηπείρου, οι οποίοι καταδικαστήκαν από τα ελληνικά δικαστήρια με βάση τον διεθνή νόμο, οι οποίοι σε αντίθεση με άλλους δωσίλογους στην Ευρώπη εγκατέλειψαν τη χώρα και δεν εκτελέστηκαν. Οταν μιλάμε γι’ αυτούς τους Τσάμηδες, δεν εννοούμε καμία ομάδα Αλβανών πολιτών και ασφαλώς δεν εννοούμε την Αλβανία.
Για εμάς δεν υπάρχει το πρόβλημα με τον τρόπο που το αντιμετωπίζει η γειτονική μας πλευρά. Εχουμε διαφορετική προσέγγιση και όλα είναι γνωστά από τη σκοπιά της Ιστορίας».
Εξω από το κτίριο του υπουργείου Εξωτερικών και την ώρα των συνομιλιών, είχαν συγκεντρωθεί στο απέναντι πεζοδρόμιο και υπό αστυνομικό κλοιό περί τα 200 άτομα που κρατούσαν πλακάτ και φώναζαν συνθήματα, χωρίς ωστόσο να κινηθούν απειλητικά. Ο κ. Μπουσάτι είχε ζητήσει νωρίτερα από τους διαδηλωτές να αποχωρήσουν αλλά δεν εισακούστηκε. Παρών στη συγκέντρωση ήταν και ο πρόεδρος του Τσαμικού Κόμματος (PDIU) και αντιπρόεδρος της Βουλής, Σπετίν Ιντρίζι.
Ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών συναντήθηκε στην συνέχεια με τον πρόεδρο της Δημοκρατίας, Μπουγιάρ Νισάνι, και τον αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο. Σήμερα αναμένεται να συναντηθεί με τον πρωθυπουργό Εντι Ράμα, τον πρόεδρο του Δημοκρατικού Κόμματος και αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Λουλτζίμ Μπάσα, παράγοντες της μειονότητας και να μιλήσει στο Πανεπιστήμιο των Τιράνων με θέμα «Η σημασία των ελληνο-αλβανικών σχέσεων για το ευρωπαϊκό μέλλον της περιοχής».
Επιστολή αποστέλλει το ΥΠΕΞ στην UNESCO
Για την Αγία Σοφία και το Κοράνι
Επιστολή στην UNESCO αποστέλλει το ΥΠΕΞ για την απόφαση των τουρκικών αρχών να αναγιγνώσκεται το Κοράνι στον ναό της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη καθόλη τη διάρκεια του Ραμαζανιού.
Η επιλογή της ηγεσίας του υπουργείου, σύμφωνα με πληροφορίες της «Εφ.Συν.» είναι να μην καταστήσει το θέμα διμερές.
Γι’ αυτό και, πέραν της επιστολής, περιορίστηκε σε μια καταδικαστική ανακοίνωση χαρακτηρίζοντας «οπισθοδρομική» την ανακοίνωση των τουρκικών αρχών και τονίζοντας ότι «εμμονές, που αγγίζουν τα όρια της θρησκοληψίας, για μουσουλμανικές τελετές σε ένα μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, είναι ακατανόητες και φανερώνουν έλλειψη σεβασμού και επαφής με την πραγματικότητα.
Επιπλέον, τέτοιες ενέργειες δεν είναι συμβατές με σύγχρονες, δημοκρατικές και κοσμικές κοινωνίες».
