«Ο φασισμός πρέπει να αντιμετωπιστεί προτού ενισχυθεί και εδραιωθεί»

Πανεπιστημιακός και μέλος του κινήματος United Against Racism, ο Τζον Μόλινιου αναλύει μιλώντας στην «Εφ.Συν», τους λόγους ανόδου της Ακροδεξιάς, τονίζει ότι οι φασίστες και οι ναζιστές πρέπει να ηττηθούν στους δρόμους προτού αποκτήσουν ισχυρή επιρροή και ψηφοφόρους και εξηγεί ότι οι θεσμοί μέσω της ήττας του ΣΥΡΙΖΑ έστειλαν μήνυμα στην ευρωπαϊκή Αριστερά ότι «δεν υπάρχει εναλλακτική».

«Αυτό που συνέβη με τον ΣΥΡΙΖΑ», λέει, «και μιλώ από τη σκοπιά της ιρλανδικής Αριστεράς, ήταν μια φοβερή καταστροφή για την ευρωπαϊκή Αριστερά και τους λαούς της Ευρώπης». 

Συνέντευξη

● Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες –ακόμα και σε μεγάλες, όπως οι Γερμανία, Γαλλία και Ιταλία– η Ακροδεξιά βρίσκεται σε άνοδο τα τελευταία χρόνια. Εκτός από την οικονομική κρίση, ποιοι άλλοι παράγοντες παίζουν ρόλο σ’ αυτό;

Δεν νομίζω ότι μπορούμε να πούμε «εκτός από την οικονομική κρίση», επειδή αυτή δίνει την ευκαιρία στην άκρα Δεξιά ν’ αναπτυχθεί. Ενα συναφές ερώτημα είναι το γιατί η Ακροδεξιά είναι σε θέση να εκμεταλλευτεί την κρίση και γιατί σε ορισμένες χώρες έχει μεγαλύτερη επιτυχία απ’ ό,τι σε άλλες.

Αυτό συμβαίνει, νομίζω, επειδή η κρίση υπονομεύει το παλιό Κέντρο της πολιτικής. Λέγοντας παλιό Κέντρο εννοώ τον συνδυασμό –ας πούμε στην Ευρώπη– των Χριστιανοδημοκρατών και των συντηρητικών κομμάτων με τους μετριοπαθείς ή κεντροδεξιούς Σοσιαλδημοκράτες.

Στην Ελλάδα, εννοώ τον συνδυασμό της Νέας Δημοκρατίας με αυτό που υπήρξε ως ΠΑΣΟΚ. Στην Αγγλία τους Τόρις με τους Εργατικούς του Τόνι Μπλερ ή παλιότερα με του Γουίλσον.

Αυτοί οι άνθρωποι μονοπωλούσαν το κόμμα και ευθύνονται για τη λιτότητα που ακολούθησε, για τις ιδιωτικοποιήσεις και την καταστροφή των κοινοτήτων.

Οταν ήρθε το κραχ του 2008 και είδαμε τα αποτελέσματα των επιλογών των τραπεζιτών, η Αριστερά σε πολλές χώρες φάνηκε ανίκανη να επωφεληθεί και να δώσει κατεύθυνση στην οργή των ανθρώπων.

Σε πολλές περιπτώσεις είχε αποδεχθεί τον νεοφιλελευθερισμό και γι’ αυτό δεν είχε μπορέσει νωρίτερα να οικοδομήσει μαζικά κινήματα ενάντια στη λιτότητα.

● Τι άλλο έφταιξε;

Επίσης, υπήρχε επί αιώνες ένα άλυτο πρόβλημα με ρίζες στη δουλεία και στον ευρωπαϊκό ιμπεριαλισμό, τα οποία γεννούσαν τον ρατσισμό. Ετσι, σε συνδυασμό με την αδυναμία της Αριστεράς να επεξεργαστεί μια εναλλακτική... όχι να την εφαρμόσει, αλλά ούτε να την επεξεργαστεί, τότε εμφανίστηκε η Ακροδεξιά, η οποία καραδοκούσε.

Αυτοί είχαν μια παράδοση αιώνων στον ρατσισμό, μέσω των ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων στη Μέση Ανατολή, οι οποίες έφεραν χιλιάδες πρόσφυγες. Αυτοί ήταν οι βασικοί παράγοντες.

● Πολλοί συγκρίνουν τη σημερινή εποχή με τη δεκαετία του 1930 και την άνοδο του ναζισμού. Ποια είναι η δική σας γνώμη;

Ολες οι συγκρίσεις έχουν κάτι το σύνθετο. Περιέχουν στοιχεία αλήθειας και αναλήθειας. Υπάρχουν συνέχειες και ασυνέχειες. Η Ιστορία δεν επαναλαμβάνει τον εαυτό της με την ίδια ακριβώς μορφή.

Δεν νομίζω λοιπόν ότι σήμερα είμαστε στην κατάσταση της δεκαετίας του ‘30. Δεν πιστεύω ότι θα δούμε στη Γερμανία ή σε οποιαδήποτε άλλη κεντροευρωπαϊκή χώρα την επιβολή κάποιου φασιστικού καθεστώτος. Απ’ αυτή την άποψη η σύγκριση είναι λάθος.

Από την άλλη, δεν πρέπει να ξεχνάμε τη έγινε με τον φασισμό στην Ευρώπη. Υπάρχουν σημαντικά μαθήματα που πρέπει να αντλήσουμε.

Το πρώτο που πρέπει να μάθουμε είναι ότι ο φασισμός πρέπει να αντιμετωπιστεί και να ηττηθεί προτού ενισχυθεί και εδραιωθεί. Αυτό μας δείχνει και η πρόσφατη ευρωπαϊκή ιστορία.

Νομίζω ότι το Εθνικό Μέτωπο στη Γαλλία θα μπορούσε να έχει ηττηθεί από τη γαλλική Αριστερά και τις προοδευτικές δυνάμεις στο πρώιμο στάδιο, όταν δεν είχε ακόμα εκατομμύρια οπαδούς.

Πρέπει να τους σταματήσουμε νωρίς πριν αποκτήσουν χιλιάδες μέλη και εκατομμύρια ψηφοφόρους.

● Η δίκη της Χρυσής Αυγής ως εγκληματικής οργάνωσης συνεχίζεται για περίπου τριάμισι χρόνια, ενώ τα μέλη της εξακολουθούν τις επιθέσεις στους δρόμους και οι βουλευτές της την αντιδημοκρατική συμπεριφορά στη Βουλή. Ποια είναι η άποψή σας;

Δεν γνωρίζω την ακριβή κατάσταση σήμερα στην Ελλάδα σε σχέση μ’ αυτό, παρότι ξέρω πολλά για τη Χρυσή Αυγή και τη δίκη της.

Πιστεύω ότι η Χ.Α. είναι αναμφίβολα μια ναζιστική οργάνωση, η οποία θα ήθελε να επαναλάβει στην Ελλάδα αυτό που οι φασίστες και οι ναζί έκαναν τη δεκαετία του 1930. Γι’ αυτό πρέπει να συντριβούν με κάθε δυνατό μέσο.

Και αυτό σημαίνει τόσο στους δρόμους όσο και στις γειτονιές, καθώς πρόκειται για μια βίαιη εγκληματική οργάνωση, τα μέλη της οποίας επίσης πρέπει να παραπέμπονται βάσει του νόμου, ενώ και οι βουλευτές της να έχουν την ίδια αντιμετώπιση στο Κοινοβούλιο.

Είναι πολύ χτυπητό να βλέπεις σε όλη την Ευρώπη να υπάρχει ανοχή από τις κρατικές αρχές, αλλά και πολλές δυνάμεις του κατεστημένου, προς τους ναζιστές και τους φασίστες. Αυτό συμβαίνει και με τη Χρυσή Αυγή και πρέπει να σταματήσει.

● Και η Αριστερά;

Την ίδια ώρα όσον αφορά την Αριστερά στη Βρετανία υπάρχει μια ενορχηστρωμένη εκστρατεία εναντίον του Τζέρεμι Κόρμπιν, τον οποίο κατηγορούν για αντισημιτισμό και χρησιμοποιείται αυτό για να διαγραφούν άτομα από το Εργατικό Κόμμα.

Πρόκειται φυσικά για μια κατασκευασμένη κατηγορία. Οτι δήθεν είναι αντισημίτης. Υπάρχει μια τεράστια εκστρατεία συκοφαντίας από τα ΜΜΕ.

● Πιστεύετε ότι είναι δυνατό τα ακροδεξιά κόμματα να μετασχηματιστούν σε καθαρά φασιστικά;

Ναι, μπορούν. Γι’ αυτό πιστεύω ότι είναι σημαντική η διάκριση αφ’ ενός ανάμεσα στα συμβατικά συντηρητικά κόμματα της Χριστιανοδημοκρατίας κ.λπ. και στα ρατσιστικά λαϊκιστικά όπως αυτά του Ορμπαν και του Φάρατζ και αφ’ ετέρου ανάμεσα σ’ αυτά τα τελευταία και τα φασιστικά και ναζιστικά κόμματα, όπως η Χρυσή Αυγή ή το Jobbik στην Ουγγαρία.

Αυτή η διάκριση είναι σημαντική για να αντιληφθούμε πώς αλλάζουν τα πράγματα και πώς αναπτύσσονται.

Εχουμε διακρίσεις και παραδείγματα και στην Αριστερά, με κόμματα της άκρας Αριστεράς, κομμουνιστικά, επαναστατικά κ.λπ. Μετακινήσεις συμβαίνουν διαρκώς στην πολιτική.

Στη Βρετανία υπάρχει κίνηση συνήθως από το Εργατικό Κόμμα προς τα δεξιά. Υπάρχουν επίσης φασίστες μέσα σε αρκετά δεξιά κόμματα, οι οποίοι θέλουν να σύρουν αυτά τα κόμματα προς την Ακροδεξιά και τον ρατσισμό, κυρίως επ’ ευκαιρία του μεταναστευτικού.

Συμβαίνει το ίδιο και στη Γερμανία με την παρουσία του AfD.

● Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ γιορτάζει την «έξοδο από τα μνημόνια», αλλά η αυστηρή επιτήρηση της ελληνικής οικονομίας από τους δανειστές θα συνεχιστεί μέχρι το 2060 και τα πρωτογενή πλεονάσματα πρέπει να τηρηθούν για πολλά χρόνια. Πώς το σχολιάζετε;

Πρέπει να πω ότι αυτό που συνέβη με τον ΣΥΡΙΖΑ –και μιλώ από τη σκοπιά της ιρλανδικής Αριστεράς– ήταν μια φοβερή καταστροφή για την ευρωπαϊκή Αριστερά και τους λαούς της Ευρώπης.

Θυμάμαι τον τεράστιο ενθουσιασμό όταν ο ΣΥΡΙΖΑ έγινε κυβέρνηση και όχι μόνο στην οργανωμένη Αριστερά, αλλά σε ολόκληρη την Αριστερά και στους απλούς ανθρώπους. Και εμείς εδώ παλεύαμε ενάντια στη λιτότητα και θεωρήσαμε την άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ χτύπημα στο ΔΝΤ.

Χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν με ελληνικές σημαίες στους δρόμους του Δουβλίνου σε μεγάλες διαδηλώσεις. Ηταν μια τεράστιας σημασίας εξέλιξη και αυτό ήταν μια πράξη αλληλεγγύης. Τους ίδιους πανηγυρισμούς θυμάμαι και όταν βγήκε το «όχι» στο δημοψήφισμα. Σήμαινε ότι μια εναλλακτική ήταν δυνατή.

Πρέπει να πω ότι εγώ προέρχομαι από την επαναστατική Αριστερά και ότι από την αρχή φοβόμουν πως ο ΣΥΡΙΖΑ θα συνθηκολογήσει στο τέλος. Είχα και αντιπαραθέσεις γι’ αυτό με το Κομμουνιστικό Κόμμα.

● Πού αποδίδετε αυτή τη «συνθηκολόγηση»;

Νομίζω ότι οφείλεται στο ότι οι λεγόμενοι θεσμοί, η τρόικα κ.λπ., ήθελαν να στείλουν μέσω της Ελλάδας ένα μήνυμα στους Σοσιαλδημοκράτες και στην Αριστερά όλης της Ευρώπης, ότι η αμφισβήτηση της λιτότητας δεν θα γίνει ανεκτή.

Οπως είπε η Θάτσερ, «δεν υπάρχει εναλλακτική». Ηθελαν να δημιουργήσουν το «παράδειγμα Ελλάδα» και έτσι πέτυχαν αυτό το χτύπημα στην Αριστερά της Ευρώπης, το οποίο λειτουργεί σαν προειδοποίηση στον Τζέρεμι Κόρμπιν, στους Podemos και σε άλλους.

Ποιος είναι

Γεννημένος το 1948, ο Τζον Μόλινιου υπήρξε ηγετική φιγούρα του βρετανικού κόμματος SWP (Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα) και καθηγητής Τέχνης, Σχεδίου και ΜΜΕ στο Πανεπιστήμιο του Πόρτσμουθ. Μετά τη συνταξιοδότησή του μετακόμισε στην Ιρλανδία και είναι εκδότης του περιοδικού Irish Marxist Review. Τελευταίο του βιβλίο είναι το «The point is to change it!» («Το θέμα είναι να τον αλλάξουμε», από την περίφημη θέση του Μαρξ για τον Φόιερμπαχ).

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας