«Η βιβλιοθήκη αντιπροσωπεύει ό,τι μισεί ο Τραμπ»

vivliothiki.jpg

Το 20ό Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης προβάλλει πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό το «Ex Libris» του πολυβραβευμένου 88χρονου Αμερικανού δημιουργού Φρέντερικ Γουάιζμαν

«Από τα βιβλία» εφορμά ο Φρέντερικ Γουάιζμαν, για να κάνει ένα ντοκιμαντέρ που διαβάζει τον άνθρωπο πίσω από τις λέξεις.

Ο Αμερικανός ντοκιμαντερίστας, ένας εμβληματικός δημιουργός του 20ού και του 21ου αιώνα, που με τις 41, ώς τώρα, πολυβραβευμένες ταινίες του διερεύνησε, αποτύπωσε και σχολίασε σιωπηλά τους μεγαλύτερους αμερικανικούς οργανισμούς και θεσμούς, καταθέτει στο «Ex Libris: New York Public Library» μια μαρτυρία σε ψηφιακό φιλμ: η βιβλιοθήκη, εν προκειμένω η Δημόσια Βιβλιοθήκη της Νέας Υόρκης, είναι κατ’ εξοχήν το μέρος όπου εφαρμόζεται η άμεση δημοκρατία. Της γνώσης και της ισότητας.

Φρέντερικ Γουάιζμαν Φρέντερικ Γουάιζμαν |

Στο ντοκιμαντέρ του, που διαρκεί τρεισήμισι… βιωματικές ώρες, ο Φρέντερικ Γουάιζμαν εγκαθίσταται στην πολυφωτογραφημένη, σε περιοδικά, άλμπουμ και ταινίες, Βιβλιοθήκη της Νέας Υόρκης και, σιγά σιγά, ψηφίδα ψηφίδα, σχηματίζει μια σύνθετη εικόνα που ανατρέπει τις υπάρχουσες εντυπώσεις.

Μια βιβλιοθήκη δεν είναι μόνο σιωπηλή, αλλά βουίζει από ανθρώπινη δράση, δεν είναι μοναχική, αλλά ομαδική, δεν είναι παρωχημένη, αλλά παλεύει να κατακτήσει τις απαιτήσεις της εποχής, δεν είναι ελιτίστικη, είναι το ένα από τα λίγα δημόσια ιδρύματα όπου οι άνθρωποι είναι πραγματικά ίσοι.

Η κάμερα του Γουάιζμαν διατρέχει το πανέμορφο κτίριο του 1895 και, περνώντας από τα αναγνωστήρια, επενδύει στους «πίσω» χώρους, στα γραφεία και τις αίθουσες όπου, από τη μια, το διοικητικό συμβούλιο προσπαθεί να κάνει νέα βήματα κι από την άλλη άνθρωποι, ετερόκλητοι, κάθε ηλικίας, κάθε εθνικής προέλευσης, αναζητούν τις κοινές δράσεις, με αφορμή τα βιβλία: σε λέσχες, ομιλίες (από του Γιουσέφ Κουμουνιάκα ώς της Πάτι Σμιθ και του Ελβις Κοστέλο), φιλανθρωπικές εκδηλώσεις, δημοτικές διοργανώσεις.

«Ex Libris» του Φρέντερικ Γουάιζμαν «Ex Libris» του Φρέντερικ Γουάιζμαν |

Το «Ex Libris» δεν είναι μια περιπλάνηση στο χαρτί, αλλά μια ιμπρεσιονιστική εικόνα των ανθρώπων, όλων των ανθρώπων, μιας ολόκληρης κοινωνίας, πιο ιδανικής από την πραγματική. Οπου όλες οι μειονότητες μπορούν ν’ αφεθούν στην ασφάλεια της ίσης μεταχείρισης και της ελεύθερης πρόσβασης στη γνώση.

«Η βιβλιοθήκη είναι ο πιο δημοκρατικός απ’ όλους τους θεσμούς», εξηγεί ο 88χρονος Φρέντερικ Γουάιζμαν. «Ολοι είναι ευπρόσδεκτοι κι όλες οι φυλές, οι εθνικότητες και οι κοινωνικές τάξεις συμμετέχουν ενεργά στη ζωή της βιβλιοθήκης».

Για ακόμα μια φορά, η συνθετική παρατήρηση του Γουάιζμαν εκφράζει έντονα την πολιτική άποψή του, χωρίς στιγμή να τη διατυπώνει με λέξεις, μόνο με εικόνες και περιρρέοντα νοήματα. «Η βιβλιοθήκη αντιπροσωπεύει ό,τι μισεί ο Τραμπ», λέει ο σκηνοθέτης. «Την πολυπολιτισμικότητα, τις ίσες ευκαιρίες, την εκπαίδευση, τη σκέψη. Γύρισα την ταινία το φθινόπωρο του 2015, χωρίς να έχω στον νου μου τον Τραμπ. Απλώς μου φάνηκε καλό θέμα για το ντοκιμαντέρ μου. Οταν εξελέγη ο Τραμπ, έγινε, για λόγους εξωγενείς της αρχικής επιλογής θέματος, μια πολιτική ταινία».

Και ο λόγος είναι προφανής: «Η Δημόσια Βιβλιοθήκη της Νέας Υόρκης είναι πολύ πιο αντιπροσωπευτική της Αμερικής απ’ ό,τι ο Τραμπ, ένας άνθρωπος του οποίου το λεξιλόγιο, η συλλογιστική και ο ναρκισσισμός αντιστοιχούν σε πεντάχρονου παιδιού», δηλώνει ο Φρέντερικ Γουάιζμαν. «Η Βιβλιοθήκη εκπροσωπεί τη μεγάλη δημοκρατική παράδοση της Αμερικής που ο Τραμπ θα ήθελε να καταστρέψει. Η Βιβλιοθήκη δεν θα διανοούνταν να επιβάλει οποιασδήποτε μορφής λογοκρισία.

Οι συλλογές της εκφράζουν χιλιάδες αντικρουόμενες κι αντίθετες απόψεις, κάποιες από τις οποίες είναι ασφαλώς προσβλητικές για κάποια ομάδα ανθρώπων. Κι αυτή είναι μία από τις μεγαλύτερες δυνάμεις της».

To «Ex Libris» του Φρέντερικ Γουάιζμαν, μετά την παγκόσμια πρεμιέρα του στο Φεστιβάλ Βενετίας τον Σεπτέμβριο, παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό στο 20ό Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, σε μια πολυαναμενόμενη προβολή το Σάββατο 10 Μαρτίου. Αλλά το Φεστιβάλ πηγαίνει τις ιδέες της ταινίας ένα βήμα πιο πέρα, στην πράξη.

Μετά το τέλος της προβολής του «Ex Libris», στην Αποθήκη Γ, στο λιμάνι, διοργανώνεται το «Ex Libris Crossing», ανταλλαγή βιβλίων απ’ όποιον έχει τη διάθεση και την ανοιχτοσύνη να προσφέρει βιβλία που έχει αγαπήσει και να πάρει άλλα, που έχουν σημάνει κάτι ιδιαίτερο στον απέναντι.

Στη διάρκεια του «Crossing» θα μιλήσει και ο Γιάννης Τροχόπουλος, που θα μοιραστεί την εμπειρία του ως διευθυντή της Δημόσιας Κεντρικής Βιβλιοθήκης Βέροιας και θα κουβεντιάσει με το κοινό για τη σημασία των δημόσιων και δημοτικών βιβλιοθηκών στην οικοδόμηση μιας δημοκρατικής κοινωνίας.

 

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας