Η Πεζούλα

Δεν χρειαζόταν το περσινό ιωβηλαίο των εκατό χρόνων από την Οκτωβριανή Επανάσταση για να επιστρέψει στην επικαιρότητα η γιγαντιαία εργογραφία σχετικά με την εποποιία της Εθνικής Αντίστασης. Τα τελευταία χρόνια έχουν κυκλοφορήσει έξοχα πονήματα που εμπλουτίζουν τον συγκεκριμένο τομέα έρευνας με πλούσιο υλικό, είτε αποκαλύπτοντας άγνωστα στοιχεία είτε εξετάζοντας τα ήδη υπάρχοντα υπό διαφορετικό πρίσμα είτε φωτίζοντας πτυχές που δεν έχουν αναδειχθεί επαρκώς, όπως ο ρόλος της ένοπλης γυναίκας, της διανόησης και των ανθρώπων της τέχνης στο Βουνό κ.ο.κ. Εκδόθηκε πρόσφατα από το «Γράμμα» του Μεσολογγίου το βιβλίο του Βασίλη Χριστοδούλου «Οι σιωπές... της πεζούλας», βασισμένο σε προφορικές μαρτυρίες ενός συμβολικού χωριού, που δίνει μια αναπάντεχη διάσταση στην όλη συζήτηση.

Επιασα να το διαβάζω και αποβιβάστηκα αίφνης στην πλατεία της Πεζούλας, ανακατεύτηκα με τους θαμώνες των καφενείων, πλησίασα τους παλιούς μαχαλάδες με τα χαμόσπιτα και την κοινή αυλή που ’χε λαξεμένα λιθάρια για τραπέζια και καρέκλες κι ήπια ουζάκι παρέα με τους ήρωες, σερβιρισμένο στον τσίγκινο δίσκο με το πεντακάθαρο σεμεδάκι του. Ενιωσα το χέρι του μπαρμπα-Νίκου, που άρχιζε να τυφλώνεται, να σφίγγει τον καρπό μου, μιλώντας μου περισσότερο μέσω της αφής, παρά με λόγια. Χάιδεψα το κεφάλι της Αγγέλως, κουρεμένο γουλί απ’ τους ταγματασφαλίτες. Κούρσεψα παρέα με τον καπτάν Φρίξο τα καΐκια των Ιταλών, είδα τον Σπυράκη τον Κ. να γίνεται δήμιος του δήμιού του στο Σπίτι των Βασανιστηρίων και θαύμασα στα Μάταλα της Μακρονήσου τον χιουμορίστα Τάκη να χλευάζει τον τύραννο, παίζοντας μαζί με τον Μάνο Κατράκη «Οιδίποδα Τύραννο».

Ολοι τούτοι οι γήινοι άνθρωποι, που «αφιέρωσαν τη ζωή, την ψυχή και το μέλλον τους για να σηκώσουν τον κόσμο απ’ τις λάσπες και βρέθηκαν χωρίς να το καταλάβουν κάτω απ’ αυτές», για κάποιον αδιευκρίνιστο λόγο αισθάνθηκα να διαλέγουν εμένα τον ίδιο, να με καλούν στο σπίτι τους, να με τιμούν με τη φιλία τους και να μου εκμυστηρεύονται ανομολόγητα βιώματα που ξεχειλίζουν ήττα, αξιοπρέπεια και ανθρωπιά. Γινόμουν κατά έναν αδιόρατο τρόπο μέρος της πλοκής, κατοικούσα μόνιμα στις σελίδες του, μεταδημότευα οριστικά στην Πεζούλα.

Σέβεται τους ήρωές του ο Χριστοδούλου. Μεταχειρίζεται τις αφηγήσεις τους σαν ακατέργαστους, πολύτιμους λίθους, τις αρμολογεί χωρίς αμμοχάλικο, τσιμέντο και ασβέστη, χτίζοντας μια ξερολιθιά που ξεχύνεται σ’ ολόκληρη τη χώρα. Το νέο που κομίζει ο συγγραφέας στην ιστορική περίοδο στην οποία αναφέρεται δεν είναι άλλο από την ανθρωπιά, την αλληλεγγύη, την αξιοπρέπεια και την αγάπη. Μ’ αυτά τα εύπλαστα και συνάμα συμπαγή υλικά κατασκευάζει την Πεζούλα του. Ταυτοχρόνως ασκεί αδυσώπητη κριτική στην ηγεσία του ΚΚΕ, με τη Βάρκιζα και όσα ακολουθούν ώς τις μέρες μας, στο μετεμφυλιακό κράτος, στα μνημόνια. Δεν χαρίζεται ούτε στα χαΐρια της πρωτοδεύτερης φορά Αριστεράς, προβάλλοντας πάντοτε το όραμα της ανθρώπινης χειραφέτησης.

 

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας