Από τα αφερέγγυα αφεντικά, στα χέρια των εργαζομένων

ypourgeio_ergasias.jpg

EUROKINISSI//ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ

Τον ερχόμενο Φεβρουάριο προγραμματίζει το υπουργείο Εργασίας να είναι έτοιμο να ανοίξει τον πολιτικό διάλογο σχετικά με τη διαμόρφωση θεσμικού πλαισίου για την εξαγορά αφερέγγυων ή πτωχευμένων επιχειρήσεων από το προσωπικό τους μέσα από συνεταιρισμούς εργαζομένων.

Προς αυτή την κατεύθυνση κινήθηκε και ειδικό εργαστήριο που οργανώθηκε την περασμένη εβδομάδα με πρωτοβουλία της αναπληρώτριας υπουργού Εργασίας, Ράνιας Αντωνοπούλου, με συμμετοχή διεθνών ειδημόνων, όπως ο Μπρούνο Ρέλαντς, γενικός γραμματέας της CICOPA (Διεθνής Ενωση Συνεταιρισμών Εργαζομένων, Βιοτεχνιών και Υπηρεσιών).

Στόχος της συνάντησης ήταν να ενημερωθούν υπηρεσιακοί παράγοντες για την πτωχευτική διαδικασία στην Ελλάδα και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, να συζητηθούν διαφορετικά νομοθετικά πλαίσια για την εξαγορά αφερέγγυων επιχειρήσεων από συνεταιρισμούς εργαζομένων και να διερευνηθούν απτά παραδείγματα, καλές πρακτικές κυρίως από την Ιταλία και την Ισπανία, αλλά και τα προβλήματα και τα εμπόδια που ανακύπτουν στην πορεία.

Πρόκειται για μια συνήθη πλέον πρακτική στην Ε.Ε., ιδίως μετά το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης. Σύμφωνα με τη CECOP (Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία συνεταιρισμών στη βιομηχανία και τις υπηρεσίες, που αντιπροσωπεύει περίπου 50.000 συνεταιριστικές επιχειρήσεις, οι οποίες απασχολούν περισσότερους από 1,3 εκατ. εργαζομένους σε 15 ευρωπαϊκές χώρες), τα τελευταία χρόνια περισσότεροι από 1.000 συνεταιρισμοί της είναι καρπός μεταφοράς ή εξαγοράς προβληματικών επιχειρήσεων από τους εργαζομένους τους.

Στη Γαλλία, το 2011-2012 περισσότερες από 120 επιχειρήσεις εξαγοράστηκαν από συνεταιρισμούς εργαζομένων, ενώ 75 στην Ισπανία μόνο το 2012.

Στη δε Ιταλία, σύμφωνα με έκθεση του Euricse (Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Ερευνας για τους συνεταιρισμούς και τις κοινωνικές επιχειρήσεις), στο διάστημα 2007-2014 οι συνεταιρισμοί που ανάκτησαν χρεοκοπημένα εργοστάσια αυξήθηκαν κατά 50% (122 από 81), ενώ συνολικά οι ανακτημένες επιχειρήσεις στη χώρα τα τελευταία 30 χρόνια είναι 252.

Ο δε μέσος όρος ζωής των επιχειρήσεων που ξαναλειτουργούν από συνεταιρισμούς εργαζομένων δεν διαφέρει από εκείνον των παραδοσιακών επιχειρήσεων: 13 χρόνια για τους πρώτους έναντι 13,5 για τις δεύτερες.

Η εμπειρία της Ιταλίας (που στα χρόνια της κρίσης έχασε το 22% της βιομηχανίας της) μεταφέρθηκε σε αυτό το εργαστήριο από τον Τζιανλούκα Βεραζάνι, διευθυντή της Ενωσης Συνεταιρισμών (Legacoop) του Εστένσε. Κι είναι εξαιρετικά χρήσιμη για την Ελλάδα που αντίστοιχα είδε τη μία σχεδόν στις πέντε μικρομεσαίες επιχειρήσεις να κλείνει, να συρρικνώνεται κατά 27% το ΑΕΠ της και ένα εκατομμύριο άνθρωποι να μένουν άνεργοι.

Η Ιταλία υπήρξε πρωτοπόρος εισάγοντας ήδη από το 1985 τον γνωστό ως Νόμο Μαρκόρα, ο οποίος στην ουσία στάθηκε το πρότυπο για ανάλογες νομοθεσίες.

Η εισηγητική του έκθεση συμπυκνώνει τους στόχους που διασφαλίζονται με την εξαγορά των επιχειρήσεων από τους εργαζομένους τους: προστασία της δουλειάς των εργαζομένων και των δικαιωμάτων τους, αποφυγή κλεισίματος επιχειρήσεων και αρνητικών επιπτώσεων και σε άλλες συνεργαζόμενες επιχειρήσεις, ενίσχυση του συνεταιριστικού κινήματος, διατήρηση της βιομηχανικής παραγωγής, συμβολή στην τοπική οικονομία και γενικότερα στην ανάπτυξη.

Ο νόμος καθιέρωσε το CFI, έναν χρηματοπιστωτικό συνεταιρισμό στον οποίο μετέχουν οι τρεις μεγαλύτερες ιταλικές συνεταιριστικές ενώσεις και το υπουργείο Οικονομικής Ανάπτυξης και λειτουργεί ως θεσμικός επενδυτής σε αυτές τις περιπτώσεις.

Παράλληλα και οι συνεταιριστικές ενώσεις ανέπτυξαν δικά τους ταμεία ενίσχυσης αυτών των εγχειρημάτων. Είναι ενδεικτικό πως από την αρχή της κρίσης η Legacoop μέσω του πιστωτικού της ταμείου Coopfond έχει στηρίξει δεκάδες εξαγορές επιχειρήσεων από τους εργαζομένους τους, στις οποίες έχουν επενδυθεί 56 εκατ. ευρώ.

Και στην Ισπανία, εξαγορές επιχειρήσεων από εργαζομένους γίνονται εδώ και 30 χρόνια και υπάρχει ένα ιδιαίτερα ευνοϊκό περιβάλλον γι’ αυτές, όπως επισήμανε η Παλόμα Ταραθόνα, διευθύντρια της COCETA (Ισπανική Συνομοσπονδία Συνεταιρισμών Εργαζομένων).

Οπως και στην περίπτωση της Ιταλίας, η στήριξη δεν περιορίζεται μόνο στην περίοδο που προηγείται και έπεται της μεταβίβασης, αλλά για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα έτσι ώστε να μειώνεται ο κίνδυνος να αποτύχει η επιχειρηματική δράση του συνεταιρισμού εργαζομένων.

Και χάρη στην πολύ καλή οργάνωση του συνεταιριστικού κινήματος έχουν πρόσβαση σε κατάρτιση, νομική βοήθεια, εκπόνηση επενδυτικών προτάσεων ή μελετών βιωσιμότητας, λογιστική συνδρομή, καμπάνιες για τη στήριξή τους από τις τοπικές κοινωνίες, συνεργασίες για τη διείσδυσή τους στις αγορές, και βέβαια σε ένα ευρύ φάσμα χρηματοδότησης.

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας