Απεικονιστική τεχνολογία κατά του καρκίνου

polytexneio_kriti_kostas_balas.jpg

Ο καθηγητής του Πολυτεχνείου Κρήτης Κώστας Μπάλας Ο καθηγητής του Πολυτεχνείου Κρήτης Κώστας Μπάλας

Η πρωτοποριακή απεικονιστική τεχνολογία μη επεμβατικής και έγκαιρης διάγνωσης του καρκίνου της μήτρας που έχει αναπτύξει η ερευνητική ομάδα του καθηγητή Κώστα Μπάλα, από το Πολυτεχνείο Κρήτης, έχει υιοθετηθεί πλέον από εκατοντάδες νοσοκομεία και Ιατρικά Κέντρα των ΗΠΑ και επεκτείνεται σε Ασία και Αγγλία. 

Ταυτόχρονα, αναπτύχθηκαν απεικονιστικές τεχνολογίες λέιζερ που αλλάζουν ριζικά τα δεδομένα στην αιματολογία, την ιστολογία και την ογκολογία, ενώ αναβαθμισμένη ερευνητική εργασία στον ίδιο τομέα χαράζει πορεία προς την ανίχνευση μικρομεταστάσεων στο αίμα και την εξατομίκευση της θεραπείας του καρκίνου. 

Συγχρόνως, οι τεχνολογίες μη επεμβατικής διαγνωστικής της ομάδας του κ. Μπάλα, χρησιμοποιούνται στην ανάλυση έργων τέχνης χωρίς αλλοιώσεις. Μία τέτοια κάμερα ανέλυσε την αρχαιότερη Βίβλο στον κόσμο μετά από διαγωνισμό.

• Κύριε Μπάλα, που κατευθύνονται οι έρευνές σας;

«Το Εργαστήριο Ηλεκτρονικής είναι μια από τις βασικότερες ερευνητικές και εκπαιδευτικές μονάδες της Σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πολυτεχνείου Κρήτης.

Οι δραστηριότητες του Εργαστηρίου Ηλεκτρονικής εστιάζονται σε δύο μοντέρνες θεματικές περιοχές: την Οπτοηλεκτρονική και την Μικροηλεκτρονική.

Οι αντίστοιχοι υπεύθυνοι των ερευνητικών ομάδων και Διευθυντής του Εργαστηρίου είμαι εγώ και ο Αναπληρωτής Καθηγητής κ. Mattias Bucher από την Ελβετία. Το μόνιμο προσωπικό του Εργαστηρίου συμπληρώνεται από τον ερευνητή και μέλος του Εργαστηριακού και Διδακτικού Προσωπικού (ΕΔΙΠ), διδάκτορα Ναθαναήλ Κορτσαλιουδάκη».

• Που εστιάζεται η έρευνα του κ. Bucher ;

«Ο καθηγητής κ. Bucher και η ομάδα του, έχουν καταφέρει να αναπτύξουν ένα φυσικομαθηματικό μοντέλο το οποίο μπορεί να προβλέπει την ηλεκτρική συμπεριφορά νανο-τρανζίστορ σε διάφορες σχεδιαστικές προσεγγίσεις.

Επιπλέον το μοντέλο έχει προσφάτως επεκταθεί για την πρόβλεψη του θορύβου και της στατιστικής μεταβλητότητας των νανο-τρανζίστορ αυτών. Τα δυο φαινόμενα αυτά αποκτούν όλο και μεγαλύτερη σημασία λόγω της γεωμετρικής σμίκρυνσης των νανο-τρανζίστορ.

Με τον τρόπο αυτό μειώνεται αποφασιστικά ο χρόνος και το κόστος κατασκευής ολοκληρωμένων κυκλωμάτων αφού τελικά κατασκευάζονται εκείνοι οι σχεδιασμοί που με βάση τις προβλέψεις του μοντέλου έχουν την επιθυμητή συμπεριφορά.

Το μοντέλο αυτό έχει ενσωματωθεί σε εργαλεία ηλεκτρονικής σχεδίασης τα οποία χρησιμοποιούνται παγκοσμίως και έχει πλέον υιοθετηθεί από γίγαντες της βιομηχανίας ημιαγωγών όπως η Toshiba, κ.α.»

• H δική σας ομάδα που ακριβώς επικεντρώνεται;

«Εστιάζουμε τις ερευνητικές μας προσπάθειες στην ανάπτυξη καινοτόμων απεικονιστικών διαγνωστικών μεθόδων και τεχνολογιών. Ενδεικτικά, πολύ μεγάλη διεθνή απήχηση βρίσκει η απεικονιστική τεχνολογία μη επεμβατικής και έγκαιρης διάγνωσης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.

Η μέθοδος αυτή, παρουσιάζεται την περίοδο αυτή στα μεγαλύτερα τηλεοπτικά και ραδιοφωνικά δίκτυα εθνικής εμβέλειας των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής ως «το νέο όπλο στη μάχη κατά του καρκίνου».

Η μέθοδος δημιουργεί ένα ψηφιακό χάρτη της νεοπλασίας, οριοθετώντας με αυτό τον τρόπο τη βλάβη και καθοδηγώντας την ακριβή χειρουργική αφαίρεση ελαχιστοποιώντας το κίνδυνο μεταστάσεων.

Η μέθοδος έχει υιοθετηθεί από εκατοντάδες μεγάλα νοσοκομεία και ιατρικά κέντρα των ΗΠΑ συμπεριλαμβανομένου και του κορυφαίου Johns Hopkins το οποίο, τον Δεκέμβριο του 2016 ενέταξε την συγκεκριμένη τεχνολογία στο δυναμικό του.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, εκδόθηκε οδηγία υιοθέτησης της τεχνολογίας από όλα τα νοσοκομεία του εθνικού συστήματος υγείας. Η υιοθέτηση της διαγνωστικής αυτής τεχνολογίας επεκτείνεται με γοργούς ρυθμούς και στην Ασία.

Αξιοσημείωτο είναι ότι υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον από την Τουρκία για την ενσωμάτωση του συστήματος στο εθνικό σύστημα υγείας της χώρας, σε περίπου χίλια (1000) διαγνωστικά κέντρα».

• Εξελίσσεται αυτή η μέθοδος;

«Την περίοδο αυτή έχει σχεδόν ολοκληρωθεί η σχεδίαση μιας τεχνολογικά αναβαθμισμένης εκδοχής της διαγνωστικής τεχνολογίας η οποία θα χαρακτηρίζεται από βελτιωμένες επιδόσεις και πολύ χαμηλό κόστος, ώστε να είναι προσιτή η εγκατάστασή της σε κάθε ιατρείο.

Αυτό αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική μείωση της θνησιμότητας και της νοσηρότητας, καθώς και του κόστους των παρεχόμενων υγειονομικών υπηρεσιών. Τέλος, το Εργαστήριο Ηλεκτρονικής επεκτείνει τη μέθοδο αυτή και σε άλλα όργανα τα οποία είναι προσπελάσιμα με κλασικά ενδοσκόπια».

• Είχατε βραβευθεί πρόσφατα;

«Η ερευνητική μου ομάδα υπήρξε νικήτρια (1ο βραβείο) του Πανελλήνιου Διαγωνισμού Εφαρμοσμένης Έρευνας και Καινοτομίας με τίτλο: "Η Ελλάδα Καινοτομεί!", όπου συμμετείχαν 130 επιστημονικές ομάδες από ακαδημαϊκά ιδρύματα (Πανεπιστήμια, ΤΕΙ), επιστημονικά και ερευνητικά κέντρα (ΙΤΕ, ΕΚΕΤΑ, κ.α), αλλά και από την βιομηχανία (από τμήματα Έρευνας και Ανάπτυξης επιχειρήσεων καινοτομίας).

Το βραβείο απονεμήθηκε για την εργασία με τίτλο: "Φασματικός χαρτογράφος πραγματικού χρόνου και πρώτες βιοϊατρικές εφαρμογές"». 

Απεικονιστική τεχνολογία κατά του καρκίνου


• Που χρησιμεύει αυτή η συσκευή;

«Με αφετηρία αυτή τη νέα επιστημονικο-τεχνολογική ανακάλυψη αναπτύχθηκαν στο Εργαστήριο απεικονιστικές τεχνολογίες με βάση πηγές λέιζερ και πολυδύναμα ιατρο-βιολογικά μικροσκόπια υψηλών προδιαγραφών, ικανών να αλλάξουν τα δεδομένα στην αιματολογία, την ιστολογία και την ογκολογία.

Ολοκληρώνεται σύντομα μια πιλοτική μελέτη με πολύ ενθαρρυντικά αποτελέσματα αναφορικά με την αντικειμενικοποίηση της διάγνωσης και της πρόγνωσης. Παράλληλα ξεκινά μια νέα φάση ενός προγράμματος για την ανίχνευση μικρομεταστάσεων στο αίμα με στόχο την εξατομίκευση της θεραπείας».

• Οι τεχνολογίες αυτές χρησιμοποιούνται και στην Τέχνη;

«Οι τεχνολογίες μη επεμβατικής διαγνωστικής έχουν πολύ επιτυχώς μεταφερθεί και στον τομέα της μη καταστρεπτικής ανάλυσης έργων τέχνης. Ενδεικτικά αναφέρουμε τις ειδικές κάμερες υπερφασματικής απεικόνισης που σχεδιάσαμε και έχουν χρησιμοποιηθεί για την ανάλυση αντικειμένων μεγάλης ιστορικής και καλλιτεχνικής αξίας σε διεθνές επίπεδο. 

Αξιοσημείωτο είναι ότι μια τέτοια κάμερα επιλέχθηκε από την Βρετανική Βιβλιοθήκη κατόπιν αξιολόγησης σε διεθνές επίπεδο για την ανάλυση της αρχαιότερης Βίβλου γνωστής ως «Κώδικας του Σινά» (“Codex Sinaiticus”) .

Στόχος της ανάλυσης ήταν η ανίχνευση ύπαρξης αλλοιωμένων κειμένων. Χαρακτηριστικό του παγκόσμιου αντίκτυπου είναι ότι, το διεθνούς κυκλοφορίας και φήμης, περιοδικό “Economist” δημοσίευσε ειδικό άρθρο με αναφορές στη δουλειά μας και στο Εργαστήριο Ηλεκτρονικής».

• Εργαστήκατε και στον Γκρέκο;

«Ένα άλλο μεγάλο επίτευγμα είναι η χρήση της υπερφασματικής κάμερας για την ταυτοποίηση των χρωστικών σε έργα του El Greco και του εργαστηρίου του .

Συγκεκριμένα, γίνεται πλέον δυνατή η μη καταστρεπτική χαρτογράφηση των επιφανειακών και των υποκείμενων χαρακτηριστικών και σχεδίων του έργου για την υποβοήθηση της ιστορικής ανάλυσης, της συντήρησης και της αυθεντικοποίησης των πολύτιμων αυτών έργων. 

Παρόλα αυτά τα τελευταία χρόνια, το Εργαστήριο Ηλεκτρονικής χρηματοδοτείται από την Πολιτεία με το ποσό των…3000 ευρώ(!) το χρόνο. 

Με το ποσό αυτό το Εργαστήριο καλείται να υποστηρίξει τόσο το εκπαιδευτικό του έργο το οποίο συνίσταται στην θεωρητική και εργαστηριακή διδασκαλία επτά (7) προπτυχιακών και μεταπτυχιακών μαθημάτων με ιδιαίτερες απαιτήσεις εργαστηριακής άσκησης όσο και τις πάγιες ερευνητικές του δαπάνες».

• Προχωράτε όμως…

«Βεβαίως. Παρά την ασύγκριτη (προς τα κάτω) σε ύψος χρηματοδότηση με άλλα αντίστοιχα εργαστήρια ανά τον κόσμο, το Εργαστήριο Ηλεκτρονικής έχει επιδείξει μεγάλη αποτελεσματικότητα στην προσέλευση πόρων από εθνικές και διεθνείς πηγές χρηματοδότησης.

Ειδικότερα ο ερευνητικός του εξοπλισμός ανέρχεται σε πολλές εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ καθιστώντας το, πόλο έλξης από όλο το κόσμο για την εκτέλεση πειραμάτων στις εγκαταστάσεις του.

Ενδεικτικά αναφέρεται η επικείμενη επίσκεψη για 6 μήνες διάσημου Καθηγητή από το Πανεπιστήμιο Calgary του Καναδά για την εκτέλεση πειραμάτων στις μοναδικές εγκαταστάσεις του Εργαστηρίου.

Η προσέλκυση πόρων δίνει τη δυνατότητα χρηματοδότησης ταλαντούχων μεταπτυχιακών και προπτυχιακών φοιτητών σε ιδιαίτερα ικανοποιητικό επίπεδο, αποτρέποντας έτσι την διαρροή αξιόλογου επιστημονικού ανθρώπινου δυναμικού στο εξωτερικό.

Πέραν του μόνιμου προσωπικού, οι βασικοί μεταπτυχιακοί φοιτητές-συνεργάτες του Εργαστηρίου είναι οι κ. Αθανάσιος Τσάπρας, Χρήστος Ρώσσος, Αθανάσιος Παπαθανασίου, Μάριος Καστρινάκης, Εμμανουήλ Βαρδουλάκης και Πέτρος Ζωγράφος οι οποίοι έχουν όλα τα εχέγγυα να είναι οι νέοι στυλοβάτες της έρευνας και της ανάπτυξης της χώρας μας στο κοντινό μέλλον».

 

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας

Μέλος της
ΕΝΕΔ