ΑΕΠΙ: Αναπάντητα ερωτήματα

Η σαββατιάτικη αποκάλυψη της «Εφ.Συν.» για την ΑΕΠΙ, την εν κρυπτώ αιφνιδιαστική μεταφορά της στην Κύπρο και το αδιαφανές ταξίδι των πνευματικών δικαιωμάτων αλλά και των κεφαλαίων που απορρέουν από αυτά, προκάλεσε μεγάλη αναστάτωση.

Η εφημερίδα μας έγινε αποδέκτρια πληθώρας καταγγελιών, μαρτυριών και στοιχείων άκρως επιβαρυντικών για την οικονομική διαχείριση, την εργοδοτική συμπεριφορά απέναντι στους υπαλλήλους και την προνομιακή αντιμετώπιση της ΑΕΠΙ από την εκάστοτε ηγεσία του υπουργείου Πολιτισμού.

Θυμίζουμε ότι σχεδόν πουθενά στον κόσμο δεν υπάρχει παρόμοια ιδιωτική εταιρεία που να διαχειρίζεται το πνευματικό «κεφάλαιο» των δημιουργών. Συνήθως αυτό το έργο επιτελούν ΜΚΟ ή Σωματειακοί Οργανισμοί που υπόκεινται σε πλήρεις διαχειριστικούς ελέγχους.

Η ΑΕΠΙ, ενώ εξασφάλισε το δισυπόστατο στη λειτουργία της (δηλαδή άδεια για να λειτουργεί ως Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης ταυτόχρονα με τη λειτουργία της ως Α.Ε.), εντούτοις δεν επιθυμεί κανέναν έλεγχο από το Δημόσιο ούτε από ορκωτούς λογιστές, ούτε όμως και από επόπτη.

Την ίδια ώρα το Δ.Σ. της ΑΕΠΙ αποφασίζει τη μεταφορά στην Κύπρο. Αμεσα ενδιαφερόμενοι, μέλη και χρήστες, θα ζητήσουν από τον υπουργό Πολιτισμού την ανάκληση της άδειας ΟΣΔ που έχει παραχωρηθεί στην ΑΕΠΙ και τη χρήση κάθε άλλου μέσου για τη διασφάλιση των συμφερόντων τους.

Και υπάρχουν και άλλου είδους διαμαρτυρίες για την ΑΕΠΙ. Ενδεικτικά αναφέρουμε τις αλλεπάλληλες επιστολές του Συλλόγου «Μέτρον» (εκπροσωπεί πολλούς δημιουργούς και είναι μέλος της ΑΕΠΙ) τόσο προς την εταιρεία όσο και προς το υπουργείο Πολιτισμού.

Σε μία από αυτές (5/11/2014) το σωματείο χαρακτηρίζει εξαιρετικά δυσμενή για τους δημιουργούς τη συμφωνία ΑΕΠΙ και εκδοτών σε ό,τι αφορά τη δωρεάν διάθεση των έργων από τις εφημερίδες, το χαμηλό αντίτιμο και τελικά τις επιπτώσεις στις πωλήσεις των cd.

Εξίσου επιζήμια χαρακτηρίζει τη συμφωνία με τους τηλεοπτικούς σταθμούς και τις τεράστιες εκπτώσεις, που πρακτικά έχουν ως αποτέλεσμα την πλήρη κατάργηση του επαγγέλματος του συνθέτη (λόγω της συνεχούς χρήσης παλιών έργων για κάθε νέα εκπομπή ή σειρά).

Ιδιότυπη ασυλία

Δεν ξέρουμε αν όντως οι συμβάσεις της ΑΕΠΙ με εκδότες και κανάλια δεν είναι δίκαιες απέναντι στους δημιουργούς, σίγουρα όμως εξασφαλίζουν μία ιδιότυπη ασυλία της ΑΕΠΙ από τα ΜΜΕ. Σύμφωνα με ρεπορτάζ των «Νέων» (19/1/2016) η ΑΕΠΙ αντιδρούσε οξύτατα στην προσπάθεια κατάργησής (!) της από τον Α. Μπαλτά.

Το δημοσίευμα αναπαράγει τις καταγγελίες της ΑΕΠΙ χωρίς ωστόσο να αναφέρεται στην ανάγκη διαφάνειας και ελέγχου, ενώ υπογραμμίζει τον πλήρη κατακερματισμό των δημιουργών που με δύο λόγια δεν έχουν άλλη «ελπίδα» πλην της ΑΕΠΙ.

Απορίας άξιο είναι ότι πολλοί βουλευτές, ενώ με ερωτήσεις τους βομβάρδιζαν τους υπουργούς Πολιτισμού για την ανεξέλεγκτη δράση της ΑΕΠΙ και την εκμετάλλευση των χρηστών (που πληρώνουν δικαιώματα) και των δημιουργών που θεωρητικά τα εισπράττουν, ξαφνικά σταματούν. Ισως και εκείνοι αργά ή γρήγορα αντιλαμβάνονταν ότι η προσπάθεια να μπει τάξη στον χώρο των πνευματικών δικαιωμάτων ήταν μάλλον καταδικασμένη.

Είναι γνωστό άλλωστε πόσες φορές ανάλογες νομοθετικές πρωτοβουλίες εγκαταλείφθηκαν... μαγικά μόλις εκδηλώθηκαν. Ενδεικτικά αναφέρουμε μία ερώτηση του Τέρενς Κουίκ (2014) προς τον πρώην υπ. Χ. Αθανασίου που αναφέρει ότι «ως κράτος εν κράτει λειτουργεί η ΑΕΠΙ, η συμπεριφορά της είναι σαφώς παράνομα προκλητική, σκοπίμως παρερμηνεύει τις διατάξεις των νόμων, ζητάει εκβιαστικά όσα χρήματα θέλει...». Προηγήθηκαν ανάλογες ερωτήσεις από 80 βουλευτές της Ν.Δ. κ.ά.

Οι απολύσεις

Τρίτος πόλος διαμαρτυριών, πλην των δημιουργών και των βουλευτών, είναι οι ίδιοι οι εργαζόμενοι στην ΑΕΠΙ. Οι καταγγελίες που έφτασαν στην «Εφ.Συν.» είναι πολλές και άκρως ανησυχητικές για το περιβάλλον μέσα στο οποίο αυτοί οι άνθρωποι περιγράφουν ότι εργάζονται. Μόνο τα τελευταία χρόνια 76 άτομα απολύθηκαν (μεταξύ τους στελέχη της εταιρείας).

Τα ονόματά τους είναι στη διάθεση της εφημερίδας. Πολλές καταγγελίες έχουν πλέον πάρει τον δρόμο της Δικαιοσύνης, ενώ κάποιες από τις συμπεριφορές που καταγγέλλονται από γυναίκες εργαζόμενες είναι πρωτοφανείς, αν βέβαια ισχύουν στο ελάχιστο.

Τα οικονομικά πεπραγμένα της εταιρείας, οι ισολογισμοί, οι θυγατρικές κ.λπ. είναι άλλο ένα μεγάλο ξεχωριστό κεφάλαιο που χρήζει επεξεργασίας.

Ο έλεγχος που διενεργήθηκε από ορκωτό λογιστή το 2015 παρουσιάζει σειρά δυσκολιών στην πρόσβαση στα οικονομικά στοιχεία, παρεκκλίσεις από την ελληνική νομοθεσία, μη εκκαθάριση μεγάλων ποσών, αυξημένα έξοδα εγκαταστάσεως, μη πρόβλεψη αποζημιώσεων προσωπικού λόγω εξόδου και σειρά άλλων προβληματικών διαπιστώσεων που η εταιρεία δήλωνε ότι θα αντιμετωπίσει με πρόγραμμα ανασυγκρότησης.

Τελικά, όπως φαίνεται, το πρόγραμμα ήταν η άμεση μετακόμιση!

Διευκρινίσεις από τους ερμηνευτές - εκτελεστές

Χάρις Αλεξίου Η πρόεδρος του Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης Δικαιωμάτων Ερατώ, Χάρις Αλεξίου |

Εκ παραδρομής αναφερθήκαμε στον υπότιτλο του ρεπορτάζ μας στο σύνολο των δημιουργών και καλλιτεχνών, ενώ η ΑΕΠΙ εκπροσωπεί τους δημιουργούς.

Με επιστολή τους, για την οποία τους ευχαριστούμε, οι Οργανισμοί Συλλογικής Διαχείρισης Δικαιωμάτων Ερατώ και Απόλλων διευκρινίζουν ότι «ουδεμία σχέση έχουν με την ανώνυμη εταιρεία ΑΕΠΙ, η οποία, εξάλλου, ουδέποτε έχει διαχειριστεί δικαιώματα ερμηνευτών-εκτελεστών».

Υπογράφουν για την Ερατώ η πρόεδρος Χάρις Αλεξίου και για τον Απόλλωνα ο πρόεδρος Γρηγόρης Λαμπριανίδης. Και συνεχίζουν: «Οι οργανισμοί ΕΡΑΤΩ και ΑΠΟΛΛΩΝ έχουν ιδρυθεί από τους Ελληνες τραγουδιστές και μουσικούς αντίστοιχα, είναι μη κερδοσκοπικοί αστικοί συνεταιρισμοί, έχουν έδρα την Ελλάδα και διοικούνται, εποπτεύονται και ελέγχονται από τα μέλη τους ερμηνευτές-εκτελεστές. Επίσης ελέγχονται από τον Οργανισμό Πνευματικής Ιδιοκτησίας και το υπουργείο Πολιτισμού.

»Με προσωπικό τους κόστος, ίδιες δαπάνες και εργασία, χωρίς κρατική επιχορήγηση, κατάφεραν να αναπτύξουν τη συλλογική διαχείριση των συγγενικών δικαιωμάτων των ερμηνευτών-εκτελεστών στη βάση της εμπιστοσύνης, της διαφάνειας, της προσφοράς της προσωπικής εργασίας, της μη κερδοσκοπικής διαχείρισης και κυρίως της δημοκρατικής διοίκησης, όπως επιβάλλει ο συνεταιριστικός θεσμός, βάσει του οποίου έχουν οικοδομηθεί και λειτουργούν και οι δύο οργανισμοί.

H διαχείριση των δικαιωμάτων των ερμηνευτών εκτελεστών, εκ μέρους των οργανισμών ΕΡΑΤΩ ΑΠΟΛΛΩΝ, πληροί τις αρχές και αξίες της συλλογικής διαχείρισης των πνευματικών και συγγενικών δικαιωμάτων, όπως υποχρεωτικά πρέπει να προστατεύονται, σύμφωνα και με την Οδηγία 26/2014 για τη συλλογική διαχείριση πνευματικών και συγγενικών δικαιωμάτων, η οποία σύντομα πρόκειται να ενσωματωθεί στο εθνικό μας δίκαιο».

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας