Αναδρομική έκθεση στο MoMA

stephen-shore.jpg

Στίβεν Σορ Στίβεν Σορ

Με σχεδόν πενήντα χρόνια πολύπλευρης δημιουργίας, ο Stephen Shore αποτελεί έναν από τους πλέον επιδραστικούς φωτογράφους της Ιστορίας.

Η ποικιλία της θεματολογίας του, το πλήθος των τεχνικών που έχει χρησιμοποιήσει και ο ευφυής τρόπος με τον οποίο ανατέμνει την καθημερινή ζωή στις ΗΠΑ, παρουσιάζονται στην αναδρομική έκθεση που είναι σε εξέλιξη μέχρι τις 28 Μαΐου στο MoMA, οργανωμένη από τους Quentin Bajac και Kristen Gaylord.

Πώς μεταμορφώνει κανείς το κοινότοπο σε τέχνη; Αυτό είναι μάλλον το βασικό ερώτημα στο οποίο απαντά το σύνολο του έργου του Shore.

Εχοντας από την εφηβεία του μαθητεύσει στο Factory του Andy Warhol, έδειξε από νωρίς ενδιαφέρον στο να συνδέσει το φλέγμα της Pop-Art απέναντι σε πτυχές της λαϊκής κουλτούρας με το ντοκουμενταρίστικο ύφος του πρωτοπόρου της φωτογραφικής μελέτης των ΗΠΑ Walker Evans.

Πρατήρια καυσίμων, πιάτα με φαγητό σε diners, διαφημιστικά ταμπλό, τηλεφωνικοί θάλαμοι, μοτέλ, αποτσίγαρα, παπούτσια σε βιτρίνες, παρκαρισμένα αυτοκίνητα και καθετί συνηθισμένο και μονότονο μετατρέπεται σε υπαρξιακού τύπου νύξη.

Αξιοποιείται από τον Shore υπό το πρίσμα μιας αγαπημένης του φράσης από τον «Αμλετ», σύμφωνα με την οποία ο σκοπός του ηθοποιού είναι «να αναδείξει την ίδια την εποχή στην οποία ζούμε και το σώμα του χρόνου, τη μορφή του και τον παλμό του, να αποτυπώσει το στιλ της εποχής και το πνεύμα της κάθε συγκεκριμένης ημέρας».

Ο Shore εκπλήσσει τους καλλιτεχνικούς κύκλους, όταν στα 23 του πραγματοποιεί την πρώτη ατομική έκθεσή του στο Metropolitan Museum of Art.

Στη συνέχεια, επηρεασμένος από τις εντυπωσιακές συνθέσεις του William Eggleston και την αφηγηματική καθαρότητα του Joel Sternfeld, των πιονέρων της έγχρωμης φωτογραφίας, προχωρά σε νέα κάθε φορά projects, που παίρνουν τη μορφή βιβλίων.

Μεταξύ αυτών, τα εμβληματικά Uncommon Places και American Surfaces 1972, που αποτελούν μια ποιητική της απλότητας, η οποία άλλοτε με σαρκασμό και άλλοτε με συμπάθεια αποκαλύπτει μια ομορφιά στα πράγματα όπως αυτά είναι.

Κρίσιμο ρόλο στην προσέγγιση του φωτογραφικού μέσου διαδραματίζει ταυτόχρονα η εκπαιδευτική του δραστηριότητα. Από το 1982 είναι διευθυντής του προγράμματος φωτογραφίας στο Bard College, ενώ το θεωρητικό του εγχειρίδιο The Nature of Photographs αποτελεί έναν ιδανικό «οδηγό» προσέγγισης των σχέσεων μεταξύ της φόρμας και του περιεχομένου, μεταξύ των εκφραστικών εργαλείων και των οπτικών ποιοτήτων.

Το πραγματικό εύρος του έργου του Shore παρέμενε επί χρόνια άγνωστο σε πολλές χώρες (μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα), ακριβώς επειδή αρνείται συστηματικά να επαναλαμβάνει τον εαυτό του και ως εκ τούτου είναι δύσκολα κατατάξιμος στην ιστορία της φωτογραφίας.

Από τα gelatin silver prints μέχρι το instagram, η πορεία του 70χρονου καλλιτέχνη παραμένει ένας διαρκής πειραματισμός.

Από τον «Φωτεινό Θάλαμο» του Ρολάν Μπαρτ δανειζόμαστε το όνομα για αυτόν εδώ τον χώρο. Μια σελίδα γεμάτη πληροφορίες και σύμβολα, που ψηλαφίζουν ασυνείδητες οπτικές, αναζητούν πολύπλοκους σημασιοδοτικούς μηχανισμούς, αιτιώδεις συνδέσεις και συνειρμούς, καταδηλώσεις και συνδηλώσεις, διαστάσεις που προσεγγίζονται μεθοδικά κι άλλες που διαφεύγουν. Με όχημα τη φωτογραφική πρακτική επιχειρούμε να ανοίξουμε - και να ανοιχτούμε- (σ)τις απεριόριστες δυνατότητες της οπτικής ανάγνωσης. 

Επιμέλεια:  Ντίνα Δασκαλοπούλου, Βασίλης Μαθιουδάκης, Δημήτρης Κεχρής, Ελένη Παγκαλιά.

 

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας