Η τεχνική συμφωνία ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους δανειστές, που επετεύχθη σε χρόνο-ρεκόρ για τα επτά μνημονιακά χρόνια, αναγκάζει τα κόμματα να τοποθετούνται με δεδομένη την ολοκλήρωση του τρίτου προγράμματος.
Η συμφωνία, πάντως, έγινε δεκτή με ικανοποίηση από την κυβέρνηση, που εστιάζει στα θετικά σημεία της για εργαζόμενους και επιδόματα. Τα δε κόμματα της αντιπολίτευσης δεν εισέρχονται στην ουσία των συμφωνηθέντων, αλλά ασκούν γενικότερη κριτική στη διακυβέρνηση Τσίπρα.
Η συμφωνία «δεν εμπεριέχει, για πρώτη φορά, κανένα απολύτως νέο δημοσιονομικό μέτρο. Δηλαδή, δεν υπήρξε κανένα δημοσιονομικό κενό για το 2018. Επομένως, η δημοσιονομική προσαρμογή μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει ολοκληρωθεί» επισήμανε ο Δημήτρης Τζανακόπουλος («Αθήνα 9,84»), εκτιμώντας ότι η χώρα οδηγείται στην έξοδο από το πρόγραμμα μέχρι το καλοκαίρι του 2018. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος επικεντρώθηκε στα «αρκετά πράγματα τα οποία κερδήθηκαν» σε αυτή τη σύντομη διαπραγμάτευση. Τα αποτελέσματα της διαπραγμάτευσης (βλέπε αναλυτικά σελ. 4-5) αφορούν:
■ Την επαναφορά των εργαζόμενων στην πρώτη θέση, σε περίπτωση αναγκαστικού πλειστηριασμού κατά επιχείρησης. Οι εργαζόμενοι θα αποζημιώνονται πλέον με έξι μισθούς (ο βασικός μισθός πολλαπλασιασμένος με συντελεστή 2,75, φτάνοντας συνολικά τα 9.669 ευρώ).
■ Την αύξηση του συνολικού προϋπολογισμού για τα κοινωνικά επιδόματα, που συνοδεύεται από ανακατανομή και εξορθολογισμό τους (επιδόματα τέκνων κ.ά.).
■ Την κατοχύρωση κατώτατης σύνταξης χηρείας.
Ανοιχτό παραμένει το ζήτημα της παράτασης ισχύος του μειωμένου ΦΠΑ στα νησιά, με την κυβέρνηση να παραπέμπει στις τελικές αποφάσεις της εντός των επόμενων ημερών. «Ο δημοσιονομικός χώρος υφίσταται, ωστόσο αυτή τη στιγμή δεν έχει λήξει το θέμα ακόμη» δήλωσε ο Δημήτρης Τζανακόπουλος.
Οι δανειστές από την πλευρά τους γνωστοποίησαν ότι «οι ελληνικές αρχές σκοπεύουν να υλοποιήσουν τα απαραίτητα προαπαιτούμενα για την ολοκλήρωση της τρίτης αξιολόγησης το συντομότερο δυνατόν», ενώ σήμερα η τεχνική συμφωνία «θα υποβληθεί στο Eurogroup». Με το υπάρχον χρονοδιάγραμμα, η κυβέρνηση καλείται μέχρι τις αρχές Ιανουαρίου να προχωρήσει στην απαραίτητη νομοθέτηση, έκδοση υπουργικών αποφάσεων ή προεδρικών διαταγμάτων, ώστε να ολοκληρωθεί τυπικά η τρίτη αξιολόγηση μέχρι το Eurogroup της 21ης Ιανουαρίου και να ακολουθήσει η εκταμίευση της επόμενης δόσης.
Οι πρώτες αντιδράσεις
Τα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν εξέδωσαν ειδικές ανακοινώσεις για τα όσα προβλέπει η τεχνική συμφωνία, παρά αρκέστηκαν σε γενικά σχόλια για την οικονομία. Ο Κωστής Χατζηδάκης δήλωσε (ΣΚΑΪ) ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ αποχαιρετά το τρίτο Μνημόνιο και καλωσορίζει το τέταρτο Μνημόνιο» και μίλησε για καινούργιες περικοπές στις συντάξεις, που αποτελούν «ευγενική χορηγία του κ. Τσίπρα και του κ. Καμμένου».
Ο αντιπρόεδρος της Ν.Δ. εκτίμησε (ΑΠΕ-ΜΠΕ) πως «οτιδήποτε και αν γίνει με την αξιολόγηση, η κυβέρνηση θα βγει να πανηγυρίζει» και ότι «όπως και αν εξελιχθούν τα πράγματα με την αξιολόγηση, η κυβέρνηση δεν θα έχει κατορθώσει -μετά από ένα τσουβάλι μέτρα που πήρε ή προγραμματίζει να πάρει- να μας επιστρέψει ούτε καν εκεί που παρέλαβε τη σκυτάλη στις αρχές του ‘15».
Η Φώφη Γεννηματά, ερωτηθείσα εάν θα κλείσει η τρίτη αξιολόγηση («Εθνος»), απάντησε: «Αγνωστο, μπορεί. Τα έχουν δώσει όλα, στην ουρά θα κολλήσουν;». Συμπλήρωσε δε πως «η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝ.ΕΛΛ. έχει υπογράψει την παραμονή σε μόνιμο Μνημόνιο με σκληρά επιπλέον μέτρα και επιτηρήσεις για πολλά πολλά χρόνια.
Αν δεν αλλάξουν όροι αυτής της βαριάς συμφωνίας, δεν πρόκειται να δούμε άσπρη μέρα». Ο δε Γιάννης Μανιάτης κατηγόρησε τον πρωθυπουργό και τους υπουργούς του πως «κατάντησαν τη ΔΕΗ, τη μεγαλύτερη επιχείρηση της χώρας, ενεργειακό νάνο, που ξεπουλούν κομμάτι κομμάτι τα ιμάτιά της», σε τιμές «εξευτελιστικές, σε τιμές προδοτικές για την περιουσία του ελληνικού λαού». Χαρακτήρισε τον Αλέξη Τσίπρα τον «χειρότερο πρωθυπουργός της μεταπολίτευσης» και είπε ότι οι ευθύνες των κυβερνώντων «εκτός από πολιτικές, είναι πια και αποδεδειγμένα ποινικές, για τις οποίες να είναι βέβαιοι ότι θα λογοδοτήσουν».
«Τα μνημόνια είναι εδώ και παραμένουν» είπε ο Δημήτρης Κουτσούμπας μιλώντας σε κομματική συνεστίαση στο Ηράκλειο, σημειώνοντας «πώς γίνεται τα μνημόνια να τελειώνουν και να έχουν ψηφιστεί μέτρα για μετά το ‘19 και το ‘20, μέτρα “τσεκούρι” για το αφορολόγητο και τις συντάξεις, ματωμένα πλεονάσματα μέχρι το 2060, μόνο η κυβέρνηση το ξέρει».
